دیوید بارنیا، رییس موساد سازمان اطلاعات خارجی اسرائیل، به آمریکا سفر کرده است و گزارش شده که بررسی اعتراضات در ایران و واکنش احتمالی ایالات متحده و اسرائیل به آن موضوع اصلی دیدارها و گفتوگوهای او در آمریکاست.
بر اساس گزارشهای منتشرشده بارنیا صبح جمعه ۲۶ دی وارد آمریکا شد. به گزارش اکسیوس محور اصلی این سفر بررسی تحولات داخلی ایران، آینده اعتراضات و گزینههای پیشروی آمریکا و اسرائیل خواهد بود.
این سفر در حالی انجام میشود که دونالد ترامپ، رییس جمهوری ایالات متحده، پیشتر بارها نسبت به ادامه کشتار معترضان هشدار داده، اما واشینگتن در مقطع کنونی از اقدام فوری نظامی خودداری کرده است.
تعویق حسابشده گزینه نظامی
اکسیوس گزارش داد سفر بارنیا بخشی از رایزنیهای فشرده میان واشینگتن و تلآویو درباره اعتراضات ایران و احتمال اقدام نظامی آمریکا است. به نوشته این رسانه، رییس موساد قرار است در میامی با استیو ویتکاف، نماینده ویژه کاخ سفید که کانال ارتباط مستقیم با تهران را مدیریت میکند، دیدار کند.
ویتکاف در جریان انقلاب ملی ایرانیان با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در تماس بوده است.
بر اساس این گزارش، تماس تلفنی چهارشنبه ۲۴ دی میان دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو نقش مهمی در تعویق اقدام نظامی آمریکا داشت.نتانیاهو در این تماس خواستار زمان بیشتر برای آمادهسازی اسرائیل در برابر احتمال واکنش تلافیجویانه جمهوری اسلامی شد.
اکسیوس به نقل از یک منبع اسرائیلی نوشت که طرح فعلی آمریکا، که بیشتر بر هدف قرار دادن نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی متمرکز است، از نگاه تلآویو برای بیثباتسازی جدی حکومت کافی نیست.
این رسانه در عین حال تاکید کرد که گزینه نظامی همچنان روی میز باقی مانده و همزمان آمریکا در حال تقویت حضور نظامی خود در منطقه، از جمله اعزام ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن و سامانههای پدافندی بیشتر است.
نتبلاکس صبح جمعه ۲۶ دیماه اعلام کرد با گذشت ۱۸۰ ساعت، قطع سراسری اینترنت در ایران اکنون از مدت اصلی قطعی اینترنت در سال ۲۰۱۹ (اعتراضات آبان خونین ۱۳۹۸) فراتر رفته و همچنان هیچ نشانهای از بازگشت، حتی بهصورت جزئی یا منطقهای، گزارش نشده است.
در همین راستا، وبسایت «فیلتربان» گزارش داد جمهوری اسلامی در حال پیشبرد طرحی برای تبدیل اینترنت کشور به «اینترنت پادگانی» است.
همزمان رویترز نوشت سرکوب مخالفان و کنترل ارتباطات، به یکی از سختترین آزمونها برای استارلینکِ ایلان ماسک تبدیل شده است؛ سرویسی که در شرایط قطع اینترنت، برای ارسال تصویر و روایت از داخل کشور حیاتی تلقی میشود.
رویترز همچنین از تلاش حکومت برای اخلال در سیگنالها و شناسایی ترمینالهای استارلینک خبر داد.
در سوی دیگر، شبکه خبری اندیآر آلمان در بخشی از گزارش خود از تظاهرات ایرانیان، به «خانه ایرانیان» رفت و از چتبات شبکه ایراناینترنشنال که برای خانوادهها پیام ارسال میکند نیز گزارش تهیه کرد.
روایتهای مردم از «حکومت نظامی» و خشونت
روایتهای رسیده به ایراناینترنشنال از شهرهای مختلف ایران نشان میدهد همزمان با ادامه فضای «حکومت نظامی»، کنترل خیابانها، ایستوبازرسیها، محدودیت رفتوآمد و بازرسی تلفنهای همراه تشدید شده است.
شهروندان از حضور گسترده نیروهای شبهنظامی، مسدود شدن مسیرها در ساعات عصر و شب و حمله ماموران به خانهها برای جمعآوری تجهیزات ماهواره و تخلیه حافظه دوربینهای مداربسته خبر دادهاند.
در کنار این فشارها، گزارشها حاکی از استفاده مستقیم از سلاحهای سنگین و شلیک به معترضان است؛ از تیراندازی با خودروی زرهی و کشتهشدن چندین نفر در یک صحنه تا شلیک از پشتبام بیمارستانها و استفاده از تکتیراندازها.
برخی روایتها از شلیک به کودکان و نوجوانان، «تیر خلاص»، تلفات بسیار بالا در شهرهایی مانند مرودشت و بازداشتهای گسترده همراه با بیخبری خانوادهها حکایت دارد؛ تصویری که از تشدید بیسابقه خشونت حکومتی علیه اعتراضات مردمی خبر میدهد.
همزمان ویدیوهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان داد مراسم خاکسپاری مریم و مجید صالحی سیاوشانی، زوج جوان جانباخته در جریان انقلاب ملی ایرانیان، یکشنبه ۲۱ دیماه در بهشت زهرا برگزار شد.
در این مراسم، یکی از مادران داغدار از بازماندگان خواست سردادن «لا اله الا الله» را متوقف کنند و پس از آن گروهی از زنان کِل کشیدند؛ ویدیوهای دیگر نیز نشان میدهد بازماندگان شعار «مرگ بر خامنهای» سر دادهاند.
در زاهدان نیز پس از نماز جمعه ۲۶ دیماه، گروهی از معترضان به خیابان آمدند و شعارهایی از جمله «خامنهای قاتله، حکومتش باطله» سر دادند.
همزمان، گزارشهایی از جو امنیتی اطراف مسجد مکی و استمرار فضای حکومت نظامی در شهر منتشر شد.
هشدارهای کنسولی و فشار سیاسی
در عرصه بینالمللی، همزمان دو روند هشدارهای رسمی دولتها به شهروندان خود و حمایت علنی از مردم ایران پررنگ بود.
پنی وانگ، وزیر خارجه استرالیا، در یک نشست خبری از شهروندان کشورش خواست ایران را ترک کنند و گفت دولت استرالیا جز در مواردی بسیار محدود توان ارائه کمکهای کنسولی در داخل ایران را ندارد و شهروندان استرالیایی نباید به ایران سفر کنند.
کایلی مور-گیلبرت، پژوهشگر استرالیایی و زندانی پیشین در ایران نیز با ارسال ویدیویی به زبان فارسی به ایراناینترنشنال گفت خود را یکی از قربانیان جمهوری اسلامی میداند و رنج و شجاعت معترضان در سراسر جهان دیده میشود.
مدونا نیز در پیامی در اینستاگرام نوشت به مردم ایران میاندیشد که برای یک انقلاب ضروری مبارزه میکنند و حاضرند برای باورهایشان جان بدهند. او از مردم خواست استوار بمانند و گفت در کنار ایران است و باید صدای آنها شنیده شود.
در نیوزیلند، دولت این کشور اعلام کرد سفارتش در تهران را به طور موقت تعطیل و خدمات کنسولی را به آنکارا منتقل کرده است.
وینستون پیترز، وزیر امور خارجه نیوزیلند، سرکوب خشن و کشتار معترضان را محکوم کرد و به شهروندان کشورش توصیه کرد به ایران سفر نکنند و در صورت حضور، هرچه سریعتر کشور را ترک کنند.
ماریا مالمر استینرگارد، وزیر امور خارجه سوئد نیز در پیام ویدیویی گفت کشورش برای قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی تلاش میکند و در کنار مردم ایران ایستاده است.
در آلمان، احزاب سوسیالدموکرات، دموکراتمسیحی و سبزها در پارلمان ایالتی هامبورگ سرکوب سیستماتیک معترضان را محکوم کردند و خواستار اقدام قاطع علیه ساختارهای نزدیک به جمهوری اسلامی در این شهر شدند.
همچنین شماری از چهرههای سرشناس، سیاستمداران و سازمانهای آلمانی از دولت فدرال خواستند جمهوری اسلامی را از نظر سیاسی، اقتصادی و دیپلماتیک منزوی کند.
در کنار اینها، ویدیوهای رسیده نشان داد تجمعهایی در کرایستچرچ نیوزیلند و نیز در ملبورن استرالیا در حمایت از انقلاب ملی مردم ایران برگزار شد و شرکتکنندگان خواستار اقدام قاطع بینالمللی برای جلوگیری از کشتار بیشتر شدند.
تحرکات امنیتی و سیاسی
همزمان با تشدید سرکوب معترضان در ایران، سیانان در گزارشی، خبر اختصاصی ایراناینترنشنال درباره استفاده جمهوری اسلامی از نیروهای شبهنظامی شیعه عراق برای سرکوب معترضان در جریان انقلاب ایرانیان را تایید کرد.
در آمریکا، شبکه فاکس به نقل از منابع نظامی گزارش داد همزمان با بررسی اقدام احتمالی علیه جمهوری اسلامی، واشینگتن در حال اعزام تجهیزات بیشتر به خاورمیانه است.
شهرام خلدی، پژوهشگر تاریخ خاورمیانه و روابط بینالملل، با اشاره به تجربه لیبی گفت در سال ۲۰۱۲ حکومت قذافی هم جنایاتی مشابه مرتکب شد و شورای امنیت با قطعنامه، زمینه مداخله بریتانیا و فرانسه را فراهم کرد.
همزمان، موسسه مطالعه جنگ و موسسه پژوهش سیاست عمومی امریکن اینترپرایز در ارزیابی خود نوشتند حاکمیت ایران اعتراضات را تهدیدی وجودی و مرحلهای پیش از انقلاب تلقی میکند که باید «کامل و فوری» سرکوب شود.
این تحلیل همچنین به شکنندگی وفاداری نیروهای امنیتی اشاره کرد و از مواردی گفت که در آن «دهها نفر» از نیروهای امنیتی از تیراندازی به سمت معترضان خودداری کردهاند.
در سطح دیپلماتیک، استیون ویتکاف، نماینده ویژه ترامپ، گفت درباره نگرانیها در خصوص کشتارها و اعدامهای دستهجمعی با مقامات ایران تماس گرفتهاند و در عین حال از امکان راهحل دیپلماتیک درباره غنیسازی اورانیوم، برنامه موشکی و نیروهای نیابتی سخن گفت.
همزمان در اسرائیل، گیدئون ساعر، وزیر امور خارجه این کشور، از تماس با کایا کالاس و وزیر امور خارجه قبرس خبر داد و گفت محور گفتوگو «سرکوب مرگبار اعتراضات» بوده و از اتحادیه اروپا خواسته سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار دهد.
اکسیوس نیز خبر داد داوید بارنئا، رییس موساد، برای مذاکره درباره وضعیت ایران وارد آمریکا شده و قرار است با ویتکاف دیدار کند.
کرملین هم از گفتوگوی تلفنی ولادیمیر پوتین و بنیامین نتانیاهو درباره تحولات ایران و خاورمیانه خبر داد و گفت پوتین آمادگی روسیه را برای میانجیگری اعلام کرده است.
در کنار این تحرکات، کنفرانس امنیتی مونیخ به ایراناینترنشنال اعلام کرد دعوت از نمایندگان دولتی جمهوری اسلامی را لغو کرده و هیچ مقام رسمی ایران در دوره پیشرو حضور نخواهد داشت.
برای خواندن تحولات جاری مربوط به انقلاب ملی ایرانیان اینجا را کلیک کنید.
پناهی جمعه ۲۶ دی در مصاحبه با روزنامه گاردین گفت: «در چنین وضعیتی، ادامه بقا برای حکومت غیرممکن است. خودشان هم میدانند که دیگر نمیتوان بر مردم حکومت کرد. شاید تنها هدفشان در حال حاضر این باشد که کشور را تا آستانه فروپاشی کامل ببرند و برای نابودی آن تلاش کنند.»
او افزود تصمیم جمهوری اسلامی برای قطع کامل اینترنت نشان میداد که «کشتاری بزرگ» در راه خواهد بود، اما «هرگز پیشبینی نمیکردیم سرکوب تا این حد گسترده و با چنین ابعاد و ارقامی باشد».
شورای سردبیری ایراناینترنشنال پیشتر در بیانیهای اعلام کرد در بزرگترین کشتار تاریخ معاصر ایران، نیروهای سرکوب جمهوری اسلامی عمدتا در دو شب پیاپی، پنجشنبه و جمعه ۱۸ و ۱۹ دی، دستکم ۱۲ هزار نفر را به قتل رساندند.
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، این شهروندان عمدتا به دست نیروهای سپاه پاسداران و بسیج کشته شدند.
سقوط جمهوری اسلامی حتمی است
پناهی در ادامه مصاحبه با گاردین تاکید کرد پس از کشتار اخیر، سقوط حکومت علی خامنهای «اجتنابناپذیر است»، اما زمان آن قابل پیشبینی نیست.
او اضافه کرد: «این رژیم ۱۰۰ درصد فرو میپاشد. این همان چیزی است که در طول تاریخ برای حکومتهای دیکتاتوری رخ داده است. اینکه چه زمانی فرو میپاشد، برای کسی مشخص نیست. ما میخواهیم هرچه زودتر، حتی در چند دقیقه آینده، این اتفاق بیفتد، اما عوامل زیادی باید کنار هم قرار بگیرند تا چنین چیزی به وقوع بپیوندد.»
این هنرمند به دولتهای غربی هشدار داد که نباید حکومت جمهوری اسلامی را یک «بازیگر عقلانی» فرض کنند و بر این اساس با آن وارد تعامل شوند.
او ادامه داد: «در این نظام هیچ عقلانیتی وجود ندارد. تنها چیزی که به آن فکر میکنند، سرکوب و حفظ قدرت حتی برای یک روز بیشتر است. آخرین چیزی که به آن فکر میکنند، مردم هستند.»
پناهی که در آمریکا به سر میبرد، پیشتر در هنگام دریافت جایزه بهترین فیلم بینالمللی از مجمع نقد فیلم در نیویورک گفته بود جمهوری اسلامی برای فرار از سرنگونی «جوی خون به راه انداخته است».
پیامهای ارسالی مخاطبان ایراناینترنشنال از شهرهای مختلف کشور حاکی از آن است که سرکوب خونین اعتراضات، استقرار نیروهای نظامی، یورش به منازل، جمعآوری حافظه دوربینهای مداربسته و تشدید کنترل رفتوآمد، عملا فضای حکومت نظامی را در بخشهای گستردهای از ایران حاکم کرده است.
شعارهای مردمی در حمایت از بازگشت شاهزاده رضا پهلوی به ایران
پناهی به شعارهای مردم در حمایت از شاهزاده رضا پهلوی در جریان انقلاب ملی ایرانیان پرداخت و گفت درخواست برای بازگشت او به ایران «صدایی» است که از دل اعتراضات شنیده میشود.
او به اظهارات پیشین شاهزاده رضا پهلوی اشاره کرد و افزود: «پس از دوره گذار، باید در ایران همهپرسی برگزار شود و در آن زمان این مردم هستند که تصمیم میگیرند چه نوع حکومتی میخواهند و چه کسانی بر آنها حکومت کنند. در این دوره گذار، همه ما باید متحد باشیم.»
پناهی تصمیمگیری درباره نقش شاهزاده رضا پهلوی در حکومت آینده را منوط به تصمیم مردم دانست و تاکید کرد: «چه با پهلوی موافق باشیم و چه نباشیم، میدانیم که اکثریت قاطع مردم ایران خواهان کنار رفتن رژیم فعلی هستند.»
معترضان در جریان خیزش اخیر با حضور گسترده خود در خیابانها در مناطق گوناگون کشور، شعارهای مختلفی از جمله «این آخرین نبرده/ پهلوی برمیگرده»، «جاوید شاه»، «مرگ بر دیکتاتور» و «امسال سال خونه/ سیدعلی سرنگونه» سردادند.
پروندههای چندگانه جمهوری اسلامی
به نوشته واینت، گفتوگوهای رییس موساد در آمریکا نه تنها به اعتراضات ایران، بلکه به برنامه هستهای، توان موشکی، نیروهای نیابتی حکومت اسلامی در منطقه و همچنین جنگ غزه مرتبط است.
واینت به نقل از ویتکاف نوشت که واشینگتن همچنان به حلوفصل اختلافات از مسیر دیپلماسی امیدوار است و بحران اقتصادی ایران میتواند تهران را به مصالحه سوق دهد.
این رسانه همچنین به نقش روسیه اشاره کرد و نوشت تماسهای جداگانه ولادیمیر پوتین با نتانیاهو و مسعود پزشکیان، رییس دولت در جمهوری اسلامی، بخشی از تلاشها برای جلوگیری از تشدید بحران و سوءمحاسبه نظامی ایلات متحده است.
به گفته کرملین، پوتین در این تماس پیشنهاد کمک روسیه را برای ادامه تلاشهای میانجیگری بین جمهوری اسلامی و اسرائیل و ترویج آنچه «گفتگوی سازنده» با مشارکت همه طرفهای ذینفع مینامد، ارائه داده است.
واینت، تعویق اقدام نظامی آمریکا را نه به معنای کنار گذاشتن این گزینه، بلکه نشانهای از اولویت دیپلماسی در مقطع کنونی توصیف کرد.
آمادهباش ارتش اسرائیل
در این میان نشریه تایمز اسرائیل ضمن تایید سفر بارنیا و دیدار او با ویتکاف، به فضای احتیاط و بدبینی در اسرائیل اشاره کرد. این رسانه با اشاره به تماس ویتکاف و عراقچی نوشت که مقامهای اسرائیلی نگراناند پیشنهاد جمهوری اسلامی برای ازسرگیری مذاکرات هستهای، تلاشی برای خرید زمان و کاهش فشار آمریکا باشد.
در عین حال، تایمز اسرائیل گزارش داد که ارتش اسرائیل سطح آمادگی خود را در برابر سناریوهای مختلف افزایش داده، هرچند تغییری در دستورالعملهای جبهه داخلی اعلام نشده است.
به نوشته این رسانه، با وجود تعویق تصمیم واشینگتن، احتمال اقدام نظامی آمریکا در روزهای آینده همچنان منتفی نیست.
سفر رییس سازمان اطلاعات خارجی اسرائیل به آمریکا در نقطه تلاقی سه مسیر فشار ناشی از سرکوب انقلاب ملی ایرانیان، تردید و تعویق حسابشده آمریکا در واکنش نظامی و تلاش همزمان برای استفاده از اهرم دیپلماسی قرار دارد.
هنوز مشخص نیست که آیا بارنیا در طول سفر خود با رییس جمهوری ایالات متحده نیز دیدار خواهد کرد یا خیر.
