در پی افزایش تنش میان جمهوری آذربایجان و روسیه، مقامهای باکو دو خبرنگار دفتر محلی خبرگزاری دولتی اسپوتنیک روسیه را بازداشت کردند؛ اقدامی که همزمان با اعتراض شدید روسیه به آن، موجب لغو مذاکرات دوجانبه، برنامههای فرهنگی و احضار سفیر آذربایجان در مسکو شد.
خبرگزاری رویترز دوشنبه ۹ تیر بهنقل از وزارت کشور آذربایجان اعلام کرد بازداشت خبرنگاران اسپوتنیک پس از یورش به دفتر این رسانه و آغاز تحقیقات درباره تامین مالی غیرقانونی صورت گرفته است.
رسانه دولتی روسیه «ریا نووستی» تایید کرد که سردبیر و مدیر تحریریه اسپوتنیک آذربایجان بازداشت شدهاند. ویدیویی نیز از سوی وزارت کشور آذربایجان منتشر شده که در آن، دو مرد دستبند زدهشده به خودرو پلیس منتقل میشوند.
این تحولات در حالی رخ میدهد که تنشها میان باکو و مسکو در روزهای اخیر افزایش یافته است.
ماجرا از آنجا آغاز شد که پلیس روسیه در شهر صنعتی یکاترینبورگ شش نفر را به اتهام جرایم حلنشده قدیمی از جمله قتلهای زنجیرهای بازداشت کرد. هر شش نفر دارای گذرنامه روسی بودهاند، اما دو نفر از آنها در بازداشت جان باختند.
وزارت امور خارجه آذربایجان اعلام کرد که افراد بازداشتشده از اقلیت قومی آذربایجانی بودند و مقامهای باکو، پلیس روسیه را به «قتلهای فراقضایی با انگیزههای قومی» متهم کردند؛ ادعایی که کرملین رد کرده است.
اجساد دو متهم جانباخته دوشنبه قرار بود با هواپیما به باکو منتقل شود تا کالبدشکافی شوند.
وزارت امور خارجه روسیه نیز همزمان با یورش پلیس به دفتر اسپوتنیک آذربایجان، سفیر جمهوری آذربایجان را احضار کرد و بازداشت روزنامهنگاران روس را «اقدامی غیرقانونی و غیردوستانه» خواند.
فعالیت اسپوتنیک آذربایجان در ماه فوریه سال جاری از سوی دولت باکو متوقف شده بود، اما این رسانه با نیروی انسانی محدود همچنان به فعالیت خود ادامه میداد.
پلیس اکنون از بررسی منابع مالی این نهاد سخن گفته است.
در واکنش به بحران اخیر، مجلس ملی جمهوری آذربایجان از ادامه مذاکرات دوجانبه برنامهریزیشده در مسکو انصراف داد و سفر معاون نخستوزیر روسیه به باکو را لغو کرد.
همچنین وزارت فرهنگ آذربایجان یکشنبه اعلام کرد تمامی رویدادهای فرهنگی برنامهریزیشده از سوی نهادهای دولتی و خصوصی روسیه را بهدلیل «قتلهای هدفمند و اقدامات خشونتآمیز از سوی نیروهای امنیتی روسیه» لغو کرده است.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، در واکنش به این اقدامات گفت: «از چنین تصمیمهایی صمیمانه متاسف هستیم. آنچه در یکاترینبورگ رخ داده، به نهادهای قضایی مربوط است و نباید دلیلی برای این نوع واکنشها باشد.»
کارولین لویت، سخنگوی کاخ سفید، دوشنبه ۹ تیر گفت: «تحریمها علیه همپیمانان اسد، ناقضان حقوق بشر، قاچاقچیان مواد مخدر، افراد مرتبط با فعالیتهای تسلیحات شیمیایی، داعش و گروههای وابسته به ایران همچنان پابرجا خواهد بود.»
ترامپ در اردیبهشت ماه و در سفر به عربستان سعودی اعلام کرد با هدف کمک به بازسازی سوریه پس از جنگ داخلی، قصد دارد بخشی از تحریمهای واشینگتن علیه این کشور را بردارد.
ساعاتی پس از آنکه او اعلام کرد قصد لغو این تحریمها را دارد، شماری از شهروندان سوری در شهرهای مختلف به خیابانها آمدند و با سردادن شعار و نورافشانی، به جشن و شادی پرداختند.
خبرگزاری رویترز به نقل از لویت نوشت: «رییسجمهور ترامپ متعهد است از سوریهای حمایت کند که باثبات، یکپارچه و در صلح با خود و همسایگانش باشد.»
او همچنین به دیدار ترامپ با احمد الشرع، رییسجمهوری سوریه در دوره انتقال قدرت، در جریان سفر اخیرش به خاورمیانه اشاره کرد و گفت: «این اقدام یکی دیگر از وعدههای عملیشده رییسجمهوری برای ترویج صلح و ثبات در منطقه بوده است.»
یک مقام کاخ سفید به رویترز گفت ترکیه و عربستان سعودی از ترامپ خواسته بودند تحریمها را لغو و با الشرع دیدار کند.
ترامپ نیز در سخنرانی خود اعلام کرد هدف از تصمیم برای لغو تحریمهای سوریه، فراهم کردن فرصت آیندهای بهتر برای این کشور است.
لغو تحریمها معمولا فرآیندی دشوار و زمانبر است که نیاز به هماهنگی میان چند نهاد دولتی و کنگره دارد.
در مورد سوریه، این روند حتی پیچیدهتر است. این کشور سالهاست تحت مجموعهای از تحریمها قرار دارد که آن را از نظام مالی بینالمللی جدا و واردات بسیاری از کالاهای خارجی به آن را ممنوع کرده است.
اولین تحریمهای آمریکا علیه سوریه به سال ۱۹۷۹ بازمیگردد؛ زمانی که این کشور در فهرست دولتهای حامی تروریسم قرار گرفت. در طول دههها، بهویژه پس از قیام سال ۲۰۱۱ علیه اسد، چندین دور تحریم دیگر نیز علیه دمشق اعمال شده است.
یکی از پیچیدگیهای اصلی، تحریمهایی است که تحت قانون «قیصر» (قانون حمایت غیرنظامیان سوریه)، در سال ۲۰۱۹ تصویب و در اواخر سال گذشته تمدید شد؛ یعنی پس از سقوط دولت سوریه.
این قانون نه فقط حکومت اسد، بلکه شرکتها و دولتهای خارجی همکار با آن را نیز هدف قرار داده است.
لغو این قانون نیازمند اقدام کنگره آمریکاست اما بندی در آن وجود دارد که به رییسجمهوری اجازه میدهد به دلایل امنیت ملی، تحریمها را به حالت تعلیق درآورد.
ترامپ همچنین میتواند از طریق صدور یک مجوز عمومی (general license)، برخی یا همه تحریمها را بهطور موقت تعلیق کند.
به گزارش دوشنبه ۹ تیر گاردین، این روند با فرآیندی موسوم به «رایگیری فشرده و متوالی»، (vote-a-rama) آغاز شده که طی آن سناتورها دهها اصلاحیه برای لایحه پیشنهاد میکنند. روندی که ممکن است ساعتها به طول انجامد.
جمهوریخواهان با استفاده از «رایگیری فشرده و متوالی» میتوانند بدون نیاز به ۶۰ رای و تنها با ۵۱ رای این لایحه را تصویب کنند؛ منوط به اینکه برای تمام اصلاحیههایی که نمایندگان ارائه میدهند رای گیری شود.
در مقابل، دموکراتها که بهطور یکپارچه با لایحه مخالف هستند، با ارائه دهها اصلاحیه تلاش میکنند از این فرآیند برای مجبور کردن جمهوریخواهان به رایگیریهای حساس سیاسی استفاده کنند.
جمهوریخواهان سنای آمریکا شنبه شب پس از بحثهایی پرتنش، با ۵۱ رای موافق در برابر ۴۹ رای مخالف، وارد مرحله بررسی لایحه شدند.
تام تیلیس، سناتور میانهروی جمهوریخواه از کارولینای شمالی، با رای مخالف خود خشم ترامپ را برانگیخت. او اعلام کرد سال آینده برای انتخابات، نامزد نخواهد شد.
جان تون، رهبر اکثریت جمهوریخواه سنا، دوشنبه گفت: «بیایید رای بدهیم. این لایحه به نفع آمریکا، مردم آمریکا و خانوادههای کارگر است.»
در مقابل، چاک شومر، رهبر اقلیت دموکرات در سنا، گفت: «این لایحه بیمه سلامت مردم را میدزدد، قبض برقشان را بالا میبرد، شغلشان را میگیرد و همه اینها برای کاهش مالیات میلیاردرهاست.»
تمرکز لایحه بر معافیتهای مالیاتی، مهاجرت و کاهش هزینهها
این لایحه که مهمترین اولویت قانونگذاری ترامپ در دوره دوم ریاستجمهوری غیرپیوسته او محسوب میشود، شامل تمدید کاهش مالیاتهای سال ۲۰۱۷ و افزودن معافیتهای جدید برای انعام، اضافهکاری و بهره وام خودرو است.
همچنین دهها میلیارد دلار بودجه برای جذب ماموران مهاجرتی جدید، ساخت دیوار مرزی با مکزیک و افزایش توانایی دولت برای اخراج مهاجران اختصاص داده شده است.
برای جبران هزینههای این طرح، جمهوریخواهان پیشنهاد کاهش بودجه «مدیکید» و برنامه کمک تغذیه تکمیلی را ارائه کردهاند. همچنین قرار است برخی از مشوقهای مالیاتی حوزه انرژی سبز که در دوره جو بایدن تصویب شدند، حذف شوند.
برخی جمهوریخواهان میانهرو نسبت به تاثیر این کاهشها بر بیمارستانهای روستایی و پروژههای انرژی نگرانند و در حال تهیه اصلاحیههایی برای کاهش این آسیبها هستند.
نگرانی از افزایش بدهی و کسری بودجه
بر اساس گزارش دفتر بودجه کنگره آمریکا، در صورت تصویب لایحه «بزرگ و زیبا»، تا سال ۲۰۳۴ بیش از ۳.۳ هزار میلیارد دلار به کسری بودجه ایالات متحده افزوده خواهد شد.
رهبران جمهوریخواه برای جلب حمایت محافظهکاران در هر دو مجلس، وعده کاهش کسری بودجه را دادهاند اما نسخه فعلی لایحه چنین اثری ندارد.
تاکنون رند پال و تام تیلیس، دو سناتور جمهوریخواه، اعلام کردهاند با این لایحه مخالفت خواهند کرد.
در صورت مخالفت تنها سه سناتور جمهوریخواه، تصویب این لایحه در سنا به خطر میافتد.
پس از تصویب احتمالی در سنا، لایحه به مجلس نمایندگان بازمیگردد. جایی که هنوز اجماع کاملی در میان جمهوریخواهان بر سر آن وجود ندارد.
بر اساس گزارش دوشنبه ۹ تیر خبرگزاری رویترز، آرون سبرامانیان، قاضی دادگاه فدرال، به ۱۲ عضو هیات منصفه گفته است: «هر یک از شما باید تصمیم خود را بهطور مستقل درباره نتیجه مناسب این پرونده اتخاذ کنید و هیچ عضوی نباید برای دستیابی به حکم اتفاق آرا، باور خود را قربانی کند.»
حکم نهایی باید بهصورت اجماعی صادر شود و برای این روند زمانی مشخص تعیین نشده است.
کامبز ۵۵ ساله که با تاسیس شرکت «بد بوی رکوردز» نقش مهمی در ارتقای هیپهاپ در فرهنگ آمریکا داشته، به توطئه برای ارتکاب جرایم سازمانیافته، دو فقره قاچاق جنسی و دو فقره انتقال افراد برای فحشا متهم است.
او در صورت محکومیت در هر پنج اتهام، ممکن است به حبس ابد محکوم شود.
کامبز اتهامات را رد کرده است.
در طول دادرسی، دو شریک سابق او - کاساندرا «کسی» ونتورا، خواننده سبک ریتم اند بلوز و زنی با نام مستعار «جین» - شهادت دادند که کامبز آنها را مجبور به شرکت در روابط جنسی با تنفروشان مرد در مهمانیهایی با عنوان «فریک آف» کرده؛ در حالی که خود تماشا میکرده، خودارضایی میکرده و گاهی فیلم میگرفته است.
هر دو زن از خشونت فیزیکی کامبز نیز سخن گفتند.
هیات منصفه همچنین ویدیوی دوربین مداربسته از حمله فیزیکی کامبز به ونتورا در یک هتل در سال ۲۰۱۶ را مشاهده کرد.
دادستان کریستی اسلاویک، در بیانیه پایانی خود گفت: «کِسی بارها گفت که هر بار کامبز پیشنهاد فریک آف میداد، ترس از خشونت او در ذهنش بود. هدف او این بود که کسی را بترساند و کنترل کند و موفق شد.»
وکلای مدافع پذیرفتند که کامبز گاه در روابط خود رفتار خشونتآمیز داشته اما استدلال کردند که رابطههای جنسی مورد بحث با رضایت طرفین انجام شده است.
آنها همچنین پیامکهای صمیمی و جنسی ردوبدلشده بین کامبز و دو زن را به عنوان نشانهای از رضایت و روابط عاطفی مطرح کردند.
مارک اگنیفیلو، وکیل مدافع، در دفاعیه نهایی خود گفت: «اگر فقط به اتهام خشونت خانگی محاکمه میشد، این همه سر و صدا وجود نداشت. او کارهایی که به آن متهم شده را انجام نداده است.»
کامبز از زمان بازداشت در سپتامبر ۲۰۲۴، در بازداشتگاه فدرال بروکلین نگهداری میشود.
بر اساس این گزارش و به نقل از دو منبع آگاه، دوشنبه ۹ تیر فرآیند تسلیم سلاح اولین گروه از جنگجویان این حزب در اقلیم کردستان عراق آغاز میشود.
این دو منبع که به شرط محرمانه ماندن هویتشان با روداو صحبت کردند، به این رسانه گفتند فرآیند تسلیم سلاح در ابتدای ماه ژوئیه (تیر ماه) آغاز خواهد شد تا اجرای عملی تصمیم پکک برای انحلال و پایان مبارزه مسلحانه علیه ترکیه کلید بخورد.
یکی از این منابع اعلام کرد عبدالله اوجالان، رهبر زندانی پکک، طی روزهای آینده پیام جدیدی درباره این فرآیند منتشر خواهد کرد و پس از آن روند تسلیم سلاح آغاز میشود.
پکک در ۲۲ اردیبهشت از انحلال خود و پایان چهار دهه مبارزه مسلحانه خبر داد.
این تصمیم در پاسخ به فراخوان اوجالان به منظور پایان دادن به درگیریهای این حزب با دولت ترکیه اتخاذ شد که جان حدود ۴۰ هزار نفر را از هر دو طرف گرفت.
هموار شدن پیگیری مطالبات از مسیر سیاسی و دموکراتیک از دیگر اهداف فراخوان اوجالان بوده است.
جزییات برنامه تسلیم سلاح
دو منبع آگاه روداو خبر دادند تعدادی از جنگجویان پکک که حدود ۲۰ تا ۳۰ نفر برآورد میشوند، بین روزهای ۱۲ تا ۱۹ تیر، در مراسمی در استان سلیمانیه سلاحهای خود را تسلیم خواهند کرد.
یکی از منابع توضیح داد که جنگجویان پس از تسلیم سلاح در این مراسم، به همان مناطقی که اکنون در آن زندگی میکنند باز خواهند گشت و وارد شهرها نخواهند شد.
با وجود آغاز فرآیند صلح، ترکیه همچنان به حمله علیه مواضع پکک در اقلیم کردستان ادامه میدهد.
یکشنبه اول تیر، حملات ترکیه در نزدیکی کوه متینا در استان دهوک که از کانونهای اصلی درگیری به شمار میرود، باعث آتشسوزیهایی شد که هنوز مهار نشده است.
نقش حزب دموکراتیک خلقها در مذاکرات
حزب برابری و دموکراسی خلقها، که بیشتر اعضای آن از کُردهای ترکیه هستند، شنبه ۳۱ خرداد به روداو گفت که بهزودی پیشنهادی برای تشکیل کمیسیونی به منظور نظارت بر فرآیند صلح با پکک به رییس مجلس ترکیه ارائه خواهد داد.
این حزب که نقش میانجی اصلی را در گفتوگوهای صلح بر عهده دارد، چندین بار هیاتهایی را برای ملاقات با اوجالان به زندان اعزام و پیامهای او را منتقل کرده است.
اوزگور اوزل، رهبر حزب جمهوریخواه خلق که اصلیترین حزب مخالف ترکیه است، در مصاحبه اخیرش با روداو گفت که ایده تشکیل این کمیسیون ابتدا از سوی آنها مطرح شده است.
او توصیه کرد که این کمیسیون شامل نمایندگانی از هر ۱۶ حزب سیاسی مجلس باشد و ریاست آن را رییس مجلس ترکیه بر عهده بگیرد.
زکریا یاپیچی اوغلو، رهبر حزب اسلامی کُرد آزاد در ترکیه، اوایل ژوئن به روداو گفت که انتظار دارد پکک در تابستان «اقدامات مشخصی» برای زمین گذاشتن سلاح انجام دهد.
حزب کارگران کُردستان که در سال ۱۹۷۸ تاسیس شد و ابتدا به دنبال ایجاد کشور مستقل کُردی بود اما بعدها تمرکز خود را به سوی کسب حقوق سیاسی و فرهنگی گستردهتر برای کردهای ترکیه معطوف کرد.
این جلسه غیرعلنی یکشنبه هشتم تیر برگزار شد.
نتانیاهو پیشتر درخواست کرده بود بهدلیل مسائل دیپلماتیک و امنیت ملی، جلسه شهادت او که قرار بود دو هفته آینده برگزار شود، به تعویق بیفتد.
موافقت با تعویق این جلسه در شرایطی صورت میگیرد که دادگاه پیشتر دو درخواست مشابه نتانیاهو در این خصوص را نپذیرفته بود.
رییس اطلاعات نظامی ارتش اسرائیل و رییس موساد هشتم تیر با حضور در جلسه دادگاه، برای قضات توضیح دادند که چرا تعویق جلسه شهادت نتانیاهو ضروری است.
این اقدام ساعاتی پس از آن انجام شد که دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، خواستار توقف این محاکمه شد و آن را مانعی برای تلاشها در جهت پایان دادن به جنگ غزه، آزادی گروگانهای در بند حماس و پیشبرد دیپلماسی با جمهوری اسلامی توصیف کرد.
این اظهارات باعث شد برخی نتانیاهو را متهم کنند که با بهرهگیری از مسائل حساس امنیت ملی، در تلاش برای فرار از پیگرد قضایی است.
قضات دادگاه هشتم تیر اعلام کردند اطلاعاتی که در جلسه غیرعلنی ارائه شد، از نظر جزییات و اهمیت فراتر از محتوای درخواستهای قبلی بود و به همین دلیل، تصمیم گرفتند دو جلسه شهادتی که برای این هفته در نظر گرفته شده بود، لغو شود.
با این حال، جلسات هفته آینده همچنان پابرجاست و دادگاه اعلام کرده در صورت دریافت درخواستهای جدید همراه با دلایل قانعکننده، آنها را بررسی خواهد کرد.
نتانیاهو از سال ۲۰۱۹ به رشوه، کلاهبرداری و خیانت در امانت متهم شده؛ اتهاماتی که همواره آنها را بیاساس خوانده است. روند محاکمه او که در سال ۲۰۲۰ آغاز شد، شامل سه پرونده کیفری است.
در پی حملات اخیر آمریکا و اسرائیل به تاسیسات هستهای جمهوری اسلامی، تمایل برای پایان دادن به جنگ در غزه افزایش یافته است.
آتشبس در مناقشه ۱۲روزه میان ایران و اسرائیل از دوم تیرماه اجرایی شده است.
اسرائیل در واکنش به حمله حماس در هفتم اکتبر که به کشته شدن حدود ۱۲۰۰ نفر و ربوده شدن ۲۵۱ نفر انجامید، عملیات نظامی گستردهای را در غزه آغاز کرد.
نتانیاهو از آن زمان بارها تاکید کرده قصد دارد تمامی رهبران حماس را از میان بردارد.
حماس ۱۰ خرداد در واکنش به طرح پیشنهادی آمریکا برای برقراری آتشبس در نوار غزه اعلام کرد آماده است ۲۸ گروگان، شامل افراد زنده و کشتهشده، را تحویل دهد، اما همچنان بر پایان کامل جنگ و خروج نیروهای اسرائیلی از غزه پافشاری دارد.
ایالات متحده و اسرائیل این موضع حماس را «غیرقابل قبول» خواندهاند.
