لویدز لیست، نشریه بریتانیایی فعال در حوزه کشتیرانی و تجارت دریایی، نوشت اسناد افشاشده نشان میدهد شرکت یونانی آلتماره هدف حملات سایبری هکرهای وابسته به جمهوری اسلامی قرار گرفته و هویت یک نفتکش این شرکت جعل شده است.
لویدز لیست جمعه ۲۱ آذر گزارش داد که دادههای ردیابی کشتیها حاکی است یک نفتکش تحریمشده که در ایران بارگیری کرده بود، از هویت نفتکش «کالیستا» متعلق به آلتماره سوءاستفاده کرده است.
نفتکش کالیستا چند روز پس از انتشار این افشاگریها در فهرست تحریمها قرار گرفت. اما آلتماره این اقدام را نتیجه سرقت هویت «اشتباه» دانسته است.
این شرکت اعلام کرد به دلیل تحریم اشتباه از سوی دفتر کنترل داراییهای خارجی آمریکا، درخواست تجدیدنظر رسمی ثبت کرده است.
ماه گذشته میلادی، وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرد: «میان اوایل ژانویه تا اوایل فوریه ۲۰۲۵، نفتکش پانامایی کالیستا که متعلق به شرکت یونانی آلتوماره است و از سوی همان شرکت اداره میشود، نزدیک به چهار میلیون بشکه نفت ایران را در چندین محموله بهنمایندگی از سپهر انرژی جهان حمل کرده است.»
این وزارتخانه تاکید کرد که ستاد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی از طریق بازوی فروش نفت خود، یعنی شرکت «سپهر انرژی جهاننمای پارس» (سپهر انرژی جهان)، از مجموعهای از شرکتهای صوری و شناورهای ناوگان سایه استفاده میکند تا فعالیتهای غیرقانونی خود را پنهان کند و سالانه میلیاردها دلار نفت ایران را بفروشد.»
وزارت خزانهداری آمریکا افزود که این اقدام که بودجه این ستاد را تقویت کرده و منبع حیاتی ارز خارجی برای آن فراهم میکند.
حمله هکرها به آلتماره
بر اساس گزارش لویدز لیست، افشاگریهای یک گروه هکری وابسته به سپاه پاسداران نشان میدهد که خود شرکت آلتوماره نیز هدف هکرهای وابسته به جمهوری اسلامی بوده است.
حمله سایبری جمهوری اسلامی به شرکتهای کشتیرانی بینالمللی و جعل هویت نفتکشها در شرایطی است که تهران تلاش میکند با استفاده از «ناوگان سایه» تحریمهای بینالمللی را دور بزند.
ناوگان سایه به شبکهای از نفتکشها، شرکتهای پوششی و عملیات لجستیکی مخفی گفته میشود که کشورهایی مثل ایران برای دور زدن تحریمهای بینالمللی علیه صادرات نفتشان، از آن استفاده میکنند.
پیشتر لویدز لیست گزارش داده یود که جمهوری اسلامی و ونزوئلا بزرگترین استفادهکنندگان نفتکشهای ناوگان سایه هستند.
این دو کشور تحت تحریمهای بینالمللی گسترده از جمله تحریمهای اقتصادی و نفتی آمریکا قرار دارند.
با آغاز دور دوم ریاستجمهوری دونالد ترامپ، کارزار تازهای از سیاست «فشار حداکثری» آمریکا علیه جمهوری اسلامی به راه افتاد.
به عنوان نمونه، در صد روز نخست، دولت ترامپ در مجموع ۱۷ دور تحریم مرتبط با جمهوری اسلامی اعمال کرد که طی آن ۴۰ شخص، ۱۱۷ شرکت و نهاد و ۷۷ نفتکش هدف قرار گرفتند.
پنجشنبه نیز، کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، درباره اقدام اخیر آمریکا در توقیف نفتکش مورد استفاده برای حمل نفت تحریمشده ونزوئلا و ایران، اعلام کرد که سپاه پاسداران از این نفتکش در بازار سیاه استفاده میکرده است.
مقامات آمریکایی معتقدند که پس از «شکست» جمهوری اسلامی در جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل، ارتش جمهوری اسلامی بهطور فزاینده به فروش نفت خام ایران برای تکمیل بودجه سالانه خود و تامین مالی بازسازی نیروهای تحلیلرفتهاش اتکا کرده است.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری، در بیانیهای که برای تحریم نفتکش کالیستا صادر کرد، گفت که تحریم این نفتکش «ادامه کارزار وزارت خزانهداری برای قطع منابع مالی رژیم ایران در توسعه جنگافزارهای هستهای و حمایت از گروههای تروریستی نیابتی است.»
او تاکید کرد: «مختلکردن درآمدهای رژیم ایران برای کمک به مهار جاهطلبیهای هستهای آن حیاتی است.»
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
