دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، پس از گفتوگویی ۹۰ دقیقهای با ولادیمیر پوتین، همتای روس خود، اعلام کرد که احتمالا در عربستان سعودی با پوتین دیدار خواهد کرد و محمد بن سلمان، ولیعهد این کشور، نیز در آن حضور خواهد داشت.
در هفتههای اخیر گمانهزنیهای مختلفی درباره زمان و مکان ملاقات احتمالی رهبران ایالات متحده و روسیه انجام گرفته بود و در نهایت، ترامپ چهارشنبه ۲۴ بهمن تایید کرد «در آینده» با پوتین دیدار میکند.
ترامپ همچنین به تماس تلفنی اخیر خود با پوتین اشاره کرد و افزود: «پوتین میگوید که خواهان پایان جنگ است و نمیخواهد در شش ماه آینده دوباره درگیری از سر گرفته شود.»
ترامپ پیش از این در پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشال، مکالمه تلفنی خود با رییسجمهوری روسیه را «طولانی و بسیار سازنده» خوانده بود.
او پس از این تماس، با ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، نیز بهصورت تلفنی گفتوگو کرد.
دیوان کیفری بینالمللی اسفندماه ۱۴۰۱ حکم بازداشت پوتین را به اتهام ارتکاب جنایات جنگی و ربودن کودکان اوکراینی صادر کرد و به همین دلیل، او برای سفر به شماری از کشورهای جهان با محدودیت روبهرو است.
پیشتر در ۱۵ بهمن، خبرگزاری رویترز گزارش داده بود دیدار ترامپ و پوتین احتمالا در عربستان سعودی یا امارات متحده عربی انجام خواهد شد. این دو کشور در دیوان کیفری بینالمللی عضویت ندارند و ملزم به بازداشت رییسجمهوری روسیه نیستند.
ترامپ: بعید است اوکراین بتواند همه سرزمینهای خود را از روسیه پس بگیرد
رییسجمهوری آمریکا در ادامه اظهارات خود اعلام کرد از نظر او، درخواست اوکراین برای پیوستن به ناتو «عملی نخواهد بود».
ترامپ با بیان اینکه تاکنون تعهدی مبنی بر سفر به کییف نداده، تاکید کرد: «اوکراین باید صلح کند.»
او افزود: «بعید است اوکراین بتواند همه سرزمینهای خود را [از روسیه] پس بگیرد.»
مقامهای اوکراینی میگویند برای جلوگیری از تهاجم مجدد روسیه به این کشور پس از پایان مناقشه کنونی، تضمینهای امنیتی، از جمله عضویت در ناتو، ضروری است.
با این حال روسیه از یک سو و برخی اعضای ناتو از سوی دیگر با پیوستن اوکراین به این ائتلاف نظامی مخالف هستند.
رییسجمهوری اوکراین ۲۴ بهمن در مصاحبه با مجله اکونومیست گفت اگر طرح پیوستن این کشور به ناتو عملی نشود، کییف برای تقویت ارتش خود به کمک ایالات متحده نیاز خواهد داشت.
زلنسکی افزود: «اگر اوکراین عضو ناتو نباشد، به این معناست که اوکراین ناتو را در قلمرو خود ایجاد خواهد کرد. بنابراین، ما به ارتشی به بزرگی ارتش کنونی روسیه نیاز داریم.»
روسیه عملیات نظامی خود را علیه اوکراین پنجم اسفند ۱۴۰۰ کلید زد و از آن زمان تاکنون، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.از زمان آغاز جنگ کنونی، روسیه حدود یک پنجم از خاک اوکراین را به تصرف خود درآورده است.
سرگئی ریابکوف، معاون وزیر امور خارجه روسیه، ۱۷ بهمن اعلام کرد مسکو برای گفتوگو و رسیدن به توافق از طریق «چانهزنی سخت» آمادگی دارد و برای تحقق این موضوع، باید «واقعیتهای میدانی» در نظر گرفته شوند.
استفاده از عبارت «واقعیتهای میدانی» در گفتمان مقامهای روسیه بدان معنا است که اوکراین باید مالکیت مجدد بر مناطق چهارگانهای را که در ابتدای مناقشه کنونی به اشغال روسیه درآمدند، به فراموشی بسپارد.
مارک فوگل، شهروند ۶۳ ساله آمریکایی که از سال ۲۰۲۱ میلادی در اسارت روسیه بود، سهشنبه ۲۳ بهمن به آمریکا بازگشت.
به گزارش وال استریت ژورنال، خانواده فوگل در دوران دولت جو بایدن پس از آنکه مذاکرات با مسکو برای آزادی او به نتیجه نرسید، از بازگشت او ناامید شده بودند.
فوگل که یک معلم آمریکایی است، در تبادل گسترده زندانیان نادیده گرفته شده بود.
بر اساس این گزارش، مالفین فوگل، مادر ۹۵ ساله مارک، در تیر ماه با ناامیدی به یک گردهمایی تبلیغاتی ترامپ رفت و در دیدار با ترامپ از او خواست پسرش را آزاد کند تا پیش از مرگ بتواند او را ببینید.
مارک فوگل به دلیل همراه داشتن مقدار ناچیزی ماریجوآنا، در روسیه بازداشت شده بود.
مادر او درباره دیدارش با ترامپ گفت: «او به من گفت اگر من انتخاب شوم، پسرت را بیرون میآورم.»
سبک مذاکره غیرمنتظره ترامپ
در حال حاضر کیث کلوگ، فرستاده ویژه ترامپ برای کمک به مذاکرات پایان جنگ روسیه و اوکراین است؛ سمتی که باعث میشود برای چنین مذاکرهای، انتظار برود ترامپ از او استفاده کند.
وال استریت ژورنال نوشت با وجود مسئولیتی که ترامپ بر عهده کلوگ گذاشته، او تاکنون هیچ برنامهای برای سفر به مسکو اعلام نکرده است. در همین حال، سفر ویتکاف به مسکو که اولین دیدار یک مقام ارشد آمریکایی از این شهر از زمان سفر ویلیام برنز، رییس پیشین سازمان سیآیای، پیش از حمله روسیه به اوکراین است، مورد توجه قرار گرفته، چرا که ماموریت او در ارتباط با خاورمیانه است.
ویتکاف، فرستاده جدید آمریکا به خاورمیانه، کارآفرین آمریکایی و توسعهدهنده املاک و مستغلات است که مانند ترامپ توانست از مسیر صنعت املاک به یکی از مناصب حساس دیپلماتیک برسد.
او کمکهای مالی قابل توجهی به کمیته اقدام سیاسی ترامپ کرد و همبازی قدیمی ترامپ در زمینهای گلف است.
رابطه بسیار نزدیک ویتکاف با ترامپ بر اهمیت حضور او در خاورمیانه افزوده است.
آنها ۲۶ شهریور در مارالاگو مشغول بازی گلف بودند که ترامپ برای بار دوم هدف سوءقصد (از سوی یک فرد مسلح) قرار گرفت.
آنچه بایدن نتوانست و ترامپ انجام داد
سال گذشته، هیات آمریکایی پس از مدتها مذاکره پیچیده پشت پرده بین ایالات متحده، روسیه و آلمان، نتوانست رضایت روسها را برای آزادی فوگل تامین کند.
با وجود سوابق غیر مرتبط ویتکاف، او پس از سفر به مسکو، توانست فوگل را آزاد کند.
جزییاتی از مذاکرات آزادی فوگل منتشر نشده است اما هواپیمای خصوصی ویتکاف، اوایل روز سهشنبه در مسکو بهوسیله ردیابهای پرواز آنلاین مشاهده شد. کرملین هر گونه اطلاع از حضور او را تکذیب کرد اما دقیقا پس از این رخداد، فوگل آزاد شد.
در مراسم استقبال از فوگل، ترامپ بهطور مستقیم به پرسش یک خبرنگار درباره معاملهای که منجر به آزادی فوگل شد، پاسخ نداد اما آن را «بسیار منصفانه» توصیف کرد.
او همچنین گفت که ممکن است یک زندانی دیگر زودتر از چهارشنبه آزاد شود اما مشخص نکرد که این فرد آمریکایی است یا روسی. در عوض، تمرکز او بر ایجاد حسن نیت «در رابطه با جنگ» ماند.
ترامپ با اشاره به جنگ اوکراین، گفت: «این یک شب بسیار مهم برای پایان دادن به آن جنگ است.»
در حالی که فوگل به آمریکا رسیده، هنوز هیچ زندانی روسی از آمریکا آزاد نشده است اما چهارشنبه ۲۴ بهمن، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، اعلام کرد یک شهروند روس (نام او ذکر نشده است)، طی روزهای آینده و به دنبال آزادی فوگل، در ایالات متحده آزاد خواهد شد.
آزادی فوگل، سبک غیرمعمول مذاکره ترامپ با روسیه را برجسته میکند. به نظر میرسد او کانالهای دیپلماتیک رسمی را نادیده گرفته و به جای آن بر فرستاده شخصی خود، ویتکاف، در این مبادله تکیه کرده که با تبادل اخیر، احتمالا حوزه نفوذش از خاورمیانه فراتر رفته است.
