دولت سوریه دوشنبه ۱۴ مهر نتایج اولیه نخستین انتخابات پارلمانی این کشور پس از سرنگونی بشار اسد در سال گذشته را منتشر کرد؛ انتخاباتی که به گفته مقامهای رسمی، نرخ موفقیت زنان و اقلیتهای دینی در آن پایین بوده است.
کمیته انتخابات در بیانیهای اعلام کرد که تاکنون ۱۱۹ نماینده برگزیده شدهاند، اما جزئیاتی درباره شمار آرا منتشر نکرد.
در رأیگیری یکشنبه، حدود ششهزار عضو کالجهای انتخاباتی منطقهای از میان فهرستهای از پیش تاییدشده، نامزدهایی را برای پر کردن نزدیک به دوسوم از ۲۱۰ کرسی مجلس جدید برگزیدند. احمد الشرع، رییسجمهوری سوریه، یکسوم باقیمانده یعنی ۷۰ نماینده دیگر را در مرحله بعد منصوب خواهد کرد.
تحلیلگران و برخی شهروندان سوری پیش از رأیگیری نسبت به مدیریت متمرکز انتخابات و تعلیق رأیگیری در مناطق خارج از کنترل دولت ابراز نگرانی کرده بودند، چرا که این امر میتواند به معنای نبود نمایندگی عادلانه برای همه گروههای جمعیتی باشد.
ترکیب مردانه و اکثراً سنی پارلمان
بر اساس شمارش خبرگزاری رویترز که ناظران انتخاباتی نیز آن را تایید کردند، از میان نمایندگان جدید تنها شش نفر زن هستند.
همچنین تنها ۱۰ کرسی به اقلیتهای دینی و قومی از جمله کردها، مسیحیان اختصاص پیدا کرده است و تنها دو علوی به پارلمان راه یافتهاند.
یکی از ناظران نتیجه انتخابات پارلمان جدید را «بهشدت مردانه و عمدتاً سنیمذهب» توصیف کرد.
انتقاد از سهم اندک زنان و مسیحیان
نوار نجمه، سخنگوی کمیته عالی انتخابات سوریه، در نشست خبری به پرسشها درباره نمایندگی زنان و مسیحیان پاسخ داد و گفت:«از مهمترین کاستیهای این روند انتخاباتی، نتایج غیررضایتبخش برای نمایندگی زنان سوری و همچنین محدود بودن نمایندگی مسیحیان به تنها دو کرسی است که با نسبت جمعیتی آنها در سوریه تناسب ندارد.»
او افزود که احمد الشرع احتمالاً در انتصاب ۷۰ نماینده باقیمانده برای رفع این نواقص اقدام خواهد کرد.
رأیگیری غیرمستقیم به جای انتخابات عمومی
به گفته مقامهای سوری، استفاده از سیستم رأیگیری غیرمستقیم به جای رأیگیری عمومی به دلیل نبود دادههای جمعیتی دقیق پس از جنگ داخلی صورت گرفته است؛ جنگی که صدها هزار کشته و میلیونها آواره بر جای گذاشت.
به دلایل امنیتی و سیاسی، انتخابات در مناطق خارج از کنترل دولت از جمله مناطق تحت کنترل کردها در شمال و شمال شرق سوریه و همچنین استان سویدا که در اختیار اقلیت دروزی است، به تعویق افتاد و به همین دلیل ۲۱ کرسی پارلمان خالی ماند.
نجمه به خبرنگاران گفت برگزاری انتخابات در مناطق تحت کنترل کردها به پیشرفت مذاکرات برای ادغام نیروهای دموکراتیک سوریه (SDF) در ساختار دولت دمشق بستگی دارد.
او تاکید کرد دولت برای برگزاری انتخابات بعدی در این مناطق «جدی» است.
ادامه میراث پارلمانهای گذشته
پارلمان سوریه در دوره اسد ۲۵۰ کرسی داشت که دوسوم آن در اختیار اعضای حزب بعث بود. آخرین انتخابات در ژوئیه ۲۰۲۴ از سوی مخالفان اسد «نمایشی» خوانده شده بود.
نمایندگی زنان در پارلمانهای سوریه در دوران حافظ و بشار اسد همواره پایین بود؛ طبق دادههای «اتحادیه بینالمجالس» (IPU)، سهم زنان از سال ۱۹۸۱ تا زمان سقوط بشار اسد بین ۶ تا ۱۳ درصد نوسان داشته است.
