آمریکا اسکله موقت آسیبدیده در نوار غزه را بازسازی کرد
حملات متقابل اسرائیل و حماس ادامه دارد. اسکله موقت ساخت ایالات متحده در سواحل نوار غزه برای انتقال کمکهای بشردوستانه که به علت طوفان آسیب دیده بود، تعمیر و راهاندازی شد. یحیی السنوار، فرمانده حماس در واکنش به طرح آتشبس بایدن اعلام کرد حماس از سلاحهای خود دست نخواهد کشید.
فرماندهی مرکزی ایالات متحده، سنتکام روز جمعه با انتشار بیانیهای نوشت بازسازی موفق این اسکله موقت امکان ارسال مستمر کمکهای بشردوستانه بسیار مورد نیاز مردم غزه را فراهم میکند.
بخش مهمی از اسکله ساخته شده توسط ارتش ایالات متحده که برای حمل کمکهای ضروری به غزه با قایق طراحی شده بود، اواخر ماه گذشته میلادی به علت طوفان آسیب دید.
آسیب دیدن این اسکله موجب شد که ارسال کمکهای بشردوستانه از طریق دریا به نوار غزه با مشکل مواجه شود.
انتظار میرود با بازسازی این اسکله، کمکهای بشردوستانه در روزهای آینده از طریق مسیر دریایی به منطقه محاصرهشده غزه از سر گرفته شود.
جنگ غزه میان اسرائیل و حماس که با حمله حماس به اسرائیل آغاز شد، وارد نهمین ماه خود شده است.
این درگیری دهها هزار کشته برجای گذاشته و بخش بزرگی از نوار غزه را ویران کرده است.
به گفته شاهدان عینی و منابع محلی، حملات اسرائیل به نوار غزه همچنان ادامه دارد و به گفته یک منبع پزشکی، در دیرالبلاح (در مرکز نوار غزه)، بر اثر اصابت موشک به خانه یک خانواده در اردوگاه المغازی، شش نفر کشته و شش نفر دیگر زخمی شدند.
ارتش اسرائیل نیز خبر داد که سربازان دهها نیروی حماس را در جریان عملیات در دیرالبلاح در مرکز نوار غزه کشته و زیرساختهای مورد استفاده این گروه در این منطقه را تخریب کردند.
بر اساس اعلام مقامات بهداشتی حماس، جنگ غزه تاکنون ۳۶ هزار و ۷۳۰ فلسطینی را کشته است.
حمله حماس به اسرائیل در هفتم اکتبر نیز جان ۱۲۰۰ نفر را گرفت و نیروهای حماس حدود ۲۴۰ نفر را به گروگان گرفتند.
همزمان با حملات اسرائیل به غزه، حملات حماس به اسرائیل نیز ادامه دارد.
روز جمعه یک راکت در یک منطقه باز در اشکلون اسرائیل در مرز با نوار غزه فرود آمد.
با این حال، خطوط هوایی دلتا و یونایتد ایرلاینز پروازهای خود به اسرائیل را که پس از جنگ در غزه تعلیق شده بود، از سر گرفتند.
وبسایت آمریکایی اکسیوس روز جمعه به نقل از چهار مقام آمریکایی و اسرائیلی خبر داد اسرائیل اعلام کرده حاضر نیست به تشکیلات خودگردان فلسطین اجازه دهد در مدیریت عملیات گذرگاه رفح در جنوب غزه نقش ایفا کند.
به نظر میرسد تلاشهای دیپلماتیک برای دستیابی به توافق آتشبس، درست یک هفته پس از ارائه جزئیاتی از یک توافق احتمالی اعلام شده توسط جو بایدن، رییسجمهوری ایالات متحده، متوقف شده است.
وال استریت ژورنال روز جمعه گزارش داد که یحیی السنوار فرمانده حماس در غزه در واکنش به اظهارات بایدن اعلام کرد حماس از سلاحهای خود دست نخواهد کشید و هیچ پیشنهادی را که چنین درخواستی داشته باشد، امضا نخواهد کرد.
بر اساس گزارش این روزنامه آمریکایی، پیام رهبر حماس در غزه، روز گذشته، به میانجیگران مصری و قطری ارسال شد.
وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد آنتونی بلینکن وزیر خارجه این کشور در هفته جاری به خاورمیانه سفر و با مقامهای مصر، اسرائیل، اردن و قطر دیدار خواهد کرد.
همزمان سیانان خبر داد که بر اساس یک گزارش سازمان سیا، نتانیاهو معتقد است میتواند در برابر فشارهای دولت بایدن در مورد تدوین و اعلام برنامهای برای اداره غزه پس از پایان جنگ مقاومت کند.
این در حالی است که رهبران ۱۷ کشور جهان روز پنجشنبه ۱۷ خرداد در بیانیه مشترکی ضمن ابراز حمایت کامل از طرح پیشنهادی جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا برای برقراری آتشبس در نوار غزه، از گروه حماس خواستند هر چه سریعتر آن را بپذیرد.
آنها در این بیانیه نسبت به وضعیت گروگانهای در بند حماس، که در میان آنها شهروندان تعدادی از این ۱۷ کشور نیز وجود دارند، عمیقا ابراز نگرانی کردند.
به گزارش رویترز، روسیه و چین، دو کشور دارای حق وتو در شورای امنیت سازمان ملل، نگرانیهاو پرسشهایی را درباره جزئیات پیشنویس قطعنامهای مطرح کردهاند که ایالات متحده بر اساس طرح پیشنهادی جو بایدن برای آتشبس بین اسرائیل و حماس، به شورای امنیت ارائه داده است.
بر اساس این گزارش و به نقل از دیپلماتها، کشور الجزایر هم که تنها عضو عرب فعلی شورای امنیت است اعلام کرده آماده نیست از متن پیشنویس پیشنهادی آمریکا برای آتشبس در جنگ غزه حمایت کند.
برای تصویب یک قطعنامه در شورای امنیت، باید دستکم ۹ عضو از ۱۵ عضو این شورا به آن رای مثبت بدهند و ایالات متحده، فرانسه، بریتانیا، چین یا روسیه هم که ۵ عضو دائم شورای امنیت و دارای حق وتو هستند، آن را وتو نکنند.
بایدن ۱۱ خرداد، در سخنانی محورهای اصلی طرحی برای آتشبس سهمرحلهای در نوار غزه را ارائه داد و آن را ابتکار اسرائیلی توصیف کرد.
به گفته رییسجمهوری آمریکا، طرح اسرائیل شامل سه مرحله است و در نهایت به آتشبس، عقبنشینی کامل اسرائیل از نوار غزه، مبادله کامل گروگانها و صدها زندانی فلسطینی و بازسازی نوار تخریبشده غزه میانجامد.
حماس اعلام کرده هنوز در حال بررسی این طرح است اما ایالات متحده در تلاش برای جلب حمایت بینالمللی برای آن، پیشنویس یکصفحهای قطعنامهای را به ۱۵ عضو شورای امنیت سازمان ملل ارائه داده است.
نسخهای بهروزشده از این پیشنویس که روز چهارشنبه ۱۶ خرداد به اعضای شورای امنیت داده شد، از پیشنهاد آتشبس استقبال میکند و آن را برای اسرائیل قابل قبول توصیف میکند و «از حماس هم میخواهد که آن را بپذیرد و همزمان از هر دو طرف میخواهد شرایط آتشبس را بدون تاخیر و بدون شرط اجرا کنند.»
در این پیشنویس، به جزئیاتی از پیشنهادها به دو طرف اشاره شده از جمله، «یک آتشبس کامل و جامع در نوار غزه» بهعنوان بخشی از مرحله اول و «در صورت توافق هر دو طرف، پایان دائمی خصومتها» در مرحله دوم در نظر گرفته شده است.
بایدن پیشتر در سخنان خود این سه مرحله را چنین توصیف کرده بود: آتش بس، آزادی محدود گروگانها و عقبنشینی اسرائیل در مرحله نخست؛ پایان دائمی به خصومتها، آزادی همه گروگانها و خروج کامل اسرائیل از نوار غزه در مرحله دوم و بازگرداندن اجساد و بازسازی غزه در مرحله سوم.
اما به گزارش رویترز اکنون برخی از اعضای شورا سوالاتی درباره اینکه آیا اسرائیل واقعا این طرح را پذیرفته است مطرح کردهاند و از شورا میخواهند به درخواست فوری برای آتشبس و آزادی بیقید و شرط تمامی گروگانها که در ماه مارس مطرح شد پایبند بماند.
بر اساس گزارش رویترز، روسیه که یکی از مخالفان پیشنویس فعلی ایالات متحده است، پیشنهادهایی برای اصلاح آن به این کشور ارائه کرده است که شامل درخواست همزمان از حماس و اسرائیل برای پذیرش درخواست آتشبس فوری، بدون قید شرط و دائمی است که تمامی طرفها آنها را رعایت کنند.
مسکو همچنین از واشینگتن خواسته است در پیشنویس تاکید کند که آتشبس مرحله اول تا زمانی که مذاکرات بر سر مرحله دوم ادامه دارد برقرار خواهد ماند.
ماههاست که مذاکرهکنندگانی از ایالات متحده، مصر و قطر تلاش میکنند برای یک آتشبس پایدار بین طرفین میانجیگری کنند.
حماس میگوید خواهان پایان دائمی جنگ در نوار غزه و خروج اسرائیل از این منطقه ۲.۳ میلیون نفری است و اسرائیل پیشتر گفته بود تا همه گروگانها آزاد نشوند به آتشبس تن نمیدهد.
در همین حال، رهبران ۱۷ کشور جهان روز پنجشنبه ۱۷ خرداد در بیانیه مشترکی ضمن ابراز حمایت کامل از طرح پیشنهادی جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا برای برقراری آتشبس در نوار غزه، از گروه حماس خواستند هر چه سریعتر آن را بپذیرد.
آنها در این بیانیه نسبت به وضعیت گروگانهای در بند حماس، که در میان آنها شهروندان تعدادی از این ۱۷ کشور نیز وجود دارند، عمیقا ابراز نگرانی کردند.
در این بیانیه آمده است: «زمانی برای تلف کردن وجود ندارد. ما از حماس میخواهیم این توافق را که اسرائیل آماده پیشبرد آن است، نهایی و روند آزادسازی شهروندان ما را آغاز کند.»
نام کشورهای آرژانتین، اتریش، برزیل، بلغارستان، کانادا، کلمبیا، بریتانیا، دانمارک، فرانسه، آلمان، لهستان، پرتغال، رومانی، صربستان، اسپانیا، تایلند و ایالات متحده در میان امضاکنندگان این بیانیه دیده میشود.
وبسایت آکسیوس به نقل از دو مقام آمریکایی و یک مقام اسرائیلی گزارش داد که دولت جو بایدن در هفتههای اخیر به اسرائیل درباره آنچه «جنگ محدود» در لبنان خوانده شده هشدار داده و گفته است که چنین اقدامی از سوی اسرائیل میتواند به مداخله جمهوری اسلامی در این جنگ بینجامد.
تبادل آتش بین اسرائیل و حزبالله که از زمان حمله هفتم اکتبر حماس به اسرائیل ادامه داشته، در دو هفته اخیر بهشکل چشمگیری افزایش یافته است. همزمان شماری از فرماندهان ارتش و وزیران کابینه اسرائیل خواستارد شدت بخشیدن به مبارزه با حزبالله لبنان شده و از آمادگی کامل اسرائیل برای جنگ در مرزهای شمالی خود سخن گقتهاند.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل روز چهارشنبه در واکنش به شدت گرفتن درگیریها با حزبالله لبنان گفت که اسرائیل برای اقدامی بسیار قوی در شمال اسرائیل آماده است و امنیت را «به هر طریقی» به منطقه شمال اسرائیل که ماهها است هدف حملات حزبالله لبنان قرار گرفته، بازمیگرداند.
باراک راوید، نویسنده گزارش آکسیوس، به نقل از مقامهای آمریکایی و اسرائیلی که نامشان اعلام نشده، نوشت که بحرانیتر شدن تنشها میان حزبالله لبنان و اسرائیل مایه نگرانی فزایندهای در ارتش و وزارت دفاع اسرائیل شده و باعث شده است که ایالات متحده و فرانسه در صدد برآیند که راه حلی دیپلماتیک برای کاهش در مرز لبنان و اسرائیل بیابند هرچند هنوز به نتیجهای دست نیافتهاند.
جلوگیری از جنگی همه جانبه بین اسرائیل و حزبالله که میتواند منجر به ویرانی گسترده در لبنان و اسرائیل شود، یکی از اهداف کلیدی دولت بایدن در تلاشهایش برای جلوگیری از گسترش جنگ غزه و تبدیل آن به یک درگیری منطقهای بسیار گستردهتر بوده است.
به نوشته آکسیوس، دولت بایدن معتقد است که برقراری آرامش در مرز اسرائیل و لبنان بدون آتشبس در غزه غیرممکن خواهد بود.
مقامهای آمریکایی به آکسیوس گفتند که دولت بایدن به اسرائیل گفته است که فکر نمیکند «جنگ محدود» در لبنان یا «جنگ منطقهای کوچک» گزینهای واقعبینانه باشد، زیرا جلوگیری از گسترش آن و نیز خارج شدن از آن دشوار خواهد بود.
به نوشته آکسیوس مقامهای آمریکایی و اسرائیلی گفتند که دولت باید همچنین به اسرائیل هشدار داده که حمله زمینی به لبنان، حتی اگر فقط در مناطق مرزی باشد، میتواند جمهوری اسلامی را برای دفاع از اصلیترین گروه نیابتی خود در منطقه به مداخله در این منازعه سوق دهد.
براساس این گزارش، دولت جو بایدن به دولت اسرائیل گفته است که در صورت حمله به لبنان، ممکن است این کشور مملو از شبهنظامیان مورد حمایت جمهوری اسلامی در سوریه، عراق و حتی یمن شود و آنها برای جنگ با اسرائیل به حزبالله لبنان بپیوندند.
آکسیوس در گزارش خود به واکنش دولت اسرائیل به هشدارهای کاخ سفید اشارهای نکرده است.
علی باقری کنی، سرپرست وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی که در روزهای اخیر به لبنان و سوریه سفر کرده بود، در جریان سفر خود با رهبران گروههای نیابتی جمهوری اسلامی دیدار کرد و به آنها اطمینان داد که اسرائیل توان حمله به لبنان را ندارد.
در پی تشدید درگیریها بین اسرائیل و حزبالله از هشت ماه پیش به این سو، بیش از ۶۰ هزار اسرائیلی از مناطق شمالی و مرزی با لبنان تخلیه شدهاند و بسیاری از روستاها و شهرهای اسرائیلی در نزدیکی مرز خالی مانده است.
حزبالله لبنان روز دوشنبه بزرگترین حمله همزمان پهپادی خود به اسرائیل را انجام داد و اسکادرانی از پهپادهای تهاجمی خود را به سوی اسرائیل پرتاب کرد. در نتیجه این حملات و هوای بسیار گرم، صدها هکتار از مناطق شمالی اسرائیل دچار آتشسوزی شد و مهار آن ۴۸ ساعت طول کشید.
آتش سوزیها و انتقادهای فزاینده عمومی از دولت بهخاطر فرسایشی شدن جنگ در شمال کشور باعث شد که کابینه جنگ اسرائیل سهشنبه شب جلسهای اضطراری تشکیل دهد.
آکسیوس به نقل از مقام اسرائیلی که با او گفتگو کرده، گزارش داد که در این جلسه کابینه جنگ هیچ تصمیمی اتخاذ نشد، اما ارتش اسرائیل چند گزینه برای گسترش جنگ ارائه کرد، از جمله تهاجم زمینی با هدف عقب راندن گردانهای رضوان از مرز. گردانهای رضوان در برگیرنده نیروهای نخبه حزبالله است.
او تاکید کرد که از هفتم اکتبر سال گذشته، رهبران سیاسی به ارتش دستور دادهاند که بر شکست و نابودی حماس در غزه متمرکز باشد و از جنگ در لبنان اجتناب کند.
این مقام اسرائیلی افزود که تغییر این سیاست میتواند عواقب گستردهای داشته باشد.
آکسیوس به نقل از این مقام اسرائیلی نوشت که جنگ با حزبالله یا عملیات محدود در لبنان، «پیامدهای بزرگی» برای اسرائیل خواهد داشت و پس از تحمیل هزینههای جانی و مالی، احتمالاً منجر به توافقی مشابه آنچه خواهد شد که اکنون تلاش میشود بین اسرائیل و حماس شکل بگیرد.
او تاکید کرد: «بنابراین ما باید قبل از هر تصمیمی برای حمله به لبنان، به این موضوع توجه کنیم.»
پیشتر متیو میلر، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا روز چهارشنبه ۱۶ خرداد، گفت که ایالات متحده همچنان بهشدت نگران خطر تشدید تنش در امتداد مرز اسرائیل و لبنان است.»
او افزود: «ما درگیر گفتگوهای فشرده دیپلماتیک بودهایم تا از تشدید این درگیری و از کنترل خارج شدن آن جلوگیری کنیم.»
میلر گفت: «اسرائیل مدتها است که هم بهطور خصوصی و عمومی و علنی اعلام کرده است که راه حل دیپلماتیک را برای برون رفت از این بحران ترجیح میدهد.»
او افزود: «تشدید درگیری به تلفات بیشتر اسرائیلیها و مردم لبنان منجر میشود و به امنیت و ثبات کلی اسرائیل در منطقه آسیب زیادی وارد می کند.»
رهبران ۱۷ کشور جهان روز پنجشنبه ۱۷ خرداد در بیانیه مشترکی ضمن ابراز حمایت کامل از طرح پیشنهادی جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا برای برقراری آتشبس در نوار غزه، از گروه حماس خواستند هر چه سریعتر آن را بپذیرد.
آنها در این بیانیه نسبت به وضعیت گروگانهای در بند حماس، که در میان آنها شهروندان تعدادی از این ۱۷ کشور نیز وجود دارند، عمیقا ابراز نگرانی کردند.
در این بیانیه آمده است: «زمانی برای تلف کردن وجود ندارد. ما از حماس میخواهیم این توافق را که اسرائیل آماده پیشبرد آن است، نهایی و روند آزادسازی شهروندان ما را آغاز کند.»
نام کشورهای آرژانتین، اتریش، برزیل، بلغارستان، کانادا، کلمبیا، بریتانیا، دانمارک، فرانسه، آلمان، لهستان، پرتغال، رومانی، صربستان، اسپانیا، تایلند و ایالات متحده در میان امضاکنندگان این بیانیه دیده میشود.
بایدن روز ۱۱ خرداد از طرحی سه مرحلهای برای توقف درگیریها در غزه خبر داد و گفت این توافق میتواند زمینه را برای آزادی گروگانهای در بند حماس و پایان جنگ فراهم آورد.
او این توافق پیشنهادی را «نقشه راهی برای آتشبس پایدار و آزادی همه گروگانها» توصیف کرد. یکی از مراحل این توافق، آغاز بازسازی گسترده غزه است.
تظاهرات برای آزادی گروگانهای اسرائیلی در بند حماس، تلآویو، ۱۲ خرداد
رهبران ۱۷ کشور جهان در ادامه بیانیه خود نوشتند: «این توافق به برقراری فوری آتشبس و بازسازی غزه، به همراه تضمینهای امنیتی برای اسرائیلیها و فلسطینیها منجر میشود و فرصتهایی برای صلحی طولانیمدت و ماندگارتر و راهحل دو کشوری پدید میآورد.»
آنها مقطع زمانی کنونی را «تعیینکننده» خواندند و تاکید کردند زمان پایان مناقشه غزه فرا رسیده و توافق پیشنهادی بایدن «نقطه آغاز ضروری» این فرآیند است.
اعضای حماس ۱۵ مهر سال گذشته (هفتم اکتبر) با حمله به جنوب اسرائیل حدود هزار و ۲۰۰ نفر را کُشتند و بیش از ۲۵۰ نفر را به گروگان گرفتند که از این تعداد تاکنون ۱۱۲ تن آزاد شدهاند.
اسرائیل معتقد است تاکنون بیش از یک سوم گروگانهای باقیمانده در اسارت حماس در نوار غزه جان خود را از دست دادهاند.بدین ترتیب شمار گروگانهای اسرائیلی در غزه کمتر از ۸۰ نفر تخمین زده میشود.
اسرائیل در پاسخ به تهاجم هفتم اکتبر، عملیات نظامی وسیعی را در نوار غزه آغاز کرد که بر اساس آمار وزارت بهداشت حماس، تاکنون منجر به کشته شدن بیش از ۳۶ هزار و ۶۵۰ نفر شده است. دستکم ۸۳ هزار و ۳۰۰ فلسطینی نیز در جریان مناقشه غزه زخمی شدهاند.
تشکیلات خودگردان: برای رهبری یکپارچه فلسطین پس از جنگ غزه آمادهایم
همزمان با ادامه تلاشها برای برقراری آتشبس در منطقه، رایزنیها درباره آینده نوار غزه و چگونگی اداره این باریکه پس از پایان مناقشه کنونی بالا گرفته است.
محمد مصطفی، نخستوزیر تشکیلات خودگران فلسطین روز ۱۷ خرداد در بغداد گفت این تشکیلات آماده است تا رهبری «یکپارچه» فلسطین را پس از پایان جنگ غزه مجددا برقرار کند.
محمد مصطفی، نخستوزیر تشکیلات خودگران فلسطین
حکمرانی بر سرزمینهای فلسطینی از سال ۲۰۰۷ دچار دودستگی شده؛ کنترل نوار غزه در دست حماس است و در آن سو، تشکیلات خودگردان، به رهبری محمود عباس، اختیاراتی هرچند محدود در کرانه باختری رود اردن دارد.
مصطفی تاکید کرد: «ما باید برای ایجاد یک کشور [فلسطین] و مسوولیتهایی که این موضوع در پی خواهد داشت، آماده باشیم.»
پارلمان اسلوونی روز ۱۵ خرداد با اکثریت آرا بهطور رسمی کشور مستقل فلسطین را به رسمیت شناخت.
رویترز در گزارشی تحلیلی مینویسد گروه حماس که طی هشت ماه جنگ دستکم نیمی از نیروهای خود را از دست داده است، تغییر رویه داده و با توسل به تاکتیک «بزن در رو» مختص گروههای شورشی، در تلاش است اقدامات اسرائیل برای کنترل اوضاع در غزه را ناکام بگذارد.
رویترز در این گزارش به تاریخ پنجشنبه ۱۶ خرداد ماه، پس از بررسیها و همچنین رایزنی با سه مقام ارشد آمریکایی که تحولات میدان منازعه را رصد میکنند، به این نتیجه رسیده که تعداد نیروهای حماس بهشدت تقلیل یافته و به ۹ تا ۱۲ هزار نفر رسیده است. در حالی که پیشتر و زمانی که غزه در اختیار حماس بود، شمار نیروهای این گروه ۲۰ تا ۲۵ هزار نفر ارزیابی میشد.
این گزارش میگوید جنگجویان حماس به شدت از درگیری رو در رو با نیروهای اسرائیلی در نزدیکی رفح، جنوبیترین شهر غزه احتراز میکنند و به شهادت یکی از این مقامات بلندپایه آمریکایی، در مقابل به اجرای عملیات کمین و یا کارگذاشتن بمب عمدتا در پشت خطوط نیروهای اسرائیلی تمایل نشان میدهند.
وسام ابراهیم، از شهروندان منطقه هم این تغییر رویه را تایید میکند و میگوید شاهد تغییر شیوه عملیاتی حماس بوده است. او در گفتوگویی تلفنی با رویترز تصریح کرده است: «در ماههای اول منازعه، نیروهای حماس به محض حضور نیروهای اسرائیلی در منطقه با آنها درگیر میشدند اما در حال حاضر تغییر مشهودی در شیوه عملیات آنها قابل مشاهده است. آنها منتظر مستقر شدن نیروهای اسرائیلی میشوند و بعد عملیات کمین و غافلگیری را پی میگیرند.»
مقامات آمریکایی که به دلیل حساسیت مبحث درخواست کردند تا نامشان فاش نشود، بر این باورند که حماس میتواند تا ماهها با کمک سلاحهایی که از تونلهای زیرزمینی به غزه قاچاق میشود به این شیوه مبارزه ادامه دهد. آنها همچنین با اشاره به حجم عمده مهمات منفجر نشده، تجهیزات تغییر کاربری داده شده و تسلیحات به جامانده از ارتش اسراییل به عنوان عناصری برای ادامه این رویه تاکید میکنند.
این گزارش میافزاید با درک این موضوع بود که تساخی هانگبی، مشاور امنیت ملی نخستوزیر اسرائیل، هفته گذشته در ارزیابی خود از وضعیت جنگ پیشبینی کرد این منازعه دستکم تا پایان سال ۲۰۲۴ ادامه خواهد داشت.
این درحالی است که پیشتر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل اعلام کرده بود تا زمانی که تواناییهای گروه حماس از بین نرفته، پایانی برای جنگ غزه وجود نخواهد داشت و اسرائیل حاضر به برقراری آتشبس دایمی نخواهد شد.
سخنگوی حماس به درخواستهای رویترز برای اظهار نظر درباره تغییر راهبرد نظامی این گروه پاسخی نداد. این در حالی است که برخی از جنگجویان وابسته به این گروه در یک حرکت تبلیغاتی موازی، ویدیوهایی از حملات مخفیانه به نیروهای اسرائیلی ضبط و پس از ویرایش، آنها را در تلگرام و دیگر پایانههای رسانهای اجتماعی منتشر میکنند.
این گزارش با اشاره به اینکه اسرائیل تنها حدود ۳۰۰ سرباز در جنگ غزه از دست داده، به نقل از پیتر لرنر، یک سخنگوی نیروهای دفاع اسرائیل (IDF) آورده است مقامات نظامی این کشور بر این باورند که هنوز تا نابودی کامل حماس راه زیادی باقی مانده است. لرنر تاکید میکند هنوز حدود نیمی از توان نظامی حماس به قوت خود باقی مانده است.
لرنر میگوید اگرچه ارتش اسرائیل در حال تطبیق با تغییر شیوه جنگی حماس است اما واقعیت این است که ارتش اسرائیل قادر نیست نفر به نفر جنگجویان حماس و تک تک تونلهای حماس را از بین ببرد.
او گفت: «کشتن و از میان برداشتن تک تک تروریستها از روی زمین هیچوقت هدف ما نبوده. چنین هدفی واقع گرایانه هم نیست. اما نابود کردن توان نظامی و حکمرانی حماس یک هدف نظامی شدنی و قابل دستیابی است.»
نتانیاهو و دولت او تحت فشار واشنگتن هستند تا به طرح آتشبس پیشنهادی برای پایان منازعه تن بدهند.
منازعه میان ارتش اسرائیل و حماس پس از حمله تروریستی ۱۵ مهر این گروه به اسرائیل و قتلعام ۱۲۰۰ تن عمدتا غیرنظامی از جمله زنان، کودکان، و سالخوردگان آغاز شد. در این حمله تروریستی ۲۵۳ شهروند اسراییلی به گروگان گرفتهشدند. اسرائیل معتقد است تاکنون بیش از یک سوم گروگانهای باقیمانده در اسارت حماس در نوار غزه جان خود را از دست دادهاند. حمله هوایی و زمینی ارتش اسرائیل به نوار غزه که متعاقب این عملیات رخ داد بنا به آمار مقامات بهداشتی فلسطینی دستکم ۳۶ هزار کشته برجای گذاشته است و بنا به اعلام سازمان ملل بیش از یک میلیون نفر در معرض در سطحی «فاجعهبار» از گرسنگی قرار دارند.
راهحل سریع وجود ندارد
مقامات اسرائیلی و آمریکایی بر این باورند که چیزی بین هفت تا هشت هزار جنگجوی حماس در آخرین دژ مهم مقاومت این گروه در رفح به دام افتادهاند. به باور آنها رهبران ارشد حماس یعنی یحیی سنوار، برادرش محمد، و دستیار دوم او، محمد ضیف هنوز زنده هستند و به همراه گروگانهای اسرائیلی در تونلها پنهان شدهاند.
یکی از مقامات دولتی آمریکا که برای این گزارش مصاحبه کرده، گفته است این گروه فلسطینی نشان داده آنها میتوانند پس از انجام حملات، به سرعت منطقه را ترک کنند و به پناهگاههای امن بروند، خود را بازسازی کنند و در مناطقی که اسرائیل فکر میکرد پاکسازی شدهاند، دوباره ظاهر شوند. لرنر، با اشاره به مبارزه طولانی پیشرو با گروهی که از سال ۲۰۰۶ به غزه تسلط دارد میگوید: «پس از ۱۷ سال اجازه دادن به آنها برای ایجاد و استفاده از ظرفیتهای موجود و ساختوساز (تونلها)، راهحل سریعی پیش رویمان وجود ندارد.
حماس در طی سالهای تسلطش بر غزه توانسته مجموعهای از تونلها به مسافت ۵۰۰ کیلومتر بنا کند. این مارپیچ که توسط نیروهای نظامی اسرائیل با عنوان «متروی غزه» نامگذاری شده است، تقریبا معادل نیمی از طول سیستم متروی نیویورک است. این سازهها با آب، برق و تهویه هوا تجهیز شدهاند و نه تنها مخفیگاه رهبران حماس و مراکز فرماندهی و کنترل به شمار میروند که حجم معتنابهی از سلاح و مهمات را در خود جای دادهاند.
تکرار فلوجه؟
حمله نظامی به غزه، طولانیترین و سنگینترین عملیان نظامی اسرائیل از زمان حمله به لبنان برای اخراج سازمان آزادیبخش فلسطینی در سال ۱۹۸۲ تاکنون به شمار میرود.
نتانیاهو تاکنون به همه درخواستهای داخلی و بینالمللی برای تبیین یک برنامه مدون برای بعد از جنگ بیتوجهی کرده است. آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا هشدار داده است که نبود چنین نقشهراهی ممکن است ماشه هرج و مرج در این باریکه را بکشد.
رویترز در تهیه این گزارش با دولتمردی عرب هم گفتوگو کرده است. این مقام مدعی شده در میانه خلاء قدرت در غزه، باندهای تبهکاری شکل گرفتهاند که نه تنها محمولههای غذایی را غارت میکنند که سرقتهای مسلحانه نیز انجام میدهند.
این مقام و دو منبع دیگر دولتی در جهان عرب، که همگی خواستار ناشناس ماندن بودند تا بتوانند آزادانه صحبت کنند، گفتهاند نیروهای نظامی اسرائیل ممکن است با تهدیدهای مشابهی همانند آنچه ارتش آمریکا در خلال حملهاش به عراق در خلال سالهای ۲۰۰۴ تا ۲۰۰۶ در فلوجه با آن روبهرو شد، دست به گریبان شوند.
وقوع یک شورش گسترده در فلوجه، ابتدا باعث افزایش حضور اعضای القاعده و پس از آن داعش شد. این هرج و مرج چنان شدت یافت که کل عراق را بلعید و با گذشت دو دهه از آن عراق هنوز به طور کامل از آن رها نشده است.
واشینگتن و متحدان عرب آمریکا میگویند که در حال تدوین برنامهای برای پایان جنگ در غزه هستند که بر ایجاد مسیری غیرقابل بازگشت و زمانبندی شده مبتنی است و ایجاد دولتی فلسطینی را دنبال میکند.
اینکه ایالات متحده بتواند نظر نتانیاهو را در مورد ایده دو دولت مستقل جلب کند، موضوع چالش بزرگتری است که عادیسازی روابط ریاض با اسرائیل در گرو آن است.
نتانیاهو همواره با طرح و پیشنهاد تشکیل دولت فلسطینی مخالفت کرده است.
دیوید شنکر، دستیار پیشین وزیرخارجه آمریکا در امور منطقهای و محقق ارشد در موسسه واشینگتن، عقبنشینی آسان ارتش اسرائیل از سرزمینهای فلسطین را نامحتمل میداند. او بر این عقیده است که اسرائيل قصد دارد به هر نحوی کنترل امنیت را در دست داشته باشد.
او میگوید: «اسرائیل میخواهد کنترل کامل را در دست داشته باشد. آنها میخواهند پهپادهای اسرائیلی به طور مداوم بر فراز غزه پرواز کنند و به محض مشاهده هر گونه تحرکی از سوی حماس، مانعی در مسیر بازگشت خود نبینند.»
وبسابت پولیتیکو گزارش داد یک کارزار انتشار اطلاعات جعلی درباره مناقشه غزه که به اسرائیل مرتبط بوده، دستکم ۱۲۸ عضو کنگره آمریکا را هدف قرار داده است.
بر اساس این گزارش که روز پنجشنبه ۱۷ خرداد منتشر شد، اهداف اصلی این کارزار، انتقاد از گروههای حقوق بشری فلسطینی، بیاعتبار کردن روایتهای نقض حقوق بشر به دست ارتش اسرائیل، و همچنین حمایت از عملیات نظامی این کشور بوده است.
وجود یک کارزار نشر اطلاعات جعلی به نفع اسرائیل با محوریت جنگ غزه، برای اولین بار در ماه مارس سال جاری میلادی مورد بحث قرار گرفت.
بررسیها نشان میدهند حدود ۶۰۰ حساب کاربری جعلی در فضای مجازی در اقدامی از پیش هماهنگ شده، بیش از دو هزار نظر را در هفته در حمایت از عملیات نظامی اسرائیل در غزه منتشر کردهاند.
اعضای حماس ۱۵ مهر سال گذشته (هفتم اکتبر) با حمله به جنوب اسرائیل حدود هزار و ۲۰۰ نفر را کُشتند و بیش از ۲۵۰ نفر را به گروگان گرفتند.
اسرائیل در پاسخ به این تهاجم، عملیات نظامی وسیعی را در نوار غزه آغاز کرد که بر اساس آمار وزارت بهداشت حماس، تاکنون منجر به کشته شدن بیش از ۳۶ هزار و ۶۵۰ نفر شده است. دستکم ۸۳ هزار و ۳۰۰ فلسطینی نیز در جریان مناقشه غزه زخمی شدهاند.
نظامیان اسرائیلی در نزدیکی مرز غزه، ۱۷ خرداد
روزنامه نیویورک تایمز روز ۱۶ خرداد به نقل از چند مقام اسرائیلی که هویتشان افشا نشده بود، گزارش داد وزارت امور دیاسپورا (یهودیان خارج از اسرائیل) پشت کارزار نشر اخبار جعلی درباره جنگ غزه بوده است.
به گفته این روزنامه، حسابهای جعلی فعال در این کارزار از قانونگذاران آمریکایی خواستهاند از عملیات نظامی اسرائیل در غزه حمایت مالی کنند. با این حال، تعداد اعضای کنگره آمریکا که هدف این حسابهای جعلی قرار گرفته بودند، تاکنون افشا نشده بود.
مجلس نمایندگان آمریکا روز یکم اردیبهشت بسته کمک امنیتی ۹۵ میلیارد دلاری به اسرائیل، اوکراین و تایوان را پس از ماهها کشمکش و مجادله تصویب کرد.
پولیتکو با استناد به دادههای فِیک ریپورتر، یک گروه اسرائیلی ناظر بر انتشار اطلاعات جعلی در فضای مجازی، نوشت کارزار هدایت شده از سوی دولت اسرائیل اکثرا به دنبال تاثیرگذاری بر نمایندگان دموکرات بوده است.
با این حال، انتشار اخبار جعلی درباره مناقشه غزه تنها مختص اسرائیل نبوده و متحدان حماس، از جمله حکومت ایران نیز کوشیدهاند معادلات در فضای مجازی را به نفع خود رقم بزنند.
تیکتاک روز چهارم خرداد اعلام کرد دهها حساب وابسته به جمهوری اسلامی که با هدف نفوذ در بریتانیا و آمریکا ایجاد شده بودند، از این شبکه اجتماعی حذف شدهاند.
بر اساس این گزارش، حسابهای تحت کنترل حکومت ایران در تیکتاک همزمان با آغاز جنگ حماس و اسرائیل، روایات مورد نظر تهران را درباره این واقعه منتشر میکردند.
پولیتیکو در ادامه گزارش خود آورده است نام دستکم ۱۲۸ عضو کنگره، از جمله مایک جانسون، رییس مجلس نمایندگان ایالات متحده، چاک شومر، جیم کلایبرن، الهان عمر، حکیم جفریز، رافائل وارناک و شونتل براون در میان اهداف کارزار اطلاعات جعلی اسرائیل دیده میشوند.
مایک جانسون، رییس مجلس نمایندگان ایالات متحده
این کاربران جعلی خود را به عنوان شهروندان ایالات متحده معرفی میکردند و با انتشار لینکهایی حاوی اطلاعات نادرست، به دنبال تقویت مواضع اسرائیل در فضای مجازی بودند.
نیویورک تایمز پیش از این خبر داده بود این کارزار دو میلیون دلار هزینه در بر داشته و اسرائیل اجرای آن را به یک گروه بازاریابی سیاسی به نام STOIC محول کرده است.