اختلافات دیپلماتیک در اجلاس کاپ ۲۹ باکو بالا گرفت و پس از اینکه الهام علیاف، رییسجمهوری آذربایجان، فرانسه را به «استعمار» و ارتکاب «جنایات» در کارائیب متهم کرد، وزیر اقلیم فرانسه سفر خود به باکو را لغو کرد.
علیاف غرب را به نفاق در سیاستهای اقلیمی متهم کرد و گفت کشورهای غربی در حالی که خود از بزرگترین مصرفکنندگان سوختهای فسیلی هستند، کشورهای دیگر را در زمینه تغییرات اقلیمی نصیحت میکنند.
اتحادیه اروپا در واکنش به این تنشها، با تاکید بر اهمیت فضای آزاد مذاکرات در کاپ، خواستار کاهش تنشها شد.
وپکه هوکسترا، کمیسر اقلیم اتحادیه اروپا، گفت: «اجلاس کاپ باید مکانی برای مذاکره اقلیمی باشد و ریاست اجلاس وظیفه دارد این فضا را فراهم کند.»
آرژانتین نشست را ترک کرد
به گزارش رویترز و به نقل از دو دیپلمات حاضر در اجلاس، نمایندگان دولت آرژانتین بدون ارائه توضیحی از ادامه مذاکرات در کاپ ۲۹ خارج شدند.
سفارت آرژانتین در باکو نیز از اظهارنظر درباره این اقدام خودداری کرد. پیشتر خاویر میلی، رییسجمهوری آرژانتین، گرمایش زمین را یک «افسانه» خوانده بود.
تعهدات جدید مالی در باکو
روز پنجشنبه، زاکیر نورییف، ربیس انجمن بانکهای آذربایجان، اعلام کرد که ۲۲ بانک این کشور متعهد شدهاند تا ۱/۲ میلیارد دلار برای پروژههای مرتبط با گذار به اقتصاد کمکربن در آذربایجان اختصاص دهند.
مسیری پرهزینه برای پایداری اقلیمی
کارشناسان هشدار دادند که کشورهای در حال توسعه به حداقل یک تریلیون دلار در سال برای گذار به انرژیهای سبز و مقابله با حوادث اقلیمی نیاز دارند و این مبلغ تا سال ۲۰۳۵ به ۱/۳ تریلیون دلار در سال افزایش مییابد.
کمک مالی پیشین ۱۰۰ میلیارد دلاری که برای کشورهای فقیر تا سال ۲۰۲۵ در نظر گرفته شده بود، با دو سال تاخیر در سال ۲۰۲۲ تحقق یافت، اما این بودجه عمدتا بهصورت وام پرداخت شد، نه کمک بلاعوض؛ موضوعی که کشورهای دریافتکننده نسبت به آن اعتراض دارند.
گزارش اخیر گروه مستقل کارشناسان مالی اقلیمی تاکید میکند که هر گونه کوتاهی در سرمایهگذاری تا سال ۲۰۳۰، فشار بیشتری بر سالهای آینده وارد کرده و مسیر رسیدن به پایداری اقلیمی را پرهزینهتر خواهد کرد.
این گزارش هشدار داده است که «هرچه اقدامات امروز کمتر باشد، سرمایهگذاری بیشتری برای آینده نیاز است.»
در حاشیه اجلاس، نمایندگان کشورها روی پیشنویس توافقات مالی مذاکره میکنند، اما بهگفته برخی دیپلماتها، اسناد اولیه نشاندهنده اختلاف نظرات جدی میان کشورهای شرکتکننده است.
برخی از مذاکرهکنندگان اعلام کردهاند که متن توافقات مالی فعلی بیش از حد طولانی است و نیاز به اصلاح دارد تا مذاکرات رسمی بتوانند آغاز شوند.
چالشهای سیاسی و مالی
انتظار میرود که خروج احتمالی ایالات متحده از هر گونه توافق مالی جدید با ورود دونالد ترامپ به ریاستجمهوری فشار بیشتری بر دیگر کشورها برای تامین این بودجه وارد کند.
ترامپ پیشتر نیز از توافق پاریس خارج شده بود و مخالفت خود را با پرداختهای اقلیمی ابراز کرده است.
در این راستا، بانکهای توسعهای چندجانبه نظیر بانک جهانی که از سوی کشورهای ثروتمند تامین مالی میشوند، برنامهای برای افزایش حمایت مالی از پروژههای اقلیمی به مبلغ ۱۲۰ میلیارد دلار در سال تا ۲۰۳۰ اعلام کردهاند و ۶۵ میلیارد دلار هم از بخش خصوصی برای این برنامه در نظر گرفته شده است.
در پی حمله اخیر به هواداران اسرائیلی فوتبال در شهر آمستردام، نزدیک به چهار هزار افسر پلیس به همراه هزار و ۶۰۰ نیروی امنیتی بسیج شدهاند تا امنیت برگزاری مسابقه تیمهای ملی فوتبال فرانسه و اسرائیل در پاریس را در استادیوم محل برگزاری این بازی و خیابانهای پاریس تامین کنند.
این بازی در چارچوب رقابتهای «لیگ ملتهای اروپا» ساعت ۲۰:۴۵ (به وقت محلی) پنجشنبه ۲۴ آبان در ورزشگاه اِستاد دو فرانس پاریس برگزار خواهد شد.
پلیس فرانسه این مسابقه را تحت عنوان یک رویداد «پرخطر» طبقهبندی کرده است و بر همین اساس، نیروهای امنیتی این کشور برای هرگونه خشونت احتمالی در جریان این بازی آماده هستند.
ورزشگاه اِستاد دو فرانس ۸۰ هزار نفر گنجایش دارد اما تاکنون کمتر از ۲۰ هزار بلیط برای این مسابقه به فروش رفته است، که از این تعداد تنها ۱۵۰ نفر طرفدار تیم ملی فوتبال اسرائیل هستند.
شورای امنیت ملی اسرائیل، ۲۰ آبان از شهروندان این کشور خواست از تماشای مسابقه فوتبال فرانسه و اسرائیل در پاریس و همچنین حضور در سایر رویدادها در اروپا خودداری کنند.
این شورا هشدار داد در روزهای اخیر فراخوانهایی برای «آسیب رساندن به اسرائیلیها و یهودیان تحت پوشش اعتراضات و تظاهرات» شناسایی شده است.
شورای امنیت ملی اسرائیل افزود این فراخوانها «از حضور گسترده در رویدادهای ورزشی و فرهنگی سوءاستفاده میکنند تا میزان آسیب و پوشش رسانهای را به حداکثر برسانند.»
نگرانیها در خصوص احتمال وقوع خشونت در بازی فرانسه و اسرائیل پس از آن شدت گرفت که پلیس ضد شورش فرانسه شامگاه چهارشنبه ۲۳ آبان با دهها تن از معترضان حامی فلسطین در پاریس درگیر شد.
این افراد در اعتراض به برگزاری مراسمی که در آن برای ارتش اسرائیل کمکهای مالی جمعآوری میشد، دست به تجمع زده بودند.
معترضان با در دست داشتن پرچمهای فلسطین و روشن کردن آتش در نزدیکی ایستگاه سَن لازار پاریس، جمعآوری کمکهای مالی برای ارتش اسرائیل را مورد انتقاد قرار دادند.
در سوی مقابل، پلیس فرانسه برای متفرق کردن حامیان فلسطین وارد عمل شد و حتی برخی گزارشها از شلیک گاز اشکآور به سوی معترضان حکایت دارد.
به گزارش روزنامه گاردین، حامیان فلسطین همچنین قرار است ساعت ۱۸ (به وقت محلی) پنجشنبه در اعتراض به برگزاری مسابقه فوتبال فرانسه و اسرائیل همزمان با مناقشه خاورمیانه، در منطقه سَن دُنی پاریس دست به تجمع اعتراضی بزنند.
لوران نونز، رییس پلیس فرانسه، روز ۲۴ آبان تاکید کرد نیروهای امنیتی این کشور از حوادث اخیر در آمستردام درس گرفتهاند: «ما آموختهایم که باید در فضای عمومی حضور داشته باشیم، حتی اگر دور از استادیوم باشد.»
بنا بر اعلام پلیس آمستردام شامگاه ۱۷ آبان، پس از سردادن شعارهای ضد فلسطینی از سوی شماری از طرفداران تیم فوتبال مکابی تلآویو در خیابانای آمستردام و پائین کشیدن پرجم فلسطین از بالای یک خانه، گروهی با حمله به طرفداران این تیم، آنها را به شکلی بیرحمانه مورد ضرب و شتم شدید قرار دادند.
این حملات با واکنشهای گسترده بینالمللی مواجه شد و سران کشورهای مختلف ضمن «یهودستیزانه» خواندن این رویداد، آن را محکوم کردند.
در سوی مقابل، وزارت خارجه تشکیلات خودگردان فلسطین در بیانیهای، «شعارهای ضد عربی» و «اقدامات خصمانه» هواداران اسرائیلی تیم فوتبال مکابی در آمستردام را محکوم کرد.
تشکیلات خودگردان همچنین این شهروندان اسرائیلی را به «بیحرمتی» به پرچم فلسطین متهم کرد.
کاخ الیزه روز ۲۰ آبان خبر داد امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، بهمنظور اعلام همبستگی با شهروندان اسرائیلی که در آمستردام هدف حمله قرار گرفتند، برای تماشای بازی تیمهای اسرائیل و فرانسه در پاریس، به ورزشگاه خواهد رفت.
بنا بر اعلام کاخ الیزه، این اقدام مکرون برای ارسال «پیام برادری و همبستگی پس از اَعمال غیرقابل تحمل یهودستیزانه» در آمستردام صورت میگیرد.
فرانسوا اولاند و نیکولا سارکوزی، روسای جمهور پیشین فرانسه، نیز در این رویداد ورزشی حضور خواهند یافت.
مسعود پزشکیان در دیدار با رافائل گروسی، دبیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، تاکید کرد جمهوری اسلامی بر اساس فتوای علی خامنهای، به هیچ وجه به دنبال ساخت سلاح اتمی نبوده و نخواهد بود و کسی هم اجازه عدول از سیاست خامنهای را نخواهد داشت.
پزشیکان در این دیدار با گروسی که پنجشنبه ۲۴ آبان به دعوت جمهوری اسلامی به ایران سفر کرد، با «صلحآمیز» خواندن برنامه هستهای جمهوری اسلامی، گفت «موضع ثابت و اصولی جمهوری اسلامی مبنی بر ممنوعیت ساخت سلاح اتمی» است.
این در حالی است که در ماههای اخیر، بارها بحث تغییر دکترین هستهای جمهوری اسلامی از سوی مقامات مختلف مطرح شده است. از جمله، کمال خرازی، مشاور امور بینالملل خامنهای از ابتدای سال ۱۴۰۳، بارها درباره تغییر دکترین هستهای جمهوری اسلامی صحبت کرده است.
کمتر از یکماه پیش از پیروزی دونالد ترامپ در انتخابات آمریکا هم، ۳۹ نماینده مجلس شورای اسلامی در نامهای صراحتا خواستار تغییر دکترین هستهای جمهوری اسلامی شده بودند.
پزشکیان در ادامه صحبتهایش، برنامه هستهای جمهوری اسلامی را مطابق چارچوبها و مجوزهای قانونی آژانس بینالمللی انرژی اتمی و حقوق قائل شده این سازمان برای دیگر کشورها خواند و گفت: «ما آمادگی خود را برای همکاری و همگرایی با این نهاد بینالمللی به منظور رفع ابهامات و شبهات ادعایی درباره فعالیت صلحآمیز هستهای کشورمان اعلام میکنیم.»
گروسی در این سفر با عباس عراقچی، وزیر امورخارجه و محمد اسلامی رئیس سازمان انرژی اتمی ایران هم دیدارهای جداگانهای داشت.
او پیش از دیدار با پزشکیان، در نشستی خبری با محمد اسلامی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران گفت در حوزه راستیآزمایی همه چیز باید روشن و شفاف باشد و آژانس فرصت و ظرفیت راستیآزمایی در خصوص فعالیت هستهای ایران و دیگر کشورها را داشته باشد.
رییس سازمان انرژی اتمی ایران در این نشست خبری گفت: «جمهوری اسلامی به هر گونه قطعنامه علیه برنامه هستهای خود، فوری و قاطعانه پاسخ خواهد داد.»
به گزارش خبرگزاری رویترز و به نقل از دیپلماتهای غربی، قدرتهای اروپایی شامل فرانسه، بریتانیا و آلمان درصدد هستند تا در نشست هفته آینده شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی، قطعنامهای علیه ایران تصویب شود.
قرار است هدف این قطعنامه، فشار بر حکومت ایران برای بهبود بخشیدن به همکاریهای هستهای باشد.
اسلامی با اعلام این که «طرف مقابل سالها پروسه اعمال فشار بر جمهوری اسلامی را تجربه کرده و دیده است که جمهوری اسلامی از این فشارها تاثیر نمیپذیرد»، گفت: «ما برنامه خودمان را در چارچوب منافع ملی ادامه خواهیم داد و برابر قطعنامهها، اقدامات متقابل انجام خواهیم داد.»
یک مقام بلندپایه جمهوری اسلامی که نامش ذکر نشده، در گفتوگو با رویترز، سفر گروسی به تهران را نشاندهنده «جدیت ایران برای حل بنبست هستهای خود با غرب» خواند و افزود: «در این پیام تاکید خواهد شد که هر گونه فشار نتیجه معکوس خواهد داشت.»
گروسی در نشست خبری خود با اسلامی، درباره عدم اجازه تهران به بازرسان برای فعالیت، گفت که آژانس تصمیم ایران را برای نپذیرفتن بازرسان خود به چالش نکشیده است و ایران حق دارد که تصمیم بگیرد بازرسان را قبول کند یا نکند.
او در ادامه تاکید کرد: «اما من هم حق دارم بگویم این اقدام برای روند کار ما خوب است یا نه. این که ایران ویزای بازرسان آژانس را لغو کرده است برای کار ما خوب نیست و برای آن به دنبال راهحل هستیم.»
گروسی در پاسخ به سوالی درباره موضعگیری آژانس انرژی اتمی در قبال احتمال حمله اسرائیل به مراکز هستهای جمهوری اسلامی، با تاکید بر این که حمله به تاسیسات اتمی غیرقانونی است و نباید انجام شود، گفت: «من رییسجمهور یا سیاستمدار نیستم و برای جلوگیری از حمله به تاسیسات هستهای فقط میتوانم تذکر بدهم.»
او مشخصا اعلام کرد که تاسیسات هستهای نباید در معرض حمله قرار بگیرند چرا که این موضوع تاثیرات مخرب در حوزههای مختلف به خصوص بیولوژیک و محیط زیست به همراه دارد و دبیرخانه و اعضای آژانس در این ارتباط موضع گرفتهاند.
رییس آژانس بینالمللی انرژی اتمی در پاسخ به سوالی مبنی بر عدم حمایت آژانس از ایران در سالهای گذشته تاکید کرد: «این که آژانس از کشوری که معاهده انپیتی (پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای) را پذیرفته، بازرسی کند، به این معنی نیست که باید به آن کشور جایزه هم داد.»
او گفت: «مساله بازرسی قابل بحث نیست.»
دیدار گروسی با عراقچی
پیش از نشست خبری گروسی و اسلامی، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی در دیدار با گروسی، گفت هیچ راهحل معقولی جز مذاکره برای حل مشکلات وجود ندارد اما جمهوری اسلامی اگر تحت فشار و ارعاب باشد، مذاکره نمیکند.
عراقچی در این دیدار گفت که قطعنامههای صادر شده کمکی به حل موضوع نکردهاند و با اشاره به این که مسیر تقابل قبلا امتحان شده و باز هم قابل امتحان است، تاکید کرد این مسیر نتایج مثبتی نداشته است.
به گفته او، قطعنامهها نه تنها کمکی به حل موضوع نکرده، بلکه باعث پیچیدهتر شدن مسائل شده و حتی «نگرانیهای بیشتری برای صاحبان این قطعنامهها ایجاد کرده» است.
عراقچی گفت که جمهوری اسلامی آماده مذاکره بر اساس منافع ملی و حقوق غیرقابلانکار خود است اما: «تحت فشار و ارعاب حاضر به مذاکره نیستیم.»
او در ادامه گفت: «امروز صبح گفتوگوهای مهم و صریحی با آقای رافائل گروسی مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی داشتیم و به همکاری کامل خود با آژانس ادامه میدهیم. اختلافات را میتوان از طریق همکاری و گفتوگو حل و فصل کرد. ما توافق کردیم که با اراده قوی و حسننیت پیش برویم. ایران هرگز میز مذاکره درباره برنامه هستهای صلحآمیز خود را ترک نکرده است و اکنون نوبت اتحادیه اروپا و سه کشور اروپایی است.»
فشار اروپا برای تصویب قطعنامه علیه ایران در آژانس بینالمللی انرژی اتمی
گروسی که شامگاه چهارشنبه ۲۳ آبان وارد تهران شد و مورد استقبال بهروز کمالوندی، معاون سازمان انرژی اتمی ایران قرار گرفت، با مسعود پزشکیان، رییس دولت چهاردهم دیدار و گفتوگو خواهد کرد.
قرار است او از تاسیسات هستهای نطنز و فردو نیز بازدید کند.
سفر گروسی به ایران یک هفته پیش از نشست شورای حکام ۳۵ کشور عضو آژانس در وین صورت میگیرد.
همزمان با حضور گروسی در ایران، سه قدرت اروپایی برای تصویب قطعنامهای جدید علیه تهران در شورای حکام آژانس رایزنی میکنند.
قطعنامه مورد نظر از آژانس میخواهد تا علاوه بر گزارشهای فصلی، گزارشی جامع درباره فعالیتهای هستهای جمهوری اسلامی ارائه کند که به مسائل حساس و ابهامات موجود، از جمله عدم توضیح آثار اورانیوم کشفشده در سایتهای اعلامنشده، بپردازد.
این گزارش جامع میتواند زمینهای برای اعمال محدودیتهای جدید بر فعالیتهای هستهای جمهوری اسلامی در ازای کاهش تحریمها باشد.
دیپلماتهای غربی نگرانند که ایران با افزایش فعالیتهای هستهای خود یا محدود کردن همکاری با آژانس، به این اقدام واکنش نشان دهد.
تهران در پاسخ به قطعنامههای گذشته و انتقادات شورای حکام، فعالیتهای هستهای خود را تقویت و از دسترسی بازرسان آژانس به برخی تاسیسات جلوگیری کرده است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری منتخب آمریکا، تاکید کرده است که حکومت ایران نباید به سلاح هستهای دست یابد.
تلاشهای پیشین گروسی
گروسی ماهها تلاش کرده تا جمهوری اسلامی همکاری بیشتری در نظارت بر تاسیسات هستهای داشته باشد و توضیحی درباره آثار اورانیوم در مکانهای اعلامنشده بدهد اما پیشرفتی در این موارد حاصل نشده است.
او روز سهشنبه و پیش از سفر به تهران به رویترز گفت: «هنوز نمیتوانم به جامعه بینالمللی بگویم دقیقا چه اتفاقی در ایران در حال رخ دادن است. در شرایط سختی هستم. بنابراین ایران باید به ما کمک کند تا بتوانیم به آنها کمک کنیم.»
ایران از سال ۲۰۱۹ و پس از خروج ترامپ از توافق هستهای موسوم به برجام، فعالیتهای هستهای خود را افزایش داده است.
این توافق که با قدرتهای جهانی بسته شده بود، به محدود شدن غنیسازی اورانیوم از سوی تهران منجر شده بود اما با خروج آمریکا، تحریمهای سخت دوباره بازگشتند.
فعالیتهای غنیسازی ایران در غرب به عنوان تلاشی پنهان به منظور دستیابی به توانایی ساخت سلاح هستهای دیده میشود.
اکنون تهران اورانیوم را تا خلوص ۶۰ درصد غنیسازی میکند که نزدیک به سطح ۹۰ درصد مورد نیاز برای ساخت بمب هستهای است. با این حال، جمهوری اسلامی همواره تاکید کرده است هدفش از غنیسازی، تنها برای مصارف انرژی غیرنظامی است.
عملکرد خودروسازان، اهمال مدیران دولتی، نبود نظارت و کمبود انرژی، همگی دست به دست هم دادهاند تا پسته ایران بیاعتبار شود. اروپا ۲۶ محموله پسته کشور را برگشت زده و به گفته مقامات وزارت جهاد کشاورزی، مسئولان اروپایی دعوت سفر به ایران را نپذیرفته و مجوز نمایندگان را رد کردهاند.
سال ۱۴۰۱، اتحادیه اروپا به ایران اعلام کرد استانداردهایش در مورد آفلاتوکسین پسته را سختگیرانهتر خواهد کرد.
آفلاتوکسین یک سم قارچی طبیعی است که ذرت، بادام زمینی، پسته و محصولاتی دیگر را آلوده میکند.
مقامات دستاندرکار پسته در جمهوری اسلامی هشدارها در این زمینه را چندان جدی نگرفتند تا زنگ خطر صادرات پسته به صدا در بیاید و احتمال تحریم واردات پسته از ایران، در اتحادیه اروپا مطرح شود.
با بیتوجهی مقامهای ایرانی به هشدارهای اتحادیه اروپا، در نهایت ۲۶ محموله از ۲۲۶ محموله پسته ایران از اروپا برگشت خورد.
محمدمهدی برومندی، معاون امور باغبانی وزیر جهاد کشاورزی ضمن تایید این خبر با اشاره به میزان صادرات پسته ایران به اتحادیه اروپا در مقایسه با کل صادرات این محصول به سایر کشورها، تصریح کرد: «سالانه نزدیک به ۱۴۰ هزار تن پسته از کشور صادر میشود که از این رقم هفت هزار و ۵۰۰ تن سهم اتحادیه اروپا است.»
اظهارات برومندی درباره مرجوع شدن پسته ایران از اروپا در حالی است که این ماجرا میتواند روی صادرات پسته به سایر نقاط جهان هم تاثیرگذار باشد.
روزنامه دنیای اقتصاد نوشت بخش خصوصی نگران توقف صادرات پسته ایران به اتحادیه اروپا به دلیل «آلودگی این محصول به آفلاتوکسین» است.
به گفته عبدالله مهاجر دارابی، عضو هیات رییسه اتاق ایران، این مشکل باید شش ماه قبل حل میشد نه این که امروز دنبال راهحل آن باشند.
برومندی در نشست اضطراری اتاق بازرگانی ایران که روز ۲۱ آبان برگزار شد، تاکید کرد: «نکته اصلی اینجاست که چرا در طول دو سال گذشته میزان آلودگیها علیرغم هشدار اتحادیه اروپا و پیگیریهای دولت، افزایش یافته است؟»
به گفته این مقام وزارت جهاد کشاورزی، سیاستهای نادرست دولت در روند صادرات و ورود شرکتهای خودرویی به صادرات پسته، موجب شده است سطح کیفی تولید پسته کاهش پیدا کند و به دنبال آن، صادرکنندگان واقعی این محصول از میدان خارج شوند.
برومندی در نشست اتاق بازرگانی تاکید کرد صادرات پسته به دلیل تورم داخلی و بالا رفتن هزینه تولید، دیگر صرفه اقتصادی ندارد.
او ادامه داد: «پیشبینی میشود تا دو سال دیگر محصول ایرانی از سبد مصرف سایر کشورها خارج میشود چون نظام پیمانسپاری ارزی اجازه نمیدهد صادرات را ادامه دهیم.»
نقش خودروسازان
۱۵ مهر ۱۴۰۳، مهدی طبیبزاده، عضو اتاق بازرگانی ایران در گفتوگو با ایلنا گفت خودروسازانی که در تامین ارز مورد نیاز برای واردات قطعات با مشکل روبهرو شدهاند برای تامین این ارز به خرید و صادرات کالاهایی از قبیل پسته، مس، فولاد و کالاهای دیگر روی آوردهاند تا بتوانند قطعات وارد کنند.
۲۹ مهر ۱۴۰۳، محمدعلی محمد میرزائیان، رییس کمیسیون توسعه صادرات اتاق بازرگانی استان کرمان در گفتوگو با ایسنا، در تشریح این موضوع گفت: «چون خودروسازان شناخت کافی از محصول پسته ندارند، بدترین و بیکیفیتترین پسته را صادر میکنند، بازارهای جهانی را از دست میدهند و برند پسته ایران را بدنام میکنند.»
او با اشاره به آسیب ورود خودروسازان به تجارت پسته گفت: «پسته پیش از عید به قیمت هفت هزار و ۲۰۰ دلار در چین فروش میرفت وقتی شرکتهای خودرویی وارد بازار شدند، پسته را به قیمت نسبتا روز در ایران خریده و در چین پنج درصد زیر قیمت یعنی با شش هزار و ۸۰۰ یا شش هزار و ۹۰۰ دلار فروختند.»
محمد صالحی، رییس هیات مدیره انجمن پسته ایران با اشاره به این که هیچ صادرکنندهای نتوانسته با قیمت فروش خودروسازان رقابت کند، گفت: «شرکتهای خودرویی توانستند به پنج درصد از وارد کنندههای چین، جنس برسانند. ۹۵ درصد دیگر جنس به آنها نمیرسید و همین باعث شد به بازاری که ۲۰۰ هزار تن پسته در سال گذشته به آن صادر شده بود، زیر ۲۰ هزار تن پسته صادرات داشته باشیم.»
همه چیز برای نابودی صادرات قدیمی ایران آماده است
برومندی با اشاره به اهمالکاری دولت در رفع ایرادات گرفته شده از پسته ایران از سوی اروپا، گفت در جریان رفع مشکل پسته ایران، در نهایت نماینده اتحادیه اروپا علیرغم دعوتی که از او شد، به ایران سفر نکرد و مجوز حضور نمایندگان ایران را هم ندادند.
از طرفی، طبق اظهارات صالحی، ورود خودروسازان به بازار صادرات سبب بر هم خوردن عرضه و تقاضا در کشورهای مقصد شده است؛ موضوعی که در دراز مدت روی بازار صادراتی تاثیرگذار خواهد بود
در کنار تمام این شکلات، کمبود انرژی در کشور نیز به تمام این دلایل اضافه شده است.
شهریور ۱۴۰۳، در پی خاموشیهای گسترده، حمیدرضا ترابی، رییس کمیسیون کشاورزی اتاق کرمان با اشاره به این که برق موتورهای کشاورزی هر روز قطع میشود، گفت: «به دلیل قطع برق، ۲۰ تا ۴۰ درصد محصول پسته استان پوک شده است.»
چند روز پس از این اظهارات، احمد حیدری، مدیر جهاد کشاورزی رفسنجان، از نابودی هفت هزار و ۲۰۰ تن پسته این شهرستان در پی قطع مکرر برق خبر داد.
روزنامه واشینگتنپست گزارش داد که یکی از دستیاران نزدیک بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، این هفته به دونالد ترامپ و جرد کوشنر گفته است که اسرائیل برای نشان دادن موفقیت زودهنگام سیاست خارجی رییسجمهوری منتخب، برای پیشبرد سریع توافق آتشبس در لبنان خواهد کوشید.
واشینگتنپست روز چهارشنبه ۲۳ آبان به نقل از سه مقام فعلی و سابق اسرائیلی نوشت که ران درمر، وزیر امور استراتژیک نتانیاهو، روز یکشنبه قبل از رفتن به کاخ سفید برای به روزرسانی مقامات دولت بایدن در مورد مذاکرات لبنان، ابتدا به محل اقامت دونالد ترامپ در فلوریدا رفت.
واشینگتنپست این اقدام را نشانه ای از سرعت تغییر مرکز ثقل سیاسی آمریکا پس از پیروزی ترامپ در انتخابات دانسته و به نقل از یک مقام اسرائیلی که نامش را اعلام نکرده، نوشته است: «این درک وجود دارد که اسرائیل هدیهای به ترامپ خواهد داد. چیزی مثل اینکه در ماه ژانویه به تفاهمی در مورد لبنان دست یافته شود.»
سخنگوی درمر به واشینگتنپست گفت که او در دیدار با ترامپ در مورد طیف گستردهای از مسائل صحبت کرده است، اما جزئیات بیشتری در این زمینه ارائه نکرد.
ترامپ گفته است که میخواهد به جنگها در خاورمیانه پایان دهد، اما ماه گذشته در تماسی به نتانیاهو گفت که «آنچه را که باید انجام دهید» علیه حزب الله و حماس انجام دهید.
مشخص نیست که پیشنهاد آتشبس لبنان که در اقامتگاه ترامپ مورد بحث قرار گرفت، چه تاثیری بر مذاکرات متوقفشده آتشبس و آزادی گروگانها در غزه خواهد داشت.
فرانک لوونشتاین، فرستاده ویژه سابق در مذاکرات اسرائیل و فلسطین در دوران ریاست جمهوری باراک اوباما که در دوران انتقال به دولت اول ترامپ خدمت میکرد، به واشینگتنپست گفت: «نتانیاهو هیچ وفاداری به بایدن ندارد و کاملا بر جلب رضایت ترامپ متمرکز خواهد بود.»
نتانیاهو روز یکشنبه در ویدیویی گفت که در روزهای اخیر سه بار با ترامپ صحبت کرده است و این دو «فرصتهای بزرگی را برای اسرائیل، بهویژه در پیشبرد صلح» پیش روی خود میبینند.
یک مقام اسرائیلی، که نام او نیز اعلام نشده، به واشینگتنپست گفت که بنیامین نتانیاهو بهطور منظم با دونالد ترامپ و ران درمر با جرد کوشنر که در دوره اول ریاست جمهوری ترامپ به میانجیگری توافقات عادیسازی روابط بین چهار کشور عربی و اسرائیل کمک کرد و روابط شخصی و مالی خود را با کشورهای منطقه حفظ کرده، در تماس بودهاند.
به گفته یک مقام سابق دولت اول ترامپ، انتظار میرود کوشنر در صورت از سرگیری مذاکرات بر سر عادیسازی روابط اسرائیل با عربستان سعودی، حتی اگر به سمتی رسمی کاخ سفید منصوب نشود، نقش مشاور را ایفا کند.
یکی از مقامهای اسرائیلی به واشینگتنپست گفت که گفتگوهای روز یکشنبه در اقامتگاه ترامپ در فلوریدا بر پیشنهاد آتشبس اسرائیل برای لبنان با همکاری غرب و روسیه متمرکز بود.
در همین حال، یک مقام نظامی اسرائیل گفت که برنامههایی برای افزایش عملیات زمینی در لبنان در صورت شکست مذاکرات در حال تدوین است.
به گفته مقامات اسرائیلی، توافق آتشبس حزبالله لبنان را مجبور میکند که به آن سوی رود لیتانی عقب بنشیند.
از زمان آغاز حمله اسرائیل به حزبالله در لبنان نزدیک به ۹۰۰ هزار نفر آواره شدهاند. به گفته وزارت بهداشت لبنان در این بازه زمانی بیش از ۳۳۰۰ نفر کشته شدهاند و صدها زن، کودک و نیز امدادگران در میان کشتهشدگان هستند.
حزبالله میگوید ئیش از آغاز عملیات زمینی اسرائیل، حدود ۵۰۰ نفر از جنگجویانش کشته شدند. از هنگام آغاز عملیات زمینی ارتش اسرائیل، حزبالله انتشار آمار عمومی تلفات خود را متوقف کرده است.
از اول اکتبر امسال بیش از ۴۰ سرباز اسرائیلی نیز در نبردهای زمینی کشته شدهاند.
یک فرد نزدیک به حزبالله به واشینگتنئست گفت که این گروه مایل است نیروهای خود را به آن سوی رود لیتانی منتقل کند.
یک مقام اسرائیلی گفت پس از عقبنشینی حزبالله، ارتش لبنان کنترل منطقه مرزی را برای یک دوره اولیه ۶۰ روزه تحت نظارت ایالات متحده و بریتانیا در دست خواهد گرفت.
از سوی دیگر، یک مقام ارشد آمریکایی به واشینگتنپست گفت که ران درمر پس از دیدارهایش در اقامتگاه خصوصی ترامپ، روزهای دوشنبه و سه شنبه با مقامات دولت بایدن در واشینگتن، از جمله آموس هوخشتاین، فرستاده ویژه جو بایدن در لبنان، دیدار کرد.
یک مقام دیگر آمریکایی گفت که تمام کارهای مربوط به یک توافق بالقوه را هنوز تیم بایدن پیش میبرد و پیشرفتهایی هم در این زمینه حاصل شده است.
در این میان، به نوشته واشینگتنئست یک عامل جدید و مبهم دیگر هم وارد فرآیند برقراری آتشبس در لبنان شده است و اسرائیل میکوشد این توافق را با حضور فعال روسیه عملی کند.
به گفته یک مقام اسرائیلی، این کشور از روسیه میخواهد که مانع مجدد مسلح شدن حزبالله شود و مسیرهای زمینی حمله سلاح جمهوری اسلامی به حزبالله از طریق سوریه را ببندد.
به گفته این مقام اسرائیلی، مقامات روسی در ۲۷ اکتبر برای بحث در مورد این طرح به اسرائیل سفر کردند. مقامات اسرائیلی و آمریکایی گفتند که ران درمر نیز هفته گذشته برای ادامه این گفتگوها بهطور مخفیانه به مسکو سفر کرد.
وزارت امور خارجه روسیه به درخواست واشینگتنپست برای اظهار نظر پاسخ نداد، اما یک مقام آمریکایی گفت که روسیه در اجرا یا نظارت بر توافق آتشبس دخالت نخواهد کرد.
روسیه، که روابط نزدیکی با جمهوری اسلامی دارد، از زمان ورود به سوریه در طول جنگ داخلی این کشور برای حمایت از بشار اسد، حضور خود را در سوریه حفظ و دست در دست حزبالله برای سرکوب وحشیانه قیام مسلحانه علیه دولت او همکاری کرده است. اکنون، بهنظر میرسد اسرائیل روی روسیه حساب میکند تا با فشار بر بشار اسد، خطوط تدارکاتی حزب الله را قطع کند.
به گفته یک مقام نظامی اسرائیلی، به موازات اقدامات دیپلماتیک ران درمر، ارتش اسرائیل در حال آماده شدن برای مرحله دوم عملیات زمینی خود است تا در صورت شکست مذاکرات آن را اجرا کند. نیروی هوایی اسرائیل، در روزهای اخیر، حملات بسیار سنگینی به لبنان انجام داده است.
این مقام نظامی اسرائیلی به واشینگتنپست گفت: «ما توانایی حزبالله را برای حمله به خود از بین بردهایم، اما همیشه کارهای بیشتری برای انجام دادن وجود دارد.»
جان رتکلیف، مدیر پیشین اطلاعات ملی آمریکا، که دونالد ترامپ، رییسجمهوری جدید آمریکا، برای ریاست سازمان سیآیای نامزد کرده است، سابقه مواضع سختگیرانهای در قبال ایران داشته و همواره نسبت به فعالیتهای جمهوری اسلامی در زمینههای هستهای و نظامی ابراز نگرانی کرده است.
او در کنگره بهعنوان یکی از سیاستگذاران برجسته در مسائل امنیت ملی شناخته میشد و عضو کمیتههای اطلاعات و قضایی مجلس نمایندگان بود و در کمیته امنیت داخلی، ریاست بخش امنیت سایبری را بر عهده داشت.
قبل از این سمت، رتکلیف بیش از پنج سال نماینده حوزه چهارم ایالت تگزاس در کنگره بود.
زندگی شخصی
رتکلیف فرزند دو معلم و کوچکترین فرزند از یک خانواده ششنفره است، او در ایلینوی به دنیا آمد ولی میگوید: «هرچه سریعتر خودم را به تگزاس رساندم.»
رتکلیف و خانوادهاش در شهر هیث، تگزاس زندگی میکنند و پیش از این هشت سال شهردار این شهر بود.
وفادار به ترامپ
رتکلیف از سال ۲۰۱۴ وارد کنگره آمریکا شد و در جریان اولین استیضاح ترامپ در سال ۲۰۱۹ به عنوان یکی از مدافعان سرسخت او ظاهر شد.
او در جلسات استیضاح، نقش فعالی در دفاع از ترامپ ایفا کرد و بارها به گزارش رابرت مولر درباره دخالت روسیه در انتخابات ۲۰۱۶ انتقاد کرد.
ضعف در سابقه برای پست فعلی
در سال ۲۰۱۹، رتکلیف از سوی ترامپ به عنوان مدیر اطلاعات ملی معرفی شد، اما به دلیل انتقادات درباره کمبود تجربه و صلاحیت از این سمت کنارهگیری کرد.
منتقدان، سوابق او بهعنوان دادستان فدرال در تگزاس را زیر سوال بردند و معتقد بودند او تجربه کافی برای این سمت ندارد.
مدیر اطلاعات ملی آمریکا
او در سال ۲۰۲۰ دوباره برای سمت مدیر اطلاعات ملی آمریکا معرفی شد و تاییدیه سنا را دریافت کرد تا در هشت ماه پایانی دولت اول ترامپ تا ژانویه ۲۰۲۱ در این سمت خدمت کند.
او در این مقام، طی همهگیری کرونا و تلاشهای دولت آمریکا برای مقابله با دخالتهای خارجی در انتخابات ۲۰۲۰، رهبری جامعه اطلاعاتی آمریکا و مشاوره اصلی اطلاعاتی به ترامپ را بر عهده داشت.
رتکلیف در نقش «بالاترین مقام اطلاعاتی آمریکا»، از نیروهای مخفی برای از بین بردن تعدادی از رهبران تروریستی استفاده کرد و اولویتهای جامعه اطلاعاتی آمریکا را تغییر داد تا موقعیت آمریکا در رقابت با چین تقویت شود. او از جمله با توجه به گسترش رقابت آمریکا با قدرتهای دیگری چون روسیه و چین در فضا، «نیروی فضایی آمریکا» را بهعنوان هجدهمین عضو به جامعه اطلاعاتی اضافه کرد و به پاس دستاوردهایش در زمینه امنیت ملی، نشان امنیت ملی آمریکا را از سوی ترامپ دریافت کرد. این نشان، بالاترین نشان افتخار در حوزه امنیت ملی آمریکا است.
مواضع جان رتکلیف در مورد ایران
در اکتبر ۲۰۲۰، رتکلیف جمهوری اسلامی را به تلاش برای مداخله در انتخابات ریاستجمهوری آمریکا متهم کرد و ادعا کرد که تهران با ارسال ایمیلهای تهدیدآمیز به رایدهندگان دموکرات، قصد ایجاد ناآرامیهای اجتماعی و آسیب به وجهه ترامپ را داشته است.
مدافع فشارهای اسرائیل بر تهران
رتکلیف اخیرا در مصاحبهای با فاکس نیوز با انتقاد از سیاستهای دولت باراک اوباما در قبال جمهوری اسلامی گفت اسرائیل فهمیده است تنها راه برای بازدارندگی در مقابل جمهوری اسلامی و گروههای نیابتیاش این است که پاهایش را روی گلوی آنها نگه دارد و آمریکا نیز باید در انجام این کار به اسرائیل کمک کند.
هشدار درباره حملات ایران
در فوریه ۲۰۲۲، رتکلیف از رویکرد جو بایدن رییسجمهوری فعلی آمریکا در قبال ایران انتقاد و اظهار نگرانی کرد که دولت بایدن ممکن است به ایران اجازه دهد تا به یک قدرت هستهای تبدیل شود.
در مارس ۲۰۲۳، رتکلیف حملات ایران به نیروهای آمریکایی در سوریه را نشانهای از ضعف دولت بایدن دانست و هشدار داد که این حملات میتواند به تشدید تنشها منجر شود.
مخالف سرسخت چین
رتکلیف، چین را تهدید اصلی برای منافع آمریکا و جهان آزاد میداند. او بارها هشدار داده که چین قصد دارد بر آمریکا و سایر کشورهای جهان از نظر اقتصادی، نظامی و فناوری تسلط یابد.
او در یادداشتی در روزنامه وال استریت ژورنال نوشت که بسیاری از شرکتهای چینی پوششی برای فعالیتهای دولت این کشور هستند.