مشاور امنیت ملی کاخ سفید اعلام کرد انتظار دارد رییسجمهوری اوکراین، بهعنوان بخشی از تلاشها برای پایان دادن به جنگ اوکراین، توافقنامه معدنی را با ایالات متحده امضا کند. پیشتر دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا گفته بود که کییف هیچ کارتی برای بازی در اختیار ندارد.
دفتر زلنسکی اعلام کرد، آندری یرماک، رییس دفتر رییسجمهوری اوکراین، جمعه سوم اسفند، در تماسی با مایک والتز، مشاور امنیت ملی کاخ سفید، درباره «همسویی مواضع» در روابط دوجانبه گفتوگو کرد.
ترامپ چهارشنبه زلنسکی را یک «دیکتاتور» خواند و هشدار داد که او باید به سرعت برای تامین صلح با روسیه حرکت کند و در غیر این صورت خطر از دست دادن کشورش را تهدید میکند.
تغییر شدید لحن از سوی ایالات متحده، مهمترین حامی اوکراین، مقامات اروپایی را نگران کرده است.
اروپاییها نگرانند کیف مجبور به امضای توافق صلحی شود که به نفع ولادیمیر پوتین، رییسجمهور روسیه است.
زلنسکی گفته بود که ترامپ در یک «حباب اطلاعات نادرست» گرفتار شده، اما بعدا اظهارات خود را تعدیل کرد و گفت که به عملگرایی آمریکایی امیدوار است.
زلنسکی چهارشنبه درخواست ایالات متحده برای پانصد میلیارد دلار ثروت معدنی از اوکراین برای بازپرداخت کمکهای واشینگتن در زمان جنگ را رد کرد و گفت که ایالات متحده تاکنون نزدیک به این مبلغ را تامین نکرده و هیچ تضمین امنیتی خاصی در این توافق ارائه نکرده است.
دفتر زلنسکی اعلام کرد یرماک در تماس با والتز، بر اهمیت حفظ همکاریهای دوجانبه و سطح بالای روابط بین اوکراین و ایالات متحده تاکید کرد.
بیشتر بخوانید: چرا مواد معدنی اوکراین برای حفظ کمکهای نظامی آمریکا مهم است؟
چند ساعت بعد والتز در کنفرانسی در حومه واشینگتن گفت: «زلنسکی قرار است توافق را امضا کند و شما آن را در کوتاه مدت خواهید دید.» والتز پنجشنبه گفت که زلنسکی باید به میز مذاکره بازگردد.
یک منبع دولتی اوکراین در پاسخ به رویترز درباره آخرین اظهارات والتز گفت که دو طرف «هنوز در حال مذاکره هستند.»
ترامپ جمعه در یک مراسم کاخ سفید از زلنسکی انتقاد کرد و در عین حال از اظهار نظر منفی درباره پوتین خودداری کرد.
ترامپ گفت: «من مذاکرات بسیار خوبی با پوتین داشتهام و مذاکرات چندان خوبی با اوکراین نداشتهام. آنها هیچ کارتی ندارند، اما سخت بازی میکنند.»
۲۶ بهمن، گفتوگوهای زلنسکی و جیدی ونس، معاون رییسجمهور آمریکا، در مونیخ بدون اعلام یک توافق درباره معادن اوکراین پایان یافت.
پیشتر اوکراین مشارکت آمریکا در استخراج از این معادن را در ازای تضمینهای امنیتی، به ترامپ پیشنهاد کرده بود.
این مواد معدنی مورد بحث شامل انواع خاکهای کمیاب و همچنین تیتانیوم، اورانیوم و لیتیوم است.
ترامپ که تعهدی به ادامه کمکهای نظامی حیاتی به اوکراین نداده، گفته است که ۵۰۰ میلیارد دلار مواد معدنی کمیاب از کییف میخواهد تا حمایت واشینگتن از اوکراین «تضمین» شود.
رویترز جمعه سوم اسفند به نقل از سه منبع آگاه خبر داد برخی افراد با سابقه امنیتی و دیپلماتیک از آمریکا و روسیه، در ماههای اخیر و از جمله هفته گذشته، در سوئیس برای گفتوگوهای غیررسمی درباره جنگ اوکراین ملاقات کردهاند.
در این گزارش اعلام شده که این افراد تجربه دیپلماتیک و امنیتی دارند اما مقام دولتی نیستند. در عین حال مشخص نشده که آیا آنان از طرف دولتهای دو کشور ماموریت داشتهاند یا نه، اما یکی از منابع گفته است شمار اندکی از مشاوران ترامپ از این مذاکرات مطلع هستند.
وزرای خارجه آمریکا و روسیه ۳۰ بهمن در ریاض، پایتخت عربستان سعودی، دیدار کردند تا درباره اوکراین و روابط مسکو و واشینگتن گفتوگو کنند.
در این مذاکرات هیچ نمایندهای از اوکراین دعوت نشده بود.
رویترز در گزارش خود از یک گفتوگوی دیگر در حاشیه کنفرانس امنیتی مونیخ نیز خبر داد.
از مذاکرات سوئیس به عنوان کانال جانبی برای مذاکرات درباره اوکراین نام برده شده و رویترز نوشت که برخی از تماسهای مربوط به این مذاکرات، در طول دوره انتقالی پس از پیروزی ترامپ برقرار شده است.
شورای امنیت ملی کاخ سفید، دولت اوکراین و وزارت خارجه روسیه، به درخواستها برای اظهار نظر پاسخ ندادهاند.
وزارت خارجه سوئیس نیز بدون اشاره به جزییات اعلام کرد که این مذاکرات به وسیله بازیگران غیردولتی سازماندهی شده بودند.
ابهام درباره محل دیدار ترامپ و پوتین
مقامهای آمریکا و روسیه در روزهای گذشته از احتمال دیدار ترامپ و پوتین خبر دادهاند.
در همین حال کاخ کرملین اعلام کرد طرفین هنوز درباره محل برگزاری این دیدار به نتیجه نرسیدهاند.
هر دو کشور قبلا از عربستان سعودی به عنوان میزبان احتمالی این دیدار یاد کرده بودند. با وجود این، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، بدون اشاره به جزییات گفت که پوتین به زودی با شی جین پینگ، همتای چینی خود، تماس خواهد گرفت.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، پنجشنبه گفته بود که دیدار احتمالی ترامپ و پوتین، بستگی به پیشرفت مذاکرات برای پایان دادن به جنگ در اوکراین دارد.
آمریکا قصدی برای تحمیل توافق ندارد
شماری از مقامات اروپایی پس از گفتوگوی تلفنی ترامپ و پوتین، نسبت به احتمال دستیابی به یک توافق بد بین کاخ سفید و کاخ کرملین هشدار دادند. از جمله کایا کالاس، رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا، گفت: «هر راهحل سریعی، توافقی کثیف است.»
پیشتر، روبیو نگرانیهای اروپاییها را درباره کنار گذاشته شدن از مذاکرات اولیه بین روسیه و ایالات متحده، کماهمیت جلوه داده و گفته بود اوکراین و اروپا بخشی از هرگونه «مذاکرات واقعی» برای پایان دادن به جنگ خواهند بود.
در همین حال روزنامه نیویورکتایمز گزارش داد وزیر خارجه آمریکا در تماس با همتایان اروپایی خود اعلام کرده است دولت ترامپ هیچ برنامهای برای تحمیل شرایط یک توافق دوجانبه با روسیه، بر اوکراین و اروپا ندارد.
بهدنبال مذاکرات میان مقامهای ارشد ایالات متحده و روسیه برای پایان دادن به مناقشه اوکراین، روابط واشینگتن و کییف متشنج شده است.
ولودیمر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، در واکنش به سخنان رییسجمهوری آمریکا مبنی بر اینکه اوکراین جنگ سهساله با روسیه را آغاز کرده است، گفت که ترامپ در حال تکرار «اطلاعات نادرست روسیه» است که اکنون لحنی آشتیجویانه اتخاذ کرده است.
در مقابل، ترامپ چهارشنبه اول اسفند بهشدت از زلنسکی انتقاد کرد و او را «کمدینی موفق» و «دیکتاتوری برنیامده از انتخابات» خواند.
به گفته ترامپ، زلنسکی وارد جنگی شد که امکان پیروزی در آن وجود نداشت.
یک روز بعد، مایک والتز، مشاور امنیت ملی ایالات متحده، در یک نشست خبری در کاخ سفید گفت که «توهینهای زلنسکی غیرقابل قبول است» و رییسجمهوری اوکراین باید به میز مذاکره بازگردد و درباره توافقی برای دادن دسترسی ایالات متحده به منابع معدنی اوکراین، گفتوگو کند.