در دومین روز کنفرانس جهانی تغییرات اقلیمی کاپ-۲۹، الهام علیاف، رییسجمهور آذربایجان، که کشورش میزبان این کنفرانس است، انتقاد کشورهای غربی از صنعت نفت و گاز کشورش را بخشی از «کمپین هماهنگ برای تخریب و تهدید» علیه منابع انرژی آذربایجان توصیف کرد.
انتقادات علیاف از ایالات متحده و اتحادیه اروپا
علیاف در سخنرانی روز سهشنبه خود در این اجلاس با تاکید بر تعهد آذربایجان به «انتقال سبز» گفت کشورها نباید به خاطر داشتن منابع نفت و گاز سرزنش شوند؛ چرا این منابع نیاز بازار و مردم را تامین میکنند.
«انتقال سبز» به روندی گفته میشود که هدف آن دستیابی به توسعه پایدار و کاهش آثار منفی زیستمحیطی است. این مفهوم به مجموعهای از اقدامات، سیاستها و فنآوریها اشاره دارد که با کاهش انتشار گازهای گلخانهای، بهبود بهرهوری منابع، و استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر، سعی در کاهش تاثیرات منفی فعالیتهای انسانی بر محیطزیست دارد.
علیاف همچنین آمریکا و اروپا را به داشتن استانداردهای دوگانه و رفتار ریاکارانه متهم کرد و گفت که برخی سیاستمداران و رسانههای غربی از «اخلاقیات و انصاف» دور شدهاند.
در سال ۲۰۲۳، درآمدهای نفت و گاز آذربایجان ۳۵ درصد از اقتصاد این کشور را تشکیل میداد که از ۵۰ درصد در دو سال پیش کمتر شده است.
دولت آذربایجان پیشبینی کرده است که این رقم تا سال ۲۰۲۸ به ۲۲ درصد کاهش یابد.
علی زیدی، مشاور ملی اقلیمی ایالات متحده، در واکنش به این اظهارات گفت اگر هر کشور با سرعت ایالات متحده به سمت کاهش انتشار کربن حرکت کند، جهان به اهداف اقلیمی خود خواهد رسید. اتحادیه اروپا در این باره اظهار نظری نکرد.
پیام گوترش برای تامین مالی اقلیمی
آنتونیو گوترش پس از سخنرانی علیاف، از رهبران جهانی خواست که برای جلوگیری از بحرانهای اقلیمی، منابع مالی بیشتری اختصاص دهند.
او هشدار داد که عدم اقدام سریع در زمینه تامین مالی اقلیمی باعث هزینههای سنگین بشری خواهد شد. گوترش تاکید کرد که زمان برای محدود کردن افزایش دمای جهانی به ۱/۵ درجه سانتیگراد به سرعت در حال اتمام است.
کاهش ۸۱ درصدی گازهای گلخانهای در بریتانیا تا سال ۲۰۳۵
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، در این اجلاس اعلام کرد که این کشور تا سال ۲۰۳۵ انتشار گازهای گلخانهای خود را ۸۱ درصد کاهش خواهد داد.
ماه گذشته کمیته مشاوران اقلیمی پیشنهاد کرده بود میزان کاهش انتشار گازها نسبت به هدف ۷۸ درصدی پیشین باید افزایش یابد.
استارمر در نشست خبری خود در این اجلاس تاکید کرد که هدف جدید، بار مالی اضافی برای شهروندان بریتانیا نخواهد داشت و این تعهد شامل انتشار گازهای ناشی از حملونقل بینالمللی هوایی و دریایی نمیشود.
استارمر افزود: «ما قصد نداریم به مردم بگوییم چگونه زندگی کنند یا رفتارشان را دیکته کنیم.
نشست باکو
نشست امسال با توافق بر سر ایجاد یک بازار جهانی کربن که به حمایت از پروژههای کاهش انتشار گازهای گلخانهای اختصاص دارد، آغاز شد.
هدف اصلی نشست امسال، تعیین منابع مالی سالانه تا سقف یک تریلیون دلار برای حمایت از کشورهای در حال توسعه در مقابله با تغییرات اقلیمی است.
این پیشنهاد جایگزین هدف ۱۰۰ میلیارد دلاری پیشین شده و به عنوان یکی از مطالبات اصلی کشورهای در حال توسعه مطرح است.
با این حال، غیبت برخی از رهبران جهانی از جمله جو بایدن، رییسجمهور ایالات متحده، شی جینپینگ، رییسجمهور چین و اورسولا فون در لاین، رییس کمیسیون اروپا، باعث کاهش توجهات سیاسی به این نشست شده است.
به گزارش رویترز، چالشهایی بنیادی دیگری هم پیش روی این دور از مذاکرات اقلیمی است و بسیاری از کشورهای غربی در عین وابستگی به سوختهای فسیلی، سعی دارند کشورهای تولیدکننده این منابع را به سمت استفاده از انرژیهای سبز سوق دهند.
افزایش بلایای طبیعی و ضرورت اقدام فوری
سال جاری به عنوان گرمترین سال ثبتشده در تاریخ محسوب میشود و دانشمندان هشدار دادهاند که اثرات گرمایش جهانی سریعتر از حد انتظار در حال وقوع است.
آتشسوزیهای شدید در سواحل شرقی آمریکا که به هشدارهای کیفیت هوا در نیویورک منجر شده و سیلهای بیسابقه در اسپانیا که میلیاردها یورو خسارت به دنبال داشته است، نشانههایی از وخامت اوضاع اقلیمی در جهان هستند.
این نشست فرصتی برای نشان دادن تعهدات جهانی به مقابله با بحران اقلیمی است، اما چالشها و تضاد منافع میان کشورها ممکن است دستیابی به اهداف اقلیمی را به تاخیر بیندازد.
در مواردی هم احکام دادگاهها، سیاست دولتها برای سیاستگذاری سبز را با چالش مواجه میکند. در یک مورد دادگاه استیناف هلند به نفع شرکت نفت و گاز شل رای داد و دستور دولتی برای کاهش شدید انتشار گازهای گلخانهای از سوی این شرکت را باطل کرد.
