مقامهای اسرائیلی تلاش کردهاند خونسردی خود را در برابر تصمیم دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای نادیده گرفتن آنها در سفر این هفتهاش به خاورمیانه حفظ کنند اما این تصمیم، آخرین مورد از اقداماتی است که جایگاه اسرائیل را در اولویتهای واشینگتن زیر سوال برده است.
یکشنبه ۲۱ اردیبهشت و تنها چند روز پس از آنکه بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، از گسترش عملیات نظامی در غزه خبر داد، دفتر او اعلام کرد ایالات متحده از طریق مذاکراتی که بدون حضور نمایندگان اسرائیل با حماس انجام شده، توافقی برای آزادی ادان الکساندر، گروگان آمریکایی-اسرائیلی، بهدست آورده است.
ترامپ که قرار است به عربستان سعودی، قطر و امارات متحده عربی سفر کند، هفته گذشته با اعلام ناگهانی توقف حملات هوایی علیه حوثیهای تحت حمایت جمهوری اسلامی در یمن، آن هم تنها چند روز پس از اصابت موشک حوثیها به نزدیکی فرودگاه اصلی اسرائیل، موجب نگرانی این کشور شد.
پیش از این گزارش شده بود که مقامهای اسرائیلی توقف یکباره حملات هوایی آمریکا به یمن را ضربهای به بازدارندگی علیه گروههای نیابتی تهران دانستهاند.
ایتامار آیشنر، خبرنگار دیپلماتیک رسانه واینت، در این باره نوشت: «پیام به منطقه روشن بود: اسرائیل دیگر اولویت اصلی آمریکا نیست.»
یکی از مقامهای اسرائیلی نیز گفت اعلام توقف عملیات علیه حوثیها «تا حدی مایه شرمساری» بود.
او افزود: «رییسجمهور [ترامپ] بنا به تصمیم خودش عمل میکند، هم در کارهای خوب و هم در کارهای بد.»
هرچند مقامهای اسرائیلی میگویند رایزنیهایشان با آمریکا درباره چشمانداز تحولات منطقهای پس از پایان مناقشه غزه ادامه دارد و روابط رسمی دو کشور همچنان قوی است، اما برخی از آنها اذعان دارند تصمیمهای ناگهانی ترامپ غافلگیرشان کرده است.
یکی از مقامهای بلندپایه نزدیک به نتانیاهو که خواست نامش فاش نشود، به خبرگزاری رویترز گفت: «در دولت ترامپ آشفتگی وجود دارد. همهچیز وابسته به تصمیم لحظهای رییسجمهور است. گاهی این به نفع اسرائیل است، گاهی نه.»
بیشتر بخوانید: اسرائیل هیوم: ترامپ از نتانیاهو ناامید شده و میخواهد سیاست خاورمیانه را بدون او ادامه دهد
مذاکرات تهران و واشینگتن و نگرانیهای اسرائیل
تصمیم در خصوص حوثیها که بدون مشورت قبلی با اسرائیل اتخاذ شد، بر نگرانیهای موجود در اسرائیل درباره مذاکرات آمریکا با جمهوری اسلامی بر سر برنامه هستهای تهران افزوده است؛ گفتوگوهایی که میتواند تهدید نظامی اسرائیل علیه دشمن دیرینهاش را تضعیف کند.
نگرانیها در اسرائیل زمانی بیشتر شد که رویترز گزارش داد ایالات متحده دیگر اصراری به عادیسازی روابط عربستان سعودی با اسرائیل ندارد و این پیششرط را مذاکرات هستهای غیرنظامی با ریاض حذف کرده است.
گیدون سعار، وزیر امور خارجه اسرائیل، ۲۱ اردیبهشت گفت: «ما [با آمریکا] هماهنگی میکنیم، اما این به معنی توافق ۱۰۰ درصدی نیست. آمریکا یک کشور مستقل است و اسرائیل هم همینطور. در عین حال، معتقدم مواضع مشترک بسیاری با این دولت داریم؛ حتی بیش از گذشته.»
در ماه مارس، آدام بوهلر، مذاکرهکننده ویژه ترامپ درباره گروگانها، دیدارهایی با حماس برگزار کرد که به گفته این گروه، «بسیار مفید» بودند.
این گفتوگوها بدون حضور اسرائیل و با تمرکز بر آزادی الکساندر انجام شد.
با این حال، مایک هاکبی، سفیر آمریکا در اسرائیل، هفته گذشته گزارشها مبنی بر دور شدن ترامپ از اسرائیل را رد کرد.
او گفت روابط آمریکا و اسرائیل «همیشه آهنین توصیف شده و این واژه هنوز هم صادق است».
هاکبی افزود: «رییسجمهور [ترامپ] در حمایت و شراکت خود با اسرائیل ثابتقدم بوده و دلیلی وجود ندارد باور کنم که این رویه ادامه پیدا نخواهد کرد.»
وضعیت آشفته
در حالی که مردم اسرائیل در انتظار آزادی الکساندر بودند، نتانیاهو و دولتش ۲۲ اردیبهشت با انتقاداتی مواجه شدند، زیرا بسیاری از شهروندان این کشور تصور میکنند اولویتهای آمریکا و اسرائیل متفاوت از یکدیگر است.
جک گاتلیب، یک بازنشسته در تلآویو، به رویترز گفت: اکنون در اسرائیل «اصلا رهبری وجود ندارد».
او اضافه کرد: «هیچ تردیدی نیست که این توافق پشت سر نتانیاهو انجام شد و اولویتهای دو کشور متفاوت است. فعلا همه به فکر خودشان هستند.»
نتانیاهو چارهای جز پذیرش تصمیم ترامپ درباره حوثیها نداشت، چرا که آنها چند روز بعد موشک دیگری به سمت اسرائیل شلیک کردند و نشان دادند قصد متوقف کردن حملات خود را ندارند.
اسرائیل از زمان تاسیسش در سال ۱۹۴۸ همواره به حمایت نظامی و دیپلماتیک آمریکا تکیه کرده است. تضعیف این حمایت در شرایطی که اسرائیل با فشارهای بینالمللی در مورد جنگ غزه مواجه است، ضربهای جدی برای این کشور خواهد بود.
تصمیم ایالات متحده برای چشمپوشی از شرط عادیسازی روابط میان عربستان سعودی و اسرائیل -در مقابل برخی اقدامات اسرائیل در مورد فلسطینیان- نشاندهنده عمق بحرانی بینالمللی است که اسرائیل با آن روبهروست.
عادیسازی روابط میان عربستان سعودی و اسرائیل، در امتداد پیمان ابراهیم با امارات متحده عربی و بحرین در دوره نخست ریاستجمهوری ترامپ، یکی از اهداف کلیدی نتانیاهو بود که اکنون بهنظر میرسد تا مدت نامعلومی به تعویق افتاده است.
جو بایدن، رییسجمهوری پیشین آمریکا، از سوی راستگرایان اسرائیل بهشدت مورد انتقاد قرار گرفت، چرا که صادرات تسلیحات سنگین به اسرائیل را متوقف کرد و تحریمهایی علیه شهرکنشینان خشونتطلب در کرانه باختری اعمال کرد.
این در حالی بود که ترامپ در دوره اول ریاستجمهوریاش برخلاف اجماع جهانی، سفارت آمریکا را به اورشلیم منتقل کرد و همچنین حاکمیت اسرائیل بر بلندیهای جولان را به رسمیت شناخت؛ منطقهای در سوریه که در جنگ ششروزه سال ۱۹۶۷ اشغال شد.
مقامهای اسرائیلی پیشتر گفته بودند آگاه هستند که ریاستجمهوری «فردی غیرقابل پیشبینی» چون ترامپ میتواند برای اسرائیل پرخطر باشد؛ بهویژه که او بارها نشان داده در مقابل متحدان تاریخی آمریکا هم دست به چرخش زده است.
یکی از مقامهای اسرائیلی در این رابطه گفت: «ما چارهای نداریم.»
العربیه گزارش داد مقامهای حزبالله از جمهوری اسلامی خواستهاند فرماندهان سپاه پاسداران را از لبنان خارج کند. حزبالله نگران است اسرائیل برای برهم زدن مذاکرات ایران و آمریکا، این نیروها را هدف قرار دهد.
العربیه دوشنبه ۲۲ اردیبهشت به نقل از منابع آگاه نوشت حزبالله بیم آن دارد که اسرائیل«برای مختل کردن روند مذاکرات تهران و واشینگتن، یکی از افسران [سپاه] را ترور کند».
این رسانه افزود مقامهای حزبالله معتقدند بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، تمام تلاش خود را به کار خواهد بست تا «ایران را تحت فشار قرار دهد، فعالیتهای تاسیسات هستهایاش را مختل کند و روند غنیسازی را متوقف سازد».
دور چهارم مذاکرات هستهای جمهوری اسلامی و آمریکا ۲۱ اردیبهشت در مسقط، پایتخت عمان، برگزار شد.
ایراناینترنشنال ۱۸ اردیبهشت به نقل از منابع آگاه گزارش داد دو طرف بر سر موضوع ادامه غنیسازی در خاک ایران با یکدیگر اختلاف نظر دارند و این مساله ادامه گفتوگوها را تحتالشعاع قرار داده است.
انبیسینیوز ۲۱ اردیبهشت گزارش داد اظهارات عمومی دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، بهویژه درباره موضوع غنیسازی در خاک ایران، در هفته گذشته ناراحتی نتانیاهو را در پی داشته است.
مقامهای اسرائیلی بارها تاکید کردهاند هرگونه توافقی با تهران، باید به برچیدن کامل برنامه هستهای حکومت ایران منجر شود.
بیشتر بخوانید: گزارش والاستریت ژورنال از طرح ویتکاف: لغو تحریمها و عدم حمله بهشرط برچیدن برنامه اتمی
العربیه: حزبالله به نتیجه مذاکرات جمهوری اسلامی و آمریکا امید دارد
العربیه در ادامه گزارش خود نوشت حزبالله تحولات مربوط به مذاکرات هستهای تهران و واشینگتن را «بهدقت» دنبال میکند، چرا که نتیجه این گفتوگوها میتواند «پیامدهای مهمی برای آینده سلاحهای این گروه و وضعیت کلی لبنان به همراه داشته باشد».
بر اساس این گزارش، حزبالله که بزرگترین گروه نیابتی جمهوری اسلامی به شمار میرود، به موفقیت مذاکرات هستهای ایران و آمریکا «امید دارد».
العربیه همچنین به حضور فرماندهان سپاه پاسداران در لبنان پرداخت و گزارش داد برخی از آنها «تحت تدابیر امنیتی شدید و حسابشده تردد میکنند و بهشدت مراقب هستند تا از هرگونه خطای اطلاعاتی که ممکن است مورد بهرهبرداری اسرائیل قرار گیرد، پرهیز کنند».
به گزارش این رسانه، اغلب فرماندهان سپاه پاسداران در لبنان در مناطقی «دور از دید» در ضاحیه جنوبی بیروت و بقاع مستقر هستند.
حزبالله در پی نابودی زیرساختهای نظامی خود در حملات اسرائیل و کشته شدن رهبران و فرماندهان برجستهاش، از جمله حسن نصرالله و هاشم صفیالدین، بهشدت تضعیف شده است.
آمریکا در ماههای اخیر بارها بر ضرورت خلع سلاح حزبالله تاکید کرده است.
بیشتر بخوانید: لبنان با حمایت آمریکا کنترل فرودگاه بیروت را از حزبالله پس میگیرد
سازمان پزشکی قانونی ایران دوشنبه ۲۲ اردیبهشت گزارش داد آمار کشتهشدگان تصادفات رانندگی در سال ۱۴۰۳ نسبت به سال پیش از آن، حدود سه درصد کاهش داشته است.
بر اساس این گزارش، بیشترین آمار قربانیان تصادفات رانندگی در سال گذشته مربوط به شهریور ۱۴۰۳ است و بیشترین تعداد تلفات هم بهترتیب به استانهای فارس، تهران و خراسان رضوی اختصاص دارد.
نزدیک به ۷۰ درصد سوانح رانندگی منجر به مرگ در سال ۱۴۰۳ در محورهای برونشهری رخ دادند.
به گفته سازمان پزشکی قانونی، در سال گذشته ۳۸۱ هزار و ۴۸۴ مصدوم برای تعیین خسارت به مراکز این سازمان در سراسر ایران مراجعه کردند، که این رقم کاهشی ۲.۵ درصدی را نسبت به سال پیش از آن نشان میدهد.
در سال ۱۴۰۲ با ثبت بیش از ۲۰ هزار مورد تلفات، رکورد ۱۲ ساله مرگ و میر تصادفات جادهای شکسته شده بود.
بیشتر بخوانید: ارابههای کشتار و جادههای مرگ
پیشتر در شهریور ۱۴۰۳، سیاوش محبی، جانشین فرمانده پلیس راه کشور، هشدار داده بود بهطور میانگین روزانه ۱۰۰ نفر در حوادث رانندگی دچار معلولیت و ۲۰۰ خانواده با کاهش شدید درآمد و فقر روبهرو میشوند.
در جریان سفرهای نوروزی ۱۴۰۴ بیش از یک میلیون تصادف رانندگی در جادههای کشور ثبت شد و در مجموع ۸۸۰ نفر جان خود را از دست دادند.
آمار فوتیهای سوانح رانندگی در طول ۲۱ روز سفر نوروزی، نسبت به بازه زمانی مشابه سال گذشته، از افزایشی ۸.۲ درصدی حکایت داشت.
بنا بر آمارها، روزانه بهطور میانگین بین ۴۵ تا ۵۰ نفر بر اثر سوانح رانندگی در ایران کشته میشوند.
محمد اسماعیل قیداری، سرپرست دانشگاه علوم پزشکی بهشتی، اسفندماه ۱۴۰۳ اعلام کرد تصادفات رانندگی پس از بیماریهای قلبی و عروقی و سرطانها، سومین عامل مرگ و میر در ایران به شمار میرود.
آمارهای رسمی نشان میدهند درصد قابل توجهی از کشتهشدگان و نقص عضوشدگان در تصادفات سالهای اخیر، سرنشین خودروهای ساخته و مونتاژ شده در ایران بودهاند.
در سالهای گذشته بسیاری از کارشناسان و شماری از مسئولان، جانباختگان حوادث ترافیکی و رانندگی را قربانیان بیکیفیتی خودروها و راهها دانستهاند.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، دوشنبه ۲۲ اردیبهشت و پس از گفتوگو با مقامهای چینی در ژنو خبر داد دو طرف بر سر توقف ۹۰ روزه اقدامات تنشزا توافق کردهاند و قرار است تعرفهها بیش از ۱۰۰ واحد درصد کاهش یافته و به ۱۰ درصد برسد.
او گفت: «هر دو کشور بهخوبی از منافع ملی خود دفاع کردند. ما هر دو به تجارت متوازن علاقهمندیم و آمریکا به تلاشهای خود برای دستیابی به این هدف ادامه خواهد داد.»
وزارت بازرگانی چین اعلام کرد دو طرف متعهد شدهاند تا پیش از ۲۴ اردیبهشت اقدامات لازم را برای کاهش تنشهای تجاری انجام دهند.
این وزارتخانه افزود پکن تمامی تدابیر غیرتعرفهای را که از سیزدهم فروردین علیه آمریکا اتخاذ کرده بود، لغو یا تعلیق خواهد کرد.
این نشستها نخستین دیدار حضوری مقامهای ارشد اقتصادی چین و آمریکا از زمان بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید و وضع موج تازهای از تعرفههای سنگین بر کالاهای خارجی، بهویژه علیه چین، بود.
در همین زمینه: اظهار امیدواری ترامپ برای گشایش موضع چین در ارتباط با کسبوکارهای آمریکایی
چین، سومین خریدار بزرگ کالاهای آمریکایی
ترامپ از زمان آغاز به کار مجدد در کاخ سفید، افزون بر تعرفههای اعمالشده در دولت نخست خود و آنچه دولت جو بایدن وضع کرده بود، تعرفههایی را که واردکنندگان آمریکایی بابت کالاهای چینی میپردازند به ۱۴۵ درصد افزایش داد.
چین نیز در واکنش به این تصمیم، صادرات برخی عناصر نادر را که برای صنایع دفاعی و الکترونیک آمریکا حیاتی هستند، محدود کرد و تعرفهها بر کالاهای آمریکایی را تا ۱۲۵ درصد بالا برد.
با توجه به اینکه چین سومین خریدار بزرگ کالاهای آمریکایی به شمار میآید، این جنگ تعرفهای موجب توقف حدود ۶۰۰ میلیارد دلار تجارت دوجانبه شد.
وضع تعرفههای متقابل در ماههای اخیر زنجیرههای تامین را مختل کرد، نگرانیهایی درباره رکود تورمی بهوجود آورد و به اخراج شماری از نیروهای کار منجر شد.
بیشتر بخوانید: جنگ تعرفهها به صلح رسید؛ ترامپ و استارمر از نهایی شدن توافق تجاری خبر دادند
بازارهای مالی در هفتههای اخیر بهدنبال نشانههایی از کاهش تنش تجاری بودند.
در پی مذاکرات آمریکا و چین و افزایش امیدها به نجات اقتصاد جهانی از رکود، معاملات آتی بورس والاستریت صعود کرد، ارزش دلار در برابر ارزهای امن تقویت شد و یوان چین به بالاترین حد خود در شش ماه اخیر رسید.
حسینی دوشنبه ۲۲ اردیبهشت گفت پلیس آگاهی در «عملیاتی نامحسوس»، انبارهای نگهداری مقادیر قابل توجهی عینک قاچاق، ملزومات مرتبط و واحدهای صنفی فروشنده آنها را شناسایی کرد و «در عملیاتی غافلگیرانه، مهره اصلی شبکه قاچاق و توزیع به هویت معلوم شناسایی و دستگیر شد».
او افزود از این فرد ۱۲۰ هزار عینک قاچاق به ارزش ۵۰ میلیارد تومان کشف و ضبط شده است.
فرمانده انتظامی طرقبه شاندیز در ادامه اظهارات گفت متهم در تعداد زیادی از صفحات مجازی که با نام خود در آنها فعالیت داشت، با استفاده از «ترفندهای تبلیغاتی و ابزاری نظیر خانمهای بدحجاب و معرفی خود بهعنوان سلطان عینک خاورمیانه» درآمد بالایی کسب کرده است.
همزمان با بازداشت این فرد، شماری از صفحات اینستاگرامی همنام او که ویدیوهای تبلیغاتیاش را منتشر میکردند، مسدود شدند.
شماری از ویدیوهای تبلیغاتی او در برخی سایتها باقی ماندهاند که تاریخ قدیمیترین آنها مربوط به دستکم شش سال پیش است.
فرمانده انتظامی طرقبه شاندیز همچنین گفت متهم با همدستی سایر شرکای خود، عینکهای کپی با کیفیت بالا از کشورهای دیگر وارد میکرد.
حسینی افزود متهم با «تهیه و تولید جعلی برند تجاری، جعبه و دستمال برند عینکهای مذکور» آنها را با مبالغ هنگفت و چند برابر بیشتر از قیمت واقعی به مشتریان میفروخت.
کارشناسان اقتصادی همواره تاکید کردهاند وجود رانتهای اقتصادی و بهویژه تخصیص انحصار واردات کالا به افراد خاص تنها از طریق اتصال و ارتباط با حلقه اول حکومت امکانپذیر است.