محمدباقر قالیباف، رییس هیات مذاکره‌کننده حکومت ایران، توافق اخیر تهران و واشینگتن را «اعلام شکست آمریکا» خواند؛ همزمان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی تاکید کرد بازرسی از تاسیسات هسته‌ای ایران انجام خواهد شد و پاکستان اعلام کرد مذاکرات فنی دو کشور در هفته آینده از سر گرفته می‌شود.
رییس‌جمهوری آمریکا چهارشنبه به فاکس‌نیوز گفت بازرسان آمریکایی در کنار بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی از تاسیسات هسته‌ای جمهوری اسل
او بار دیگر تاکید کرد: «جمهوری اسلامی با حضور بازرسان و انجام بازرسی از تاسیسات هسته‌ای خود موافقت کرده است.»
ترامپ همچنین گفت: «برای اعزام بازرسان به تاسیسات هسته‌ای جمهوری اسلامی عجله‌ای وجود ندارد.»
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، نیز چهارشنبه تاکید کرد که بازرسان این نهاد از تاسیسات هسته‌ای ایران بازدید خواهند کرد. او در یک نشست خبری در نیروگاه فوکوشیما در ژاپن گفت یادداشت تفاهم امضاشده میان تهران و واشینگتن به‌صراحت نظارت آژانس بر فعالیت‌ها و تاسیسات هسته‌ای ایران را پیش‌بینی کرده است.
گروسی افزود: «برای انجام این کار باید بازرسی صورت گیرد. این‌که این اتفاق دو روز دیگر یا ده روز دیگر رخ دهد مهم است، اما اصل موضوع این است که این بازرسی انجام خواهد شد.»
دور قبلی گفت‌وگوها اوایل هفته جاری در ژنو برگزار شد و ریاست هیات آمریکایی را جی‌دی ونس، معاون رییس‌جمهوری آمریکا، بر عهده داشت. میانجی‌ها پس از آن اعلام کردند دو طرف بر سر چارچوبی برای دستیابی به توافق نهایی به توافق رسیده‌اند. ونس نیز موافقت [حکومت] ایران با بازگشت بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را «یک نقطه عطف بزرگ» توصیف کرد.
با این حال، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، این ادعا را رد کرد و گفت نه دیداری میان مقام‌های ایرانی و رافائل گروسی در سوئیس انجام شده و نه برنامه‌ای برای بازرسی آژانس از تاسیسات هسته‌ای آسیب‌دیده ایران وجود دارد.
اعلام شکست آمریکا
در حالی که مذاکرات واشینگتن و تهران برای دستیابی به توافق نهایی وارد مرحله جدیدی شده است، قالیباف، رییس هیات مذاکره‌کننده جمهوری اسلامی، چهارشنبه سوم تیر توافق اخیر میان دو کشور برای پایان دادن به جنگ را «اعلام شکست آمریکا» توصیف کرد.
قالیباف که در یک کنفرانس در جمهوری آذربایجان سخن می‌گفت، «یادداشت تفاهم اسلام‌آباد» را نه نتیجه فشار و اجبار، بلکه حاصل «مقاومت و اقتدار ملت ایران» دانست و گفت: «به همین دلیل، یادداشت تفاهم اسلام‌آباد به اعلام شکست آمریکا تبدیل شد.»
او همچنین بر ضرورت خروج نیروهای نظامی خارجی از منطقه تاکید کرد و گفت حضور این نیروها نه تنها امنیت پایدار ایجاد نمی‌کند، بلکه خود عامل بی‌ثباتی است.
رییس هیات مذاکره‌کننده جمهوری اسلامی همچنین خواستار آن شد که کشورهای منطقه بدون دخالت بازیگران خارجی درباره نظم سیاسی و امنیتی خاورمیانه تصمیم بگیرند.
این اظهارات در حالی بیان شد که دور تازه‌ای از مذاکرات جمهوری اسلامی و آمریکا قرار است هفته آینده برگزار شود.
طاهر اندرابی، سخنگوی وزارت امور خارجه پاکستان، اعلام کرد مذاکرات فنی که با میانجی‌گری اسلام‌آباد در جریان است، احتمالا از روز سه‌شنبه آینده از سر گرفته خواهد شد، هرچند محل برگزاری آن هنوز مشخص نشده است. او گفت دوشنبه یا چهارشنبه نیز از گزینه‌های احتمالی برای آغاز مذاکرات است.
از زمان آغاز درگیری‌های حکومت ایران و اسرائیل در خرداد ۱۴۰۴، تهران دسترسی آژانس به مراکز غنی‌سازی را محدود کرده است. برخی ارزیابی‌های غربی مدعی‌اند [حکومت] ایران در این مراکز اورانیوم غنی‌شده‌ای ذخیره کرده که در صورت تصمیم سیاسی، می‌تواند برای ساخت چندین سلاح هسته‌ای مورد استفاده قرار گیرد. جمهوری اسلامی همواره بر صلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌ای خود تاکید کرده است.
اختلاف‌های دیگری نیز بر سر نحوه اجرای توافق وجود دارد. یکی از این موارد، چگونگی استفاده از دارایی‌های مسدودشده ایران است که قرار است آزاد شوند. دونالد ترامپ گفته است این منابع باید برای خرید مواد غذایی و تجهیزات پزشکی از آمریکا هزینه شود، اما علی بحرینی، سفیر جمهوری اسلامی در دفتر سازمان ملل در ژنو، تاکید کرده است که تصمیم‌گیری درباره نحوه هزینه‌کرد این پول‌ها بر عهده ایران خواهد بود.
واشینگتن پیش‌تر با تعلیق ۶۰ روزه تحریم‌های ایران موافقت کرده و به تهران اجازه داده است نفت و فرآورده‌های مرتبط را صادر و درآمد حاصل از آن را دریافت کند. همین تعلیق تحریم‌ها، همراه با نبود تعهدات روشن ایران در حوزه هسته‌ای، از جمله دلایلی است که مقام‌های اسرائیلی نسبت به توافق ابراز نگرانی کرده‌اند.
در همین حال، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، سفر منطقه‌ای خود به کشورهای حوزه خلیج فارس را با حضور در امارات متحده عربی آغاز کرد.
همزمان، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، با باسم نعیم، عضو دفتر سیاسی حماس، درباره آخرین تحولات منطقه و روند مذاکرات گفت‌وگو کرد.
به گزارش صداوسیما، عراقچی در این تماس بر ادامه حمایت جمهوری اسلامی از فلسطینیان و «حقوق مشروع ملی» آن‌ها تاکید کرده است. حماس نیز از توافق اخیر میان حکومت ایران و آمریکا استقبال کرده و ابراز امیدواری کرده است که این توافق بتواند به کاهش خشونت‌ها در نوار غزه نیز کمک کند.
اگرچه در متن تفاهم‌نامه اشاره مستقیمی به غزه نشده است، اما این توافق بر «توقف فوری و دائمی عملیات نظامی در همه جبهه‌ها، از جمله لبنان» تاکید دارد. بر اساس گزارش‌ها، سازوکار کاهش تنش در لبنان که در چارچوب مذاکرات ایران و آمریکا ایجاد شده، شامل ایران است اما اسرائیل در آن حضور ندارد؛ موضوعی که نگرانی مقام‌های اسرائیلی درباره پیامدهای توافق را افزایش داده است.
