در پی وقوع زمینلرزه در استانبول، سازمان مدیریت حوادث ترکیه اعلام کرد چندین زلزله مناطق مختلف این کشور را به لرزه در آورده است. به گفته این سازمان، زمینلرزهای به بزرگی ۶.۲ در ساعت ۱۲:۴۹ به وقت محلی رخ داد که مرکز آن منطقه سیلیوری بود.
این سازمان افزود که از ساعت ۱۲:۴۹ تا ۱۳:۰۲، دو زمینلرزه دیگر به بزرگی ۴.۴ و ۴.۹ در دریای مرمره و در نزدیکی استانبول رخ داده است.
تصاویری از وحشت ساکنان استانبول و خروج آنها از خانه و اماکن اداری در شبکههای اجتماعی منتشر شده است.
بر اساس گزارشها، زمینلرزه روز چهارشنبه یکی از قویترین زلزلههایی بود که در سالهای اخیر شهر ۱۶ میلیونی استانبول را لرزاند.
مقامهای ترکیه اعلام کردند تمام نهادهای مرتبط و تیمهای واکنش بسیج شدهاند و بررسیهای میدانی برای ارزیابی آسیب احتمالی و اطمینان از ایمنی عمومی در حال انجام است.
دفتر استانداری استانبول گفت: «تاکنون هیچ گزارشی مبنی بر تخریب دریافت نشده و واحدهای مربوطه ما به تلاشهای میدانی خود ادامه میدهند.»
استانداری استانبول به شهروندان هشدار داد از ورود به ساختمانهایی که بر اثر لرزهها آسیب دیده یا مشکوک به آسیبدیدگی هستند، خودداری کنند.
رجب طیب اردوغان، رییسجمهوری ترکیه، در بیانیهای گفت مقامات از نزدیک تحولات را زیر نظر دارند.
بهمن سال ۱۴۰۱، زلزلهای به بزرگی ۷.۸ مرکز و جنوب ترکیه و شمال و غرب سوریه را به لرزه درآورد و بیش از ۵۹ هزار کشته بر جای گذاشت.
سه روز پس از پخش یک برنامه طنز در مورد عربستان سعودی از صداوسیمای جمهوری اسلامی، با وجود عذرخواهی رسمی رییس شبکه نسیم، انتقادات به عملکرد این سازمان ادامه دارد. محمد هاشمی، رییس پیشین سازمان صداوسیما گفت این کار کسانی است که از دیوار سفارت عربستان سعودی بالا رفتند.
محمد هاشمی، برادر اکبر هاشمی رفسنجانی، رییس سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی در فاصله سالهای ۱۳۶۸ تا ۱۳۷۲، در گفتوگویی با خبرگزاری ایلنا، با یادآوری حمله به سفارت عربستان سعودی و اماکن و کنسولگری این کشور در سال ۱۳۹۴ تاکید کرد با آنکه برنامه شبکه نسیم در ارتباط با این کشور را ندیده اما اجرای برنامه طنز علیه عربستان سعودی را کار همان کسانی میداند که به سفارت عربستان سعودی حمله کردند.
او ضمن اشاره به اینکه جمهوری اسلامی نفع بیشتری از ارتباط با ریاض میبرد، تاکید کرد: «افرادی که تضاد منافع دارند و از این ارتباط زیان میبینند این کارها را انجام میدهند.»
محسن افشانی، بازیگر پرحاشیه صدا و سیما، در برنامه «درنگ» شبکه نسیم در دو قسمت جداگانه مورخ ۳۱ فروردین ماه و اول اردیبهشت ماه، به تمسخر محمد بن سلمان، ولیعهد و فیصل بن فرحان، وزیر خارجه عربستان سعودی پرداخت.
پیش از هاشمی نیز چهرههای دیگر حامی دولت و اصلاحطلبان از اجرای این برنامه به شدت انتقاد کردند.
آذر منصوری، رییس جبهه اصلاحات، در واکنش به تمسخر مقامات ارشد عربستانی در برنامهای در صداوسیما با اشاره به «فعالیت موثر دستگاه دیپلماسی کشور و برقراری روابط سازنده با عربستان»، به انتقاد از رویکرد صداوسیما پرداخت و گفت: «رسانهای که باید ملی باشد، شر میرساند.»
دوم اردیبهشت ماه، شبکه نسیم در اطلاعیهای رسمی ضمن عذرخواهی بابت پخش این برنامه اعلام کرد: «برخی خطوط سیاستی درباره کشورهای همسایه مورد بیتوجهی سهوی قرار گرفته بود که ضمن تذکر جدی به تیم تولید و تاکید بر لزوم توجه مستمر و جدی به سیاستهای ابلاغی محتوایی، با عوامل خاطی برخورد انضباطی به عمل آمد.»
علی شریفی زارچی، استاد «دانشگاه شریف» و از حامیان دولت مسعود پزشکیان در واکنش به پخش این برنامه در پستی نوشت: «محسن افشانی و صداوسیمای ضدملی غلط کردند که در آستانه بهبود روابط ایران با کشورهای منطقه، وزیر خارجه عربستان سعودی را مسخره کردند.»
سعودیها احترام میخواهند
علیاکبر صالحی، وزیر امور خارجه در دوران ریاستجمهوری محمود احمدینژاد و از دیپلماتهای دخیل در جریان مذاکرات منتهی به برجام در سال ۱۴۰۲ در جریان یک سخنرانی نقل کرده است: «ما با آقای دکتر احمدینژاد که رفته بودیم عربستان ... ملاقاتی کوتاه در راهرو میان ملک عبدالله و آقای احمدینژاد ترتیب دادم. فکر کردم میخواهد راجع به موضوع سوریه، نفت، منطقه یا مسائل مختلف حرف بزند. به احمدینژاد گفت چرا در رسانههایتان به من فحش میدهید؟ در صداوسیما فیلمی نشان میدهید که من دارم با رییسجمهور آمریکا مشروب میخورم. مگر من مشروب میخورم؟»
صالحی در ادامه به واکنش احمدینژاد اشاره کرد و گفت او در پاسخ به پادشاه عربستان سعودی با خنده گفته است به او هم اینها را میگویند: «پادشاه عربستان عصایش را بالا آورد و گفت این چه حرفیست که شما میزنید. هر کسی میآید میگوید کشور من آزادی است؛ خفهشان کنید.»
صالحی در آن سخنرانی گفت: «بعدا به آقای احمدینژاد گفتم … عربها برایشان مهم نیست نفت اینطور شد یا سوریه آنطور شد. احترام میخواهند. یک مثل دارند که میگوید به من احترام بگذار و عبای من را بگیر. عبای من را بگیر یعنی هر چه داریم بگیر اما به من احترام بگذار. من را خرد نکن. باید این را بفهمیم. باید به شخصیت عربها بسیار احترام بگذاریم.»
برنامه «درنگ» از نیمه بهمن ماه ۱۴۰۳ به تهیهکنندگی محمد تاجیک، اجرای محسن افشانی و کارگردانی امیر پورضرغام، در فضایی خبری، در قالب طنز به مسائل روز سیاسی و اجتماعی ایران و جهان می پردازد.
پس از کشف جسد پریا ویسی، زن ۳۷ ساله متولد ایران در منطقه پنیلان در شهر کاردیف، پایتخت ولز، رسانهها گزارش دادند که فردی به نام علیرضا عسکری قرار است در این خصوص محاکمه شود. پلیس ولز پیشتر در بیانیهای اعلام کرد دو نفر را در ارتباط با این پرونده بازداشت کرده است.
بر اساس گزارشهای منتشر شده در رسانهها، علیرضا عسکری قرار است به اتهام «قتل پریا ویسی، جلوگیری از دفن قانونی و شایسته جسد او و توطئه برای انحراف مسیر عدالت»، محاکمه شود.
جلسه رسیدگی به این پرونده در ۱۶ می برابر با ۲۶ اردیبهشت برگزار خواهد شد.
همچنین قاضی تریسی لوید کلارک، محاکمهای چهار هفتهای را برای عسکری تعیین کرده و گفته است این جلسات از ششم اکتبر برابر با ۱۴ مهر ماه آغاز خواهد شد.
پیش از این و در ۳۱ فروردین، پلیس ولز در بیانیهای از کشف جسد ویسی در منطقه پنیلان در کاردیف خبر داد و اعلام کرد که دو نفر را در ارتباط با این پرونده بازداشت کرده است.
در این بیانیه آمده بود که یک مرد ۴۱ ساله ساکن پنیلان به اتهام قتل و جلوگیری از دفن قانونی جسد و همچنین یک زن ۴۸ ساله ساکن لندن به اتهام «تلاش برای منحرف کردن روند دادرسی و جلوگیری از دفن قانونی و محترمانه جسد»، بازداشت شدند.
هویت این زن مریم دلاوری، ۴۸ ساله، عنوان شده است.
پلیس ولز افزود که این دو متهم شنبه ۳۰ فروردین در دادگاه کاردیف حاضر شدند و تا جلسه بعدی در بازداشت باقی خواهند ماند.
افسر ارشد این پرونده از ادامه تحقیقات کارآگاهان و کارشناسان صحنه جرم خبر داد و از ساکنان محلی خواست در صورت داشتن هرگونه اطلاعات با پلیس تماس بگیرند.
طبق گزارش پلیس ولز جنوبی، ویسی در ۱۲ آوریل برابر با ۲۳ فروردین، پس از ترک محل کارش در منطقه کانتون کاردیف مفقود شده بود.
به گفته مقامهای رسمی، حمله پهپادی روسیه به شهر مارهانتس در منطقه دنیپروپتروفسک اوکراین، دستکم ۹ کشته بر جا گذاشت. همزمان نشست صلح اوکراین در لندن با حضور وزیران خارجه به تعویق افتاد.
نشست صلح اوکراین که قرار بود امروز (چهارشنبه سوم اردیبهشت) در لندن برگزار شود و میزبانی آن را دیوید لامی، وزیر خارجه بریتانیا برعهده داشته باشد، به تعویق افتاده و به گفتوگوهای رسمی در سطح مقامهای دولتی تنزل یافته است؛ گفتوگوهایی که پشت درهای بسته و بدون حضور رسانهها انجام خواهد شد.
وزارت خارجه بریتانیا در بیانیهای اعلام کرد: «نشست صلح اوکراین با حضور وزیران خارجه که قرار بود امروز برگزار شود، به تعویق افتاده است. گفتوگوها در سطح مقامهای رسمی ادامه خواهد داشت اما این جلسات رسانهای نخواهند بود.»
روسیه چهارشنبه در حملهای پهپادی به اتوبوسی که کارگران را در شهر مارهانتس اوکراین جابهجا میکرد، ۹ نفر را کشت. به گفته مقامهای رسمی، این حمله بخشی از موجی از حملات بود که زیرساختهای غیرنظامی در شرق، جنوب و مرکز اوکراین را هدف قرار داد.
میکولا لوکاشوک، رییس شورای منطقه دنیپروپتروفسک، در پیامی در تلگرام نوشت: «روسها به اتوبوسی که کارکنان یک شرکت را به محل کارشان در مارهانتس میبرد، حمله کردند.»
سرگیی لیساک، فرماندار منطقه دنیپروپتروفسک که شهر مارهانتس در بخش مرکزی-جنوبی اوکراین در آن واقع شده، اعلام کرد در این حمله ۹ نفر کشته و دستکم ۳۰ نفر زخمی شدهاند.
ایهور ترخووف، شهردار خارکیف نیز در تلگرام گفت در پی حمله پهپادی روسیه به دومین شهر بزرگ اوکراین، آتشسوزیهای گستردهای در این شهر رخ داده است.
یگانهای پدافند هوایی هم برای دفع حملات در منطقه کییف وارد عمل شدهاند اما گزارشی از خسارات احتمالی منتشر نشده است.
دامنه این حملات باعث شد ساکنان کییف و نیمه شرقی اوکراین برای چندین ساعت در طول شب بیدار بمانند.
روسیه هنوز واکنشی به انتشار خبر این حملات نشان نداده است اما وزارت دفاع این کشور اعلام کرد یگانهای پدافند هوایی، شبانه ۱۱ پهپاد اوکراینی را در چندین منطقه روسیه و همچنین بر فراز شبهجزیره کریمه منهدم کردهاند. فرمانداران محلی گفتند هیچ گزارشی از خسارات فوری وجود ندارد.
این حملهها در حالی صورت گرفت که هم ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه و هم ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، اعلام کردهاند مایل به مذاکره بر سر توافقی هستند که حمله به زیرساختهای غیرنظامی را ممنوع کند: پوتین میگوید آماده مذاکرات مستقیم صلح با اوکراین است
در صورت برگزاری مذاکرات دوجانبه، این نخستین گفتوگوی مستقیم میان دو طرف از روزهای ابتدایی جنگ خواهد بود؛ جنگی که در فوریه ۲۰۲۲ با تهاجم تمامعیار روسیه به اوکراین آغاز شد.
نشست لندن درباره جنگ اوکراین
قرار بود مقامهای اروپایی و آمریکایی چهارشنبه در لندن با هیاتی از اوکراین برای ادامه مذاکرات صلح دیدار کنند.
وبسایت اکسیوس گزارش داده بود که در این دیدار، واشینگتن انتظار دارد اوکراین به چارچوبی برای صلح پاسخ دهد که «مستلزم پذیرش اشغال روسیه از سوی کییف» است.
رویترز گزارش داد مقامهای ایالات متحده، اوکراین و کشورهای اروپایی درباره راههای پایان دادن به جنگ گفتوگو خواهند کرد.
این مذاکرات در شرایطی انجام میشود که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، هشدار داده است اگر پیشرفتی حاصل نشود، واشینگتن ممکن است از تلاشها برای رسیدن به توافق صلح کنارهگیری کند.
بیشتر بخوانید: آکسیوس: ترامپ در محافل خصوصی از بنبست در مذاکرات روسیه و اوکراین ابراز خشم کرده بود
قرار بود ژنرال کیت کلاگ، نماینده ویژه ترامپ در امور اوکراین در نشست لندن حاضر باشد. تامی بروس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، سهشنبه به خبرنگاران گفت که مارکو روبیو، وزیر خارجه، برخلاف اعلام اولیه، در این مذاکرات شرکت نخواهد کرد.
این امر میتواند یکی از دلایل تعویق نشست لندن بوده باشد.
مشخص نیست غیبت روبیو نشانه کاهش انتظارات آمریکا از نتیجه این مذاکرات است یا نه؛ بهویژه پس از آنکه ترامپ یکشنبه گفت امیدوار است مسکو و کییف همین هفته به توافق برسند.
به نوشته رویترز، تنها تعداد کمی از دیپلماتها چنین پیشرفتی را در این مرحله واقعبینانه میدانند زیرا همچنان شکافهای عمدهای باقی مانده است.
یکی از سخنگویان کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، گفت: «توپ اکنون در زمین روسیه است ... ما بهروشنی از تلاشهای رییسجمهوری ترامپ برای آوردن صلح و درخواست اوکراین برای تعهد روسیه به یک آتشبس کامل حمایت میکنیم.»
از پاریس تا لندن؛ تلاش برای از بین بردن شکافها
قرار بود نشست لندن دنباله گفتوگویی مشابه در پاریس در هفته گذشته باشد که در آن مقامهای آمریکا، اروپا و اوکراین درباره راههای رسیدن به صلح مذاکره کردند.
به گفته دیپلماتهای اروپایی، هدف آن نشست، نزدیک کردن موضع واشینگتن به موضع اروپاییها و کییف بود اما چندین منبع آگاه به رویترز گفتند برخی از پیشنهادهای ایالات متحده برای اروپا و اوکراین غیرقابل قبول بوده و باعث تداوم شکاف در مواضع شده است.
روبیو هفته گذشته گفته بود چارچوب پیشنهادی آمریکا در پاریس با استقبال مواجه شده اما به نوشته رویترز، از جمله مفاد این چارچوب، «به رسمیت شناختن الحاق غیرقانونی کریمه از سوی روسیه بود» - موضوعی که از نگاه اروپا و اوکراین «کاملا مردود» است.
به گفته دیپلماتها، علاوه بر کریمه، یکی دیگر از موارد اختلاف، اصرار روسیه بر لغو تحریمهای اتحادیه اروپا پیش از پایان مذاکرات است؛ چیزی که اروپا با آن بهشدت مخالفت میکند.
ژان-نوئل بارو، وزیر خارجه فرانسه، سهشنبه گفت که کشورهای اروپایی در نشست هفته گذشته فهرستی از موارد «غیرقابل مذاکره» خود را به ایالات متحده ارائه کردهاند و احتمال رسیدن به توافق در همین هفته را پایین دانستند.
یکی از دیپلماتهای اروپایی به رویترز گفت: «امید ما این است که در لندن با نوعی از توافق اولیه روند واقعی مذاکرات آغاز شود. در نهایت اوکراین هم باید چیزی روی میز بگذارد.»
بر اساس گزارش دیپلماتهای اروپایی، آمریکا هفته گذشته پیشنهاد داده بود یک منطقه بیطرف در اطراف نیروگاه هستهای زاپوریژیا - که در خاک اشغالی اوکراین قرار دارد - ایجاد شود.
زلنسکی سهشنبه اعلام کرد آماده است برای بازسازی این نیروگاه با ایالات متحده همکاری کند.
برخی از پیشنهادهای واشینگتن ممکن است با مخالفت مسکو مواجه شود.
دو دیپلمات به رویترز گفتند که آمریکا دیگر از درخواست روسیه برای خلع سلاح اوکراین حمایت نمیکند و همچنین مخالفتی با مشارکت نیروهای اروپایی در تضمینهای امنیتی آینده برای اوکراین ندارد.
از زمان روی کار آمدن ترامپ در ژانویه، سیاست خارجی آمریکا بهطور گسترده تغییر کرده است. ترامپ همزمان با فشار به اوکراین برای پذیرش آتشبس، بسیاری از اقدامات دولت جو بایدن علیه روسیه را نیز کاهش داده است.
ترامپ بارها گفته که قصد دارد تا ماه می توافقی برای آتشبس در اوکراین منعقد کند و تاکید کرده آمریکا باید به جنگی پایان دهد که دهها هزار نفر را به کام مرگ کشانده و خطر رویارویی مستقیم ایالات متحده با یک قدرت اتمی (روسیه) را افزایش داده است.
به نوشته رویترز، در اروپا نگرانیها نسبت به نزدیکی فزاینده دولت ترامپ به مسکو افزایش یافته؛ بهویژه پس از شکست تلاشهای پیشین ترامپ برای آتشبس.
شرکت تسلا از کاهش ۷۱ درصدی سود خود خبر داد، در حالی که تحلیلگران درباره آسیب احتمالی به برند این شرکت بهدلیل نقش ایلان ماسک در دولت ترامپ هشدار دادند. ماسک اعلام کرد در ماه آینده زمان اختصاصیافته به اداره کارآمدی دولت را «بهطور قابل توجهی» کاهش خواهد داد.
ماسک اعلام کرد در ماه آینده زمان اختصاصیافته به اداره کارآمدی دولت را «بهطور قابل توجهی» کاهش خواهد داد.
ماسک با اذعان به بازخوردهای منفی، بار دیگر بر ماموریت اداره کارآمدی دولت تاکید کرد.
او به سرمایهگذاران گفت: «من باور دارم که کار درست در اینجا، مبارزه با اتلاف منابع و فساد است و اینکه کشور را دوباره به مسیر درست بازگردانیم و با دونالد ترامپ و دولتش همکاری کنیم، چرا که اگر کشتی آمریکا غرق شود، همه ما با آن غرق میشویم — از جمله تسلا و همه دیگران.»
به گزارش هاآرتص، خلبانان یکی از اسکادرانهای نخبه نیروی هوایی اسرائیل، که در عملیات کشتن حسن نصرالله نقش داشتند، بدون رعایت اصول ایمنی، اسناد طبقهبندیشدهای از جمله اطلاعات مربوط به آمادگی برای حمله احتمالی به ایران را در یک سامانه ابری غیرنظامی و در دسترس عمومی بارگذاری کردند.
افسران ارشد این اسکادران، این اسناد محرمانه را با یک اپلیکیشن چینی کاماسکنر، که سابقا به دلیل مسائل امنیتی از فروشگاه گوگل حذف شده بود، اسکن کردند و در سامانهای موسوم به «کلیک پورتال» آپلود کردند.
در میان این اسناد، فایلهایی با محتوای بسیار حساس مربوط به اسکادران ۶۹ نیروی هوایی مشاهده شده که سرهنگ دوم «ام»، فرمانده وقت اسکادران آن را تهیه و بارگذاری کرد.
این سامانه که برای مدیریت اطلاعات غیرمحرمانه طراحی شده، بهصورت اشتباه شامل بارگذاری اسناد محرمانه نیز شده و این اسناد برای صدها هزار نفر از نیروهای ذخیره، سربازان پیشین و داوطلبان قابل دسترسی بودهاند.
این اسناد شامل گزارشهای داخلی، بررسیهای ایمنی، زمانبندیهای تمرینات نظامی و حتی جلسات توجیهی آمادگی رزمی پیش از حمله احتمالی به ایران بوده است.
اگرچه هنوز گزارشی از سواستفاده از این اطلاعات در دست نیست، اما پس از افشای ماجرا در روزنامه هاآرتص، این اسناد حذف شده و بر اساس این گزارش، رییس واحد امنیت اطلاعات ارتش اسرائیل یک بررسی داخلی را درباره آن آغاز کرده است.
ستاد سخنگوی ارتش اسرائیل هم در واکنش به این گزارش اعلام کرد که این رخنه امنیتی «موضوعی جدی» بوده و بهسرعت به آن رسیدگی شده است.
به گفته ارتش، تمامی فایلهای حساس از سامانه حذف شده و تحقیقات جامعی با همکاری نیروی هوایی در حال انجام است.
سامانه کلیک؛ پروژه تحول دیجیتال ارتش اسرائیل
این سامانه بخشی از پروژه تحول دیجیتال ارتش اسرائیل در سالهای اخیر بوده و با همکاری شرکت مایکروسافت توسعه یافته است و امکاناتی چون تماس ویدیویی، ایجاد سند، گفتوگو و اشتراکگذاری فایل را فراهم میکند و از آن برای کاربردهای روزمره سربازان، مانند گرفتن نوبت، حملونقل، و ارسال فرمهای اداری استفاده میشود.
اگرچه اعلام شده بود که این سامانه فقط برای اطلاعات غیرمحرمانه طراحی شده، بررسی هاآرتص نشان داد که سربازان ترخیصشده نیز به آن دسترسی دارند و حتی از خارج کشور، مثلا با استفاده از ویپیان از روسیه، میتوان به آن وارد شد.
این اسناد در وبسایت داخلی یگانها در پرتال کلیک بارگذاری شده بودند، اما تنها دو وبسایت از بین دهها وبسایت یگانهای نیروی هوایی به اشتباه بهصورت عمومی قابل دسترسی بودند. طبق مقررات، فقط اطلاعات «غیرمحرمانه» باید در این سامانه بارگذاری شود.
نقص دستهبندی اسناد
کارشناسان امنیتی اسرائیلی معتقدند برخی از این اسناد باید با درجه «محرمانه» یا حتی «کاملا محرمانه» طبقهبندی میشدند.
یکی از کارشناسان امنیتی به هاآرتص گفت: «این مساله دو اصل اساسی امنیت اطلاعات ارتش را نقض میکند: تفکیک اطلاعات و محرمانگی.»
با این حال، برخی مقامات ارتش گفتهاند طبقهبندی صحیح این اسناد «محدود» بوده و واژه «محرمانه» به اشتباه روی ارائهها درج شده است.
یگان ۶۹ که در حمله به نصرالله شرکت داشته، یکی از زبدهترین یگانهای نیروی هوایی است و فرماندهان آن معمولا برای سمتهای ارشد ارتش پرورش مییابند. ژنرال تومر بار، فرمانده کنونی نیروی هوایی، از فرماندهان پیشین همین یگان بودهاند.
وبسایت یگان ۱۶۶ نیز بهصورت عمومی قابل دسترسی بوده، اگرچه تنها یک فایل غیرمحرمانه در آن یافت شده است.
در پرتال کلیک، اسنادی از سایر واحدهای ارتش مانند ستاد الجون در فرماندهی جبهه داخلی و گزارشهای تحقیقاتی اداره منابع انسانی نیز با درجه «محدود» بارگذاری شدهاند.