علی بهادری جهرمی، سخنگوی دولت در صفحه توییترش ضمن اشاره به پرتاب ماهواره ایرانی «خیام» از سوی روسیه، نوشت: «فضا در تسخیر دانش ایرانی.» او همچنین اضافه کرد که از دادههای ارسالی این ماهواره در زمینههایی از جمله مخاطرات طبیعی، جنگلخواری و حراست از مرزهای ایران استفاده خواهد شد.
سوئد در بیانیهای در نشست بازنگری معاهده منع اشاعه سلاحهای اتمی (انپیتی) در سازمان ملل نسبت کاهش نظارت آژانس بر فعالیتهای هستهای ایران ابراز نگرانی کرد.
این بیانیه سوئد که روز دوشنبه ۱۷ مرداد منتشر شده، به آخرین گزارش رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی که درباره کشف اورانیوم غنیشده در مکانهای اعلام نشده ایران اشاره دارد.
همچنین این بیانیه تاکید میکند که آژانس دیگر قادر به راستیآزمایی درست و کامل گزارش ایران در این زمینه نیست مگر این که جمهوری اسلامی به طور جدی در این زمینه با آژانس همکاری کند تا سرنوشت چنین مواد و تجهیزات آلوده هستهای مشخص شود.
سوئد همچنین از ایران خواست تمام اطلاعات مورد نیاز را در اختیار آژانس قرار دهد و قطعنامهای را که شورای حکام اخیرا به تصویب رسانده به اجرا بگذارد.
پیشتر آژانس بینالمللی انرژی اتمی اعلام کرده بود که جمهوری اسلامی در این زمینه همکاری کامل نکرده است.
سوئد به برجام نیز اشاره و اعلام کرد اجرای کامل و موثر این توافق برای تقویت انپیتی و همچنین صلح و امنیت بینالمللی نیاز است.
به تازگی روابط سوئد و ایران بر سر محاکمه حمید نوری برای نقش داشتن در اعدامهای ۶۷ پرتنش شده است.
همچنین جمهوری اسلامی برای فشار بر سوئد به تازگی از بازداشت یک تبعه سوئدی خبر داد، اما یک سخنگوی وزارت خارجه سوئد اعلام کرد گزارش وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی درباره بازداشت یک شهروند سوئدی، مربوط به دستگیری یک تبعه حدودا ۳۰ ساله است که این کشور اروپایی در اردیبهشت ماه خبر بازداشت او را تایید کرده بود.
در اواسط اردیبهشت ماه و یک هفته پس از هشدار سوئد به شهروندانش در مورد سفر به ایران، رسانههای این کشور از دستگیری یک گردشگر سوئدی هنگام خروج از ایران خبر دادند.
این بازداشت همزمان با ورود دادگاه استکهلم سوئد به مرحله صدور حکم برای نوری انجام شد.
میرحسین موسوی، از رهبران اعتراضها به نتایج انتخابات سال ۱۳۸۸ در ایران، در یادداشتی نسبت به جانشینی موروثی رهبری در حکومت جمهوری اسلامی هشدار داد.
به گزارش وبسایت کلمه، موسوی این هشدار را در نوشتاری مطرح کرده که مقدمهای بر «ترجمه عربی بیانیههای جنبش سبز» است و شامل روایت و تحلیلهایی از وقایع رخ داده در اعتراضهای پس از انتخابات ۸۸ و جنبشهای اعتراضی منطقه میشود.
این چهره سیاسی که از بهمن ۱۳۸۹ در حصر خانگی است، در این متن با اشاره به گمانهزنیها درباره جانشینی فرزند علی خامنهای به عنوان رهبر بعدی جمهوری اسلامی نوشت: «زبانشان لال! مگر سلسلههای ۲۵۰۰ ساله بازگشتهاند که فرزندی پس از پدرش به حکومت برسد؟»
در ایران و طی بیش از یک دهه اخیر در محافل سیاسی و خبری همواره گمانهزنیهایی مبنی بر احتمال جانشینی مجتبی خامنهای، پسر دوم او، مطرح میشود. او چهره پرنفوذ پشت پرده در جمهوری اسلامی است و گزارشهایی از نزدیکیاش با سپاه پاسداران و مقامهای امنیتی بلندپایه همچون حسین طائب، رییس پیشین سازمان اطلاعات سپاه، منتشر شده است.
نام مجتبی خامنهای همچنین در ارتباط با برخی پروندههای مربوط به فساد اقتصادی سپاه نیز برده شده است. پیشتر، محمد سرافراز، رییس اسبق سازمان صدا و سیما، از نقش مجتبی خامنهای و حسین طائب در اتفاقات منجر به استعفای خود سخن گفته بود.
او تاکنون سخنرانی، اظهارنظر رسمی و حضور رسانهای نداشته و صرفا در برخی راهپیماییها و مراسم حکومتی در عموم دیده شده است. با این حال، بسیاری از تحلیلگران و فعالان سیاسی، مجتبی را پرنفوذترین فرزند خامنهای میدانند و به ردپای او در برخی تصمیمها و سیاستهای مهم جمهوری اسلامی اشاره میکنند.
موسوی در ادامه نوشتار خود درباره جانشینی موروثی رهبر در ایران نوشت: «سیزده سال است که اخبار این توطئه شنیده میشود. اگر به راستی در پی آن نیستند چرا یک بار چنین نیتی را تکذیب نمیکنند؟»
انتقاد از «جرائم ننگین» جمهوری اسلامی در منطقه
موسوی همچنین در نوشتهاش به تندی از سیاستهای منطقهای جمهوری اسلامی انتقاد کرد.
او با اشاره به «جرائم ننگین» حکومت در خاورمیانه و «غمنامهای که همچنان در سوریه ادامه دارد»، افزود: «حاکمیت، نام بهار عربى را به بیدارى اسلامى تغییر داد، تا حرکت معطوف به آزادى و عدالت ملتهاى به ستوه آمده از دیکتاتورى و گرسنگى و فقر و بىعدالتى و مجالس قلابى را از حقیقتش خالى کند.»
رهبر اعتراضات ۸۸ تاکید کرد: «گناه بزرگ حکومت ما دست بردن در حقیقت معانی است. هر نام پرشکوهی به ننگینترین جرائم تعلق میگیرد. دفاع از حرم که به معنای حراست از قلب مومن در مقابل کمترین گرایش به ستمگران است، به خون ریختن در سرزمینهای بیگانه برای تحکیم پایههای رژیمی کودککش اطلاق میشود.»
جمهوری اسلامی به نظامیان وابسته به خود و مورد حمایتش که در جنگ سوریه شرکت داشته یا کشته شدهاند با نام «مدافع حرم» اشاره میکند. سیاستهای مداخلهجویانه ایران در درگیریهای منطقه و امور داخلی کشورهایی از جمله سوریه، عراق، یمن و لبنان همواره مورد انتقاد شدید غرب، کشورهای عربی منطقه و همچنین برخی فعالان و سیاستمداران داخل و خارج ایران بوده است.
به علاوه در سالهای گذشته، شعارهایی در اعتراضات مختلف مردمی در ایران در مخالفت با این سیاستها از جمله «سوریه رو رها کن، فکری به حال ما کن» و «نه غزه نه لبنان، جانم فدای ایران» تکرار شده است.
موسوی در این باره نوشت: «مصیبتهاى ناشى از این اقدامات برای ایران و منطقه همه از یک خطاى بزرگ ریشه مىگرفت و آن دست بردن در مضمون حقیقى خواست ملتها بود. مردم تشنه آناند که آزاد باشند و خود بر گزینند، و این انتخاب آنان قطعا به نفع بشریت به طور عموم، با هر ایده و ایمانى، و به سود منافع ملى و حاکمیت مردم خواهد بود.»
موسوی پس از سرکوب اعتراضهای آبان ۹۸ هم در بیانیهای با جنایت توصیف کردن این سرکوب و کشتار معترضان نوشته بود: «تیراندازان نماینده حکومت دینی بودند و فرمانده کلشان ولی فقیه.»
میرحسین موسوی، زهرا رهنورد و مهدی کروبی بهدنبال اعتراض به نتیجه انتخابات مناقشهبرانگیز سال ۸۸، از بهمن سال ۸۹ تاکنون در حصر خانگی به سر میبرند و درخواستهای متعدد از حکومت برای آزادی آنها منجر به رفع حصر کامل آنها نشده است.
با وجود انتقادها و نگرانیها از افزایش همکاری نظامی تهران و مسکو، روسیه ماهواره ایرانی «خیام» را از پایگاه فضایی بایکونور قزاقستان به فضا پرتاب کرد.
به نوشته رسانههای ایران، این ماهواره که ۶۰۰ کیلوگرم وزن دارد، روز سهشنبه ۱۸ مرداد با ماهوارهبر سایوز به مدار ۵۰۰ کیلومتری زمین پرتاب شد.
به نوشته خبرگزاری ایسنا، هدف از پرتاب این ماهواره این است که به مدت پنج سال از دادهها و تصاویر ارسالی آن در حوزه کشاورزی، منابع طبیعی، محیط زیست، منابع آبی، معادن و پایش مرزها و مدیریت حوادث غیرمترقبه و نیروهای دفاعی استفاده شود.
خبرگزاری دولتی ایرنا هم نوشت: «ماهواره خیام که مالکیت آن در اختیار سازمان فضایی ایران است، با سنجندههای دقیق در طیفهای مختلف، زیر ساختی مناسب برای هوشمندسازی بخشهای گوناگون کشور خواهد بود.»
در پی پرتاب این ماهواره، علیرضا نعیمی، مدیرکل عملیات فضایی سازمان فضایی ایران گفت ماهواره خیام هنوز در شرایط کاربردی قرار نگرفته است.
او افزود: «چهار ماه طول میکشد که ماهواره خیام در مرحله کاربردی قرار بگیرد تا بتوانیم تصاویر و اطلاعات آن را در اختیار مردم قرار دهیم.»
پیشتر، روزنامه واشینگتنپست به نقل از مقامهای امنیتی غربی گزارش داده بود که روسیه قصد دارد ماهواره خیام را ابتدا برای اهداف خود در اوکراین پرتاب کند.
گزارش شده بود مهمترین مزیت بالقوه پرتاب این ماهواره ایرانی از سوی روسیه، این است که به جمهوری اسلامی امکان میدهد از آن برای نظارت مستمر بر مکانهای انتخابی خود از جمله تاسیسات نظامی اسرائیل، پالایشگاههای نفت و زیرساختهای حیاتی کشورهای حوزه خلیج فارس استفاده کند.
نشریه تلگراف، چاپ بریتانیا، هم گزارش داد بود روسیه قصد دارد از ماهواره خیام با هدف جاسوسی از ارتش اوکراین استفاده کند.
در پی این گزارشهای رسانهای، سازمان فضایی ایران گزارشها درباره پرتاب ماهواره «خیام» برای استفاده نظامی روسیه در اوکراین را تکذیب و اعلام کرد که کنترل و بهرهبرداری از این ماهواره در خاک ایران انجام خواهد شد.
در اطلاعیه سازمان فضایی ایران بدون اشاره به روسیه اعلام شده که «در این فرآیند هیچ کشور ثالثی امکان دسترسی به اطلاعات آن را نداشته و برخی شایعات منتشره در خصوص استفاده از تصاویر این ماهواره برای مقاصد نظامی سایر کشورها صحت ندارد.»
پرتاب ماهواره ایران از سوی روسیه در حالی است که جمهوری اسلامی در پرتاب اخیر ماهواره خود ناکام ماند.
بنابر اطلاعات رسیده از منابع غربی به ایراناینترنشنال، موشک ماهوارهبر ذوالجناح به فضا، نتوانست حتی نیمی از مسیر تعیین شده را طی کند و پس از پرتاب سقوط کرده است.
روز پنجم تیر احمد حسینی، سخنگوی گروه فضایی وزارت دفاع جمهوری اسلامی، از دومین پرتاب آزمایشی ماهوارهبر «ذوالجناح» خبر داده بود. اولین پرتاب آزمایشی ماهوارهبر ذوالجناح در بهمن ٩٩ صورت گرفته بود.
روز نهم دی ماه سال گذشته نیز پنجمین پرتاب موشک ماهواره بر سیمرغ ناموفق بود. پس از انتشار گزارشها درباره دو پرتاب ناموفق ماهوارهبر توسط ایران، محمدجواد ظریف، وزیر خارجه وقت، بهمنماه ۹۷ از احتمال خرابکاری آمریکا در پرتاب این ماهوارهها سخن گفت.
دو روز پیش از آن روزنامه نیویورک تایمز در گزارشی نوشته بود که از سالها پیش واز زمان دولت اوباما، آمریکا یک برنامه مخفیانه برای کارشکنی در اهداف موشکی ایران داشته است.
مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا با اشاره به پایان یافتن مذاکرات مربوط به احیای برجام تاکید کرد که متن فعلی «متن نهایی» است؛ با این حال مقامهای جمهوری اسلامی همچنان از «ادامه بررسیها» سخن گفتهاند و سایت وابسته به شورای عالی امنیت ملی نیز نهایی بودن متن فعلی را به شدت رد کرد.
مذاکرات پنج روزه وین روز دوشنبه ۱۷ مرداد پایان یافت و انریکه مورا و همکارانش هتل کوبورگ را ترک کردند؛ همچنین گزارش شد که علی باقری کنی به تهران بازمیگردد.
ساعتی بعد جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا که هماهنگی مذاکرات احیای برجام را برعهده دارد، در توییتهایی نوشت: «درباره هرچه قابل مذاکره بود مذاکره شد و این متن نهایی است.»
او توضیح داد که متن قبلیاش در ۲۱ ژوییه ارائه شد و در روزهای اخیر در جریان مذاکرات غیرمستقیم طرفهای ایرانی و آمریکایی چند مورد «اصلاح فنی» روی آن متن انجام شد.
به نوشته بورل، درباره «متن نهایی» فعلی باید در پایتختها تصمیم سیاسی گرفته شود.
ساعاتی پیش از بورل نیز یک مقام ارشد اروپایی در پاسخ خبرنگار ایران اینترنشنال گفت: «مذاکرات احیای برجام تمام شده و این متن نهایی است.»
یک سخنگوی وزارت خارجه آمریکا نیز تاکید کرد واشینگتن آماده است تا بر اساس متن ارائه شده اتحادیه اروپا، به سرعت توافق احیای برجام را امضا کند و اکنون باید دید آیا تهران نیز آماده اجرای متقابل است.
با این حال مقامهای جمهوری اسلامی نهایی بودن متن را به شدت رد کردند و ابتدا خبرگزاری جمهوری اسلامی به نقل از یک مقام وزارت امور خارجه نوشت در مذاکرات وین «پیشرفتهای نسبی» به دست آمد اما مواردی مطرح شد که «نیازمند بررسی جامع هستند».
حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، نیز در یادداشتی اینستاگرامی نوشت در تماس تلفنی با جوزپ بورل، به او گفته است هیات مذاکرهکننده ایرانی «ایدههای سازنده» ارائه داده و «انتظار میرود همه طرفها برای دستیابی به متن نهایی توافق از خود اراده و جدیت نشان دهند».
با این حال نورنیوز، وابسته به شورای عالی امنیت ملی، اظهارات مقامهای اتحادیه اروپا را «تلاش غرب برای القاء نهایی شدن توافق» خواند و به شدت به آمریکا و اروپا تاخت.
این وبسایت در یادداشتی نوشت: مقامهای جمهوری اسلامی گفتهاند در برخی موضوعات پیشرفت نسبی حاصل شده «اما معنی این اظهارات به طور قطع رسیدن طرفین به متن نهایی توافق نیست».
نورنیوز با اشاره به یازده ماه گفتوگو در وین نوشت: رویکرد غربیها تاکنون تاثیری بر مواضع اصولی ایران نداشته و از این پس نیز نخواهد داشت.
وزارت بازرگانی آمریکا شرکت چینی «فار ایست کیبل» را به کمک به یک شرکت چینی دیگر برای نقض تحریمهای ایران متهم کرد.
بر اساس اتهام نامهای که وزارت بازرگانی آمریکا شامگاه دوشنبه ۱۷ مرداد منتشر کرد، شرکت فار ایست کیبل متهم شده در دورهای که شرکت چینی زد.تی.ئی تحت نظارت و بازرسی بود، مخفیانه به آن کمک کرده است.
بنابر همین گزارش، فار ایست کیبل از سپتامبر ۲۰۱۴ تا ژانویه ۲۰۱۶ به عنوان «واسطه پنهان» زد.تی.ئی عمل کرد و قراردادهایی بین زد.تی.ئی و شرکتهای مخابراتی ایران برای دریافت تجهیزات آمریکایی به امضا رساند.
شرکت چینی زد.تی.ئی سالها متهم بود که تجهیزات حساس ارتباطاتی ساخت آمریکا را غیرقانونی به ایران منتقل کرده و در روند تحقیقات نیز به مقامات آمریکایی دروغ گفته است.
این شرکت سرانجام اوایل ۲۰۱۷ با پذیرش اتهامات خود، با وزارت دادگستری آمریکا به توافق رسید که جریمهای معادل ۸۹۲ میلیون دلار پرداخت کند. بخشی از جریمه دیگر این شرکت نیز در حالت تعلیق قرار دارد.
اکنون وزارت بازرگانی آمریکا شرکت چینی فار ایست کیبل را متهم کرده که در دورهای به مدت حدود یک سال و نیم، مخفیانه واسطه زد.تی.ئی و شرکتهای ایرانی شد و ۱۸ مورد از مقررات تحریمها را نقض کرد.