محمد خاتمی اعتراضات مردم در انقلاب ملی ایرانیان را «توطئه اسرائیل و آمریکا» خواند
محمد خاتمی، رئیس دولت اصلاحات، اعتراضات مردم در جریان انقلاب ملی ایرانیان را «توطئه بزرگ برنامهریزیشده» خواند.
او در بیانیهای ضمن حمایت از دولت پزشکیان، اعلام کرد: «دور از انصاف است رفتار مدنی دولت را در روزهای اول اعتراضهای مردمی نادیده بگیریم.»
رئیس دولت اصلاحات افزود: «اظهارات مقامات اسرائیلی و حمایت آمریکا، تردیدی در شکلگیری یک توطئه بزرگ برنامهریزی شده علیه ایران به جا نمیگذارد.» او ادامه داد: «ورود خشونت عریان، صحنه پذیرفتن رسمی حق اعتراض ملت را به سرعت عوض کرد.» محمد خاتمی در بیانیه خود اشارهای به کشتار گسترده مردم به دست حکومت نکرده است.
پس از مرگبارترین سرکوب اعتراضات در ایران طی چند دهه اخیر، مقامهای جمهوری اسلامی دامنه برخورد خود را از خیابانها فراتر برده و آن را به سردخانهها، بیمارستانها و منازل خانوادهها کشاندهاند و پیکرهای معترضان را به ابزاری برای فرونشاندن نارضایتی و کنترل روایت رسمی تبدیل کردهاند.
ایراناینترنشنال شمار زیادی ویدیو، روایت صوتی و گزارش مکتوب دریافت کرده است که نشان میدهند پیکر معترضان جانباخته در اعتراضات اخیر چگونه تحت تدابیر شدید امنیتی جمعآوری، نگهداری و سپس تحویل داده میشوند.
با وجود قطع سراسری اینترنت که اکنون بیش از یک هفته از آن میگذرد و در برخی موارد امکان راستیآزمایی مستقل را با محدودیت مواجه ساخته، ایراناینترنشنال بخشهای اصلی این اطلاعات را از طریق تطبیق تصاویر، روایت شاهدان عینی و مقایسه و همخوانی گزارشها از چندین شهر مورد بررسی قرار داده و تایید کرده است.
شورای سردبیری ایراناینترنشنال پیشتر در بیانیهای اعلام کرد در بزرگترین کشتار تاریخ معاصر ایران، نیروهای سرکوب جمهوری اسلامی عمدتا در دو شب پیاپی، پنجشنبه و جمعه ۱۸ و ۱۹ دی، دستکم ۱۲ هزار نفر را به قتل رساندند.
ویدیوهایی که ایراناینترنشنال صحت آنها را تایید کرده است، از ادامه روند انتقال پیکر ایرانیان کشتهشده به مجموعه پزشکی قانونی کهریزک در جنوب تهران حکایت دارند.
در یکی از این ویدیوها که مربوط به چهارشنبه ۲۴ دی است، دهها پیکر در سالنهای بزرگ و انبارمانند این مجموعه، روی زمین قرار داده شدهاند.
در همان ویدیو، یک تریلری دیده میشود که نیروهای امنیتی در حال تخلیه پیکرهای بیشتری از آن هستند.
همچنین ویدیوها و گزارشهای مشابهی که از تهران، مشهد، اصفهان و رشت دریافت شدهاند، از نگهداری تعداد زیادی پیکر در مراکز پزشکی قانونی و بیمارستانها خبر میدهند.
بر اساس گزارشهای میدانی، سردخانهها و بیمارستانها تحت تدابیر شدید امنیتی قرار دارند و دسترسی به این مکانها بهطور کامل در کنترل نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی است.
خانوادههایی که در تلاش برای کسب اطلاعاتی درباره بستگان ناپدیدشده خود به این مراکز مراجعه کردهاند، از فضای آشفته، صفهای طولانی و نبود ارتباط موثر سخن گفتهاند.
چندین منبع به ایراناینترنشنال گفتهاند خانوادههایی که برای تحویل گرفتن پیکر بستگان خود اقدام میکنند، با ارعاب و فشار نیروهای امنیتی، از جمله ماموران لباس شخصی و اعضای سپاه پاسداران، مواجه هستند.
طبق گزارشهای رسیده، نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی به منازل خانوادههای جانباختگان و حتی همسایگان آنها یورش بردهاند، تلفنهای همراه را تفتیش کردهاند، اعضای خانواده را مورد توهین لفظی قرار دادهاند و در برخی موارد، در جریان یورشهای شبانه، به دیوارها تیراندازی کردهاند.
به گفته این منابع، مقامهای حکومت به خانوادهها اعلام کردهاند پیکرها تنها در ساعات اولیه بامداد تحویل داده میشوند. همچنین مراسم خاکسپاری باید بهصورت فردی برگزار شود و حداکثر تا ساعت چهار بامداد به پایان برسد.
چند خانواده نیز گزارش دادهاند به آنها هشدار داده شده در صورت نپذیرفتن این شرایط، پیکر عزیزانشان بدون رضایت ایشان و به شکل جمعی دفن خواهد شد.
پرداخت حق تیر
یکی از پرتکرارترین نکات مطرحشده در روایتهای رسیده به ایراناینترنشنال، مطالبه پول از خانوادهها در ازای تحویل پیکر کشتهشدگان است.
به گفته منابع متعدد، مقامهای جمهوری اسلامی به خانوادهها اعلام میکنند باید هزینه هر گلولهای را که برای کشتن عزیزانشان به کار رفته، بپردازند. مبالغ مطالبهشده بسته به پرونده، برای هر گلوله بین ۷۰ میلیون تومان تا ۲۵۰ میلیون تومان متغیر است.
با احتساب نرخ کنونی ارز، این ارقام معادل تقریبی ۴۸۰ تا ۱۷۲۰ دلار است. در شرایطی که متوسط درآمد ماهانه یک کارگر در ایران کمتر از ۱۰۰ دلار برآورد میشود، پرداخت چنین مبالغی برای بسیاری از خانوادهها عملا غیرممکن است.
مقامهای جمهوری اسلامی در سرکوب اعتراضات پیشین نیز این اقدام را در دستور کار قرار داده بودند، اما به گفته منابع آگاه، اجرای آن در جریان خیزش اخیر به شکلی کمسابقه و در ابعادی گستردهتر دنبال شده است.
شماری از خانوادهها گزارش دادند مقامهای امنیتی حکومت آنها را تحت فشار گذاشتهاند تا بستگان کشتهشده خود را بهعنوان عضو بسیج معرفی کنند.
بر پایه گزارش نهادهای حقوق بشری و منابع مطلع، به خانوادهها اعلام شده است در صورت موافقت با صدور کارت عضویت بسیج برای عزیزانشان، پیکر آنها بدون دریافت هزینه تحویل داده میشود.
گروه حقوق بشری دادبان گزارش داد در چندین شهر، تحویل رایگان پیکرها منوط به این شده که خانوادهها بپذیرند بستگانشان از اعضای بسیج بودهاند و به دست معترضان کشته شدهاند.
نهادهای حقوق بشری این اقدام را تحمیل هویت جعلی و تلاشی برای افزایش آمار رسمی تلفات نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی میدانند. اقدامی که در جهت تقویت ادعای حکومت درباره حضور «عناصر تروریستی» در اعتراضات انجام میشود.
روایتهای رسیده به پلتفرم جامعه مدنی توانا، تصویری از فشار شدید بر بیمارستانها ارائه میدهد. حجم بالای مجروحان تیراندازی و پیکرهای جانباختگان، مراکز درمانی را با بحران روبهرو کرده و نیروهای امنیتی با مداخله مستقیم، مانع تحویل پیکرها یا برگزاری مراسم خاکسپاری میشوند.
بر اساس یکی از روایتها، نیروهای امنیتی به منازل خانوادههایی یورش بردهاند که موفق به دریافت پیکر عزیزانشان شده بودند.
روایت دیگری به مرگ خودخواسته یک پرستار اشاره دارد. طبق این گزارش، او پس از مواجهه با شمار فراوان معترضان کشتهشده، تحت فشار روانی شدید اقدام به خودکشی کرده است.
پیامهای رسیده از اصفهان از کشتار گسترده، بازداشتهای جمعی و خودداری مقامها از تحویل پیکر جانباختگان حکایت دارند.
در بسیاری از محلههای شهر دستکم یک نفر جان باخته و همزمان، کسبوکارها در فضایی سرشار از ترس و خشم تعطیل شدهاند.
به نظر میرسد محدودیتهای حکومت بر مراسم تشییع و خاکسپاری کشتهشدگان، با هدف جلوگیری از تبدیل عزاداری عمومی به کانونی برای اعتراضهای بیشتر اعمال شدهاند.
برخی خانوادهها اعلام کردهاند ناچار شدهاند عزیزان خود را با شتاب، در سکوت و تحت نظر نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی به خاک بسپارند.
شماری گفتهاند به آنها دستور داده شده از صحبت علنی یا انتشار تصاویر خودداری کنند و برخی دیگر از ادامه کنترل و مراقبت پس از خاکسپاری خبر دادهاند.
برای بسیاری از خانوادههای داغدار، این روند سوگ شخصی را به رنجی طولانیمدت تبدیل کرده است؛ فرآیندی آمیخته با ترس، فشار مالی و تهدید به حذف و انکار.
سیانان به نقل از یک منبع نظامی اروپایی و یک منبع امنیتی عراقی گزارش داد شبهنظامیان عراقی در هفتههای اخیر برای کمک به جمهوری اسلامی در سرکوب معترضان وارد ایران شدهاند. ایراناینترنشنال پیشتر گزارشی در همین زمینه منتشر کرد.
منبع عراقی شامگاه پنجشنبه ۲۵ دی به سیانان گفت پنج هزار شبهنظامی عراقی از طریق دو گذرگاه مرزی شیب در استان میسان و زرباطیه در استان واسط، به ایران رفتهاند.
ایراناینترنشنال پیشتر گزارش داد گروههای مسلح عراقی وابسته به تهران از ۱۳ دی روند جذب نیرو را برای کمک به جمهوری اسلامی در سرکوب معترضان آغاز کردهاند.
بر اساس این گزارش، تا ۱۷ دی حدود ۸۰۰ نفر از شبهنظامیان شیعه عراقی به ایران اعزام شدند که تقریبا همه آنها از اعضای کتائب حزبالله، حرکه النجباء، سیدالشهدا و بدر هستند.
اعزام این نیروها به ایران در پوشش «سفر زیارتی به مشهد» انجام شده، اما در عمل آنان در پایگاه خامنهای در اهواز گرد هم میآیند و سپس برای مشارکت در سرکوب خشونتآمیز اعتراضات، به مناطق مختلف ایران اعزام میشوند.
منبع اروپایی نیز در مصاحبه با سیانان تایید کرد ۸۰۰ نیروی شیعه از استانهای دیالی، میسان و بصره عراق، در پوشش سفرهای زیارتی، برای مشارکت در سرکوبها عازم ایران شدهاند.
سیانان: استفاده از شبهنظامیان خارجی نشانه شکنندگی جمهوری اسلامی است
سیانان در ادامه با استناد به یک «ارزیابی نظامی اروپایی»، روایتی مشابه ایراناینترنشنال ارائه کرد و گزارش داد عراقیهای اعزامشده به ایران از اعضای گروههای مسلح وابسته به جمهوری اسلامی از جمله کتائب حزبالله، حرکه حزبالله النجباء، کتائب سیدالشهدا و سازمان بدر، هستند که زیر نظر حشد الشعبی فعالیت میکنند.
بر اساس این سند، شبهنظامیان عراقی در سرکوب اعتراضات در «چند منطقه حساس» مانند همدان دست داشتهاند.
در این سند آمده است: «اتکا به شبهنظامیان خارجی در راستای یک راهبرد امنیتی روشن انجام گرفته: از میان بردن هرگونه امکان همدلی میان نیروهای سرکوب و معترضان.»
سیانان در همین رابطه نوشت: «بهکارگیری نیروهای غیرایرانی نشانهای دیگر از شکنندگی رژیم و اراده آن برای حفظ قدرت است؛ حتی با وجود هزینه انسانی سنگینی که اعتراضات تا این مرحله به همراه داشته است.»
پیشتر سازمان دیدهبان حقوق و آزادیهای عراق، اعلام کرد شبهنظامیان عراقی در سه هفته گذشته در چند مرحله برای کمک به جمهوری اسلامی در سرکوب انقلاب ملی به ایران رفتهاند.
۲۳ دی، انتفاض قنبر، سخنگوی سابق معاونت دفتر نخستوزیری عراق، نقش گروههای مسلح وابسته به حشد الشعبی در سرکوب اعتراضات ایران را تایید و آن را «جنایت علیه بشریت» توصیف کرد.
قنبر گفت: «بغداد حقوق شبهنظامیان شیعه را پرداخت میکند. بنابراین دولت عراق مسئول مستقیم جنایتها در ایران است.»
مخاطبان ایراناینترنشنال نیز با ارسال پیامهای متعددی حضور نیروهای خارجی را در کشتار و سرکوب تایید کردهاند.
جمهوری اسلامی مسئولیت پشتیبانی مالی و تسلیحاتی حشد الشعبی را بر عهده دارد و این گروهها را بخشی از «محور مقاومت» میداند.
«محور مقاومت» عنوانی است که مقامها و رسانههای جمهوری اسلامی برای گروههای مسلح مورد حمایت تهران در منطقه، نظیر جهاد اسلامی، حزبالله، حشد الشعبی، حماس و حوثیهای یمن، استفاده میکنند.
شبکه خبری فاکس به نقل از منابع نظامی «معتبر» نوشت که همزمان با بررسی حمله نظامی علیه جمهوری اسلامی در کاخ سفید، دستکم یک ناو هواپیمابر آمریکا بهسوی خاورمیانه در حرکت است.
در این گزارش که عصر پنجشنبه ۲۵ دی به وقت شرق آمریکا منتشر شد، هنوز مشخص نیست که آیا این ناو، ناو هواپیمابر یواِساِس آبراهام لینکلن است که در حال حاضر در دریای چین جنوبی فعالیت میکند، یا یکی از دو ناوی است که اوایل این هفته نورفولک و سندیهگو را ترک کردند.
به گفته این رسانه انتظار میرود رسیدن این ناوها به منطقه دستکم یک هفته طول میکشد.
فاکسنیوز نوشته است: انتظار میرود تجهیزات نظامی ایالات متحده از هوا، زمین و دریا در روزها و هفتههای آینده به منطقه سرازیر شوند تا در صورت تصمیم دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا برای حمله به ایران، گزینههای نظامی لازم را در اختیار او قرار دهند.
جلسه شورای امنیت سازمان ملل متحد برای بررسی اعتراضات سراسری در ایران و کشتار معترضان به دست نیروهای جمهوری اسلامی، بعدازظهر پنجشنبه ۲۵ دی به وقت محلی در نیویورک برگزار شد.
در این نشست که به درخواست ایالات متحده تشکیل شد، نماینده آمریکا اعلام کرد که «دونالد ترامپ مرد عمل است و هیچکس بهتر از خامنهای آن را نمیداند.»
در ابتدای این نشست، دستیار دفتر معاون دبیرکل سازمان ملل، با اشاره به خیزش مردم ایران، طرح شعارهای آزادی و نیز بازگشت نظام پادشاهی، و از سوی دیگر، برخورد سرکوبگرانه جمهوری اسلامی، گفت صدها یا هزاران نفر کشته شدهاند و سازمان ملل نمیتواند شمار کشتهشدگان را راستیآزمایی کند.
او همچنین اشاره کرد که بر اساس برآوردها، بیش از ۱۸ هزار نفر بازداشت شدهاند که نمیتوان در مورد آن راستیآزمایی کرد، ولی به رغم همه اینها، اعتراضات در ایران ادامه پیدا کرده است.
این مقام سازمان ملل متحد خواستار خودداری از اقداماتی شد که باعث تشدید تنشها در منطقه شود.
او در مورد قطع اینترنت در ایران از سوی جمهوری اسلامی و استفاده از قوه قهریه علیه معترضان افزود که جمهوری اسلامی، «جاسوسان و تروریستها» را متهم کرده است.
این مقام سازمان ملل با اشاره به نگرانی عمیق آنتونیو گوترش، دبیرکل این نهاد، از آنچه در ایران میگذرد، گفت که او خواستار جلوگیری از تلفات بیشتر و رعایت حقوق مردم برای استفاده از آزادی بیان و آزادی تجمع است.
او اضافه کرد که گوترش همچنین خواستار پایان قطعی اینترنت در ایران و برخورد انسانی با بازداشتشدگان و تماس آنها با خانوادههای خود است.
این مقام سازمان ملل بر لزوم توقف برخورد جمهوری اسلامی با بازداشتشدگان تاکید کرد و گفت که باید در قبال هر گونه نقض حقوق بشر، بر اساس قوانین بینالمللی رفتار شود.
به گفته او، احتمال حمله به ایران میتواند شرایط را بدتر کند و بنابراین، باید جلوی وخامت اوضاع گرفته شود.
این مقام سازمان ملل اشاره کرد که گوترش خواستار پیشبرد گفتوگو و دیپلماسی است و اینکه طرفین باید از هر اقدام که منجر به تلفات بیشتر و تنش در منطقه شود، پرهیز کنند.
مسیح علینژاد: با جمهوری اسلامی باید مانند داعش برخورد کرد
مسیح علینژاد، روزنامهنگار، در سخنانی در جلسه شورای امنیت سازمان ملل از نشان ندادن واکنش محکم از سوی گوترش انتقاد کرد و گفت: «آقای دبیرکل، چرا از جمهوری اسلامی میترسید؟»
او با تاکید بر لزوم رسیدگی به حوادث فاجعهبار در ایران افزود اما شورای امنیت و آقای دبیرکل تاکنون علیه این سرکوبی در ایران، موضع روشنی نگرفتهاند. فقط یک پیام کوتاه منتشر شده و اکنون سکوت حاکم است.
علینژاد در بخش دیگری از سخنانش گفت: «مردم ایران کشته شدهاند؛ معترضان بیگناه با گلوله هدف قرار گرفته و زندانی شدهاند، و بهطور کامل ارتباطاتشان قطع شده است؛ اینترنت ندارند، تلفن ندارند، حتی تلفنهای خانگی هم قطع شده است. هیچ راهی ندارند که صدایشان را به جهان برسانند.»
او گفت که نیروهای جمهوری اسلامی حتی به مجروحان اعتراضات در خیابانها تیر خلاص زدهاند.
علینژاد اضافه کرد که عدالت باید در قبال کسانی که دستور کشتار را صادر کردند، انجام شود و تاکید کرد: «شرایط در صورتی که جهان اقدامی جدی انجام ندهد، بدتر خواهد شد.»
او با اعلام اینکه هدف اعتراضات در ایران، پایان حکومت جمهوری اسلامی است، افزود همه ایرانیان برای رسیدن به آزادی متحد هستند.
علینژاد با اشاره به آمارهای منتشر شده در مورد کشتهشدگان گفت که هنوز تعداد دقیق آنان مشخص نیست.
او با تاکید بر این موضوع که مردم ایران خواستار کمک دنیای خارج هستند، اضافه کرد که مردم از وعده دونالد ترامپ، رییس جمهوری آمریکا، خوشحال شدند.
علینژاد در سخنانش به سیاست سرکوب فرامرزی جمهوری اسلامی اشاره کرد و خطاب به نماینده جمهوری اسلامی گفت: «سه بار تلاش کردید من را بکشید.»
او به محاکمه تعدادی از عاملان جمهوری اسلامی در آمریکا اشاره کرد که اعتراف کردند از سوی سپاه پاسداران مامور ترورش شده بودند.
علینژاد همچنین از سیاست باراک اوباما در قبال جمهوری اسلامی انتقاد کرد و گفت: «مردم خواستار اقدام هستند و نه جلسات و وعدههای توخالی.»
به گفته او، جمهوری اسلامی قابل اصلاح نیست، مانند داعش عمل میکند و بنابراین باید مانند داعش با آن برخورد شود. به این ترتیب میتوان مردم ایران را نجات داد.
احمد باطبی: مردم به تنهایی نمیتوانند رژیم را عوض کنند
احمد باطبی، روزنامهنگار و فعال حقوق بشر، در جلسه شورای امنیت درباره اعتراضات و سیاست سرکوب جمهوری اسلامی گفت: «رژیم ایران عادی و معمولی نیست، فرقهای است که اسلحه و پول در دست دارد و ماموریتش صدور ایدئولوژی به کشورهای دیگر است.»
او گفت جمهوری اسلامی «یکسری مالهکش دارد» که چهرهاش را سفیدشویی کنند و افزود این حکومت، کشتهشدگان را «بدون شناسایی» دفن کرده است.
باطبی به تجربه زندان خود و تحمل شکنجه خود و سایر زندانیان اشاره کرد و گفت: «نمیتوان با جمهوری اسلامی با دست خالی جنگید».
او خطاب به ترامپ تاکید کرد «ما به اقدام عملی نیاز داریم» و گفت: «مردم ایران به کمک شما نیاز دارند و نباید تنها گذاشته شوند.»
باطبی تاکید کرد اگر مردم ایران تنها گذاشته شوند «ما نمیتوانیم رژیم را عوض کنیم» و «مردم کشته خواهند شد.»
او به نقل از یکی از فعالان حقوق بشری در ایران گفت که شبهنظامیان گروههای نیابتی جمهوری اسلامی مانند حشدالشعبی، حزبالله و فاطمیون به مردم تیراندازی میکنند.
باطبی در بخشی از سخنانش با اشاره به اینکه جمهوری اسلامی تلاش کرد او و دیگران را بکشد، خطاب به نماینده جمهوری اسلامی گفت: «به من نخند. دوران شماها تمام میشود.»
نماینده آمریکا: ترامپ مرد عمل است و هیچکس بهتر از خامنهای آن را نمیداند
مایک والتز، سفیر ایالات متحده در سازمان ملل در جلسه شورای امنیت سازمان ملل، گفت: «سطح خشونت و سرکوب رژیم ایران برای صلح و امنیت جهانی تبعاتی به همراه خواهد داشت.»
او اضافه کرد مردم خواستار دستیابی به آزادی و آینده بهتر هستند.
والتز افزود جامعه جهانی نباید شرایط جاری در ایران را تحمل کند.
او افزود که دونالد ترامپ و آمریکا «در کنار مردم شجاع ایران میایستند.»
این مقام آمریکایی، جمهوری اسلامی را «حکومتی حامی تروریسم در جهان» خواند و به نمونههایی از اقدامات تروریستی این حکومت در کشورهای مختلف پس از انقلاب بهمن ۵۷ اشاره کرد.
او در سخنانش به شماری از اقدامات تروریستی جمهوری اسلامی در لبنان و عراق که منجر به کشته شدن اتباع آمریکایی و فرانسوی شد و نیز طرح خنثیشده جمهوری اسلامی برای ترور سفیر عربستان سعودی در ایالات متحده و نیز قصد برای ترور ترامپ اشاره کرد و افزود که جمهوری اسلامی از زمان استقرار «تهدیدکننده امینت و صلح بینالملل» بوده است.
به گفته والتز، در شرایطی که میلیونها نفر در خیابانهای ایران علیه «رژیم آیتاللهها» اعتراض میکنند، این حکومت بیش از پیش تضعیف شده و از مردم خود هراس دارد.
او تاکید کرد که ترامپ «مرد عمل» است و افزود: «همه گزینهها روی میز است و هیچکس بهتر از خامنهای آن را نمیداند.»
لیبریا: گزارشها درباره شمار بالای کشتهشدگان بسیار نگرانکننده است
نماینده لیبریا در نشست شورای امنیت سازمان ملل در بیانیهای که به نمایندگی از کشور خود و همچنین کنگو و سومالی خواند، با اشاره به مشارکت همه گروههای مختلف جامعه ایران در اعتراضات گفت گزارشها درباره شمار بالای کشتهشدگان و بازداشتها «بسیار نگرانکننده» است.
او استفاده از مهمات جنگی برای سرکوب معترضان و همچنین حمله به بیمارستانها در جریان اعتراضات ایران را «غیرقابل قبول» دانست و بر رعایت حقوق بشر و آزادیهای بنیادین از جمله حق برگزاری تجمعهای مسالمتآمیز تاکید کرد.
در این بیانیه همچنین تاکید شد که منشور سازمان ملل و قوانین بینالمللی باید رعایت شوند.
دفاع نماینده روسیه از جمهوری اسلامی
نماینده روسیه در نشست شورای امنیت سازمان ملل با دفاع از جمهوری اسلامی، از سیاست دولت ترامپ در قبال ایران انتقاد کرد و گفت آمریکا دلایل مشخصی برای نگرانی درباره وضعیت داخلی ایران ارائه نمیدهد و تنها به تهدید نظامی متوسل شده است.
او با طرح این موضوع که برگزاری نشست شورای امنیت با هدف «توجیه دخالت آمریکا در امور داخلی ایران» انجام شده است، عنوان کرد نیروهای خارجی تلاش دارند از شرایط ایران برای تغییر حکومت جمهوری اسلامی استفاده کنند.
نماینده روسیه همچنین با انتقاد از حضور علینژاد و باطبی در نشست شورای امنیت گفت اعتراضات در ایران به سوی آنچه «عادی شدن اوضاع» و «ثبات اقتصادی» خواند، پیش میرود و افزود که حکومت ایران گامهایی در این زمینه برداشته است.
او با انتقاد از ترغیب معترضان به تسخیر ساختمانهای دولتی در سخنان ترامپ، آن را نقض منشور سازمان ملل و اصل عدم مداخله در امور داخلی کشورها دانست و افزود تهدید آمریکا به حمله نظامی نگرانکننده است.
نماینده روسیه در پایان خواستار خویشتنداری کشورها در قبال ایران شد و عنوان کرد که در غیر اینصورت، هرجومرج در منطقه میتواند گسترش یابد.
یونان: باید به خواست مشروع مردم رسیدگی شود
نماینده یونان هم با ابراز نگرانی از وقایع جاری در ایران، تاکید کرد که قوانین بینالمللی باید بر اساس منشور سازمان ملل محترم شناخته شود.
او افزود تنش نباید بیشتر شود و تنها راه باید به نفع مردم ایران باشد، باید به خواست مشروع مردم رسیدگی شود و جلوی خشونت بیشتر گرفته شود.
نماینده یونان دوباره گفت که آتن خواستار تنشزدایی و گفتوگو بر اساس قوانین بینالمللی و نیز منشور سازمان ملل است.
نماینده پاکستان: ایران باثبات و صلحآمیز به نفع ما، منطقه و جهان است
نماینده پاکستان در نشست شورای امنیت سازمان ملل اعلام کرد اسلامآباد تحولات اخیر ایران و منطقه را «با دقت» دنبال میکند و خواستار بازگشت سریع ثبات به این کشور شد.
او گفت ایران باثبات و صلحآمیز به نفع پاکستان، منطقه و جهان است و افزود کشورش به «خرد مردم و رهبری ایران» اعتماد دارد.
نماینده پاکستان با تاکید بر «نقضناپذیر بودن» اصول منشور سازمان ملل، تهدید یا استفاده از زور و هرگونه مداخله خارجی در امور داخلی کشورها را مغایر حقوق بینالملل دانست و گفت همه اختلافها باید از راههای مسالمتآمیز حلوفصل شوند.
نماینده چین: ماجراجویی نظامی میتواند منطقه را به سوی پرتگاه سوق دهد
نماینده چین در نشست شورای امنیت سازمان ملل عنوان کرد ایالات متحده بهطور علنی ایران را به استفاده از زور تهدید کرده است.
او با تاکید بر آنچه پایبندی پکن به منشور سازمان ملل و حقوق بینالملل نامید، گفت اصل برابری حاکمیتی کشورها و عدم مداخله در امور داخلی آنها از بنیادیترین هنجارهای روابط بینالملل است.
نماینده چین هشدار داد استفاده از زور هرگز راهحل بحرانها نیست و ماجراجویی نظامی میتواند منطقه را به سوی پرتگاه سوق دهد.
او گفت هیچ اقدامی که ناقض حقوق بینالملل باشد، قابل پذیرش نیست.
نماینده بریتانیا: رژیم با دروغ و تبلیغات نمیتواند توجیهی برای اقداماتش داشته باشد
نماینده بریتانیا در نشست شورای امنیت سازمان ملل اعلام کرد لندن از گزارشهای مربوط به کشته شدن احتمالی هزاران نفر و بازداشت شمار زیادی از شهروندان در ایران «بهشدت منزجر» است و این سرکوب را خشنترین برخورد با اعتراضات عمومی در دهههای اخیر دانست.
او با اشاره به قطع تقریبا کامل اینترنت در ایران گفت ویدیوهای منتشرشده نشان میدهد ابعاد واقعی خشونتها ممکن است بیش از آمارهای موجود باشد و تاکید کرد نسبت دادن اعتراضات به عوامل خارجی «دروغ و تبلیغات» است و نمیتواند توجیهی برای اقدامات حکومت باشد.
نماینده بریتانیا افزود لندن اقدامات جمهوری اسلامی را «با شدیدترین عبارات» محکوم میکند و در عین حال به شجاعت مردم ایران، بهویژه زنان ایرانی، که خواهان آزادی و کرامت انسانی هستند، ادای احترام کرد.
نماینده کلمبیا: سرکوب سیستماتیک، جرمانگاری و سانسور در واکنش به اعتراض غیرقابل توجیه است
نماینده کلمبیا در شورای امنیت سازمان ملل با یادآوری این نکته که لزوم رعایت آزادی بیان و تجمع در حقوق بینالملل بشر تصریح شده است، سرکوب سیستماتیک، جرمانگاری و سانسور اعتراضات را «غیرقابل توجیه» خواند.
او گفت چنین اقداماتی حاکمیت قانون را تضعیف میکند.
نماینده کلمبیا همچنین نسبت به تأثیر نامتناسب سرکوب بر زنان ابراز نگرانی کرد و با اشاره به نقش پیشرو زنان در اعتراضات ایران، خواستار تضمین فوری دسترسی امن رسانههای بینالمللی و بازگرداندن اینترنت شد.
نماینده جمهوری اسلامی اقدامات سرکوبگرنه در قبال معترضان را توجیه کرد
غلامحسین درزی، معاون نماینده دائم جمهوری اسلامی در سازمان ملل، به عنوان آخرین سخنران، با تکرار مواضع رهبر و سایر مقامهای جمهوری اسلامی در قبال انقلاب ملی ایرانیان، به توجیه اقدامات سرکوبگرانه جمهوری اسلامی در قبال معترضان پرداخت.
درزی با رد اتهامها علیه سیاستهای سرکوبگرانه جمهوری اسلامی در قبال معترضان، به رغم انتشار ویدیوها و تصاویر مربوط به رفتار نیروهای جمهوری اسلامی در قبال آنان، گفت آمریکا با «دروغ و تحریف واقعیت» در پی پنهانکردن نقش خود در ناآرامیهای ایران است.
او برگزاری نشست شورای امنیت سازمان ملل را «تلاشی برای توجیه مداخله در امور داخلی ایران» دانست.
درزی حمایت آمریکا از مردم ایران را «ریاکارانه» خواند و عنوان کرد هرگونه تهدید یا استفاده از زور علیه ایران، حتی با عنوان حمایت بشردوستانه، نقض آشکار منشور سازمان ملل است.
درزی با اشاره به آنچه پرهیز جمهوری اسلامی از تشدید تنش خواند، اضافه کرد: «هر اقدام تجاوزکارانه با پاسخ قاطع و متناسب روبهرو خواهد شد و مسئولیت پیامدها بر عهده آغازکنندگان آن خواهد بود.»
نماینده جمهوری اسلامی همچنین با حضور علینژاد و باطبی در این نشست مخالفت کرد و آنها را وابسته به «دستور کار سیاسی آمریکا و اسرائیل» دانست.
جمهوری اسلامی طی دهههای گذشته اینگونه اتهامها را متوجه فعالان مدنی و صنفی شرکت کننده در نشستهای بینالمللی کرده است.
در حالی که ایران طی هفتههای گذشته شاهد انقلاب ملی، سرکوب خونین و انسداد کامل فضای سیاسی بوده است، نشریه اکونومیست تحولات جاری ایران از نگاه شاهزاده رضا پهلوی را نشانههای یک «انقلاب» دانست.
انقلابی که به گفته این نشریه بریتانیایی در صورت فروپاشی حکومت اسلامی میتواند معادلات قدرت و رهبری آینده کشور را به شکلی بنیادین تغییر دهد.
نشریه اکونومیست پنجشنبه ۲۵ دی در گفتوگویی اختصاصی با شاهزاده رضا پهلوی در واشینگتن به نقل از او نوشت حکومت اسلامی به مرحله «تلاشهای واپسین برای ارعاب» رسیده و دیگر توان مهار اعتراضهای مردمی را ندارد.
بازتعریف نقش شاهزاده رضا پهلوی در سایه اعتراضهای سراسری ایران
اکونومیست نوشت که طی دهههای گذشته، جایگاه شاهزاده رضا پهلوی در معادلات سیاسی ایران محل تردید بسیاری از بازیگران بوده و تنها بخشهایی از جریان سلطنتطلب از او بهعنوان گزینهای جدی یاد میکردند. در مقابل، حکومت اسلامی، منتقدان آن و شماری از دیپلماتهای غربی، نقش سیاسی او را در حاشیه تحولات ارزیابی میکردند.
به گزارش این نشریه بریتانیایی، شاهزاده رضا پهلوی که سالهاست در حومه واشینگتن زندگی میکند، در این مدت کوشیده است با حضور مستمر در محافل سیاسی و گفتوگو با تصمیمگیران آمریکایی، دیدگاههای خود درباره آینده ایران را مطرح کند.
اکونومیست افزود که او از سوی دونالد ترامپ فردی «محترم» توصیف شده است.
اکونومیست به نقل از شاهزاده رضا پهلوی نوشت که او اکنون، پس از نزدیک به نیم قرن فعالیت سیاسی در تبعید، معتقد است تحولات اخیر و اعتراضهای سراسری در ایران شرایطی متفاوت رقم زده و «لحظهای تاریخی» برای ایفای نقشی تازه در مسیر آینده کشور پدید آورده است.
در گزارش اکونومیست آمده است که در هفتههای نخست اعتراضها، شعار «جاوید شاه» در بسیاری از شهرها شنیده میشد؛ پیش از آنکه نیروهای امنیتی با خشونت گسترده به معترضان حمله کنند. به نوشته این نشریه، شاهزاده رضا پهلوی با فراخوان دوباره توانست تجمعهای پراکنده را به بسیجی فراگیر در تهران و دیگر شهرها تبدیل کند.
این نشریه بریتانیایی با اشاره به بنبست کامل سیاسی در داخل ایران نوشت که حکومت اسلامی تمام چهرههای بالقوه رقیب را زندانی کرده، فعالیت احزاب سیاسی را ممنوع ساخته و حتی فعالیت گروههای محیطزیستی را نیز برنتابیده است.
در چنین فضایی، بسیاری از ایرانیان امید خود را به اصلاحطلبان حکومتی از دست دادهاند؛ جریانی که حتی در دوره ریاستجمهوری محمد خاتمی و حسن روحانی نیز نتوانست از تمرکز قدرت نزد علی خامنهای جلوگیری کند.
راهبرد گذار بدون فروپاشی
اکونومیست نوشت که ظاهر آراسته شاهزاده رضا پهلوی، او را در تضاد کامل با رهبر جمهوری اسلامی قرار میدهد؛ روحانیای که کتوشلوار و کراوات را نماد «انحطاط» میداند. شاهزاده رضا پهلوی در مصاحبه خود تاکید کرد که «بر اهمیت نافرمانی مدنی و پرهیز از خشونت تاکید دارد، اما همزمان حق دفاع مردم از خود را مشروع میداند».
به گفته او، علی خامنهای سالها پیش «به مردم ایران اعلان جنگ» داده و برای عبور از این مرحله باید «هسته سرکوبگر» در سطوح بالای قدرت خنثی شود، بیآنکه زیرساختهای کشور از کار بیفتد.
برنامه دوران اضطرار و وعده همهپرسی
اکونومیست به برنامه ۱۶۹ صفحهای «دوران اضطرار» اشاره کرد که شاهزاده رضا پهلوی در تیرماه منتشر کرد؛ سندی که او را بیشتر بهعنوان رهبر دوران گذار معرفی میکند تا پادشاه آینده پس از سرنگونی حکومت اسلامی.
در این برنامه، اهدافی مانند آشتی ملی، ادغام سپاه پاسداران در ارتش، حفظ پلیس و بدنه کارمندی دولت و پرهیز از انتقامجویی مطرح شده است.
شاهزاده رضا پهلوی در این مصاحبه تاکید کرد که ظرف چهار ماه پس از سقوط حکومت، «همهپرسی برای بازگرداندن سلطنت یا ایجاد جمهوری پارلمانی برگزار خواهد شد» و در صورت برگزیده شدن گزینه نخست، دو ماه بعد تاجگذاری میکند.
به نوشته اکونومیست، او همچنین گفت در صورت پیروزی، روابط دیپلماتیک با اسرائیل برقرار میکند و برای رفع تحریمها از برنامه هستهای صرفنظر خواهد کرد.
با این حال، اکونومیست افزود که اپوزیسیون ایران همچنان پراکنده است و دستیابی به اجماع فراگیر با چالشهای جدی روبهروست. به گزارش این نشریه، بخشی از اقلیتهای قومی با توجه به تجربههای تاریخی خود نسبت به آینده بدبیناند.
اکونومیست در پایان نوشت که شاهزاده رضا پهلوی از دور با اطمینان از «انقلاب» سخن میگوید، اما در نگاه برخی هنوز تصویری روشن از نقش او در آینده ایران در صورت فروپاشی حکومت اسلامی وجود ندارد.