واکنشها به پیام دونالد ترامپ در حمایت از معترضان ایرانی در حال افزایش است. علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، طبق معمول به آن حمله کرد. اصلاحطلبان نیز از او پیروی کردند. شاهزاده رضا پهلوی از آن تشکر کرد و جمعی از فعالان سیاسی مخالف جمهوری اسلامی نیز پیامهایی مشابه دادند.
یک روز پس از آنکه ترامپ در پیامی، از معترضان ایرانی در برابر خشونت سرکوبگران جمهوری اسلامی حمایت کرد، واکنشها نسبت به آن پیام در حال افزایش است. بهویژه آنکه پس از آن پیام، آمریکا به ونزوئلا حمله و رییسجمهوری آن را بازداشت کرد.
ترامپ، جمعه ۱۲ دی با اشاره به اعتراضات مردمی در ایران اعلام کرد اگر جمهوری اسلامی «به معترضان مسالمتجو شلیک کند و آنها را بهطور خشونتآمیز بکشد»، ایالات متحده برای نجات مردم اقدام خواهد کرد. رئیسجمهور آمریکا در پیامی بیسابقه که در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت، کشتن خشونتآمیز معترضان در ایران را «رویه همیشگی» جمهوری اسلامی دانست و تاکید کرد ایالات متحده در «حالت آمادهباش کامل» قرار دارد و برای اقدام آماده است.
این پیام با واکنش مقامهای جمهوری اسلامی مواجه شد و شماری از آنها، از جمله علی لاریجانی، عباس عراقچی و علی شمخانی، آمریکا و اسرائیل را به هدف قرار دادن منافعشان تهدید کردند.
قدردانی شاهزاده رضا پهلوی از پیام ترامپ
شاهزاده رضا پهلوی در واکنش به حمایت ترامپ از مردم ایران در شبکه ایکس نوشت: «از رهبری قاطع و حمایت شما از هممیهنانم سپاسگزارم. هشدار شما به سرکردگان جنایتکار جمهوری اسلامی، به ملت ایران قدرت و امید بیشتری میدهد.»
شاهزاده رضا پهلوی در بخشی از پست خود نوشت: «امید به اینکه سرانجام رئیسجمهوری از ایالات متحده آمریکا قاطعانه در کنارشان ایستاده است.»
او تاکید کرد: «مردم ایران در حالی که جان خود را به خطر میاندازند تا به ۴۶ سال سلطه این رژیم و هرجومرج و ترور آن پایان دهند، پیامی را همراه با مسئولیتی بزرگ به من سپردهاند: تلاش برای احیای رابطهای که ایران زمانی با آمریکا داشت؛ رابطهای که صلح و شکوفایی را برای خاورمیانه به ارمغان آورد.»
این تشکل سراسری معلمان در ایران در ادامه حمایت تشکلهای صنفی، بهویژه فرهنگیان، از اعتراضات سراسری، شنبه ۱۳ دی در بیانیهای، اعتراضات در «خیابانها، میادین و محلات ایران» را «فریاد خشم و رنج» مردمی دانست که «استخوانهایشان سالها زیر بار فقر، تبعیض، تحقیر، بیعدالتی و بیپاسخ ماندن مطالباتشان خرد شده است.»
شورا تاکید کرد: «این اعتراضات نه ساخته اتاقهای فکر سیاسی است، نه پروژه جریانی خاص. این صدای زندگیخواهی مردمی است که دیگر چیزی برای از دست دادن ندارند جز زنجیرهایی که بر معیشت، کرامت و آیندهشان بسته شده است.»
در این بیانیه آمده است: «مردم ایران، معلمان، کارگران، بازنشستگان، پرستاران، کشاورزان، بیکاران، زنان، جوانان، حاشیهنشینان و بازاریان، سالهاست که هزینه ناکارآمدی، فساد ساختاری و دروغهای مزمن حاکمیت را با گوشت و استخوان خود پرداختهاند.»
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران با اشاره به تورم افسارگسیخته، سقوط قدرت خرید، نابودی آموزش و درمان، و گسترش فقر و بیثباتی، آنها را «محصول مستقیم» سیاستهایی توصیف کرد که نه برای مردم، که علیه آنان اتخاذ شده است.
شورا تاکید کرد که این اعتراضات، «اعتراض مردم است، نه ابزار رقابت جناحها و اشخاص» و افزود: «تجربههای تلخ گذشته نشان دادهاند که هر جا مردم حذف شدهاند، آزادی و عدالت قربانی شده است.»
در بیانیه اعتراض، حق مسلم مردم دانسته شده و اضافه شده است: «پاسخ این حق، نه باتوم است و نه گلوله، نه زندان و نه سرکوب، و حکمرانی که زبان مردم را نمیشنود، دیر یا زود با فریادی بلندتر مواجه خواهد شد.»
شورا افزود: «خشونت علیه مردم، بحران را حل نمیکند، آن را عمیقتر، گستردهتر و غیرقابلکنترلتر میکند» و خطاب به نیروهای نظامی، انتظامی و امنیتی جمهوری اسلامی نوشت: «شما از دل همین جامعه برخاستهاید. ایستادن مقابل مردم، ایستادن مقابل آینده خود و فرزندانتان است. از آلوده کردن دستهایتان به خون شهروندان بپرهیزید و مطمئن باشید که تاریخ، این لحظات را فراموش نخواهد کرد».
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران در پایان تاکید کرد که خود را «جزئی جداییناپذیر از مردم میداند و در کنار آنان ایستاده و خواهد ایستاد. نه برای سهمخواهی، نه برای قدرت، بلکه برای کرامت انسانی، عدالت اجتماعی و آیندهای که دیگر بر پایه ترس و فقر بنا نشود.»
در روزهای اخیر نیز شماری از تشکلهای صنفی معلمان در استانها و شهرهای مختلف ایران حمایت خود را از اعتراضات سراسری در ایران اعلام کردهاند. در این ارتباط، میتوان به کانون صنفی معلمان استان بوشهر، کانون صنفی فرهنگیان استان مازندران، انجمن صنفی معلمان فارس، کانون فرهنگیان اسلامشهر و انجمن صنفی معلمان نورآباد ممسنی اشاره کرد.
در همین ارتباط، بیش از ۱۰۰ معلم در استان خوزستان در بیانیه مشترکی با حمایت از اعتراضات سراسری اشاره کردند که فقر، نابرابری، نابودی آموزش عمومی و بیاعتنایی به کرامت انسان زندگی میلیونها ایرانی را در تنگنا قرار داده است و افزودند: «سکوت در این بزنگاه، خیانت به مسئولیت تاریخی ماست و نمیتوانیم در برابر فرسایش امید نسلهای بعد بیتفاوت بمانیم.»
آنها از همکاران خود در سراسر ایران خواستند که «با همبستگی ملی و با تکیه بر وجدان حرفهای خود به این اعتراضات مردمی» بپیوندند.
انجمن صنفی فرهنگیان شاغل و بازنشسته کرمانشاه هم اعلام کرد که از «اعتراضات مردم زحمتکش ایران» حمایت میکند و گفت با توجه به فقر و فلاکت روزافزون «تنها گزینهای که برای برونرفت از وضعیت اسفبار کنونی در مقابل مردم قرار دارد، اعتراضات و اعتصابات سراسری علیه شرایط سخت و غیر قابل تحملی است که زندگی اکثریت جامعه را به ورطه تباهی و مرگ کشانده است.»
این تشکل صنفی گفت: «آنچه امروز در کف خیابان شهرهای مختلف ایران میگذرد، بیان درد مشترک عموم مردم در اعتراض به حاکمیت دزد سالار و رانت خوار سرمایه داری دلال مسلک ایران است.»
در همین حال، مسعود فرهیخته، معلم زندانی از زندان مرکزی کرج، در پیامی خطاب به «حاکمان بیدادگر اسلامی» نوشت: «زمان پاسخگویی حاکمان ستمگر نزدیک است.»
این فعال صنفی معلمان ضمن حمایت از «اعتراضات و اعتصابات مردم مبارز ایران» خطاب به نیروهای نظامی، انتظامی و ارتشی جمهوری اسلامی نوشت: «یقین بدانند که حکومت ظلم و ستم در پایان کار است و به زودی شاهد فروپاشی آن هستیم.»
او تاکید کرد: «بهتر است آنان بین نبرد ملت ایران و حاکمان ستمگر اسلامی، سمت درست تاریخ را انتخاب کنند، همراهی با مردم ستمدیده را انتخاب کنند و از خشونت و سرکوب مردم پرهیز کنند.»
عبداله مهتدی، دبیرکل حزب کومله کردستان ایران و مسیح علینژاد، از چهرههای مخالف جمهوری اسلامی نیز از پیام ترامپ استقبال کردند.
علی خامنهای: «اغتشاشگران» پشت «معترضان مومن انقلابی» هستند
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی در واکنش بدون اشاره مستقیم به ترامپ گفت جمهوری اسلامی «در مقابل دشمن کوتاه نمیآید» و «دشمن را به زانو در خواهد آورد».
خامنهای گفت «اینکه یک عدهای تحت عناوین گوناگون میآیند به قصد تخریب و ناامن کردن کشور پشت سر بازاریهای مومن و سالم و انقلابی قرار بگیرند، از اعتراض آنها سوءاستفاده کنند و اغتشاش کنند، اصلا قابل قبول نیست.»
جبهه اصلاحات: هرگونه سوء استفاده و مداخله خارجی محکوم است
جبهه اصلاحات، با صدور بیانیهای در واکنش تلویحی به پیام ترامپ در بیانیهای هرگونه «مداخله، تهدید یا سوءاستفاده دولتها و جریانهای خارجی» را محکوم کرد.
در این بیانیه، آمده است: «جبهه اصلاحات ایران از رویکرد دولت آقای دکتر پزشکیان در پرهیز از خشونت، تاکید بر شنیدن صدای معترضان و تلاش برای مدیریت مسالمتآمیز اعتراضات قدردانی میکند.»
این بیانیه تاکید کرده است: «اعتراضات مردم ایران خاستگاهی کاملا داخلی دارد و تنها از طریق راهحلهای بومی، مسالمتآمیز و مدنی قابل پیگیری و پاسخگویی است.»
آذر منصوری دبیرکل حزب اتحاد ملت و رئیس جبهه اصلاحات در حساب کاربری خود در شبکه ایکس نوشت: «هرگونه دخالت خارجی را صریح و قاطع محکوم میکنیم؛ این دخالتها به زیان اعتراضات خشونتپرهیز است. حاکمیت در اجرای اصل ۲۷، خود مسیر امن اعتراضات را فراهم کند.»
حمیدرضا جلائیپور، فعال سیاسی اصلاحطلب نیز با «مضحک» توصیف کردن پیام رییسجمهوری آمریکا نوشت: «عجب مضحکهای است که حامی و تمهیدگرِ بزرگترین نسلکشی قرن و رفیقِ آزارگران جنسی و کسی که در کشور خودش نماد گرایشهای اقتدارگرا و حامی سرکوبگران جهان و مداخلاتی شناخته میشود که جز مرگ و آوارگی و فقر نیافریده، به کشور دیگری درباره حفظ جان و حقوق انسانها تهدید و موعظه کند.»
عطاالله مهاجرانی، وزیر دولت محمد خاتمی و فعال اصلاحطلب ساکن لندن در متنی، با حمله به پیام ترامپ نوشت: «حمله ٱمریکا شبیه آخرین تیر بخت النصر می ماند. کمانه می کند و بر پیکر خودش می نشیند. سناریو اعتراضات همین است.»
جنگ کلیدواژهها و توصیفها
«اعتراضات خشونتپرهیز»، «اغتشاش» و توصیفهایی از این دست، در ادبیات سیاسی جمهوری اسلامی در مناسبتهای مختلف، کارکردهای متفاوتی دارد.
در آبان خونین ۹۸، چهرههای اصلاحطلب نظیر مصطفی تاجزاده، عباس عبدی، علی ربیعی، با تاکید بر «غارت» و «خشونت» اعتراضات آن سال را توصیف کردند.
اکنون نیز بیانیه جبهه اصلاحات و اظهارات چهرههای این جریان، با تاکید بر «اعتراضات مسالمتآمیز»، عملا اعتراضات شهروندان را طبقهبندی میکنند.
در سوی دیگر این صحنه، خامنهای نیز شهروندانی که معترضند را به دو دسته «معترض مومن و انقلابی» و «اغتشاشگر» تقسیم میکند.
از سوی دیگر، از زمان شورشهای دهه ۷۰، نظیر کوی طلاب مشهد، تاکنون، جمهوری اسلامی هرگز به طور رسمی، هیچ اعتراضی را «مسالمتآمیز» توصیف نکرده است. در نهایت تمام اعتراضات به «اغتشاشات» تعبیر شدند. حتی راهپیمایی سکوت در زمان جنبش سبز، در پایان راه و میدان آزادی، با تیراندازی مستقیم نیروهای حکومتی مواجه شد؛ راهپیمایی که در آن میرحسین موسوی، اکیدا از شهروندان خواسته بود علیه نیروهای سرکوب دست به هیچ اقدام خشونتآمیزی نزنند.
در برابر خشونت عریان جمهوری اسلامی، تاکید چهرههای اصلاحطلب بر «خشونتپرهیزی» به نوعی خلعصلاح معترضان است.
