پارلمان سوئد مجددا ماگدالنا اندرسون، وزیر خزانهداری، را به عنوان نخستوزیر این کشور انتخاب کرد او که اولین نخستوزیر زن این کشور است، هفته گذشته هم توسط پارلمان برای این پست انتخاب شد، اما به دلیل قبول نشدن بودجه پیشنهادیاش و شکست دولت ائتلافی پس از چند ساعت کنارهگیری کرد
هادی قائمی، مدیر کمپین حقوق بشر در ایران، درباره اعتراضات اخیر در اصفهان گفت: «مقامات جمهوری اسلامی مسئول اصلی جان و سلامت معترضانی هستند که زخمی و بازداشت شدهاند.»
کمپین حقوق بشر در ایران روز دوشنبه هشتم آذرماه با انتشار بیانیهای نوشت: «با وجود به رسمیت شناخته شدن اعتراضات مسالمتآمیز مردم در اصل ۲۷ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، حاکمیت عملا نیروهای نظامی و امنیتی را در صف اول برخورد با اعتراضات اصفهان قرار داد و زایندهرود را خونآلود کرد.»
این کمپین «سرکوب شدید معترضان به دست حاکمیت» را به سختی محکوم کرد و از مقامات جمهوری اسلامی ایران خواست «حق اعتراض مردم به بحران بیآبی را به رسمیت بشناسد.»
بر اساس گزارشهای سازمانهای حقوق بشری، دستکم ۲۱۴ نفر از جمله ۱۳ کودک در جریان اعتراضات روزهای گذشته در اصفهان بازداشت شدند و تعدادی از بازداشتشدگان به زندان اصفهان، زندان خمینیشهر و ندامتگاه زنان اصفهان منتقل شدهاند.
پیشتر سازمان حقوق بشر ایران گزارش داده بود که در اعتراضات اصفهان در روز جمعه بیش از ۱۲۰ نفر بازداشت و به بازداشتگاه زندان دستگرد اصفهان منتقل شدند.
حسن کرمی، فرمانده یگانهای ویژه ناجا فقط بازداشت ۶۷ تن را تایید کرد و گفت: «بعضی افراد مسلح به سلاح کمری بودهاند و در این رابطه افرادی دستگیر شدهاند و برخورد قاطع قضایی منتظر آنها است.»
غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه، هم روز دوشنبه با صدور مجوز برای برخورد «نیروهای انتظامی و امنیتی و دادستانها» با معترضان گفت «افراد غافل یا بدخواه و اشخاص وابسته به خارج» در اعتراضات اخیر «موجسواری» کردند و در تلاش بودند «آرامش و امنیت مردم را به هم بزنند».
همچنین مقامهای پزشکی اصفهان بستری شدن دستکم ۱۹ نفر از مجروحان در بخشهای چشم پزشکی مراکز درمانی را تایید کردند و گفتند حال ۲ تن از آسیبدیدگان نامساعد است.
پایگاه خبری اکسیوس به نقل از دو منبع آمریکایی گزارش داد اسرائیل طی دو هفته اخیر اطلاعاتی را با آمریکا و چند متحد اروپایی به اشتراک گذاشته که نشان میدهد ایران در حال برداشتن گامهایی فنی در راستای آمادهسازی برای غنیسازی اورانیوم در سطح ۹۰ درصد است.
اکسیوس روز دوشنبه هشتم آذرماه با اعلام این خبر به نقل از یکی از منابع آمریکایی نوشت این اطلاعات نشان میدهد قدمهای مقدماتی ایران این امکان را فراهم میکند که این کشور در عرض چند هفته به سمت غنیسازی ۹۰ درصدی پیش برود.
این سطح غنیسازی برای تولید سلاح هستهای به کار میرود و ایران را بیش از همیشه در آستانه هستهای شدن قرار میدهد.
یکی از این منابع آمریکایی به اکسیوس گفت که ارزیابی تحلیلگران اطلاعاتی اسرائیل این است که ایران میتواند به زودی با برداشتن این گام از آن به عنوان اهرم فشار در مذاکرات وین استفاده کند.
اسرائیل همچنین ارزیابیهای اطلاعاتی را با آمریکا به اشتراک گذاشته که نشان میدهد تمایل ایران به داشتن اهرم فشار در وین میتواند تهران را به سمت افزایش بیشتر حملات علیه ایالات متحده و منافع و نیروهایش در منطقه از طریق متحدانش در عراق، سوریه و یمن سوق دهد.
ایران در حال حاضر در حال غنیسازی اورانیوم تا ۶۰ درصد را انجام میدهد که بسیار فراتر از سطح مجاز توافق هستهای به شمار میرود.
این گزارش همزمان با از سرگیری مذاکرات هستهای در وین منتشر شده است. در یک سو، ایران بر لغو تحریمها تاکید میکند و در سوی دیگر کشورهای اروپایی و آمریکا بر بازگشت ایران به تعهدات برجامی تاکید دارند.
در این میان اسرائیل نیز مخالفت خود را با لغو تحریمهای ایران اعلام کرده و وزیر خارجه این کشور طی سفری دو روزه به بریتانیا و فرانسه به دنبال رایزنی و توافقهایی برای مقابله با هستهای شدن ایران و لغو نشدن تحریمهای بانکی جمهوری اسلامی است.
همچنین انتظار میرود بنی گانتس، وزیر دفاع اسرائیل، در روزهای آینده به واشینگتن سفر کند تا با لوید آستین، وزیر دفاع و دیگر مقامات ارشد دولت بایدن درباره بحران هستهای ایران گفتوگو کند.
امانوئل مکرون، رییسجمهور فرانسه، در گفتوگویی تلفنی با ابراهیم رئیسی گفت که ایران باید به طور سازنده در مذاکرات احیای برجام شرکت کند.
دفتر ریاستجمهوری فرانسه دوشنبه هشتم آذرماه در بیانیهای اعلام کرد مکرون در این گفتوگو بر ضرورت تعامل سازنده ایران برای فراهم شدن امکان بازگشت سریع به توافق اشاره کرده است.
به گزارش رسانههای ایران، رئیسی هم در این مکالمه با مکرون موضوع مکالمه مذاکرات هستهای و مسائل دو جانبه بین دو کشور را مورد مذاکره قرار داد.
این گفتوگوی دوجانبه روسای جمهور ایران و فرانسه همزمان با نخستین روز ازسرگیری مذاکرات هستهای در وین صورت میگیرد. ایران از اتخاذ رویکرد و شیوهای جدید برای ادامه مذاکرات خبر داده است.
در سوی دیگر نیز اسرائیل تلاش میکند حین این گفتوگوها در وین، تحریمهای جمهوری اسلامی پابرجا بماند.
یائیر لاپید، وزیر خارجه اسرائیل، برای همین منظور و با هدف رایزنی با بریتانیا و فرانسه سفری دوروزه را به این دو کشور ترتیب داده است.
در حالی که اولین روز دور هفتم مذاکرات وین برای احیای برجام به پایان رسید، علی باقری کنی، سرپرست تیم جدید مذاکرهکنندگان جمهوری اسلامی گفت که آمریکا و متحدان غربیاش باید به ایران تضمین دهند که در آینده تحریم جدیدی علیه تهران اعمال نخواهند کرد.
معاون وزیر خارجه ایران و مذاکرهکننده ارشد این کشور روز دوشنبه هشتم آذر در وین به خبرنگاران گفت: «تمام طرفها توافق کردند که تمرکز مذاکرات باید بر لغو تحریمها باشد.»
او همچنین اضافه کرد: «من به دنباله مذاکرات هستهای امروز خوشبین هستم.»
همزمان انریکه مورا معاون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا که مدیریت مذاکرات وین برای احیای برجام را برعهده دارد، گفت ایران همچنان بر خواسته خود مبنی بر «لغو همه تحریمها» پافشاری میکند.
او ادامه داد در حالی که فوریت زمانی برای احیای برجام وجود دارد، اما هنوز هیچ جدول زمانی برای روند لغو احتمالی تحریمها علیه ایران وجود ندارد.
این مقام اتحادیه اروپا با این حال اضافه کرد اکنون نظرش نسبت به این مذاکرات مثبت است و مذاکرهکنندگان جدید جمهوری اسلامی از خود تمایل به تعامل جدی نشان دادند.
میخائیل اولیانوف، نماینده روسیه در مذاکرات وین هم در توییتی از پایان مذاکرات نشست کمیسیون مشترک برجام خبر داد و نوشت: «در جریان دور هفتم مذاکرات که با موفقیت آغاز شد، شرکتکنندگان در مورد اقدامات فوری بیشتر به توافق رسیدند.»
قرار است روز سهشنبه کارگروهی برای گفتوگو درباره تحریمها و روز چهارشنبه نیز کارگروهی درباره مسائل هستهای تشکیل شود.
پیشتر، همزمان با آغاز دور هفتم مذاکرات هستهای بین ایران و قدرتهای جهانی پس از چند ماه وقفه، در سطح معاونان و مدیران سیاسی وزیران خارجه در وین پایتخت اتریش، ایران اعلام کرد بازگشت بدون تضمین آمریکا به برجام مدنظر مقامهای تهران نیست.
حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران، در یادداشتی که در سایت وزارت خارجه منتشر شد، نوشت بازگشت احتمالی آمریکا به برجام بدون تضمینهایی که «تجربه تلخ گذشته» تکرار نشود، مورد توجه جمهوری اسلامی نخواهد بود. اشاره وزیر خارجه ایران به خروج آمریکا از برجام در دولت دونالد ترامپ است.
امیرعبداللهیان اضافه کرد جمهوری اسلامی «با حسننیت وارد مذاکرات میشود تا به یک توافق خوب برسد، اما درخواستهای فرابرجامی را نخواهد پذیرفت و در مورد موضوعات فراتر از برجام وارد مذاکره نمیشود.»
رویترز در آستانه ازسرگیری مذاکرات به نقل از دیپلماتهای غربی نوشت که مذاکرهکنندگان جدید تهران خواستههایی را مطرح کرده که آمریکا و اروپا آنها را غیرواقعبینانه میدانند.
نفتالی بنت، نخست وزیر اسرائیل، نیز از کشورها طرف مذاکره با ایران خواست مقابل باجخواهی هستهای حکومت این کشور مقاومت کنند.
بنی گانتس، وزیر دفاع اسرائیل، گفت اسرائیل اطلاعاتش در ارتباط با ادامه فعالیتهای ایران برای دستیابی به سلاح هستهای را در اختیار متحدان خود قرار داده است. او افزود اسرائیل مخالف مذاکره نیست اما مخالف این است که به ایران اجازه بدهند جهان را فریب دهد.
دور جدید مذاکرات هستهای وین، اولین دور از این مذاکرات است که با حضور تیم اعزامی از سوی دولت ابراهیم رئیسی به سرپرستی علی باقری کنی برگزار میشود.
شش دور از این مذاکرات، پس از انتخاب جو بایدن به ریاست جمهوری آمریکا و همچنین پیش از پایان کار دولت حسن روحانی در ایران برگزار شده بود.
در این مذاکرات، نمایندگان جمهوری اسلامی از دیدار و گفتوگوی مستقیم با نمایندگان آمریکا خودداری میکنند.
پیشتر رابرت مالی، نماینده ویژه وزارت خارجه آمریکا در امور ایران با انتقاد از اصرار مقامهای جمهوری اسلامی به گفتوگوی غیرمستقیم با آمریکا در وین به رادیو سراسری آمریکا گفته بود: «ما در یک اتاق هتل خواهیم بود و منتظر میمانیم تا گزارش دیگرانی را بشنویم که ایران قبول میکند با آنها صحبت کند.»
توافق هستهای ایران با آمریکا، بریتانیا، فرانسه، آلمان، روسیه و چین شش سال پیش در وین به امضا رسید.
اما پس از خروج آمریکا در دولت ترامپ از این توافق و اعمال دوباره تحریمها علیه جمهوری اسلامی، تهران نیز در روندی تدریجی از تعهدهای هستهای خود کاست.
همزمان با ازسرگیری مذاکرات وین برای احیای برجام، نفتالی بنت، نخست وزیر اسرائیل، از کشورها طرف مذاکره با ایران خواست مقابل باجخواهی هستهای حکومت این کشور مقاومت کنند.
بنت روز دوشنبه هشتم آذر در پیامی ویدیویی خطاب به نمایندگان کشورهای طرف مذاکره با ایران گفت: «امروز ایران با یک هدف مشخص وارد مذاکرات در وین خواهد شد. برای پایان دادن به تحریمها در ازای تقریبا هیچ.»
او ادامه داد: «ایران فقط برنامه هستهای خود را حفظ نمیکند، بلکه از امروز، برای آن هزینه هم دریافت خواهند کرد.»
بنت همچنین در بخش دیگری از این پیام ویدیویی به اعتراضات مردمی اخیر در اصفهان اشاره کرد و گفت: «همین هفته، رژیم ایران به مردم خودش در خیابانهای اصفهان شلیک کرد. بهخاطر جرات برای اعتراض به بیآبی در کشورشان. بله، آنها به شهروندان خود بهخاطر تشنگی شلیک کردند. چنین رژیم قاتلی نباید پاداش بگیرد.»
او تاکید کرد: «ایران در ازای وحشیگریهایش مستحق پاداش، معامله و لغو تحریمها نیست. من از متحدان اسرائیل در سراسر جهان میخواهم تسلیم باجخواهی هستهای ایران نشوید.»
نخست وزیر اسرائیل روز یکشنبه نیز از لغو احتمالی تحریمهای بینالمللی علیه جمهوری اسلامی ابراز نگرانی کرده بود.
بنت در نشست هفتگی کابینه اسرائیل درباره به ازسرگیری مذاکرات وین گفت: «اسرائیل از تمایل به لغو تحریمها و اجازه دادن به پرداخت میلیاردها دلار به ایران در ازای محدودیتهای هستهای ناکافی، بسیار نگران است.»
او ادامه داد: «این پیامی است که ما به هر طریقی به آمریکاییها و همه کشورهای مذاکرهکننده با ایران میرسانیم.»
کمی پس از این سخنان نخست وزیر اسرائیل، یائیر لاپید وزیر خارجه این کشور یکشنبه برای سفری دو روزه با هدف رایزنی با مقامهای فرانسه و بریتانیا درباره ایران وارد لندن شد.
او همزمان در یادداشت مشترکی با همتای بریتانیایی خود که در روزنامه تلگراف منتشر شد، نوشت: «زمان در حال گذر، نیاز به همکاری نزدیک با شرکا و دوستانمان برای خنثی کردن جاهطلبیهای ایران را تشدید میکند.»
قرار است بنی گنتس، وزیر دفاع اسرائیل نیز این هفته به واشینگتن سفر کند و درباره موضوع ایران با مقامهای آمریکایی مذاکره کند.
مقامهای اسرائیل در ماههای اخیر به صراحت با احیای توافق هستهای ایران ابراز مخالفت کردهاند و میگویند که تهران بیش از هر زمان دیگری به ساخت سلاح اتمی نزدیک شده است.