تردیدها درباره بازپسگیری اراضی اوکراین در مذاکرات تحت رهبری ترامپ افزایش یافته است
بن رودز، مقام اسبق در دولت آمریکا، میگوید در صورت توافق صلح میان ترامپ و پوتین، بعید است اوکراین بتواند همه سرزمینهای اشغالی خود را از روسیه پس بگیرد.
بن رودز، مقام اسبق در دولت آمریکا، میگوید در صورت توافق صلح میان ترامپ و پوتین، بعید است اوکراین بتواند همه سرزمینهای اشغالی خود را از روسیه پس بگیرد.
به گزارش نشریه دهیل، بن رودز، معاون مشاور امنیت ملی در دولت باراک اوباما، چهارشنبه در مصاحبهای با شبکه «اماسانبیسی» اظهار داشت که «احتمال بسیار اندکی» وجود دارد که اوکراین بتواند در مذاکراتی که به میانجیگری دونالد ترامپ در حال انجام است، کنترل کامل سرزمینهای اشغالی توسط روسیه را بازپس گیرد.
او گفت: «یکی از مواردی که اوکراینیها ندارند، حس امید و اطمینان از حمایت مستمر ایالات متحده است. همچنین نشانهای وجود ندارد که متحدانشان برنامهای برای پشتیبانی بلندمدت داشته باشند.»
رودز تاکید کرد که حتی اگر مذاکرات به صلح منجر شود، بازپسگیری مناطقی مانند کریمه بسیار بعید بهنظر میرسد. او گفت: «واقعیت این است که باید اذعان کرد احتمال بازپسگیری کامل مناطق اشغالی از جمله کریمه بسیار ناچیز است.»
در حالی که ترامپ قرار است روز جمعه با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، دیدار کند، از پیش اظهاراتی مطرح کرده که حاکی از آمادگی او برای بررسی نوعی «تبادل زمین برای صلح» است.
از زمان تهاجم نظامی روسیه به اوکراین در فوریه ۲۰۲۲، ارتش روسیه بخشهایی از مناطق دونتسک و لوهانسک در شرق اوکراین را تصرف کرده و سپس بهطور رسمی ادعای الحاق مناطق لوهانسک، دونتسک، زاپوریژیا و خرسون را مطرح کرد.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، در روزهای اخیر بار دیگر تاکید کرده که هرگونه واگذاری ارضی مغایر با قانون اساسی این کشور است. به گزارش پولیتیکو، او گفته است: «اگر امروز دونباس را رها کنیم، از موقعیتهای استراتژیک خود عقبنشینی کردهایم و عملاً مسیر را برای حمله بعدی روسیه به زاپوریژیا، دنیپرو و حتی خارکیف باز گذاشتهایم.»
رودز در ادامه هشدار داد که پایان جنگ نهتنها بحث مالکیت زمین، بلکه سرنوشت انسانی در دو سوی خطوط درگیری را هم شامل میشود. او گفت: «سرنوشت کودکانی که به روسیه برده شدهاند، سرنوشت افرادی که در مناطق اشغالی زندگی میکنند، و اینکه آیا آنها میتوانند انتخاب کنند که در اوکراین باقی بمانند یا نه، همه اینها سؤالهای مهمی هستند.»
او همچنین پرسید: «اگر اوکراین بخشی از خاک خود را از دست بدهد، چه تضمینهای امنیتی دریافت خواهد کرد؟ آیا اجازه پیوستن به ناتو یا اتحادیه اروپا را خواهد داشت؟»
رودز با انتقاد از دیدگاه دونالد ترامپ گفت که رییسجمهوری آمریکا، مسئله را صرفاً مانند یک «معامله ملکی» میبیند و به پیچیدگیهای راهبردی و انسانی ماجرا توجهی ندارد.
او در پایان گفت: «اینها مسائلی هستند که ترامپ در آستانه گفتوگو با پوتین به آنها نمیپردازد، و همین است که این روند را تا این حد بینظم و نگرانکننده میکند. آنچه در خطر است، صرفاً قطعهای زمین نیست — بلکه آینده و بقای اوکراین است.»
به نوشته نشریه فارنپالیسی، ترامپ پس از گفتوگوی تلفنی با رییسجمهوری روسیه که از آن ابراز «ناامیدی» کرده بود، بهطور بیسابقهای سیاست خود را در قبال جنگ اوکراین تغییر داد. او در اظهاراتی گفت: «فقط دارم میگم فکر نمیکنم پوتین بخواد متوقف بشه، و این خیلی بده.»
بلافاصله پس از این تماس، کاخ سفید تصمیم پنتاگون برای توقف ارسال تسلیحات به اوکراین را لغو کرد، ترامپ در برابر دبیرکل ناتو وعده میلیاردها دلار کمک نظامی داد و حتی تهدید کرد که در صورت ادامه جنگ، تحریمها و تعرفههایی سنگین علیه روسیه اعمال خواهد کرد. او این تهدید را ابتدا در قالب اولتیماتومی ۵۰ روزه مطرح کرد که در ادامه به کمتر از دو هفته کاهش یافت.
با وجود این مواضع، پوتین بدون عقبنشینی، به طراحی دیداری مستقیم با ترامپ روی آورد. در دیداری سهساعته در مسکو با استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ، کرملین پیشنهادی غیررسمی مطرح کرد که به فاصله چند ساعت، به اعلام رسمی برگزاری نشست آلاسکا انجامید؛ نشستی که به گفته فارنپالیسی، با اصرار مسکو، بدون حضور زلنسکی برگزار خواهد شد.
پوتین با شناخت دقیق از ذهنیت ترامپ، بهدنبال تحکیم روایتی است که در آن اوکراین مسئول آغاز جنگ معرفی شود و نه روسیه. ترامپ نیز اخیراً این ادعای نادرست را بار دیگر مطرح کرده و گفته بود: «اوکراین این جنگ را آغاز کرد.»
در تحلیل فارنپالیسی، این نشست به گونهای طراحی شده که در آن، پوتین یک طرح «زمین در برابر صلح» ارائه خواهد داد؛ پیشنهادی که با ذهنیت تاجر املاک ترامپ همخوانی دارد. ترامپ تاکنون تجاوز روسیه را نه بهعنوان تهدیدی برای هویت ملی اوکراین، بلکه صرفاً در قالب یک «زمینخواری» دیده است.
پوتین حساب میکند که رییسجمهوری آمریکا اساساً به اصول نظم جهانی پس از جنگ جهانی دوم – مانند حاکمیت مرزها، عدم مشروعیت زور و ممنوعیت سلطهطلبی – باور ندارد. بهنقل از فارنپالیسی، ترامپ در دیدار قبلیاش با زلنسکی، جملهای معنادار گفته بود: «تو کارت برندهای در دست نداری.»
سخنان متیو ویتاکر، سفیر ترامپ در ناتو، نیز این رویکرد را تایید میکند. او در اظهاراتی گفت: «هیچ بخشی از خاک [اوکراین] که برایش در میدان جنگ نجنگیده باشی، به تو داده نخواهد شد.» این جمله – که بهگفته فارنپالیسی یادآور منطق قرن نوزدهم است – نشان میدهد که هرگونه مذاکره ارضی، با شرایط کرملین آغاز خواهد شد، نه بر پایه نقشه پیش از جنگ ۲۰۲۲ یا حتی مرزهای قبل از ۲۰۱۴.
در این چارچوب، پوتین میکوشد با حذف زلنسکی از نشست، تصویر جدیدی از روند صلح بسازد: مسکو طرف معقول و صلحطلب، و کییف مانعی برای پایان جنگ. این سناریو تنها چند ساعت پس از اعلام نشست بهثمر نشست؛ زلنسکی اعلام کرد: «اوکراینیها زمین خود را به اشغالگر واگذار نمیکنند.» فارنپالیسی مینویسد همین موضع اصولی اما صریح، پیشتر باعث شده بود که ترامپ و معاونش جیدی ونس، او را متهم به مانعتراشی در مسیر صلح کنند.
زلنسکی البته در ادامه، رویکردی دیپلماتیکتر اتخاذ کرد و با اروپا طرحی جایگزین ارائه داد. با این حال، فارنپالیسی هشدار میدهد که بازگشت ترامپ به لحن کرملین در مورد منشأ جنگ، نشانه آن است که روایت پوتین در حال تاثیرگذاری بر چارچوب مذاکرات است.
ترامپ نشست آلاسکا را «جلسهای برای سنجش فضا» توصیف کرده و گفته با «ذهنی باز» به آن وارد میشود. اما نشریه فارنپالیسی مینویسد همین نشست، بهگونهای مهندسی شده که پوتین در موقعیتی برتر ظاهر شود. یک گفتوگوی مستقیم، یک پیشنهاد ملموس – حتی اگر ناعادلانه باشد – و حذف کییف از صحنه، میتواند زمینهساز بازگشت کامل ترامپ به سیاستهای پیشیناش در قبال روسیه شود: تحسین پوتین، و فشار بر اوکراین.
در نهایت، فارنپالیسی نتیجهگیری میکند: مسکو با این تاکتیک توانسته موقتاً از تحریمها بگریزد، اما هدف نهایی پوتین فراتر از این است. او امیدوار است که نشست آلاسکا، ترامپ را برای همیشه به جبهه روسیه بازگرداند.
مسیر تاریخ ممکن است طولانی باشد، اما برای دونالد ترامپ، بهنظر میرسد که همواره بهسمت سازش با کرملین ختم میشود.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، ساعاتی پیش از آن نیز در مراسم روز استقلال ایالات متحده که به میزبانی شبکه آمریکایی نیوزمکس در اورشلیم برگزار شد، جمهوری اسلامی ایران را «نیرویی افراطی و ویرانگر» خواند که هدف آن نابودی تمدن مشترک غرب و یهودیان است.
او در مصاحبهای که عصر چهارشنبه پخش شد نیز گفت اسرائیل طی کمتر از دو سال موفق شده با حملههای نظامی هماهنگ، «محور ایران» را فلج کند و کنترل آسمان تهران را نیز در اختیار بگیرد.
نتانیاهو اظهار داشت: «ما در ۲۰ ماه گذشته توانستیم زیرساختهای هستهای، موشکی و مراکز فرماندهی ایران را با کمک آمریکا هدف قرار دهیم. بسیاری از دانشمندان ارشد هستهای و فرماندهان نظامی آنها را در دقایق ابتدایی جنگ از میان برداشتیم.»
به گفته او، اسرائیل نهتنها در عرصه میدانی، بلکه در سطح روایتسازی و افکار عمومی نیز با جمهوری اسلامی درگیر است. او گفت: «ما در هفت جبهه علیه رژیم ایران جنگیدیم و جبهه هشتم، جنگ برای حقیقت است.» نتانیاهو از این نبرد با عنوان «طلوع شیران» نام برد و افزود: «در کتاب مقدس آمده است که قوم اسرائیل باید همچون شیر برخیزند و سربازان ما دقیقاً چنین کردند.»
نخستوزیر اسرائیل در بخش دیگری از سخنانش گفت حکومت جمهوری اسلامی باید توسط مردم ایران برانداخته شود و تاکید کرد که این هدف رسمی جنگ اسرائیل نبوده، اما میتواند «نتیجهای طبیعی» از تحولات اخیر باشد. او افزود: «مردم ایران خواهان آزادیاند. آنها میخواهند از این دیکتاتوری ترور که نزدیک به نیم قرن ادامه داشته، رهایی یابند.»
نتانیاهو در بخشی از این مصاحبه با اشاره به سوابق جمهوری اسلامی در حمله به اهداف آمریکایی، گفت: «این رژیم دوبار برای ترور دونالد ترامپ تلاش کرد، هزاران سرباز آمریکایی را در عراق و افغانستان با بمب کنار جادهای کشت یا زخمی کرد، سفارتخانههای آمریکا را هدف قرار داد و ۲۵۱ تفنگدار دریایی را در بیروت به قتل رساند.»
او هشدار داد اگر جمهوری اسلامی به سلاح اتمی دست پیدا کند، همانطور که در سخنان مقاماتش آمده، از آن علیه اسرائیل استفاده خواهد کرد. او گفت: «ما از تاریخ آموختهایم که اگر کسی تهدید به نابودیتان کرد، باید حرفش را باور کنید؛ همانطور که هیتلر گفت و عمل کرد.»
نخستوزیر اسرائیل همچنین به پیروزیهای اخیر ارتش اسرائیل در مقابل گروههای نیابتی حکومت ایران در منطقه اشاره کرد و گفت: «ما پیروزیهای بزرگی پشت سر هم داشتیم؛ در برابر حماس، حزبالله، رژیم قاتل اسد در سوریه و ایران.» او تاکید کرد این موفقیتها نتیجه «همکاری میان ارتش اسرائیل، موساد و شاباک» بوده است.
نتانیاهو گفت: «ما با هم جنگیدیم؛ مردان و زنانی که در میدان نبرد شجاعانه ایستادند. ما شیرمرد داریم و شیرزن.» او افزود اسرائیل در مسیر دستیابی به پیروزی، مفهوم «نابودی» دشمنانش را به سیاست رسمی خود تبدیل کرده و دیگر اعتقادی به «توهم صلح از طریق تسلیم» ندارد.
نخست وزیر اسرائیل گفت: «در جستجوی جایگزینی برای پیروزی، این ایده مطرح شد، چیزی که آنها آن را "راهحل سیاسی" مینامند، اما چیزی نیست جز واژهای دیگر برای شکست و تسلیم و این [اتفاق] نخواهد افتاد. چنین چیزی نخواهد شد.»
او در بخش دیگری از مصاحبه بار دیگر تاکید کرد که اسرائیل پیروزی را رها نخواهد کرد و گفت: «یا ما پیروز میشویم یا آنهایی که قصد نابودیمان را دارند. اما این ما هستیم که پیروز خواهیم شد.»
نتانیاهو سهشنبه نیز در پیامی ویدیویی خطاب به مردم ایران، با اشاره به بحران کمبود آب در کشور گفته بود که اکنون زمان «مبارزه برای آزادی» فرا رسیده است. او در بخشی از آن پیام نیز تاکید کرد: «عطش آب در ایران تنها با عطش آزادی برابر میکند.»
اردو «ولایت» که توسط موسسه «ماموریت اسلامی اهلالبیت» مستقر در شمالغرب لندن برگزار میشد، قرار بود در شهریورماه ویژه کودکان ۹ تا ۱۴ ساله، برگزار شود و شامل فعالیتهایی چون تیراندازی با کمان و سخنرانیهای اسلامی بود.
به گزارش نشریه جویش کرونیکل، پیشاهنگان بریتانیا اعلام کردند رزرو این اردو را به دلیل «خطر برای امنیت تمامی افراد» لغو کردهاند و نسبت به ناتوانی در «تامین کامل امنیت محیط وسیع محل اردو در برابر احتمال ایجاد اختلال» ابراز نگرانی کردهاند.
موسسه «ماموریت اسلامی اهلالبیت» در واکنش گفت که برگزاری اردو را «به دلیل تهدیدات جدی علیه امنیت کودکان» به تعویق انداخته است.
این موسسه افزود «گروههای لابی خارجی، رسانهها و تندروهای راستگرا» اتهاماتی بیاساس مطرح کردهاند که «خطر را افزایش داده و دیگران را به آسیب رساندن به کودکان در بریتانیا تشویق میکند.»
پیشتر حزب راستگرای «اصلاح بریتانیا» خواستار لغو این اردو شده بود و اعلام کرده بود این گروه با جمهوری اسلامی «ارتباطات آشکار و نگرانکنندهای» دارد.
این اردو که قرار بود در محل اردوگاه سازمان پیشاهنگی در منطقه کینگز لنگلی، در ایالت هرتفوردشر، برگزار شود، با تبلیغاتی در شبکههای اجتماعی و وبسایت رسمی موسسه «ماموریت اسلامی اهلالبیت» معرفی شده بود.
بر اساس جزئیات منتشرشده، شرکتکنندگان این اردو موظف به رعایت پوشش اسلامی بودند و برنامههایی چون نماز جماعت، سخنرانیهای مذهبی، و آموزش «ارزشهای اسلامی» در آن گنجانده شده بود.
روزنامه جویش کرونیکل نوشت، تصمیم به لغو اردو پس از افزایش نگرانیها درباره محتوای آموزشی و ایدئولوژی حاکم بر این برنامه اتخاذ شد؛ نگرانیهایی که در گزارشهایی از فعالیتهای پیشین این موسسه مستند شده بود، از جمله تمجید علنی از علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، و امتناع از محکوم کردن حملات حماس به اسرائیل در ۷ اکتبر ۲۰۲۳.
انتشار تصاویر و ویدئوهایی از اردوهای گذشته این موسسه که در آن کودکان در حال نقاشی نماد هندوانه، رنگآمیزی پرچم فلسطین و ساخت بادبادکهایی شبیه به پاراگلایدرهای مورد استفاده در حمله به اسرائیل دیده میشدند، بر موج انتقادها افزود.
همچنین گزارشهایی مبنی بر حضور حسن الطرایکی، روحانی وابسته به این موسسه که سابقه سخنان جنجالی علیه یهودیان دارد، در این اردوها منتشر شده است.
حزب «اصلاح بریتانیا» با انتشار بیانیهای، خواستار لغو فوری اردو شده بود و اعلام کرد که موسسه «ماموریت اسلامی اهلالبیت» دارای «روابط آشکار و نگرانکنندهای با جمهوری اسلامی» است. این حزب همچنین نسبت به آنچه «نفوذ پنهان حکومت ایران در خاک بریتانیا از طریق نهادهای مذهبی» خواند، هشدار داد.
در پی این انتقادها، سازمان پیشاهنگی بریتانیا با اعلام رسمی لغو رزرو محل برگزاری اردو، تاکید کرد که «قادر به تامین امنیت کامل اردوگاه در برابر تهدیدات فزاینده نیستیم.» سخنگوی این سازمان افزود: «ما هیچگونه ریسکی در قبال امنیت کودکان و کارکنان نمیپذیریم.»
در واکنش، موسسه «ایآیام» در بیانیهای مدعی شد که لغو اردو «نتیجه فشار رسانهای و تهدیدات جریان راستگرای افراطی» بوده است. این موسسه نوشت: «اتهامات بیاساس گروههای لابی خارجی، فضای سیاسی را مسموم کرده و جان کودکان را در معرض خطر قرار داده است.»
در ادامه این بیانیه آمده است: «ما با تاسف فراوان برگزاری کمپ را به تعویق میاندازیم تا محیطی امنتر برای کودکان فراهم کنیم.»
مقامهای امنیتی بریتانیا پیشتر هشدار داده بودند که حکومت ایران با بهرهگیری از شبکهای از خیریهها و مراکز فرهنگی در بریتانیا، به دنبال گسترش نفوذ ایدئولوژیک و جاسوسی در این کشور است. سرویس اطلاعات داخلی بریتانیا (امآی۵) و پلیس ضدتروریسم اعلام کردهاند که از ژانویه ۲۰۲۲ تاکنون بیش از ۲۰ طرح ترور و آدمربایی مرتبط با جمهوری اسلامی را خنثی کردهاند.
هماکنون دو خیریه دیگر در لندن، از جمله «دارالحکمه تراست» و «بنیاد اسلامی ابرار»، به ظن ارتباط مالی و سازمانی با نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی، تحت تحقیقات ضدتروریستی قرار دارند، هرچند هر دو هرگونه تخلف را رد کردهاند.
اردوگاه لغوشده ولایت، که از سوی موسسهای با گرایشات آشکار حامی جمهوری اسلامی برنامهریزی شده بود، اکنون به نمونهای از چالشهای امنیتی و اجتماعی تبدیل شده که بریتانیا در برابر آن قرار دارد؛ چالشهایی که در امتداد تهدیدهای فرامرزی حکومت ایران، وارد فضای داخلی کشورهایی چون بریتانیا شده است.
خبرگزاری رویترز پنجشنبه ۲۳ مرداد گزارش داد دادستانی کل و وزارت امنیت مکزیک اعلام کردند این افراد که بهدلیل ارتباط با گروههای قاچاق مواد مخدر، تحت تعقیب آمریکا بودند، بنا به درخواست وزارت دادگستری ایالات متحده مسترد شدهاند.
واشینگتن تعهد داده است برای این متهمان مجازات اعدام در نظر نگیرد.
این دومین انتقال گسترده متهمان از مکزیک به آمریکا در سال جاری میلادی به شمار میرود.
در ماه فوریه نیز مقامهای مکزیکی ۲۹ مظنون به رهبری کارتلها را به آمریکا فرستادند؛ اقدامی که بحثهای سیاسی و حقوقی زیادی برانگیخت.
تلاش مکزیکوسیتی برای ایجاد توازن با واشینگتن
رویترز در ادامه گزارش خود نوشت کلودیا شینباوم، رییسجمهوری مکزیک، با این تصمیم بار دیگر کوشیده است میان جلب رضایت ترامپ و جلوگیری از اقدام نظامی یکجانبه آمریکا در خاک مکزیک تعادل برقرار کند.
سفارت آمریکا در مکزیک اعلام کرد میان افراد مسترد شده، چهرههای کلیدی کارتل «نسل جدید خالیسکو» و کارتل «سینالوآ» حضور دارند.
رونالد جانسون، سفیر آمریکا، گفت همکاری امنیتی دو کشور باعث خواهد شد شهروندان هر دو طرف در امنیت بیشتری باشند.
فشار بر سر بحران فنتانیل
ترامپ بحران فنتانیل در مکزیک را به روابط تجاری دو کشور گره زده و مکزیکوسیتی را به کمکاری در مقابله با کارتلها متهم کرده است.
او هفته گذشته به پنتاگون دستور داد برای عملیات علیه باندهای مواد مخدر مکزیکی که در فهرست سازمانهای تروریستی جهانی قرار گرفتهاند، آماده شود.
در مقابل، شینباوم تاکید کرده است آمریکا و مکزیک در آستانه توافق امنیتی جدیدی برای گسترش همکاری در زمینه مبارزه با کارتلها هستند، اما هرگونه عملیات نظامی یکجانبه آمریکا در خاک مکزیک را قاطعانه رد کرده است.
