قطر: حملات «غیرقابل توجیه» جمهوری اسلامی نباید روند گفتوگو و کاهش تنش را متوقف کند
وزارت خارجه قطر با انتشار بیانیهای، حمله جمهوری اسلامی با چند پهپاد به بحرین را بهشدت محکوم کرد و آن را نقض آشکار حاکمیت این کشور و نقض فاحش قواعد حقوق بینالملل خواند.
در این بیانیه، وزارت خارجه قطر خواستار جلوگیری از پیامدهای حملات «غیرقابل توجیه»، ادامه مسیر گفتوگو و دیپلماسی، کاهش تنش و بهرهگیری از دستاوردهای تفاهمنامه برای تقویت امنیت و ثبات در سطح منطقهای و بینالمللی شد.
وزارت خارجه قطر همچنین همبستگی کامل این کشور با بحرین را اعلام کرد و از همه اقدامهای این کشور برای حفظ حاکمیت و امنیتش حمایت کرد.
وزارت خارجه بحرین شنبه ششم تیر ماه اعلام کرد «شماری از پهپادهای ایرانی» بامداد شنبه خاک این کشور را هدف قرار دادند.
این وزارتخانه جزییاتی درباره محل اصابت یا هدف حمله منتشر نکرد، اما آن را «به شدیدترین عبارات» محکوم کرد و گفت این اقدام تهدیدی علیه امنیت شهروندان و ساکنان بحرین و نقض آشکار حاکمیت این کشور و قوانین بینالمللی منع حمله به زیرساختهای غیرنظامی است.
بحرین که میزبان ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکاست، تاکید کرد حق کامل و مشروع خود را برای دفاع از حاکمیت، امنیت و ثبات کشور، مطابق حقوق بینالملل، محفوظ میداند و از شورای امنیت سازمان ملل خواست عامل این حمله را پاسخگو کند.
وزارت خارجه بحرین همچنین اعلام کرد ادامه حملات حکومت ایران، با وجود تلاشهای منطقهای و بینالمللی برای کاهش تنش، مسئولیت تضعیف روند صلح و بیثبات کردن منطقه را متوجه تهران میکند.
در این بیانیه آمده است: «صلح با ارعاب به دست نمیآید و امنیت نیز از مسیر تجاوز حاصل نخواهد شد.»
به گزارش خبرگزاری رویترز، بحرین همچنین جمهوری اسلامی را به نقض قطعنامه ۲۸۱۷ شورای امنیت سازمان ملل متحد و نیز «یادداشت تفاهم اسلامآباد» متهم کرد. توافقی که ۲۷ خرداد سال جاری میان ایران و آمریکا با هدف پایان دادن به جنگ امضا شد و بر اساس آن، طرفها متعهد به توقف دائمی عملیات نظامی و احترام به حاکمیت کشورهای منطقه شدند.
اعلام پاسخ نظامی حکومت ایران به حمله آمریکا
جمهوری اسلامی ساعاتی پیش از انتشار بیانیه بحرین، اعلام کرده بود در پاسخ به حملات هوایی آمریکا به تاسیسات دیدهبانی ساحلی خود، اهدافی مرتبط با نیروهای آمریکایی را در منطقه هدف قرار داده است.
وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی محل این حملات را مشخص نکرد، اما آنها را پاسخی «دفاعی» به آنچه «حملات هوایی وحشیانه» آمریکا خواند، توصیف و تاکید کرد حملات آمریکا، «منشور سازمان ملل را نقض کردهاند».
واشینگتن تا زمان انتشار این گزارش، به اطلاعیه حکومت ایران درباره هدف قرار دادن مواضع مرتبط با نیروهای آمریکایی واکنشی نشان نداده است.
با این حال، ارتش آمریکا اعلام کرد حملات هوایی پنجم تیر ماه این کشور به مواضع حکومت ایران، در پاسخ به حمله پهپادی جمهوری اسلامی به یک کشتی باری در تنگه هرمز بوده است.
تنش بر سر وضعیت تنگه هرمز همچنان ادامه دارد.
پس از حمله چهارم تیر ماه به یک کشتی باری در نزدیکی سواحل عمان، حکومت ایران مسئولیت این حمله را نپذیرفت، اما بر حق خود برای مدیریت عبور و مرور کشتیها در تنگه هرمز تاکید کرد.
تهران اعلام کرد کشتیها باید از مسیرهای تعیینشده از سوی جمهوری اسلامی عبور کنند و هشدار داد کشورهای حوزه خلیج فارس نباید در کنار واشینگتن قرار گیرند.
ابراهیم عزیزی، رییس کمیسیون امنیت ملی مجلس شورای اسلامی، نیز ششم تیر ماه هشدار داد هرگونه نادیده گرفتن دستورالعملهای ایران درباره کشتیرانی در تنگه هرمز، با واکنش قاطع مواجه خواهد شد.
در مقابل، فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) حمله به کشتی تجاری را «تجاوزی بیدلیل علیه کشتیرانی تجاری» توصیف و اعلام کرد ایالات متحده همچنان هماهنگی و حمایت لازم را برای عبور ایمن کشتیهای تجاری از تنگه هرمز ادامه خواهد داد. آبراهی که پیش از آغاز جنگ، حدود یکپنجم نفت و گاز طبیعی مایع جهان از آن عبور میکرد.
جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، نیز با اشاره به توافق آتشبس هفته گذشته که با عنوان «یادداشت تفاهم» شناخته میشود، گفت واشینگتن به تعهدات خود پایبند بوده است.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ایران توافق آتشبس را امضا کرده و ما به آن احترام گذاشتهایم. اگر درباره نحوه اجرای یادداشت تفاهم اختلافی وجود دارد، میتوانند تلفن را بردارند [و تماس بگیرد]؛ اما خشونت با خشونت پاسخ داده خواهد شد.»
در ادامه تحولات منطقه، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، که سفر خود را به کشورهای حوزه خلیج فارس به پایان رسانده، همراه با شورای همکاری خلیج فارس بیانیهای مشترک منتشر کرد و خواستار تضمین «کشتیرانی آزاد، بدون قید و شرط و بدون محدودیت» در تنگه هرمز، بدون دریافت عوارض یا تلاش برای اعمال کنترل بر این آبراه شد.
در مقابل، وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی اعلام کرد اداره تنگه هرمز باید در اختیار ایران و عمان باشد.
همچنین علیاکبر ولایتی، مشاور ارشد علی خامنهای، رهبر کشته شده جمهوری اسلامی، هشدار داد بقای متحدان آمریکا در خلیج فارس به «مدارای تهران» وابسته است.
در تحولی دیگر، اسرائیل و لبنان توافقی اولیه برای پایان دادن به درگیری میان اسرائیل و حزبالله امضا کردند.
بر اساس این توافق، حزبالله باید خلع سلاح شود و اسرائیل نیروهای خود را از لبنان خارج کند؛ هرچند نحوه اجرای آن هنوز مشخص نیست.
حزبالله اعلام کرده است که به این توافق تن نخواهد داد و همکاری نخواهد کرد.
همزمان، دادههای کشتیرانی نشان میدهند شرکت آرامکوی عربستان سعودی پس از نزدیک به چهار ماه، بارگیری نفت خام از پایانه رأستنوره، بزرگترین بندر صادرات نفت جهان، را از سر گرفته و صادرات کود شیمیایی از مسیر تنگه هرمز نیز افزایش یافته است.
این تحولات به کاهش نگرانیها درباره اختلال در عرضه انرژی و افزایش قیمت جهانی مواد غذایی، کمک کرده است.
