نیویورک پست: نفوذ رو به رشد سپاه پاسداران تلاشهای میانجیگری با آمریکا را پیچیده میکند
نیویورک پست جمعه به نقل از «منابع آگاه از مذاکرات» گزارش داد که جناحهای رقیب در داخل ایران، به ویژه نفوذ رو به رشد سپاه پاسداران، تلاشهای میانجیگری با آمریکا را پیچیده میکنند.
این گزارش میگوید مقامات سیاسی جمهوری اسلامی، از جمله رییسجمهور و وزیر خارجه، همچنان در دیپلماسی مشارکت دارند، اما منابع ادعا میکنند که در نهایت، سپاه پاسداران است که قدرت پذیرش یا رد هرگونه توافق را دارد.
یکی از منابع مورد استناد در این گزارش گفت که جنگ، موقعیت سپاه پاسداران را در داخل ایران تقویت کرده و به جناحهای تندرو انگیزه طولانی کردن درگیری را داده است.
بر اساس این گزارش، میانجیها همچنان نگران هستند که تأخیرها و اختلافات داخلی در داخل ایران میتواند تلاشها برای دستیابی به توافق گستردهتر با واشنگتن را پیچیده کند.
وبسایت واینت در تحلیلی نوشت حتی اگر جنگ [حکومت] ایران و آمریکا با آتشبس دائمی پایان یابد، جمهوری اسلامی با بحرانهای عمیق داخلی، اقتصادی و سیاسی درگیر خواهد ماند؛ بحرانهایی که ممکن است روند تغییرات سیاسی در ایران را تسریع کند.
در این تحلیل آمده است جنگ در شرایطی آغاز شد که جمهوری اسلامی پیشاپیش با یکی از شدیدترین بحرانهای داخلی خود پس از انقلاب ۱۳۵۷ مواجه بود؛ بحرانی که پس از گستردهترین موج اعتراضات ضدحکومتی در سالهای اخیر تشدید شد.
به نوشته واینت، حکومت ایران اکنون با بحران مشروعیتی عمیق روبهرو است؛ بحرانی که از شکاف فزاینده میان حکومت و جامعه، بهویژه نسل جوان، ناشی میشود و همزمان با مشکلات شدید اقتصادی، کمبود آب و بحران برق همراه شده است. متن کامل تحلیل را اینجا بخوانید.
مارک لوین، مفسر محافظهکار، در شبکه خبری فاکس هشدار داد رهبری جمهوری اسلامی حتی در صورت دستیابی به توافق با آمریکا، در نهایت برنامه هستهای خود را از سر خواهد گرفت.
او تاکید کرد که نمیتوان به عقبنشینی دائمی تهران اعتماد کرد.
لوین گفت جمهوری اسلامی «یک حکومت ایدئولوژیک و سختگیر است. شبیه حکومتهای کمونیستی یا فاشیستی معمولی نیست، بلکه یک حکومت اسلامگرای رادیکال است و معتقد است اقداماتش هدایتشده الهی است. این یک حکومت انقلابی است که ایدئولوژیاش آن را به گسترش و سلطه سوق میدهد.»
او اضافه کرد حتی اگر تهران اعلام کند از جاهطلبیهای هستهای دست میکشد، در مقطعی به آن بازخواهد گشت.
لوین همچنین ابراز نگرانی کرد دولتهای آینده آمریکا، بهویژه دولتهای دموکرات، ممکن است توافق احتمالی را بهطور کامل اجرا نکنند.
فرماندهی مرکزی ایالات متحده، سنتکام، تصویری را در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرد که یک جنگنده اف-۱۶ نیروی هوایی آمریکا را در حال پرواز بر فراز خاورمیانه نشان میدهد.
سنتکام نوشت نیروهای آمریکایی در منطقه همچنان «آماده ماموریت» هستند.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، در بیانیهای با عنوان «اختلال در شبکههای تدارکات نظامی خارجی ایران» نوشت: «امروز، دولت ترامپ تحریمهایی را علیه ۱۱ نهاد و سه فرد مستقر در ایران، چین، بلاروس و امارات متحده عربی که در تلاشهای ایران برای دستیابی یا استفاده از تسلیحات و مواد مرتبط دخیل هستند، اعمال میکند.»
او اشاره کرد که چند نهاد مستقر در چین که «تصاویر ماهوارهای را برای حملات نظامی ایران علیه نیروهای آمریکایی در خاورمیانه فراهم میکنند»، در فهرست تحریمها قرار دارند.
روبیو افزود ما همچنین «نهادها و افرادی را که تلاشهای ارتش ایران را برای تأمین سلاح و همچنین مواد اولیه با کاربرد در برنامههای موشکهای بالستیک و هواپیماهای بدون سرنشین (پهپاد) ایران ممکن میسازند»، تحریم میکنیم.
او تاکید کرد که تحریمهای اعمال شده از سوی دولت ترامپ، «نهادهای مستقر در چین را به دلیل حمایت از ایران پاسخگو میکند» و نوشت: «ایالات متحده تمام اقدامات لازم را برای هدف قرار دادن نهادها و افراد کشورهای ثالث که به پایگاه نظامی و صنعتی دفاعی ایران کمک میکنند، انجام خواهد داد.»
روبیو اعلام کرد که ایالات متحده در حال اقدام برای «مختل کردن شبکههای تدارکاتی حامی برنامههای نظامی ایران» است و نوشت: «این اقدام نشاندهنده تعهد مداوم ایالات متحده به حمایت از اعمال مجدد اقدامات محدودکننده و تحریمهای سازمان ملل متحد علیه ایران است.»
او تحریمها را نتیجه مستقیم «اجرا نشدن قابل توجه» تعهدات هستهای جمهوری اسلامی خواند و اضافه کرد: «ایالات متحده، بر اساس تعهدات خود در سازمان ملل متحد، از تمام ابزارهای موجود، از جمله تحریمهای مستقل علیه نهادها و افرادی که در فعالیتهای ممنوعه توسط قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل متحدشرکت میکنند، برای افشا، مختل کردن و مقابله با فعالیتهای بیثباتکننده ایران و جلوگیری از مشارکت ایران در فعالیتهای مربوط به بازسازی برنامههای حساس اشاعهای خود استفاده خواهد کرد.»
روبیو همچنین نوشت اقدام وزارت امور خارجه «افراد خاصی را در رابطه با فعالیتهای تسلیحات متعارف ایران هدف قرار میدهد» و نوشت اقدام وزارت خزانهداری گسترشدهندگان سلاحهای کشتار جمعی و حامیان آنها را هدف قرار میدهد.
جزییات بیشتر در مورد تحریمهای تازه را اینجا بخوانید.
شبکه سیانان به نقل از منابع آگاه از ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا گزارش داد مجتبی خامنهای، رهبر جدید جمهوری اسلامی، با وجود پنهان بودن از انظار عمومی و ادامه درمان جراحات شدید ناشی از حملات آغاز جنگ، همچنان در شکلدهی به راهبرد حکومت و مذاکرات با آمریکا نقش دارد.
هرچند به نوشته سیانان، میزان دقیق اختیارات او در ساختار قدرتِ «چندپاره» جمهوری اسلامی روشن نیست. بر اساس این گزارش، مجتبی خامنهای پس از حملهای که به کشته شدن پدرش و چند فرمانده ارشد نظامی حکومت ایران انجامید، بهعنوان رهبر جدید جمهوری اسلامی معرفی شد، اما جامعه اطلاعاتی آمریکا تاکنون نتوانسته حضور یا محل اقامت او را بهطور مستقیم تایید کند.
منابع آگاه به سیانان گفتهاند خامنهای برای ارتباطات خود از هیچ وسیله الکترونیکی استفاده نمیکند و تنها از طریق ملاقات حضوری یا پیامرسانهای فیزیکی با اطرافیان در تماس است. این منابع افزودند او همچنان در انزوا به سر میبرد و تحت درمان جراحاتی از جمله سوختگی شدید در صورت، بازو، تنه و پا قرار دارد.
سیانان گزارش داد دولت دونالد ترامپ همچنان به دنبال پایان دیپلماتیک جنگ است؛ آن هم در شرایطی که آتشبس بیش از یک ماه ادامه یافته و ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا نشان میدهد [حکومت] ایران، با وجود خسارات گسترده، همچنان بخش مهمی از توان نظامی خود را حفظ کرده و قادر است ماهها دیگر نیز محاصره آمریکا را تحمل کند.
بر اساس ارزیابیهای تازه اطلاعاتی، حدود دو سوم پرتابگرهای موشکی حکومت ایران همچنان سالم ماندهاند؛ رقمی که از برآوردهای قبلی بالاتر است. مقامهای آمریکایی معتقدند آتشبس به حکومت ایران فرصت داده بخشی از تجهیزات مدفونشده در حملات را بازیابی کند.
گزارش دیگری از سازمان سیا نیز نتیجه گرفته [حکومت] ایران احتمالا میتواند تا چهار ماه دیگر بدون فروپاشی کامل اقتصادی در برابر محاصره آمریکا دوام بیاورد.
سیانان نوشت با وجود آتشبس، در روزهای اخیر نیروهای آمریکایی و ایرانی همچنان درگیر تبادل آتش بودهاند و عبور و مرور در تنگه هرمز تقریبا متوقف شده است؛ در حالی که هر دو طرف مدعی کنترل این آبراه هستند.
یک مقام ارشد اطلاعاتی آمریکا به سیانان گفت محاصره اعمالشده از سوی دولت ترامپ «تجارت ایران را قطع، درآمدها را نابود و روند فروپاشی ساختاری اقتصاد را تسریع کرده است.» این مقام همچنین گفت نیروی دریایی [حکومت] ایران «نابود شده» و رهبران جمهوری اسلامی در مخفیگاه به سر میبرند.
کاخ سفید نیز اعلام کرد عملیات نظامی و محاصره اقتصادی، همراه با شکافهای داخلی در ساختار قدرت ایران، توان تهران را برای ارائه مواضع واحد در مذاکرات کاهش داده است.
با این حال، منابع اطلاعاتی آمریکا به سیانان گفتهاند مجتبی خامنهای احتمالا از تصمیمگیریهای روزمره فاصله دارد و دسترسی به او محدود است. به گفته این منابع، فرماندهان ارشد سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به همراه محمد باقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی، عملا اداره روزمره کشور و جنگ را در دست گرفتهاند.
این گزارش میافزاید پرسشها درباره وضعیت جسمی و میزان قدرت رهبر جدید جمهوری اسلامی، کار دولت ترامپ را برای مذاکره دشوار کرده است؛ زیرا هنوز روشن نیست چه کسی در ایران اختیار واقعی برای توافق نهایی را دارد.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، جمعه ۱۸ اردیبهشت گفت: «ساختار آنها همچنان بهشدت دچار شکاف و ناکارآمدی است و همین موضوع ممکن است مانعی برای مذاکرات باشد.»
سیانان همچنین گزارش داد ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا پیش از آغاز جنگ نیز پیشبینی کرده بودند که حذف رهبر پیشین جمهوری اسلامی لزوما به سقوط حکومت منجر نخواهد شد، زیرا جانشینان او نیز عمدتا از چهرههای تندرو و نزدیک به سپاه هستند.
بر اساس این گزارش، دولت ترامپ در هفتههای اخیر تلاش کرده از طریق مذاکرات به توافقی برای پایان جنگ برسد، اما اختلافات داخلی در ساختار قدرت ایران روند مذاکرات را پیچیده کرده است.
سیانان نوشت پیش از مذاکرات اسلامآباد، جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، از برخی کشورهای خلیج فارس درباره اینکه چه کسی در ایران اختیار واقعی مذاکره دارد، مشورت خواسته بود و برخی مقامهای منطقهای، قالیباف را موثرترین چهره جمهوری اسلامی در این زمینه معرفی کرده بودند.
قالیباف دور نخست مذاکرات با آمریکا در اسلامآباد را رهبری کرد، اما این مذاکرات بدون توافق پایان یافت و دور دوم گفتوگوها در پاکستان نیز برگزار نشد. ترامپ دلیل این شکست را «شکاف شدید در حکومت ایران» عنوان کرده بود.
سیانان در پایان نوشت دولت ترامپ همچنان میگوید آتشبس برقرار است و تهران در حال بررسی تازهترین پیشنهاد آمریکا برای پایان جنگ است.
