وزارت دفاع دولت دونالد ترامپ اعلام کرد که چهار سازمان خبری از جمله نیویورکتایمز را از دفاتر اختصاصیشان در پنتاگون خارج خواهد کرد. دلیل این تصمیم، «ایجاد فضای بیشتر برای رسانههای دیگر» عنوان شده است.
شامگاه جمعه ۱۲ بهمن یادداشتی درباره «برنامه جدید گردش سالانه رسانهها» به گروه خبری پنتاگون ارسال شد که نشان میدهد علاوه بر نیویورک تایمز، رادیو عمومی ملی (انپیآر)، شبکه خبری انبیسی نیوز متعلق به کامکست و پولیتیکو نیز باید تا ۱۴ فوریه (۲۶ بهمن) دفاتر خود را تخلیه کنند.
بر اساس این یادداشت، از این پس هر سال یک رسانه از بخشهای چاپی، آنلاین، رادیویی و تلویزیونی از پنتاگون خارج خواهد شد تا این امکان به رسانهای جدید از همان حوزه داده شود که «تاکنون فرصت منحصر به فرد فعالیت بهعنوان عضو مقیم گروه خبری پنتاگون را نداشته است».
اکنون فضای اختصاصی رسانههای کنار گذاشته شده، در اختیار نیویورک پست، شبکه خبری وان آمریکا، شبکه خبری برایتبارت و هافپست (سابقا هافینگتن پست) قرار داده خواهد شد.
سه مورد از این رسانههای جدید گرایش محافظهکارانه دارند. گرایش هافپست که پیش از این خبرنگار ویژهای در پنتاگون نداشته، پیشرو (لیبرال) و از منتقدان جدی دولت ترامپ است.
لیزی گرامس، سخنگوی هافپست، جمعه شب گفت: «اگر دولت ترامپ و پیتر هگست، وزیر دفاع، علاقهمند به پوششهای سختگیرانهتر درباره سرپرستی وزارت دفاع از سوی هافپست هستند، ما آمادهایم که آن را ارائه دهیم.»
انبیسی نیوز گفته است: «از تصمیم محروم کردن ما از دسترسی به غرفه پخش در پنتاگون که دههها از آن استفاده کردهایم، ناامید هستیم.»
این بیانیه افزود: «با وجود موانع قابل توجهی که این موضوع بر سر راه توانایی ما برای گردآوری و گزارش اخبار ایجاد میکند، ما همچنان متعهد به ارائه پوشش خبری دقیق و حرفهای از پنتاگون خواهیم بود.»
نیویورک تایمز، پولیتیکو و انپیآر هنوز درباره این جابهجایی اظهارنظر رسمی نکردهاند.
اکنون نزدیک به ۳۰ سازمان خبری در پنتاگون فعالیت میکنند و گزارشهایی از فعالیتهای روزمره ارتش آمریکا ارائه میدهند.
جان اولیوت، معاون موقت وزیر دفاع در امور عمومی، اعلام کرد: «برای شفافیت بیشتر باید گفت رسانههایی که دفاتر اختصاصیشان را ترک میکنند، همچنان اعضای کامل گروه خبری پنتاگون باقی خواهند ماند.»
او افزود: «تنها تغییر این است که این رسانهها، فضای کاری فیزیکی خود در ساختمان را واگذار میکنند تا رسانههای جدید فرصت حضور را بهعنوان اعضای مقیم گروه خبری پنتاگون پیدا کنند.»
انجمن مطبوعاتی پنتاگون بهعنوان نماینده خبرنگارانی که اخبار وزارت دفاع را پوشش میدهند، در بیانیهای اعلام کرد از «این اقدام بیسابقه وزارت دفاع برای هدف قرار دادن رسانههای حرفهای» بهشدت نگران است.
سناتورها لیندسی گراهام، جان فترمن، کیتی بریت و جرد موسکوویتز و مایک لاولر، دو عضو مجلس نمایندگان، این قطعنامه را امضا کردهاند.
همزمان سناتور گراهام دست یافتن جمهوری اسلامی به سلاح هستهای را یکی از خطرناکترین رویدادهای تاریخ جهان خواند.
او تاکید کرد که ایران مجهز به سلاح هستهای، «یک تهدید وجودی برای اسرائیل و یک کابوس برای جهان» است.
به گفته گراهام، این قطعنامه پیامی غیرقابل انکار ارسال می کند و آن این که: «همه گزینهها برای جلوگیری از یک ایران مجهز به سلاح هستهای روی میز است.»
ترامپ که بهعنوان شخصیت سال مجله تایم انتخاب شد، پیشتر در گفتوگو با این مجله احتمال حمله نظامی به ایران را رد نکرد.
پس از به قدرت رسیدن ترامپ، مقامات دولت مسعود پزشکیان بارها از آمادگی برای مذاکره با آمریکا سخن گفتند و علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی نیز در سخنان سهشنبه نهم بهمن خود، برای مذاکره با آمریکا چراغ سبز نشان داد.
او با اشاره به اقدامات ایالات متحده علیه جمهوری اسلامی گفت: «حواسمان باشد که با چه کسی مواجهیم، با چه کسی معامله میکنیم. انسان وقتی که طرف خودش را شناخت، ممکن است معامله هم بکند اما میفهمد که چه کار باید بکند.»
از سوی دیگر عومر دوستری، سخنگوی بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، پنجشنبه ۱۱ بهمن گفت که ترامپ برای توافق درباره برنامه اتمی جمهوری اسلامی تلاش میکند اما: «در نهایت دیپلماسی حد و مرزی دارد.»
او تاکید کرد اسرائیل در صورت لزوم، با یا بدون تایید آمریکا، علیه این برنامه اقدام خواهد کرد.
جمهوری اسلامی از فعالیتهای تهدید کننده امنیت آمریکا و اسرائیل دست بردارد
قطعنامه نمایندگان سنا و مجلس نمایندگان آمریکا از جمهوری اسلامی میخواهد همه فعالیتهایی که امنیت ملی آمریکا، اسرائیل و متحدانش را تهدید میکند، متوقف کند.
در روزهای گذشته گزارشهایی درباره هراس مقامهای جمهوری اسلامی از اقدامات احتمالی ترامپ علیه تهران منتشر شده است.
از جمله روزنامه بریتانیایی تلگراف به نقل از منابع آگاه گزارش داد که جمهوری اسلامی از بیم سیاستهای دولت جدید ترامپ در آمریکا، به نیروهای نیابتی خود در سراسر خاورمیانه دستور داده است محتاطانه عمل کنند.
ترامپ جمعه ۱۲ بهمن، گفت که اگر دولت جو بایدن بر سر کار نبود، حمله هفتم اکتبر حماس به اسرائیل و جنگ غزه اتفاق نمیافتاد، زیرا جمهوری اسلامی پولی نداشت که به حماس و حزبالله بدهد.
او پیش از این نیز درباره همراهی بایدن با جمهوری اسلامی، همین سخنان را مطرح کرده بود.
یک مقام واتساپ، وابسته به شرکت متا، جمعه ۱۲ بهمن به خبرگزاری رویترز گفت واتساپ با ارسال نامهای به پاراگون سولوشنز، خواستار توقف این حملات شده است.
او افزود جاسوسافزار اسرائیلی به دنبال هک حدود ۹۰ کاربر واتساپ بود که در میان آنان فعالان رسانهای و مدنی دیده میشدند.
این مقام واتساپ اما به هویت اهداف این حملات و محل زندگی و فعالیت آنها اشارهای نکرد.
فروشندگان نرمافزارهای جاسوسی، همچون شرکت پاراگون سولوشنز، فنآوریهای نظارتی پیشرفتهای را در اختیار دولتها قرار میدهند و معمولا خدمات خود را بهعنوان ابزاری حیاتی برای مبارزه با جرایم و تامین امنیت ملی معرفی میکنند.
با این حال، این ابزارهای جاسوسی بارها در تلفنهای همراه روزنامهنگاران، فعالان، سیاستمداران مخالف و دستکم ۵۰ مقام آمریکایی شناسایی شدهاند، مسالهای که به نگرانیها درباره گسترش بیرویه این فنآوری دامن زده است.
تاکید واتساپ بر حق کاربران برای برقراری ارتباط خصوصی
مقام واتساپ در ادامه سخنان خود درباره فعالیتهای پاراگون سولوشنز اعلام کرد «مقامهای اجرای قانون و شرکای صنعتی» در جریان عملیات هکری این شرکت قرار گرفتهاند.
او بدون اشاره به جزییات کشف عملیات جاسوسافزار پاراگون سولوشنز، تنها گفت این عملیات خنثی شده و واتساپ همچنان از حق کاربران برای برقراری «ارتباط خصوصی» محافظت خواهد کرد.
پاراگون سولوشنز و افبیآی تاکنون درباره این خبر اظهار نظر نکردهاند.
جان اسکات-رِیلتون، پژوهشگر موسسه لَب سیتیزن، در همین رابطه گفت حمله جاسوسافزار پاراگون به شماری از کاربران واتساپ به ما یادآور میشود که «جاسوسافزارهای مزدور همچنان در حال گسترش هستند».
بر اساس گزارشها، شرکت سرمایهگذاری «اِیای اینداستریال پارتنرز»، مستقر در فلوریدا، ماه گذشته پاراگون سولوشنز را خریداری کرده است.
پاراگون بارها خود را شرکتی «مسئولیتپذیر» معرفی کرده که ابزارها و تولیدات خود را مبتنی بر «اصول اخلاقی» تنها در اختیار حکومتهای دموکراتیک قرار میدهد.
ناتالیا کراپیوا، مشاور ارشد حقوقی-فنآوری در گروه «اکسس ناو»، گفت هرچند پاراگون در میان شرکتهای جاسوسافزار از شهرت بهتری برخوردار بوده اما «افشاگریهای اخیر واتساپ نشان میدهند که اوضاع متفاوت است».
او افزود این مساله تنها به چند شرکت محدود نمیشود و «اینگونه سواستفادهها بخشی جداییناپذیر از ماهیت صنعت جاسوسافزار تجاری است».
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، جمعه ۱۲ بهمن گفت: «این نخستین بار نیست که ترامپ چنین اظهاراتی را مطرح میکند؛ موضوع جدیدی نیست. پیش از این نیز زمانی که او رییسجمهوری منتخب [ایالات متحده] بود، مشابه این سخنان مطرح شده بود.»
او افزود بریکس به دنبال ایجاد یک واحد پولی مشترک نیست، بلکه بر روی ایجاد «پلتفرمهای جدید برای سرمایهگذاری مشترک تمرکز دارد که امکان سرمایهگذاریهای مشترک در کشورهای ثالث، سرمایهگذاریهای متقابل و غیره را فراهم خواهد آورد».
پسکوف به طعنه از «کارشناسان آمریکایی» خواست دستور کار بریکس را «با جزییات بیشتری» برای ترامپ شرح دهند.
رییسجمهوری آمریکا ۱۱ بهمن در پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشال هشدار داد در صورتی که کشورهای عضو بریکس به دنبال حذف دلار از معاملات خود بروند، واشینگتن تعرفههای ۱۰۰ درصدی را علیه محصولات صادراتی آنها وضع خواهد کرد.
ترامپ نوشت این «کشورهای ظاهرا متخاصم» باید تعهد دهند که به دنبال ایجاد واحد پولی جدید برای بریکس نیستند و از هیچ ارزی برای جایگزینی «دلار قدرتمند آمریکا» حمایت نمیکنند.
او افزود: «هیچ امکانی برای جایگزینی دلار آمریکا از سوی بریکس در تجارت بینالمللی و عرصههای دیگر وجود ندارد؛ و هر کشوری که دست به چنین اقدامی بزند، باید به تعرفهها سلام و با آمریکا خداحافظی کند.»
ترامپ پیشتر در آذرماه نیز به اعضای بریکس هشدار داده بود از ارزی بهجز «دلار قدرتمند آمریکا» استفاده نکنند.
بریکس نام گروهی از کشورها به رهبری قدرتهای اقتصادی نوظهور است و عنوان اختصاری آن از به هم پیوستن حروف اول نام انگلیسی این کشورها یعنی برزیل، روسیه، هند، چین و آفریقای جنوبی ساخته شده است.
در نشست اعضای بریکس در شهریور سال گذشته مقرر شد از ابتدای سال ۲۰۲۴ شش کشور آرژانتین، اتیوپی، امارات متحده عربی، ایران، عربستان سعودی و مصر نیز به این گروه اضافه شوند.
حدود ۲۵ درصد از مجموع تولید ناخالص داخلی جهان به کشورهای عضو بریکس تعلق دارد.
واکنش دهلی نو به تهدید ترامپ
هند بهعنوان یکی دیگر از اعضای بریکس کوشید تهدید اخیر ترامپ در خصوص اعمال تعرفههای ۱۰۰ درصدی را کماهمیت جلوه دهد.
رندیر جایسوال، سخنگوی وزارت خارجه هند، ۱۲ بهمن در واکنش به سخنان رییسجمهوری ایالات متحده گفت سازمان بریکس تصمیمات خود را از طریق «اجماع» اتخاذ میکند.
او با این حال تاکید کرد دهلی نو سیاست «دلارزدایی» از معاملات را در دستور کار خود قرار نداده است.
به دلیل تحریمهای غرب علیه مسکو، هند در سالهای اخیر از ارزهای مختلفی برای خرید نفت روسیه بهره برده است.
سوبرامانیام جایشانکار، وزیر خارجه هند، پیشتر گفته بود آمریکا بزرگترین شریک تجاری هند به شمار میرود.
دهلینو در حال مذاکره با واشینگتن است تا بهزودی زمانی برای سفر نارندرا مودی، نخستوزیر هند، به آمریکا و دیدار او با ترامپ تعیین شود.
اوایل آبانماه تصویری از یک اسکناس با نشان بریکس در دستان ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، در اجلاس این سازمان در تاتارستان مورد توجه رسانهها قرار گرفت.
مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، در این اجلاس با اشاره به نقش دلار در مبادلات تجاری جهان گفت دنیا بریکس را با هدف تلاش برای کاستن از قدرت دلار و افزایش مبادلات با پولهای ملی میشناسد.