محمد عفیف که بود و کشته شدنش چه تبعاتی برای حزبالله لبنان دارد؟
با کشته شدن محمد عفیف نابلسی، مسئول روابط رسانهای حزبالله، مدیر شبکه المنار و مشاور رسانهای حسن نصرالله، دبیر کل پیشین این گروه، یکی از مهمترین بازوهای تبلیغاتی گروه شیعه مورد حمایت جمهوری اسلامی در لبنان حذف شد. او از معدود مقامهای غیرنظامی حزبالله بود که هدف قرار گرفت.
روز یکشنبه ۲۷ آبان ۱۴۰۳ (۱۷ نوامبر ۲۰۲۴) رسانهها از کشته شدن عفیف در جریان حمله هوایی اسرائیل به ساختمانی چند طبقه در مرکز بیروت خبر دادند و نوشتند این حمله منجر به کشته شدن چهار نفر و زخمی شدن ۱۴ تن دیگر شده است.
گفته میشود محمود الشرکاوی، معاون عفیف هم در این حمله کشته شده اما حزبالله هنوز به این خبر واکنشی نشان نداده است.
به گفته منابع امنیتی لبنان، ساختمانی که در این حمله هدف قرار گرفت، محل دفاتر حزب بعث سوریه در لبنان است.
علی حجازی، رییس این حزب در لبنان در گفتوگو با شبکه تلویزیونی الجدید لبنان گفت که عفیف «به طور تصادفی» در دفتر این حزب حضور داشت.
محمد عفیف نابلسی که بود؟
محمد عفیف نابلسی اولین بار در جریان جنگ ژوییه ۲۰۰۶ بین حزبالله و اسرائیل زمانی که به عنوان رییس اطلاعرسانی تلویزیون المنار، کانال رسانهای گروه حزبالله فعالیت میکرد، به شهرت رسید.
او مدتها بهعنوان مشاور رسانهای نصرالله، دبیرکل کشتهشده حزبالله، فعالیت کرد و نقشی کلیدی در حفظ روابط این گروه با روزنامهنگاران داخلی و بینالمللی و ارائه مکرر اطلاعات به صورت ناشناس داشت.
پس از کشته شدن نصرالله در مهر ماه سال جاری، حضور عفیف در مجامع خبری پررنگتر شد و چندین کنفرانس مطبوعاتی در حومه جنوبی بیروت، جایی که تحت نفوذ حزبالله است، برگزار کرد.
در یکی از این رویدادهای مطبوعاتی، او جلسه را پس از صدور دستور تخلیه اسرائیل به پایان رساند و در مورد حمله قریبالوقوع به ساختمان مجاور هشدار داد.
عفیف خطاب به خبرنگارانی که برای جمعآوری تجهیزات خود عجله داشتند گفت: «این بمبها ما را نمیترسانند.»
تبعات حذف عفیف برای حزبالله
الیجا مگنیر، تحلیلگر نظامی، در گفتوگو با شبکه خبری الجزیره حذف عفیف را بخشی از استراتژی اسرائیل به منظور «بر هم زدن توان رهبری حزبالله و امکان این گروه در برقراری ارتباط با جهان» توصیف کرد.
مگنیر گفت: «نبود عفیف، توانایی حزبالله را برای هماهنگ کردن پاسخهایی که با روایت جنگ اسرائیل مقابله میکنند، تضعیف میکند و باعث میشود دیگر مقامات این گروه برای پر کردن جای خالی او بیشتر در انظار عمومی ظاهر شوند.»
او تاکید کرد این حادثه به معنای این است که افراد برجسته در حزبالله، صرف نظر از این که نظامی باشند یا غیرنظامی، ممکن است «ترور» شوند.
آخرین مواضع عفیف
عفیف به عنوان رییس دفتر رسانهای حزبالله، ۲۰ مهر سال جاری در یک نشست خبری در ضاحیه بیروت گفت: «اولویت حزبالله در حال حاضر شکست نظامی اسرائیل است.»
او تاکید کرد که این گروه از هر اقدامی برای «توقف تجاوز اسرائیل» استقبال میکند.
عفیف تاکید کرد: «اولویت اصلی ما اکنون شکست دادن دشمن و وادار کردن آنها به توقف تجاوز است. با این حال، هر تلاش سیاسی داخلی یا خارجی برای توقف تجاوز مورد تقدیر قرار میگیرد، به شرطی که با چشمانداز جامع ما از نبرد، شرایط و نتایج آن سازگار باشد.»
عفیف در این نشست خبری، اسرائیل را به ادامه حملات حزبالله تهدید کرد و گفت: «تلآویو تنها شروع کار است. اسرائیل تاکنون تنها مقدار کمی (از توانمندیهای حزبالله) را دیده است.»
در تاریخ ۹ مهر ۱۴۰۳ (اول اکتبر ۲۰۲۴)، عفیف ورود نیروهای اسرائیلی را به خاک لبنان تکذیب کرد و در مصاحبه با شبکه الجزیره گفت: «تمام ادعاهای اسرائيل مبنی بر ورود نیروهای اشغالگر به لبنان کذب است.»
او با تاکید بر این که «تا این لحظه هیچ درگیری زمینی مستقیمی میان نیروهای مقاومت حزبالله و نیروهای اشغالگر اسرائیلی رخ نداده»، گفت: «رزمندگان ما آماده مقابله با هر نیروی دشمنی هستند که جرات کند یا قصد داشته باشد وارد لبنان شود.»
عفیف در آخرین اظهارات خود در ۲۱ آبان (۱۱ نوامبر) به خبرنگاران گفت که اسرائیل تاکنون «موفق به تصرف یک روستا در لبنان نشده» و حزبالله سلاح و تجهیزات کافی برای جنگیدن طولانی مدت دارد.
او همچنین اظهارات ارتش اسرائیل مبنی بر کاهش قابل توجه ذخایر موشکی حزبالله را «دروغ» خواند.
عفیف یک هفته پیش از مرگ، در گفتوگو با خبرگزاری تسنیم وابسته به سپاه پاسداران، به دستاوردهای نظامی حزبالله مباهات کرد و گفت: «عقبنشینی اسرائیل از جنوب لبنان نشانه ضعف این رژیم است.»
عفیف در ادامه اسرائیل را به «انتقامجویی روانی» متهم کرد و گفت: «پس از این ناکامی، صهیونیستها سعی کردند با بمباران مناطق مسکونی مانند ضاحیه، انتقام روانی شکست خود را بگیرند.»
واکنشها در تهران
روابط عمومی کل سپاه پاسداران در بیانیهای، عفیف را «یار دیرین» و «مشاور امین» نصرالله خواند و کشته شدن او را تبریک و تسلیت گفت.
سپاه پاسداران نوشت که کشته شدن عفیف خللی در «جهانگستری آوای مقاومت و پایداری حزبالله» وارد نخواهد کرد.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، کشته شدن عفیف را محکوم کرد و او را «صدای رسای ملت لبنان و نماد باورمندی به رسالت آگاهیسازی» توصیف کرد.
پیمان جبلی، رییس سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی نیز با انتشار بیانیهای عفیف را مسئول «رهبری جنگ رسانهای» علیه اسرائیل خواند.
دانشمندان بریتانیایی مطالعهای برای بررسی این موضوع آغاز کردهاند که آیا آلودگی هوا میتواند باعث زوال عقل شود؟ این پژوهش، میتواند به توسعه داروهای جدیدی برای مقابله با پیشرفت بیماریهایی مانند آلزایمر منجر شود.
گاردین روز یکشنبه ۲۹ مهر در گزارشی نوشت دانشمندان بریتانیایی در آستانه راهاندازی پروژه تحقیقاتی چشمگیری هستند که نشان میدهد هوایی که تنفس میکنیم چگونه میتواند بر مغز ما تاثیر بگذارد.
به گفته دانشمندان، این تحقیق برای درک یک مشکل پزشکی مهم، یعنی چگونگی تاثیر آلودگی هوا بر بروز زوال عقل، حیاتی است.
در سالهای اخیر، دانشمندان دریافتند که آلودگی هوا یکی از خطرناکترین تهدیدها برای سلامت انسان است و نشان دادهاند که این آلودگی در بروز سرطان، بیماریهای قلبی، دیابت و بسیاری از مشکلات بهداشتی دیگر نقش دارد.
اکنون دانشمندان در موسسه فرانسیس کریک (Francis Crick) قرار است به بررسی ارتباط آلودگی هوا با پدیده زوال عصبی بپردازند.
این پروژه تحقیقاتی با عنوان «سرعت» (Rapid) که از سوی خیریه «مقابله با زوال عقل» تامین مالی شده است، از روز دوشنبه ۳۰ مهر بهطور رسمی آغاز خواهد شد.
ذرات کوچک آلاینده چطور منجر به زوال عقل میشوند؟
پروژه سرعت شامل بررسی دقیق فرآیندهایی است که ذرات کوچک آلاینده میتوانند منجر به زوال عقل شوند.
این تحقیق میتواند بینشی کلی درباره چگونگی تاثیر ذرات معلق در هوا بر بروز بیماریها ارائه دهد و همچنین به توسعه داروهای جدید برای مقابله با پیشرفت شرایطی مانند بیماری آلزایمر کمک کند.
پروفسور چارلز سوانتون، معاون مدیر بالینی موسسه کرک و از مدیران این پروژه گفت: «آلودگی هوا معمولا با زوال عقل مرتبط نیست. با این حال، اپیدمیولوژیستها بهتازگی دریافتهاند که ذرات موجود در هوا کاملا با خطر بیماریهای نورودژنراتیو (زوال عصبی) مرتبط هستند.»
او افزود: «ما میخواهیم دقیقا بفهمیم که چگونه ذرات ریز در هوا میتوانند تاثیرات عمیقی بر مغز ما داشته باشند و از این دانش برای توسعه داروهای جدیدی برای درمان زوال عقل استفاده کنیم.»
یک نوع کلیدی از آلودگی هوا، شامل معلقهای ریز ذرات جامد و قطرات مایع است.
این ذرات از اگزوز خودروها و کامیونها، کارخانهها، گرد و غبار، گردهها، آتشفشانها، آتشسوزیهای جنگلی و منابع دیگر تولید میشوند و بهعنوان ذرات معلق ۲.۵ میکرومتری یا بهطور ساده PM2/5 شناخته میشوند.
این ذرات دارای قطری کمتر از ۲.۵ میلیونیم متر هستند که حدود ۳۰ برابر نازکتر از موی انسان است و بهقدری کوچکاند که میتوانند به عمق بدن انسان نفوذ کنند.
در مورد زوال عقل، پیام۲.۵ها هنگام تنفس و از طریق پیاز بویایی (olfactory bulb) وارد مغز میشوند.
پیاز بویایی یک ساختار عصبی در مغز است که در بالای حفره بینی قرار دارد و سیگنالهای بویایی را از گیرندههای موجود در بینی دریافت کرده و پردازش میکند. این بخش، نقش مهمی در درک و تشخیص بوها دارد.
به گفته پروفسور سوانتون، به نظر میرسد که پیام۲.۵ها در مغز، از سوی سلولهای ایمنی در سیستم عصبی مرکزی جذب میشوند و پس از آن است که احتمالا زوال عصبی آغاز میشود.
با این حال، این که این فرآیند چگونه پیش میرود و منجر به زوال عقل میشود، هنوز روشن نیست.
درک دقیق این فرایند، یکی از اهداف اصلی پروژه سرعت است تا بفهمیم چگونه پیام۲.۵ها موجب تشکیل تودههایی در بافت مغز میشوند که نشانه مشخص بیماری آلزایمر است.
سونیا گاندی، رییس آزمایشگاه زیستشناسی زوال عصبی در موسسه کرک و دانشگاه کالج لندن گفت: «ما شواهد خوبی از ارتباط بین قرارگیری در معرض ذرات معلق ۲.۵ میکرومتری و بیماریهای مغزی مانند آلزایمر و پارکینسون داریم. اما هنوز نمیدانیم که آیا این ذرات واقعا زوال عصبی را بهطور مستقیم تحریک میکنند یا تنها فرایندی را که در افراد آسیبپذیر در حال وقوع است، تسریع میکنند.»
پژوهشگران موسسه کرک بر این باورند که آلودگی هوا از طریق سه مکانیسم مختلف میتواند باعث زوال عقل شود؛ بر اساس یکی از این مکانیسمها، ذرات معلق ۲.۵ میکرومتری ممکن است بهطور مستقیم فرآیند تجمع پروتئینها را در مغز تسریع کنند و باعث بروز آلزایمر شوند.
به عبارت دیگر، ممکن است ورود ذرات معلق با توانایی مغز در پاکسازی تودههای پروتئینی تداخل ایجاد کند.
به بیانی ساده، این ذرات ۲.۵ میکرومتری با سیستم پاکسازی سلولهای بدن تداخل دارند و باعث میشوند حذف پروتئینهای عامل بیماریهایی مانند آلزایمر، دشوارتر شود.
سومین نظریه این است که پیام۲.۵ها به وسیله سلولهای ایمنی مغز به نام میکروگلیا جذب و احتمالا باعث میشوند که این سلولها، واکنشی التهابی را ایجاد و آغاز زوال عقل را تسریع کنند.
پژوهشگران برای تشخیص اینکه کدام مکانیسم در بروز زوال عقل نقش دارد، بر آزمایشهای درونکشتگاهی روی سلولهای بنیادی انسانی و همچنین مدلهای حیوانی تمرکز خواهند کرد.
سونیا گاندی در همین زمینه گفت: «زمانی که این مکانیسمها را با جزییات بیشتری درک کنیم، میتوانیم از این دانش برای توسعه درمانهایی استفاده کنیم که تاثیر آلودگیهای هوا را کاهش دهند.»
او اظهار امیدواری کرد که شاید روزی، بتوانیم از اثرات محیط بر بیماریهای مغزی پیشگیری کنیم.
یافتههای یک پژوهش جدید با موضوع تغییرات آب و هوایی نشان داد که قرار گرفتن طولانیمدت در معرض دمای شدید با افت شناختی، بیماریهای کلیوی و سرطان پوست مرتبط است و امواج گرما میتواند مشکلات سلامت روان و شیوع بیماریهای عفونی را تشدید کند.
این تحقیق که از سوی پژوهشگران دانشگاه بریستول بریتانیا انجام شد، شامل نظرات دانشمندان برجسته آب و هوا، هواشناسان و پزشکان بهداشت عمومی است.
بر اساس یافتههای این پژوهش، قرار گرفتن طولانیمدت در دمای شدید ارتباط مستقیمی با زوال شناختی، بیماری کلیوی، سرطان پوست و گسترش بیماریهای عفونی دارد.
دان میچل، نویسنده اصلی این پژوهش، اعلام کرد محققان از برخی «پیوندهای قوی» میان این بیماریها و امواج گرما آگاه هستند و این امر «موجب نگرانی قابل توجهی» شده است.
سخنگوی دانشگاه بریستول گفت: «در حالی که تاثیر منفی تغییرات آب و هوایی بر سلامت قلب و ریه به طور گستردهای شناخته شده، این تحقیق تصویر جامعتری از پیامدهای مرتبط ارائه میدهد.»
کارشناسان دریافتند که «تکرار و افزایش تغییرات آب و هوایی، مانند موج گرما و سیل، مشکلات سلامت روانی و گسترش بیماریهای عفونی را تشدید میکند.»
زنگ خطر بیماریهای پنهان
این مطالعه همچنین نشان میدهد که قرار گرفتن طولانیمدت در معرض گرما میتواند خواب را مختل کند که این امر با زوال شناختی، بیماری آلزایمر و زوال عقل مرتبط است.
هوای سرد نیز ممکن است منجر به صدمات جسمی، مانند زمین خوردن یا تضعیف سلامت روانی، از جمله گوشهگیری شود و درد مفاصل و بیتحرکی را بر اثر نشستن و دراز کشیدن بیش از حد افزایش دهد.
میچل، استاد علوم آب و هوا در دانشگاه بریستول گفت: «این تحقیق عمدتا عوارض بالقوه بسیار جدی ناشی از قرار گرفتن طولانیمدت در معرض تغییرات آب و هوایی را نشان میدهد که تاکنون در ارزیابیهای مشابه به آن پرداخته نشده است.»
او افزود که اطلاعات کافی در مورد اینکه چگونه دماهای گرمتر یا سیل مداوم ممکن است با بیماریهای مختلف مرتبط باشد، وجود ندارد.
با این حال، این پژوهشگر تاکید کرد که فشار گرمایی مداوم و چندساله احتمالا بیماریهای زمینهای مانند بیماریهای کلیوی را تشدید میکند اما برای تعیین اثرات بلندمدت آن، باید تحقیقات بیشتری انجام شود.
میچل ادامه داد: «با استفاده از نمونه بریتانیا ما زمینه را برای تجزیه و تحلیل کامل و جهانی ارتباط میان تغییرات آب و هوایی و سلامت فراهم کردهایم.»
یونیس لو، یکی دیگر از نویسندگان این تحقیق گفت که گامهای بعدی شامل تجزیه و تحلیل دادههای بلندمدت بیشتر در کنار «عوامل دیگری است که در طول زمان بر سلامتی تاثیر میگذارند».
تغییرات اقلیمی ناشی از تغییر درازمدت میانگین دمای زمین است که شرایط آب و هوایی را عوض میکند.
در طول یک دهه گذشته، دمای زمین به طور متوسط حدود ۱.۲ درجه سانتیگراد گرمتر از اواخر قرن ۱۹ بوده است.
اکنون تایید شده که گرمایش جهانی در دوره ۱۲ ماهه بین فوریه ۲۰۲۳ تا ژانویه ۲۰۲۴ از ۱.۵ درجه سانتیگراد فراتر رفته است.
پیامدهای افزایش دما که به دلیل تغییرات آب و هوایی ناشی از فعالیتهای انسان رخ داده، با پدیده النینو تشدید و باعث شده سال ۲۰۲۳ گرمترین سال ثبت شده در تاریخ باشد.