دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، در گفتوگو با تلویزیون دولتی روسیه گفت که ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، آماده حرکت بهسوی توافق صلح در اوکراین است اما هدف اصلی مسکو، دستیابی به اهداف مورد نظر باقی میماند.
پسکوف یکشنبه ۲۹ تیر با اشاره به اظهارات دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت جهان اکنون به لحن گاه «تند» او عادت کرده اما یادآور شد که ترامپ در سخنانش درباره روسیه تاکید کرده همچنان بهدنبال دستیابی به توافق صلح خواهد بود.
او در ادامه افزود: «رییسجمهور پوتین بارها تمایل خود را برای رسیدن هرچه سریعتر به یک راهحل صلحآمیز در پرونده اوکراین ابراز کرده است. این روندی طولانی و دشوار است و نیازمند تلاش فراوان خواهد بود.»
۲۴ تیر، ترامپ در گفتوگو با شبکه بیبیسی اظهار داشت که از پوتین «ناامید» شده اما کار و روابط با رییسجمهور روسیه را «پایانیافته» تلقی نمیکند.
او گفت بارها تصور کرده که دستیابی به توافق با پوتین نزدیک است اما هر بار، اقدامات نظامی روسیه همه چیز را بر هم زده است.
پسکوف تاکید کرد: «برای ما مهمترین مساله تحقق اهدافمان است. اهداف ما روشن و مشخص هستند.»
رییسجمهوری آمریکا به تازگی از اتخاذ موضعی سختتر علیه روسیه خبر داد و وعده داد بسته جدیدی از کمکهای نظامی از جمله سامانههای دفاع موشکی پاتریوت در اختیار اوکراین قرار دهد.
ترامپ همچنین به روسیه ۵۰ روز مهلت داد تا با آتشبس موافقت کند و در غیر این صورت با تحریمهای جدیدی مواجه خواهد شد.
همزمان با این تهدید، کرملین نسبت به تبعات این رویکرد هشدار داد و اعلام کرد چنین سیاستهایی میتواند روند متوقفشده مذاکرات صلح را بهطور کامل از مسیر خارج کند.
۲۰ تیر، پایگاه خبری اکسیوس به نقل از سه منبع آگاه گزارش داد ترامپ قصد دارد به متحدان خود در سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) تسلیحات بفروشد تا بدین ترتیب، این کشورها بتوانند سلاحهایی را که اکنون در اختیار دارند، به اوکراین اهدا کنند.
این اقدام تلاشی برای حمایت غیرمستقیم از کییف بدون دخالت مستقیم واشینگتن در ارسال سلاح ارزیابی شد.
اکسیوس نوشت که این تصمیم «تغییری قابل توجه در مواضع ترامپ به شمار میرود، چرا که او بهطور فزایندهای از رییسجمهوری روسیه دلسرد شده است».
خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، یکشنبه ۲۹ تیر موضع عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی در گفتوگو با یک نشریه فرانسوی را که ۱۹ تیر انجام شده بود، یادآوری کرد.
تسنیم نوشت: «در پاسخ به تهدیدهای مقامات اروپایی مبنی بر فعالسازی مکانیسم ماشه، وزیر امور خارجه، فعالسازی مکانیسم ماشه را معادل یک حمله نظامی دانست و هشدار داد که این اقدام به معنای پایان نقش اروپا در برنامه هستهای صلحآمیز ایران خواهد بود.»
مهر ۱۴۰۴، توافق ۱۰ ساله برجام به پایان میرسد. اگر جمهوری اسلامی میتوانست تا این تاریخ، تعهدات خود در برجام را انجام دهد، مکانیسم ماشه در این تاریخ بیاثر میشد؛ اما بر اساس قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت (که سال ۱۳۹۴ برای اجرای برجام تصویب شد)، هر یک از اعضای برجام میتوانند در طول این ۱۰ سال، تا پیش از مهر ۱۴۰۴، مکانیسمی موسوم به «ماشه» را فعال کنند.
امروز، بیشتر فشار اقتصادی بر جمهوری اسلامی، ناشی از تحریمهای آمریکاست اما اگر مکانیسم ماشه فعال شود، تمامی تحریمهای سازمان ملل بدون نیاز به تصویب در شورای امنیت باز میگردند؛ جایی که اگر برای تحریمهای جدید رای گیری میشد، شاید حامیان جمهوری اسلامی یعنی چین و روسیه، آن را وتو میکردند اما با فعال شدن مکانیسم ماشه، این امکان وجود ندارد، چون این مکانیسم طوری تنظیم شده که اعضای شورای امنیت میتوانند «عدم بازگشت تحریمها» را وتو کنند اما نمیتوانند «بازگشت تحریمها» را وتو کنند.
اکنون اعضای برجام شامل آلمان، بریتانیا و فرانسه که با جمهوری اسلامی دچار چالش شدهاند، هر کدام میتوانند تا پیش از مهر ماه (حدود دو ماه دیگر)، درخواست بازگرداندن تحریمهای بینالمللی را ارائه کنند.
تبعات بازگشت تحریمهای بینالمللی
در تهران، نگرانیهای گستردهای از فعال شدن این مکانیسم بروز کرده. نگرانیهایی که مقامات جمهوری اسلامی آن را معادل «حمله نظامی» میدانند.
نشریه روزانه معاونت سیاسی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، در این باره با اشاره به شوک شدید اجرای مکانیسم ماشه - حتی پیش از اجرا - نوشت: «روشن است که در غیاب واکنش منطقی و سریع، بیاعتمادی عمومی تشدید میشود و موجهای دوم و سوم تورمی با شدت بیشتری سر بر میآورند.»
این نشریه راهکارهایی برای مدیریت جامعه در صورت فعالسازی مکانیسم ماشه از جمله وضع مالیاتهای جدید، محدودیت معاملات خارجی برای کنترل فرار سرمایه از کشور و محدودیت معاملات دلاری ارائه داد.
در بخش سیاسی، نشریه سپاه پاسداران پیشنهاد داد «لحن سیاستگذاری» از «امیدسازی مطلق» باید به سمت « آمادهسازی روانی جامعه و فعالان اقتصادی» حرکت کند.
ارائه چنین پیشنهادی از سوی نشریه وابسته به معاونت سیاسی سپاه پاسداران، کمسابقه است.
روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: «هنوز واژگانی از آن متن پیچیده حقوقی [برجام]، سرنوشت سیاست ایران را رقم میزنند. اسنپ بک امروز در متن تحولات ژئوپلیتیک منطقه ایستاده است.»
این روزنامه تاکید کرد: «برای ایران، بازگشت تحریمهای سازمان ملل از طریق مکانیسم ماشه، صرفا یک تحول حقوقی یا دیپلماتیک نیست. این تحول، مستقیما به اقتصاد کشور مربوط میشود و بر معادلات ارزی، تجاری و مالی تاثیرگذار است.»
این روزنامه با هشدار نسبت به همراهی چین و روسیه، در صورت بازگشت تحریمهای بینالمللی، در سناریوی بدبینانه پیشبینی کرد: «فشار اقتصادی به حدی خواهد بود که هدف اصلی آن تغییر محاسبات سیاسی و وادارسازی ایران به پذیرش شرایط جدید در میز مذاکره خواهد بود. به بیان دیگر، مکانیسم ماشه، به ابزاری برای مهندسی رفتار سیاسی ایران تبدیل میشود؛ آن هم با هزینهای سنگین برای اقتصاد کشور.»
یکشنبه ۲۹ تیر در پی رانش زمین و وقوع سیلاب در شهر توریستی گاپیونگ در کره جنوبی دو نفر جان باختند و دو نفر دیگر ناپدید شدند.
با احتساب این حادثه، شمار قربانیان بارندگیهای اخیر در سراسر کره جنوبی به ۱۴ نفر رسیده است و ۱۲ نفر دیگر همچنان مفقود هستند.
با ادامه عملیات نجات و امداد، نگرانیها از افزایش شمار قربانیان همچنان وجود دارد.
بارشها از چهارشنبه ۲۵ تیر آغاز شده است و در این مدت، مناطق جنوبی کره جنوبی شاهد بارش حدود ۶۰۰ تا ۸۰۰ میلیمتری بودهاند.
به گزارش رسانههای محلی، از زمان آغاز بارندگیها نزدیک به ۱۰ هزار نفر خانههای خود را ترک کردهاند و برق بیش از ۴۱ هزار خانوار نیز بهطور موقت قطع شده است.
اگرچه بارشها در مناطق جنوبی و مرکزی که بیشترین آسیب را دیدهاند تا حد زیادی فروکش کرده اما پیشبینی شده است که بارانهای بیشتری در سئول، پایتخت، و مناطق شمالی در راه باشد.
سیلابهای خروشان، هزاران جاده و ساختمان را تخریب کردهاند یا زیر آب بردهاند و گزارشهایی از آسیب به زمینهای کشاورزی و تلفات گسترده دامها منتشر شده است.
بخش زیادی از ویرانیها در جنوب کره جنوبی از جمله در شهرستان سانچئونگ رخ داده است که شش نفر در آن جان باختهاند و هفت نفر نیز ناپدید شدهاند.
در مناطق کوهستانی شمالی نزدیک سئول و همچنین دیگر مناطق غربی و شمالی کشور نیز مواردی از تلفات گزارش شده است.
در چندین منطقه، هشدارهای جدی درباره خطر رانش زمین صادر شده است.
با این حال اداره هواشناسی کره جنوبی یکشنبه اعلام کرد بارندگیها احتمالا تا پایان امروز متوقف میشود و سپس موج گرما در راه خواهد بود.
این کشف با استفاده از تلسکوپ آلما (آرایه میلیمتری/ زیرمیلیمتری بزرگ آتاکاما) و تلسکوپ فضایی جیمز وب ناسا انجام گرفته و به ثبت مراحل اولیه تشکیل یک منظومه سیارهای جدید منجر شده است.
یافتههای این مطالعه در نشریه نیچر منتشر شده است.
دانشمندان با این رصدها موفق شدند نخستین ذرات سازنده سیاره را در اطراف یک ستاره نوزاد به نام اچاوپیاس-۳۱۵ ( HOPS-315) شناسایی کنند. ستارهای که حدود هزار و ۳۰۰ سال نوری از زمین فاصله دارد.
اچاوپیاس-۳۱۵ یک «پیشستاره» محسوب میشود؛ به این معنا که در نخستین مرحله از تحول ستارهای قرار دارد.
این نوع ستارگان جوان معمولا در میان دیسکهای پیشسیارهای که ابرهای چرخانی از گاز و غبار و محل زایش سیارات هستند، احاطه شدهاند.
ملیسا مککلور، نویسنده اصلی این پژوهش از دانشگاه لیدن هلند، گفت: «برای نخستین بار توانستهایم اولین لحظهای را شناسایی کنیم که در آن فرایند شکلگیری سیاره در اطراف ستارهای غیر از خورشید آغاز میشود.»
این تیم پژوهشی، نشانههایی از وجود گاز مونوکسید سیلیکون (SiO) و مواد معدنی کریستالی جامد در دیسک اطراف این ستاره کشف کرده است.
این دادهها نشان میدهد مواد سازنده سیارات در حال آغاز فرایند چگالش از حالت گاز به ذرات جامد هستند که مرحلهای تکاملی در روند تولد سیارات است.
ادوین برگین، استاد دانشگاه میشیگان آمریکا و یکی از نویسندگان این پژوهش، گفت: «این فرایند قبلا هرگز نه در دیسکهای پیشسیارهای دیده شده بود و نه در هیچ نقطهای خارج از منظومه شمسی ما.»
پژوهشگران میگویند این کشف، مرحلهای کاملا جدید و تاکنون دیده نشده در روند شکلگیری سیارات را آشکار کرده و چشماندازی تازه برای مطالعه نحوه پیدایش سامانههای سیارهای مشابه منظومه شمسی گشوده است.
افیخای ادرعی، سخنگوی عربزبان ارتش اسرائیل، یکشنبه ۲۹ تیر در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ارتش اسرائیل به عملیات گسترده خود برای نابودی تواناییهای دشمن و زیرساختهای تروریستی در منطقه ادامه میدهد.»
او در ادامه نوشت که فعالیتهای ارتش به منطقهای گسترش مییابد که پیشتر عملیاتی در آن انجام نداده است.
در این بیانیه آمده است که غیرنظامیان باید به سمت منطقه المواسی در ساحل حرکت کنند.
نگرانی درباره وضعیت گروگانها
این نخستین بار از زمان آغاز جنگ غزه از هفتم اکتبر ۲۰۲۳ است که ارتش اسرائیل دستور تخلیهای برای منطقه دیرالبلح صادر میکند. یکی از معدود مناطقی در نوار غزه که ارتش اسرائیل تاکنون عملیات زمینی در آن انجام نداده است.
ارتش اسرائیل از انجام عملیات زمینی در مناطقی که تصور میشود گروه حماس گروگانها را در آنها نگه میدارد، خودداری کرده است، تا جان آنها را به خطر نیندازد؛ زیرا حماس تهدید کرده که در صورت نزدیک شدن نیروهای اسرائیلی به گروگانها، آنها را خواهد کشت.
بر اساس برآوردهای ارتش اسرائیل در ماه می، حدود ۳۵۰ هزار فلسطینی در سراسر بخش مرکزی نوار غزه زندگی میکنند. هنوز مشخص نیست چه تعداد از آنها در محدودهای قرار دارند که اکنون مشمول دستور تخلیه شده است.
پیش از این، سخنگوی شاخه نظامی حماس اعلام کرده بود اگر در جریان مذاکرات جاری برای آتشبس، توافقی حاصل نشود، این گروه در آینده با هیچ آتشبس موقتی موافقت نخواهد کرد.
او همچنین اسرائیل را به «لجاجت و سرسختی» متهم کرد.
ابو عبیده، سخنگوی شاخه نظامی حماس، ۲۷ تیر در سخنرانی تلویزیونی خود افزود که حماس بارها پیشنهاد داده همه گروگانهای نگهداری شده در غزه را آزاد کند و به توافقی برای آتشبس دست یابد.
در حمله هفتم اکتبر به مناطقی از اسرائیل، گروههای فلسطینی از جمله حماس و جهاد اسلامی، جان هزار و ۲۰۰ نفر را گرفتند که بیشتر آنها غیرنظامی بودند.
در جریان این حمله، بیش از ۵۰۰ نفر - شامل زنان، کودکان و خردسالان - گروگان گرفته شدند.
در آتشبس پیشین، بخشی از این گروگانها در ازای آزادی تعدادی از زندانیان فلسطینی مبادله شدند اما هنوز شماری از گروگانها در اسارت گروههای فلسطینی باقی ماندهاند.
