مقامهای اراک پاکبانهای شهرداری را تهدید کردند در تجمع خیابانی شرکت کنند
در ادامه سیاست فشار حکومتی برای شکلگیری تجمعات خیابانی، پیام رسیده از شهروندان از اراک حاکی از آن است که مقامهای استان مرکزی پاکبانها را برای حضور در تجمع «جانفداها» تحت فشار گذاشتهاند.
یک مخاطب در پیام خود گفت کارمندان شهرداری از جمله پاکبانها تهدید شدهاند اگر در رزمایش «جانفدایان» در روز چهارشنبه شرکت نکنند، امکان کار برای دو هفته نخواهند داشت. این مخاطب همچنین گفته که مدرسهها نیز احتمالا همزمان با این رزمایش تعطیل خواهند شد.
رسانه دولت جمهوری اسلامی با تبلیغات تجمع «جانفدایان» نوشت قرار است تجمعات حکومتی در ۱۲ شهرستان و از جمله اراک برگزار شود.
دیدار عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، با محمدباقر قالیباف در تهران، ۲۸ مهر ۱۴۰۵.
مقامهای جمهوری اسلامی در دیدار با فرمانده ارتش پاکستان ، آغاز مذاکره با آمریکا را مشروط به اجرای شروط تهران دانستند و بار دیگر بر خارج نشدن مواد هستهای از کشور تاکید کردند. این مواضع در جریان تلاش میانجیها برای احیای مذاکرات تهران و واشینگتن و در سایه تهدیدهای نظامی مطرح شد.
محمدباقر قالیباف، رییس مجلس، سهشنبه ۲۸ مهر در دیدار با عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، گفت جمهوری اسلامی «حرف جدیدی» ندارد و آمریکا تنها با اجرای شروط هفتگانهای که در نیویورک به آنها اشاره شد، میتواند اعتماد تهران را جلب کند.
قالیباف دولت ترامپ را به نقض تفاهمنامه اسلامآباد متهم کرد و گفت تهدیدها و تحرکات نظامی نمیتوانند تصمیمات راهبردی جمهوری اسلامی را تغییر دهند.
محسن رضایی، نماینده رهبر جمهوری اسلامی و دبیر شورای عالی امنیت ملی، نیز در دیداری جداگانه با منیر گفت تا آمریکا اعتمادسازی نکند، مذاکرهای در کار نخواهد بود و آغاز این روند را «تحقق شروط ایران» دانست. او تاکید کرد: «حتی ذرهای از مواد هستهای غنیشده از ایران خارج نخواهد شد.»
منیر که برای پنجمین بار از ۱۹ فروردین و آغاز آتشبس به ایران سفر کرده است، در نخستین ملاقات رسمی به دیدار مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، رفت. بر اساس اخبار کوتاهی که در رسانههای ایران از این دیدار منتشر شده است، پزشکیان نیز در گفتوگو با منیر آغاز هرگونه مذاکره را به رفع فشارها، تهدیدها و تحریمهای آمریکا مشروط کرد.
او تشدید تنشها در منطقه و اختلال در تنگه هرمز را ناشی از «خوی جنگطلبی آمریکا» دانست و گفت واشینگتن باید پاسخ دهد چرا جنگ را آغاز کرده و خود و جهان را درگیر آن کرده است.
فرمانده ارتش پاکستان در دیدارهای ۲۸ مهر، از بازگشایی مرز دو کشور از صبح سهشنبه خبر داد و مشکلات مرزی را موقتی و فنی خواند.
پیشنهاد میانجیها و چشمانداز نامشخص مذاکرات
روزنامه العربی جدید، نزدیک به قطر، همزمان با این دیدارها، به نقل از منابع آگاه گزارش داد قطر و پاکستان پیشنهادی برای ازسرگیری مذاکرات تهران و واشینگتن ارائه کردهاند که با «موافقت اولیه» دو طرف روبهرو شده و منیر آن را به تهران برده است.
به نوشته این رسانه، پیشنهاد شامل پرداخت سود حاصل از شش میلیارد دلار دارایی مسدودشده ایران در بانکهای قطر و موافقت تهران با بازدید محرمانه و اعلامنشده آژانس بینالمللی انرژی اتمی از تاسیسات هستهای است. منابع این روزنامه از احتمال گشایش در مذاکرات طی هفته جاری سخن گفتند.
در اظهارات منتشر شده از قالیباف و رضایی در رسانههای ایران به این پیشنهاد و جزییات مرتبط با آن اشارهای نشده است. حسن قشقاوی، سخنگوی کمیسیون امنیت ملی مجلس، نیز پیشتر گفته بود موضوعات هستهای «مطلقا» در دستور کار مذاکرات فعلی نیست.
در مقابل، رویترز به نقل از سه مقام ارشد جمهوری اسلامی و یک منبع آگاه در ایران گزارش داد تهران احتمال ازسرگیری حملات آمریکا و اسرائیل را جدی میداند و چشمانداز پیشرفت اساسی در مذاکرات پیش از انتخابات آمریکا ضعیف است.
یکی از این مقامها گفت ایران خود را برای ازسرگیری حملات آماده میکند و نمیخواهد به ترامپ امکان کسب پیروزی سیاسی بدهد. این گزارش بیانگر ارزیابی منابع ایرانی از احتمال اقدام نظامی واشینگتن است.
سفر منیر به تهران یک روز پس از رایزنیهای سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه، انجام شد. لاوروف پیش از ورود به ایران، در منامه با وزیران خارجه کشورهای شورای همکاری خلیج فارس دیدار کرده بود. این کشورها از مسکو خواسته بودند برای ترغیب تهران به گفتوگو و احیای امنیت کشتیرانی نقش فعالتری ایفا کند.
او دوشنبه ۲۷ مهر در دیدار با مقامهای جمهوری اسلامی، ضمن حمایت از میانجیها، خواستار بازگشت وضعیت خلیج فارس به شرایط پیش از بحران و تضمین تکرار نشدن حملات شده بود.
ترامپ شامگاه ۲۷ مهر اعلام کرد علاوه بر جنگ اوکراین، درباره ایران هم با روسیه مذاکره میکند و محدود بودن کمک روسیه و چین به تهران را مثبت ارزیابی کرد.
ادامه تماسها در سایه تهدیدهای نظامی
ماجد الانصاری، سخنگوی وزارت خارجه قطر، اعلام کرد دوحه با همکاری دیگر میانجیها در حال رایزنی با تهران و واشینگتن برای پایان دادن به جنگ است.
تام باراک، فرستاده ویژه ترامپ در امور سوریه، نیز به الجزیره گفت رییسجمهوری آمریکا بهدنبال صلح با تهران و بازگشایی تنگه هرمز است و تلاشها برای رسیدن به راهحل در هفتههای آینده ادامه خواهد یافت.
همزمان، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در سخنانی که دفتر او منتشر کرد، سرنگونی جمهوری اسلامی را راه جلوگیری از تلاش دوباره تهران برای ساخت سلاح هستهای و بازسازی نیروهای همپیمانش خواند.
نتانیاهو دوشنبه ۲۷ مهر نیز در گفتوگو با کانال ۱۴ نیز از احتمال حمله پیش از انتخابات اسرائیل سخن گفت و اعلام کرد ترامپ با سرنگونی جمهوری اسلامی موافق است؛ موضعی که او به رییسجمهوری آمریکا نسبت داد.
علی عبداللهی، رییس ستادکل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی، هشدار داد در صورت حمله، منافع آمریکا «بدون محدودیت» هدف قرار میگیرد و به کشورهای میزبان نیروهای آمریکایی گفت آتش جنگ جدید دامن آنها را نیز خواهد گرفت.
محاصره اقتصادی و روایتهای متفاوت از تنگه هرمز
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، ۲۸ مهر اعلام کرد فشار اقتصادی بر جمهوری اسلامی به سطحی بیسابقه رسیده و از ماه اوت (نیمه مرداد تا نیمه شهریور) بارگیری نفتی در جزیره خارک مشاهده نشده است. او گفت جمهوری اسلامی اکنون «هیچ نفتی روی آب ندارد».
سخنگوی سنتکام نیز به الجزیره گفت آمریکا محاصره ایران را بهطور کامل اجرا میکند. او تنگه هرمز را برای تردد امن خواند و گفت جمهوری اسلامی همچنان برای هدف گرفتن کشتیهای عبوری تلاش میکند.
در همین حال، نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی از آتشسوزی یک نفتکش در کریدور جنوبی تنگه هرمز خبر داد و گفت این کشتی بدون هماهنگی در حال عبور بوده است. وقوع حادثه و جزئیات اعلامشده بهطور مستقل تایید نشده است.
وزارت خارجه قطر ضمن تاکید بر ادامه تلاشهای دیپلماتیک، خواستار پایان حملات تهران در تنگه هرمز شد و حفظ آزادی کشتیرانی را ضروری دانست.
خبرگزاری ایلنا گزارش داد دستکم ۵۸ کارگر از اول تا ۲۵ مهر در حوادث مرتبط با کار جان باختهاند. این آمار از ریزش معادن و گازگرفتگی تا سقوط از ارتفاع و حوادث کارخانهها و مزارع را در بر میگیرد و پرسشهایی جدی درباره ایمنی محیطهای کار مطرح میکند.
ایلنا سهشنبه ۲۸ مهر تاکید کرد این آمار بر اساس اخبار منتشرشده در رسانهها گردآوری شده و تصویری کامل از حوادث کار در کشور ارائه نمیدهد. از این رو، نمیتوان شمار واقعی جانباختگان یا سهم دقیق بخشهای مختلف اقتصادی از این حوادث را بر پایه آن مشخص کرد.
این گزارش در حالی منتشر میشود که طی ماههای اخیر، افزایش تورم و بیکاری در کنار کاهش قدرت خرید، به دشوارتر شدن شرایط معیشتی کارگران در ایران انجامیده است.
در میان این حوادث، ریزش خاک در معدن مس سونگون، ریزش دیواره تونل معدن منگنز ونارچ و حادثه معدن روباز خاک کاشی اردکان از خسارتبارترین حوادث بودهاند. گازگرفتگی نیز جان کارگران را گرفته است.
در یکی از این حوادث، سه کارگر ۲۵ مهر در چاهی در روستای قرهحسنلوی ارومیه جان باختند؛ رویدادی که خطر کار در فضاهای بسته و ضرورت رعایت اصول ایمنی را یادآوری میکند.
کارگران فصلی کشاورزی نیز از این حوادث در امان نبودهاند. واژگونی خودروهای حامل کارگران، سیلاب و سقوط هنگام برداشت گردو از جمله موارد ثبتشده به شمار میروند.
بر اساس گزارشی که ۸ مهر منتشر شد، از آغاز فصل برداشت گردو در همدان، ۱۴۴ کارگر بر اثر سقوط از درخت مصدوم شدند و سه نفر از آنان جان خود را از دست دادند.
در صنعت نیز دو کارگر در کاشمر و شهرک صنعتی توس هنگام کار با دستگاه پرس و میکسر جان باختند و کارگری در شهرک صنعتی بوعلی دلیجان دچار قطع عضو شد.
ایلنا ۳۰ شهریور درباره وضعیت ایمنی کارگران گزارش داده بود بحران اقتصادی، افزایش نرخ ارز و دشواری تامین تجهیزات ایمنی، جان کارگران معادن زغالسنگ را بیش از پیش به خطر انداخته است.
ایلنا با اشاره به وضعیت کارگران غیررسمی، فصلی، اتباع خارجی و افراد بیشناسنامه، آنان را «قربانیان نامرئی حوادث کار» خواند.
مقایسه آمار سازمان تامین اجتماعی و پزشکی قانونی در سالهای ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۴ از اختلاف چشمگیر شمار جانباختگان حکایت دارد؛ اختلافی که نشان میدهد بخشی از آسیبهای شغلی ممکن است در برخی آمارها دیده نشود.
یکی از نمونههای این خلاء آماری، سقوط دو کارگر تبعه خارجی از ارتفاع در شهرک صنعتی پایتخت در ایوانکی است که خبر آن ۱۶ مهر منتشر شد.
ایلنا با اشاره به این رخداد تاکید کرد بررسی حوادث کار نباید تنها به کارگران دارای پوشش بیمه محدود شود، بهویژه آنکه اطلاعات موجود درباره کارگران خارجی و فصلی، از جمله کسانی که هنگام رفتوآمد به محل کار در تصادفات جادهای جان میبازند، برای ارائه تصویری دقیق از وضعیت این گروهها کافی نیست.
پیشتر در ۱۰ شهریور، ایلنا کارگران بلوچ فاقد شناسنامه را «فرودستترین قشر طبقه کارگر ایران» توصیف کرد و نوشت آنها در سختترین مشاغل با کمترین دستمزد و مزایا کار میکنند و حتی امکان اعتراض به «استثمار» خود را ندارند.
شهرام غریب، کارشناس ایمنی صنایع، در گفتوگو با ایلنا، فرسودگی تجهیزات، فشار اقتصادی، ناامنی شغلی، ضعف کنترل خطراتی مانند سقوط و گازگرفتگی، و ناتوانی سازمانها در درسگرفتن از حوادث پیشین را پنج عامل مهم دانست که نقش آنها در حوادث کار باید مورد بررسی قرار گیرد.
ایلنا در تشریح تاثیر فشارهای اقتصادی بر ایمنی محیط کار نوشت تحریمها و نوسانات ارزی تامین تجهیزات استاندارد را دشوارتر کردهاند.
با این حال، غریب تاکید کرد مشکلات اقتصادی نباید به توجیهی برای نادیده گرفتن خطرات محیط کار تبدیل شوند.
او با اشاره به ماده ۸۵ قانون کار که رعایت مقررات حفاظت فنی و بهداشت کار را الزامی کرده است، گفت واگذاری فعالیتها به پیمانکاران نباید موجب کاهش نظارت بر شرایط ایمنی و مسئولیتپذیری در قبال حوادث احتمالی شود.
این کارشناس همچنین افزود: «کارگر باید بتواند بدون ترس و نگرانی از هرگونه پیامد، از جمله تنبیه یا اخراج، خطر را گزارش کند و خودش عاملی برای جلوگیری از وقوع حادثه باشد.»
غریب ادامه داد: «باید از خطر جلوگیری کنیم. خطر هرگز به صفر نمیرسد و از طرف دیگر، ایمنی ۱۰۰ درصد هم امکانپذیر نیست. اما میتوانیم توازن منطقی ایجاد کنیم و این آمار وحشتناک را به اعداد بسیار کمتر برسانیم.»
توقف تجارت در گذرگاههای گبد-ریمدان و تفتان، کامیونها و محمولههای دو طرف را بلاتکلیف گذاشته است. این اختلال در زمانی رخ داده است که با محدود شدن مسیرهای دریایی برای ایران، بار بیشتری به جادهها منتقل شده و ظرفیت مرز ریمدان از پیش زیر فشار بوده است.
تا سهشنبه ۲۸ مهر، تجارت کالا از این دو گذرگاه متوقف بود، اما گزارشها از ادامه تردد مسافران در گبد-ریمدان حکایت داشت.
پاکستان این توقف را اقدامی موقت برای تقویت امنیت و مقابله با قاچاق اعلام کرد.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، گفت مبادلات بهدلیل مسایل فنی و ضرورت تدابیر احتیاطی متوقف شده و دو کشور برای رفع مشکل در تماس هستند.
افغانستاناینترنشنال ۲۵ مهر به نقل از منابع محلی گزارش داد پاکستان گذرگاه مسافری تفتان در مرز ایران را بهطور موقت بسته و محدودیتهای امنیتی در برخی دیگر از گذرگاههای مرزی استان بلوچستان اعمال کرده است.
پیش از جنگ و محاصره بنادر جنوبی ایران بهوسیله ارتش ایالات متحده و اختلال در مسیرهای دریایی، بیش از ۸۰ درصد تجارت خارجی کشور از دو بندر جنوبی «رجایی» و «خمینی» انجام میشد.
انتقال بخشی از کالاها به مسیر زمینی، صف کامیونها و هزینه حمل را افزایش داد؛ گرچه این راهها ظرفیت جایگزینی تجارت دریایی را ندارند.
در روزهای پیش از توقف اخیر، رسانهها در ایران از صف شدن حدود سه هزار کامیون در ریمدان و معطلی ۲۰ تا ۳۰ روزه برخی رانندگان خبر دادند.
ظرفیت محدود پذیرش در سمت پاکستان و الزام به تخلیه بار از کامیون ایرانی و انتقال آن به کامیون پاکستانی، از عوامل کندی عبور و افزایش هزینهها بوده است.
در یکی از بخشنامههای صنفی مردادماه نیز از تخلیه و بارگیری نشدن ناوگان ایرانی در خاک پاکستان و کندی انتقال بار خبر داده شده بود.
توقف تازه، خطر خواب کامیون و زیان صاحبان کالا را بیشتر از گذشته میکند.
مخاطبی در همین زمینه برای ایراناینترنشنال نوشت: «از تمام کامیونداران میخواهم که بار به سمت مرزها نیاورند. آنقدر وضعیت خراب است که از دیشب تا خود روز ۲۸ مهر هنوز صف طولانی و عظیم کامیونها در حال برگشت هستند. مرز بسته است و در حال خالی شدن. نیایید!»
مخاطب دیگری هم همین خواسته را تکرار کرد و از کامیونداران خواست به سمت مرزها مراجعه نکنند.
عبدالسلیم حوت، مدیر بازارچه مرزی ریمدان، ۲۶ مهر گفت رایزنی با مقامهای پاکستانی برای رفع موانع ادامه دارد و محمولههای فسادپذیر در اولویت رسیدگی قرار گرفتهاند.
یک مقام ایالت بلوچستان نیز از پیشرفت مذاکرات و احتمال بازگشایی قریبالوقوع گذرگاهها خبر داد، اما تا زمان تنظیم این گزارش، زمان مشخصی برای ازسرگیری تجارت اعلام نشد.
دو کشور پیشتر هدفگذاری کرده بودند مبادلات سالانه را به ۱۰ میلیارد دلار برسانند.
توقف مرزی، مشکلات بانکی و محدودیت ظرفیت جابهجایی کالا تحقق این هدف را دشوارتر کرده است.
توقف تجارت در گذرگاههای ایران و پاکستان همزمان با تشدید فشار اقتصادی واشینگتن بر تهران رخ داده است.
آمریکا تهدید کرده کشورها و شرکتهایی را که با جمهوری اسلامی همکاری مالی و تجاری دارند، هدف تحریم قرار میدهد.
در همین زمینه، معصومه طاهرخانی، تحلیلگر اقتصادی، توقف تجارت با پاکستان را در چارچوب فشار آمریکا برای محدود کردن مسیرهای کسب درآمد ارزی جمهوری اسلامی ارزیابی کرده است.
مدیرعامل ایرانایر میگوید از ۱۳۰ تا ۱۴۰ هواپیمایی که در ایران عملیاتی بودند، ۳۰ تا ۴۰ فروند در جنگ از بین رفتند و ۷۰ تا ۸۰ هواپیما نیز هدف حمله قرار گرفتند.
نورنیوز، رسانه نزدیک به شورای عالی امنیت ملی، سهشنبه ۲۸ مهر گزارش داد طاهر عبدالحی، مدیرعامل هواپیمایی جمهوری اسلامی، در نشستی خبری درباره وضعیت ناوگان این شرکت گفته است از مجموع «سیصد و خردهای» هواپیمای موجود در کشور، ۱۳۰ تا ۱۴۰ فروند امکان پرواز دارند.
به گفته عبدالحی، ۳۰ تا ۴۰ هواپیما در جنگ آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی «امحا» شدند و ۷۰ تا ۸۰ فروند نیز هدف قرار گرفتند.
حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران از صبح شنبه ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد؛ رویدادی که به جنگی گستردهتر انجامید و با حملات متقابل جمهوری اسلامی به اسرائیل و اهدافی در منطقه همراه شد.
عبدالحی درباره تفاوت میزان خسارت به هواپیماها در این جنگ گفت موشک به برخی هواپیماها اصابت کرده و در بدنه آنها حفره ایجاد کرده، اما هواپیمای ایرانایر «پودر شده است».
ارقام ارائه شده از سوی عبدالحی با گفتههای پیشین دیگر مقامهای جمهوری اسلامی متفاوت است. مقصود اسعدی سامانی، دبیر انجمن شرکتهای هواپیمایی، پیشتر خسارت جدی به حدود ۲۰ هواپیما را برآورد کرده بود و محمدرضا رضایی کوچی، رییس کمیسیون عمران مجلس، از آسیبدیدن حدود ۵۰ فروند و انهدام ۱۰ هواپیما خبر داده بود.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، ۲۷ خرداد در حاشیه نشست گروه هفت گفت آمریکا در جنگ اخیر بین یکونیم تا دو تریلیون دلار به جمهوری اسلامی خسارت زده و ایران برای بازسازی به سرمایهگذاری نیاز دارد.
او در همان نشست گفت آمریکا پولی برای بازسازی در اختیار تهران نمیگذارد.
عبدالحی همچنین از پیامد تحریمها و محدودیتهای بینالمللی برای ایرانایر گفت. این محدودیتها، به گفته او، دسترسی شرکت به هواپیما، قطعات و منابع مالی را دشوار کرده و بخشی از بازارهای درآمدزای آن را از دسترس خارج کرده است.
صنعت هوانوردی ایران سالهاست با محدودیت در خرید هواپیما و قطعات، تعمیر و نگهداری و دریافت خدمات در فرودگاههای خارجی روبهروست.
اظهارات تازه مدیرعامل ایرانایر در شرایطی مطرح میشود که کاهش شمار هواپیماهای آمادهپرواز، در کنار تحریمها و خسارتهای جنگ، بر توان شرکتهای هواپیمایی برای حفظ پروازها و درآمدزایی فشار میآورد.
میزان خسارت نهایی و شمار هواپیماهایی که پس از تعمیر میتوانند به ناوگان بازگردند، در اظهارات و گزارش منتشرشده، روشن نشده است.
Russian Foreign Minister Sergei Lavrov and Iranian Foreign Minister Abbas Araghchi attend a joint press conference in Tehran, October 19, 2026. ISNA
در حالی که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، از مذاکره با مسکو درباره ایران خبر داده است، سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، در تهران با محسن رضایی، عباس عراقچی و مسعود پزشکیان دیدار و بر ادامه همکاری با جمهوری اسلامی تاکید کرد.
ترامپ دوشنبه ۲۷ مهر گفت علاوه بر مذاکرات پایان جنگ اوکراین، با روسیه درباره ایران نیز گفتوگو میکند. او «کمک محدود» مسکو به جمهوری اسلامی را مثبت ارزیابی کرد.
همزمان، سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، دوشنبه ۲۷ مهر به تهران سفر و با شماری از مقامهای جمهوری اسلامی دیدار کرد.
او پست از دیدار و گفتوگو با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در یک نشست خبری مشترک، حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی را محکوم کرد و گفت: «ما آمادگی کامل داریم که برای رسیدن به یک راهحل کمک کنیم.»
وزیر امور خارجه روسیه از بازگشت تدریجی متخصصان روس به نیروگاه اتمی بوشهر خبر داد و بر ادامه همکاری در پروژههای انرژی و حملونقل، از جمله راهآهن رشت–آستارا، تاکید کرد. او همچنین گفت حجم تجارت دو کشور در سال گذشته ۲۱ درصد افزایش یافته است.
لاوروف در عین حال خواستار بازگشت وضعیت خلیج فارس و تنگه هرمز به شرایط پیش از بحران و تضمین تکرار نشدن حملات شد و از تلاش میانجیگران حمایت کرد.
وزیر امور خارجه روسیه همچنین بر ادامه همکاری با تهران تاکید کرد و گفت: «ما در جنگ برای مردم ایران کمک بشردوستانه ارسال کردیم و محصولات غذایی را همچنان ارسال میکنیم.»
لاوروف با اشاره به رشد ۲۱ درصدی تجارت دو کشور در سال گذشته، از همکاری در پروژههای نفت و گاز و راهآهن رشت–آستارا سخن گفت. او همچنین از پزشکیان برای شرکت در اجلاس گاز در روسیه دعوت کرد.
لاوروف پیش از سفر به تهران، ۲۶ مهر در منامه در نشست وزیران امور خارجه روسیه و شورای همکاری خلیج فارس شرکت کرده بود. در این نشست، کشورهای عضو شورا از مسکو خواستند برای ترغیب تهران به گفتوگو و بازگرداندن امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز نقش فعالتری ایفا کند.
لاوروف در تهران بار دیگر طرح روسیه برای امنیت جمعی در خلیج فارس را مطرح کرد و گفت این طرح بر مشارکت جمهوری اسلامی و شش کشور عربی عضو شورای همکاری استوار است و هدف آن اعتمادسازی و دستیابی به توافقهای مشترک برای تامین امنیت منطقه است.
عراقچی: روابط تهران و مسکو راهبردی است
عراقچی در این نشست روابط دو کشور را راهبردی خواند و گفت این روابط پس از اجرایی شدن موافقتنامه جامع راهبردی ابعاد تازهای پیدا کرده است.
او مذاکرات با لاوروف را «بسیار ثمربخش» توصیف کرد و گفت دو طرف درباره جنگ اوکراین، تحولات خلیج فارس و قفقاز و راههای گسترش همکاریهای اقتصادی و سیاسی گفتوگو کردند.
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی تاکید کرد: «دیدگاه مشترک ما این است که مسائل منطقه راهحل نظامی ندارد و باید از طریق سیاسی دنبال شود.»
عراقچی ناامنی تنگه هرمز را نتیجه حملات آمریکا و اسرائیل دانست و از نگرانی تهران درباره تحولات امنیتی دریای خزر و حمله به کشتیها در این دریا گفت.
او همچنین تاکید کرد تهران و مسکو در مخالفت با سیاستهای یکجانبه آمریکا اتفاق نظر دارند و همکاری در بریکس و سازمان همکاری شانگهای را ادامه میدهند.
لاوروف نیز درباره طرح روسیه برای امنیت جمعی در خلیج فارس گفت این طرح بر مشارکت کشورهای ساحلی، شامل جمهوری اسلامی و شش کشور عربی عضو شورای همکاری خلیج فارس، استوار است و هدف آن اعتمادسازی و دستیابی به توافقهای مشترک برای تامین امنیت منطقه است.
قدردانی پزشکیان از حمایت روسیه
مسعود پزشکیان، رییس دولت در جمهوری اسلامی، عصر ۲۷ مهر در دیدار با لاوروف از مواضع و همراهی روسیه در جریان جنگ قدردانی کرد و خواستار ادامه حمایتهای متقابل و تقویت هماهنگی سیاسی و دیپلماتیک شد.
بر اساس گزارش ایرنا، پزشکیان گفت امیدوار است در سفر آیندهاش به مسکو، توافقهای دو کشور در حوزه انرژی، حملونقل و نیروگاهها با ساز و کار اجرایی و زمانبندی مشخص پیش برود.
او با انتقاد از حملات آمریکا و اسرائیل گفت این حملات در زمانی صورت گرفت که جمهوری اسلامی در مسیر گفتوگوی دیپلماتیک قرار داشت و افزود: «جمهوری اسلامی ایران نمیپذیرد که کشوری با اتکا به قدرت و ابزارهای فشار، اراده و خواستههای خود را بر دیگر ملتها تحمیل کند.»
پزشکیان همچنین گفت جمهوری اسلامی با کشورهای منطقه «هیچ اختلاف بنیادینی» ندارد و آماده حل مسائل از طریق گفتوگو و ساز و کارهای منطقهای است. لاوروف نیز در این دیدار بر گسترش همکاریهای نفت و گاز، انرژی، حملونقل و هماهنگی در دریای خزر تاکید کرد.
دیدار با محسن رضایی
خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران، نیز از دیدار محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت جمهوری اسلامی، و سرگئی لاوروف خبر داد و نوشت رضایی در این بر اراده تهران برای تحکیم همکاریهای با مسکو تاکید کرد.
براساس این گزارش، رضایی با استقبال از ایدهها و ابتکارهای روسیه برای گسترش همکاریهای متنوع دو کشور، تصریح کرد پروژههای مشترک اقتصادی میان ایران و روسیه مانند تکمیل کریدورهای راهبردی، آثار ثباتساز منطقهای دارد.
بهوزیر امور خارجه روسیه نیز با تاکید بر حمایت کشورش از ابتکارها و منافع جمهوری اسلامی در مجامع بینالمللی ازجمله در شورای امنیت سازمان ملل و شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت چشمانداز همکاریهای ایران و روسیه گسترده و همهجانبه است.
اوکراین و گازوئیل در پسزمینه رایزنیها درباره ایران
این دیدارها در شرایطی انجام شد که ترامپ برای کاهش قیمت سوخت در آمریکا با روسیه بر سر عرضه گازوئیل توافق کرده و ۲۴ مهر نیز اجرای مجموعهای از تحریمها و تعرفههای جدید علیه مسکو را تعلیق کرده بود.
ترامپ در دفاع از رویکردش به روسیه، ۲۶ مهر گفته بود نمیخواهد مسکو را از میز مذاکرات صلح اوکراین دور کند و میخواهد کمک محدود روسیه به جمهوری اسلامی نیز در همین سطح باقی بماند.
او همچنین حملات اوکراین به پالایشگاههای روسیه را عامل آسیب به بازار گازوئیل آمریکا و زیان کشاورزان، دامداران و کسبوکارها دانست.
در مقابل، ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، توافق گازوئیلی واشینگتن و مسکو را محکوم کرد و گفت این توافق درآمد بیشتری برای ادامه جنگ در اختیار روسیه میگذارد، بیآنکه پیامدهای بحران تنگه هرمز را بر بازار جهانی جبران کند.
لاوروف نیز در نشست خبری تهران، در پاسخ به پرسشی درباره بحران انرژی و جنگ ایران، اروپا را مسئول بیثباتی بازار جهانی انرژی دانست و گفت ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، خواهان ثبات قیمتها برای برنامهریزی بلندمدت است.