ارتش اسرائیل اعلام کرد که در حال انجام حملات گسترده به مواضع حماس در غزه است. سخنگوی وزارت بهداشت غزه به خبرگزاری رویترز گفت که در مجموعهای از شدیدترین حملات هوایی از زمان آغاز آتشبس در ۳۰ دی ماه، دستکم ۲۰۰ نفر کشته شدهاند.
یک مقام ارشد حماس، اسرائیل را به نقض یکجانبه توافق آتشبس متهم کرده است.
حماس اعلام کرد که بنیامین نتانیاهو و دولت او تصمیم گرفتهاند توافق آتشبس را لغو کنند و گروگانها در غزه را در برابر سرنوشتی نامعلوم قرار دهند.
ارتش اسرائیل جزییات بیشتری درباره این حملات ارائه نکرد اما دفتر نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در بیانیهای اعلام کرد که نیروهای نظامی دستور گرفتهاند «اقدامات قاطعانهای علیه سازمان تروریستی حماس انجام دهند».
در این بیانیه آمده است: «این اقدامات در پی امتناع مکرر حماس از آزاد کردن گروگانهای ما و همچنین رد تمامی پیشنهاداتی است که از سوی استیو ویتکاف، نماینده ویژه رییسجمهوری آمریکا و میانجیگران ارائه شده است.»
در بیانیه دفتر نتانیاهو همچنین تاکید شده است که اسرائیل از این پس با قدرت نظامی بیشتری علیه حماس اقدام خواهد کرد.
طرح محرمانه اسرائیل برای حمله
وبسایت آکسیوس به نقل از یک مقام اسرائیلی نوشت که این حملات، فرماندهان میانرده، مقامات ارشد در شاخه سیاسی و زیرساختهای حماس را هدف قرار داده است.
این مقام اسرائیلی گفت حماس در روزهای اخیر و در جریان آتشبس، در حال آمادهسازی برای انجام حملات جدید علیه اسرائیل بوده و اقداماتی برای تجدید تسلیحات خود انجام داده است.
به گفته او، ارتش اسرائیل طرح عملیاتی را کاملا محرمانه نگه داشته و تنها در یک حلقه محدود به اشتراک گذاشته است تا حماس را غافلگیر کند.
بر اساس گزارشها، در جریان این حملات سه خانه در دیرالبلح در مرکز غزه، یک ساختمان در شهر غزه و چندین هدف در خانیونس و رفح مورد اصابت قرار گرفتهاند.
سازمان خدمات اضطراری غیرنظامی فلسطین اعلام کرد که دستکم ۳۵ حمله هوایی به غزه انجام شده است.
یسرائیل کاتس، وزیر دفاع اسرائیل، در بیانیهای که اندکی پس از ازسرگیری حملات ارتش اسرائیل در غزه پس از تقریبا سه ماه آتشبس صادر شد، گفت: «درهای جهنم در غزه گشوده خواهد شد».
او هشدار داد اگر حماس تمام ۵۹ گروگان باقیمانده را آزاد نکند، با نیرویی مواجه خواهد شد که «هرگز پیش از این ندیده است».
یک مقام نظامی اسرائیل نیز گفت: «ارتش در تمامی جبههها آماده و مستقر است و عملیات تهاجمی تا هر زمان که لازم باشد ادامه خواهد داشت و به فراتر از حملات هوایی نیز گسترش خواهد یافت.»
افزایش درگیریها در شرایطی رخ داده که اسرائیل و حماس بر سر نحوه ادامه آتشبس سه مرحلهای که در ماه ژانویه آغاز شد، اختلاف نظر دارند.
میانجیگران عرب، با حمایت ایالات متحده، طی دو هفته گذشته تلاش کردهاند اختلافات بین دو طرف را در مذاکرات حل کنند، اما تاکنون موفق به دستیابی به توافق نشدهاند.
اسرائیل همچنین اعلام کرده است که پیش از شروع حملات، آمریکا را از قصد خود و اهداف این عملیات مطلع کرده است. کاخ سفید نیز این موضوع را تایید کرده است.
برایان هیوز، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید، گفت: «حماس میتوانست با آزادی گروگانها آتشبس را تمدید کند اما در عوض، امتناع و جنگ را انتخاب کرد.»
ارتش اسرائیل همچنین اعلام کرد که فرماندهی جبهه داخلی این کشور پس از حملات علیه حماس، محدودیتهایی را برای فعالیتهای غیرنظامیان در نزدیکی نوار غزه اعمال کرده است.
باراک راوید، خبرنگار اکسیوس، به نقل از برایان هیوز، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید، نوشت: «حماس میتوانست با آزادی گروگانها آتشبس را تمدید کند، اما در عوض، امتناع و جنگ را انتخاب کرد.»
به گفته سخنگوی وزارت بهداشت غزه، حملات بامداد سهشنبه اسرائیل به غزه دستکم ۲۰۰ کشته برجای گذاشته است.
حماس اعلام کرد که نتانیاهو و دولت او تصمیم گرفتهاند توافق آتشبس را لغو کنند و گروگانها در غزه را در برابر سرنوشتی نامعلوم قرار دهند.
در بیانیهای که اندکی پس از ازسرگیری حملات ارتش اسرائیل در غزه پس از تقریبا سه ماه آتشبس صادر شد، یسرائیل کاتس، وزیر دفاع اسرائیل، گفت: «درهای جهنم در غزه گشوده خواهد شد.»
او هشدار داد اگر حماس تمام ۵۹ گروگان باقیمانده را آزاد نکند، با نیرویی مواجه خواهد شد که «هرگز پیش از این ندیده است.»
یک مقام اسرائیلی اعلام کرد که حملات، فرماندهان میانرتبه حماس، مقامات ارشد شاخه سیاسی این گروه و زیرساختهای آن را هدف قرار داده است.
به گفته او، حماس در روزهای اخیر و در جریان آتشبس، در حال آمادهسازی برای انجام حملات جدید علیه اسرائیل بوده و اقداماتی برای تجدید تسلیحات خود انجام داده است.
وی افزود که ارتش اسرائیل این طرح عملیاتی را بهطور کاملا محرمانه و در یک دایره محدود نگه داشته تا حماس را غافلگیر کند.
دوشنبه در جریان یکی از برنامههای ۵۸مین نشست شورای حقوقبشر سازمان ملل، بعد از اینکه علیرضا آخوندی، نماینده پارلمان سوئد، مقامات جمهوریاسلامی را ستمگر خواند، نماینده هیات جمهوری اسلامی در این نشست، برخلاف قاعده معمول با یک تذکر آئیننامهای سخنرانی او را قطع کرد.
آخوندی دوشنبه، به دعوت سازمان غیردولتی حقوق بشری یوان واچ در یکی از جلسات شورای حقوق بشر سازمان ملل سخنرانی کرد.
در جریان سخنرانی این نماینده ایرانیتبار پارلمان سوئد، با اشاره به اینکه تحقیقات شورای حقوقبشر سازمان ملل، مستند کردهاند که «جمهوری اسلامی، مردم خود را زندانی، شکنجه و اعدام میکند و زنان مورد ضرب و شتم، تجاوز و سرکوب قرار میگیرند»، گفت نظامی که با سرکوب مردم خود بر سر کار میماند، مشروعیت ندارد.
او در ادامه با گفتن اینکه نمایندگان جمهوری اسلامی در جلسه، صدای سرکوبگران مردم ایران هستند، خطاب به شورای حقوقبشر سازمان ملل گفت «اگر شما علیه این ستمگران اقدام نکنید، چه پیامی به ستمدیدگان خواهید فرستاد؟»
در واکنش به این صحبتها، نماینده جمهوری اسلامی با درخواست تذکر آئیننامهای، سخنرانی او را قطع کرد و گفت آخوندی «از زبان و واژگان استاندارد این شورا استفاده نکرده» و سخنانش «غیرقابل قبول» است.
اما، آخوندی با هوشمندی از این رویداد بهره برد و با اشاره به اینکه این چیزی است که او میخواهد جهان از جمهوریاسلامی ببیند، گفت «جمهوری اسلامی در یک جمله خلاصه میشود: آنها ۹۰ میلیون ایرانی را گروگان گرفته و ابتداییترین حقوق انسانی را از آنها سلب کردهاند. آنها تلاش کردند مرا سانسور کنند، چون آیتاللهها از حقیقت میترسند.»
در جریان یکی دیگر از برنامههای جانبی این نشست که برای بررسی وضعیت جامعه بهایی در ایران برگزار شد، یکی از اعضا تیم اعزامی جمهوریاسلامی به ژنو، برخلاف مقررات این نشست، در حال ضبط پنهانی صدای جلسه بود که پس از تذکر کادر سازمان ملل، او ناچار شد برای آنکه از جلسه اخراج نشود، فایل صوتی ضبطشده را پاک کند.
برنامهها و جلسات اصلی شورای حقوقبشر سازمان ملل به صورت زنده پخش میشود و برنامههای جانبی هم از سوی شورا به طور کامل ضبط میشود. اما برابر با مقررات جز روزنامهنگارانی که از پیش مجوز پوشش خبری برنامهها را گرفتهاند، به دیگر افراد اجازه عکسبرداری، فیلمبرداری و ضبط صدا داده نمیشود.
تیم اعزامی جمهوریاسلامی و سازمانهای غیرانتقاعی اعزامی از ایران که دولتی ساخته یا شبهدولتی هستند، سهشنبه روز شلوغی را پشت سر گذاشتند.
از جمله، در نشست مشترک جامعه جهانی بهایی، بنیاد عبدالرحمن برومند برای حقوقبشر در ایران و ایمپکت ایران، سه عضو این هیات برای شنیدن بحثها در جلسه حاضر بودند.
در همین روز، یکی از این سازمانهای غیرانتفاعی اعزامی از جمهوریاسلامی، نمایشگاه عکسی با عنوان «درخشش زنان ایرانی» در یکی از سالنهای ساختمان محل برگزاری نشست شورای حقوقبشر برگزار کرد.
نمایشگاهی با ۳۱ عکس از زنان ایران که ۲۹ عکس آنها مربوط به زنان بافنده یا مشغول در انواع دیگر صنایع دستی است و دو تصویر هم از زنان نوازنده است. در این نمایشگاه خبری از زنان شاغل در دیگر حرفهها نیست و هیچ تصویری هم از مقاومت زنان مقابل سرکوب دیده نمیشود.
در ژنو هم جمهوریاسلامی میخواهد همان رفتاری را با روزنامهنگاران انجام دهد که در داخل کشور انجام میدهد. آنها پس از شروع تصویربرداری من از نمایشگاه، سراغ ماموران حفاظت سالن رفتند و با این بهانه که من مزاحم آنها شدهام و از صورتهایشان فیلم گرفتهام خواستند مانع تهیه گزارش از سوی من شوند.
مامور حفاظت پس از دیدن مجوز من برای پوشش خبری و اطمینان از اینکه در حال کار حرفهای هستم، پوزش خواست و به آنها تذکر داد که مانع کار خبر نشوند.
سهشنبه؛ روز بزرگ برای جمهوریاسلامی در تقابل با سازمانهای حقوقبشر
یکی از فعالان حقوقبشر حاضر در نشست شورای حقوقبشر سازمان ملل، به ایران اینترنشنال گفت هیات نمایندگی جمهوریاسلامی و اعضا سازمانهای وابسته به آن، در روزهای اخیر، بسیار پرکار بودند.
به گفته این منبع، اعضا هیات ایران در رزوهای اخیر با نماینده کشورهایی که هنوز درباره رای خود به قعطنامه شورا درباره نقض حقوقبشر در ایران تصمیم نگرفتهاند، دیدار کردهاند تا آنها را مجاب کنند در رای گیری به نفع جمهوریاسلامی را بدهند.
سهشنبه، هیات حقیقتیاب سازمان ملل برای نقض حقوقبشر در ایران و گزارشگر ویژه حقوقبشر سازمان ملل برای ایران، گزارش یافتههای سالانه خود را ارائه میدهند و سپس نظر دولتهای عضو شورا و نظر هیات جمهوریاسلامی هم در نقد و رد گزارش هیات حقیقتیاب و گزارشگر ویژه ارائه میشود.
در ادامه جلسه، چند سازمان غیردولتی دولتساخته جمهوریاسلامی و چند سازمان حقوقبشری مستقل هم فرصتهای کوتاه ۹۰ ثانیهای خواهند داشت و گزارش خود را ارائه میدهند.
شورای سازمان جهانی هوانوردی غیرنظامی (ICAO) دوشنبه ۲۷ اسفند با رد اعتراض اولیه جمهوری اسلامی در پرونده سرنگون کردن هواپیمای مسافربری اوکراینی بر فراز تهران، صلاحیت خود برای رسیدگی به این پرونده را تایید کرد.
یک سخنگوی دولت بریتانیا با انتشار بیانیهای اعلام کرد که کشورهای کانادا، سوئد، اوکراین و بریتانیا با استقبال از تصمیم سازمان جهانی هوانوردی غیرنظامی، آن را گامی مهم در مسیر پاسخگو کردن جمهوری اسلامی بابت سرنگونی غیرقانونی پرواز پیاس ۷۵۲ در دی ماه ۱۳۹۸ دانستند.
هواپیمای مسافربری اوکراینی که بامداد ۱۸ دی ۱۳۹۸ از تهران عازم کییف بود، دقایقی پس از برخاستن در آسمان تهران هدف دستکم دو موشک سپاه پاسداران قرار گرفت و تمامی ۱۷۶ سرنشین آن به همراه یک جنین جان خود را از دست دادند.
در بیانیه دولت بریتانیا گفته شده است: « کانادا، سوئد، اوکراین و بریتانیا با ورود پرونده به مرحله بعدی در شورای ایکائو، همچنان متعهد به پیگیری عدالت، شفافیت و مسئولیتپذیری در قبال ۱۷۶ قربانی بیگناه و خانوادههای آنها هستند.»
بیانیه انجمن خانوادههای پرواز
انجمن خانوادههای پرواز، که خانوادههای جانباختگان این پرواز آن را تشکیل دادهاند نیز، دوشنبه ۲۷ اسفند رای شورای ایکائو را تاریخی خواند و نوشت: «بعد از گذشت بیش از پنج سال، جمهوری اسلامی با اکثریت آرا در ایکائو (سازمان جهانی هوانوردی غیرنظامی) محکوم شد.»
بهگفته انجمن خانوادههای پرواز و بر اساس شکایتی که از سوی چهار کشور کانادا، اوکراین، بریتانیا و سوئد در هشتم ژانویه ۲۰۲۴ در شورای ایکائو مطرح کرده بودند، «جمهوری اسلامی ایران موظف بود به جرایم خود در سرنگون کردن پرواز پیاس۷۵۲ پاسخ بدهد. جمهوری اسلامی به جای پاسخگویی در زیر پا گذاشتن عهدنامه شیکاگو که ضمانتنامهای بر تامین امنیت پروازهای غیرنظامی است، تصمیم گرفت صلاحیت شورای ایکائو را در رسیدگی به این پرونده زیر سوال ببرد. سرانجام شورای ایکائو در روز هفدهم مارس ۲۰۲۵ موضوع صلاحیت خود را در رسیدگی به این پرونده بررسی کرد و با اکثریت آرا علیه ادعاهای جمهوری اسلامی ایران رای داد.»
در این بیانیه گفته شده است: «در بیش از پنج سال گذشته جمهوری اسلامی همواره ادعا کرده بود گزارش فنی و توضیحاتش درباره سرنگون کردن جنایتکارانه پرواز پیاس۷۵۲ و قتل ۱۷۷ انسان بیگناه از سوی سازمانهای بینالمللی از جمله ایکائو مورد پذیرش قرار گرفته است.»
در ادامه این بیانیه آمده است: «انجمن خانوادههای پرواز در نوامبر ۲۰۲۱ و در گزارش فنی «دادخواهی بدون پشتیبان» با جمعآوری و بررسی تمام اسناد و مدارک موجود ثابت کرده بود توضیحات جمهوری اسلامی آمیزهای از دروغ و فریبکاری است. این گزارش در آن زمان به تمام اعضای شورای ایکائو و تصمیمگیرندگان فرستاده شده و مورد توجه شورا هم قرار گرفته بود اما جمهوری اسلامی همواره سعی میکرد با تکیه بر پروپاگاندای دروغین خود بر حقیقت خاک بپاشد و رسیدگی به جنایت نابخشودنی خود را دچار مرور زمان کند. حال با این محکومیت بر همگان معلوم است که مقبولیت این حکومت و توضیحات دروغینش تا چه اندازه در دنیا وجاهت دارد.»
انجمن خانوادههای پرواز در پایان بیانیه خود از چهار کشور متضرر که مسپولانه این پرونده را در شورای ایکائو مطرح کردهاند و از رییس و اعضای شورای ایکائو که با رای تاریخی خود در کنار خانوادههای جانباختگان ایستادند تشکر کرده است.
این انجمن در عین حال افزوده است: « جمهوری اسلامی نیک میداند که در صورت اعتراض به این رای با پرونده تازهای در دیوان بینالمللی دادگستری مواجه میشود. گشوده شدن پرونده دوم علیه جمهوری اسلامی در لاهه برگ دیگری در دادخواهی علیه این حکومت ستمپیشه و جنایتکار خواهد بود. ما در انجمن خانوادههای پرواز این راه دشوار را تا پایان خواهیم پیمود و عاملین و آمرین قتل عزیزانمان را نه فراموش میکنیم و نه میبخشیم.»
شکایتی دیگر در دیوان بینالمللی دادگستری
کانادا، سوئد، اوکراین و بریتانیا بهعنوان چهار کشور متضرر از سرنگونی هواپیمای مسافربری اوکراینی چهارشنبه ۱۴ تیر ۱۴۰۳، بهطور رسمی از جمهوری اسلامی بهدلیل سرنگون کردن عمدی این هواپیما به دیوان بینالمللی دادگستری شکایت کردند.
دیوان بینالمللی دادگستری، بازوی قضایی سازمان ملل متحد که بهدلیل استقرار در لاهه هلند از آن به عنوان دادگاه لاهه نیز یاد میشود، اعلام کرد این کشورها اعلام کردهاند جمهوری اسلامی اقدامی عملی برای جلوگیری از انهدام این هواپیما انجام نداده و همچنین نتوانسته این موضوع را به درستی بررسی کند.
بریتانیا، کانادا، سوئد و اوکراین در شکایت خود از دیوان بینالملل دادگستری خواستند حکم دهد که جمهوری اسلامی «به صورت غیرقانونی هواپیمای اوکراینی را سرنگون کرده و باید عذرخواهی کند».
این چهار کشور در شکایت خود همچنین خواستار پرداخت غرامت به خانواده قربانیان هواپیمای اوکراینی شدند.
جمهوری اسلامی در واکنش به این شکایت، یکشنبه ۱۹ تیرماه ۱۴۰۳ با انتشار بیانیهای بدون اشاره به شلیک موشک از سوی سپاه پاسدارن، این کشورها را به غرضورزی سیاسی متهم کرد.
جمهوری اسلامی در این بیانیه، این کشورها را متهم کرد که «با نادیده گرفتن پیشنهادهای جمهوری اسلامی ایران، با رجوع به دیوان بینالمللی دادگستری نشان دادند که اولا به خواسته خود دائر بر انجام مذاکره با جمهوری اسلامی ایران پایبند نیستند و درخواست انجام مذاکره از سوی آنها عملا مستمسکی برای پیشبرد اهداف و اغراض سیاسی آنها بوده است».
در این بیانیه همچنین گفته شده بود که «متعاقب وقوع سانحه»، جمهوری اسلامی اقدامهایی «با حسن نیت، شفافیت و جدیت کامل» انجام داده تا «ابعاد مختلف سانحه» را روشن کند.
این در حالیست که پیشتر بازماندگان قربانیان پرواز پیاس ۷۵۲ ارجاع پرونده جمهوری اسلامی به دادگاه لاهه را گامی مهم در روشن شدن بخشی از حقیقت سرنگونی این هواپیما خواندند و بر خواستههای اصلی دیگرشان چون باز شدن پرونده جنایی در پلیس فدرال و قرار گرفتن نام سپاه در فهرست گروههای تروریستی تاکید کردند.
پس از آنکه جمهوری اسلامی صلاحیت نهادهای بینالمللی از جمله ایکائو و دیوان بینالمللی دادگستری برای رسیدگی به این پرونده را زیر سوال برد، انجمن خانوادههای قربانیان هواپیمای اوکراینی اعلام کرد که حکومت بارها از این نهاد برای پیشبرد منافعش که «ارتباطی با منافع ملی ایرانیان ندارد» استفاده کرده، اما حال که «نوبت حسابرسی به جنایات رژیم رسیده صلاحیت آن را زیر سوال میبرد.»
مسعود ابراهیم، پدر نیلوفر ابراهیم، جانباخته در سرنگونی هواپیمای اوکراینی، صبح سهشنبه ۱۸ دی در پنجمین سالگرد شلیک موشکهای سپاه به این هواپیما، گفت که تصمیم سرنگونی هواپیما در بیت علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، گرفته شد.
