ایالات متحده از اواخر آبان پروازهای شناسایی و جمعآوری اطلاعات را بر فراز بخشهای گستردهای از نیجریه انجام میدهد. اقدامی که در پی تهدید رییسجمهوری آمریکا به مداخله نظامی، در واکنش به حملات علیه مسیحیان در این کشور صورت گرفته است.
خبرگزاری رویترز دوشنبه اول دی در گزارشی نوشت بر اساس دادههای ردیابی پرواز و اظهارات مقامهای کنونی و پیشین آمریکا، این عملیات شناسایی با استفاده از هواپیماهای پیمانکاری انجام میشود که معمولا از غنا به پرواز درمیآیند، حریم هوایی نیجریه را پوشش میدهند و سپس به آکرا، پایتخت غنا، بازمیگردند.
به گفته رویترز، هنوز مشخص نیست این پروازها بهطور دقیق چه نوع اطلاعاتی را جمعآوری میکنند، اما منابع آمریکایی آن را نشانهای از افزایش همکاری امنیتی میان واشینگتن و ابوجا (پایتخت نیجریه) توصیف کردهاند.
این تحرکات پس از آن آغاز شد که دونالد ترامپ در ماه نوامبر دولت نیجریه را به ناتوانی در جلوگیری از خشونتهای مرگبار علیه مسیحیان متهم و تهدید کرد در صورت تداوم این وضعیت، آمریکا ممکن است بهطور نظامی وارد عمل شود.
همزمان، این پروازها در دورهای انجام میشود که ایالات متحده بخشی از ظرفیت اطلاعاتی خود را پس از خروج اجباری نیروهایش از نیجر و واگذاری پایگاه هوایی این کشور، در غرب آفریقا بازسازی میکند.
بر اساس دادههای پروازی، اپراتور این هواپیماها شرکت «تناکس ایروسپیس» مستقر در ایالت میسیسیپی است که در زمینه ماموریتهای ویژه و همکاری با ارتش آمریکا فعالیت دارد.
این شرکت به درخواست رویترز برای اظهار نظر پاسخ نداده است.
یک تحلیلگر مسائل امنیتی در آمریکا گفت این پروازها از فرودگاه آکرا، که یکی از مراکز لجستیکی شناختهشده ارتش آمریکا در آفریقاست، هدایت میشوند.
در جستوجوی خلبان آمریکایی ربوده شده
به گفته یک مقام پیشین آمریکایی، این ماموریتها شامل ردیابی یک خلبان آمریکایی ربودهشده در نیجر و جمعآوری اطلاعات درباره گروههای مسلح فعال در نیجریه است؛ از جمله بوکوحرام و شاخه منشعب از آن، «داعش غرب آفریقا».
یک مقام فعلی دولت آمریکا نیز انجام این پروازها را تایید کرده اما بهدلیل «حساسیت دیپلماتیک»، از ارائه جزییات بیشتر خودداری کرده است.
در همین حال، مقامهای نیجریه روایت آمریکا را درباره «هدف قرار گرفتن سازمانیافته مسیحیان» رد کرده و گفتهاند گروههای مسلح در این کشور هم مسلمانان و هم مسیحیان را هدف قرار میدهند.
با این حال، یک منبع امنیتی نیجریه گفته است ابوجا در دیدار ۲۰ نوامبر میان مشاور امنیت ملی نیجریه و وزیر دفاع آمریکا، با استقرار داراییهای هوایی آمریکا برای جمعآوری اطلاعات موافقت کرده است.
افزایش این همکاریها در شرایطی است که نیجریه ماه گذشته وضعیت اضطراری امنیتی اعلام کرد و دستور جذب گسترده نیروهای نظامی و پلیس را برای مقابله با موج فزاینده حملات مسلحانه و آدمرباییها صادر کرد.
همزمان، دولت ترامپ بار دیگر نیجریه را در فهرست کشورهایی قرار داده که از نظر واشینگتن ناقض آزادی مذهبی هستند و محدودیتهایی در سفر شهروندان این کشور به آمریکا اعمال کرده است.
به گزارش خبرگزاری رویترز، رهبران دانمارک و گرینلند، دوشنبه اول دی در بیانیه خود اعلام کردند: «گرینلند متعلق به مردم گرینلند است و آمریکا حق تصرف آن را ندارد.»
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، دی جف لندری، فرماندار لوئیزیانا را بهعنوان نماینده ویژه خود در گرینلند منصوب کرد؛ تصمیمی که انتقادهای تازهای را در کپنهاگ و نوک برانگیخت.
ترامپ پیش از این بارها گفته است گرینلند، قلمرو خودگردان دانمارک، بهدلیل موقعیت راهبردی و منابع معدنی باید بخشی از ایالات متحده شود.
لندری نیز آشکارا از این ایده حمایت کرده است.
ترامپ در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت لندری اهمیت گرینلند را برای «امنیت ملی آمریکا و متحدانش» درک میکند و منافع واشینگتن را پیش خواهد برد.
لندری نیز در پیامی اعلام کرد این ماموریت «داوطلبانه» است و تاثیری بر سمت او بهعنوان فرماندار ندارد.
همزمان، دولت آمریکا با تعلیق مجوز پنج پروژه بزرگ انرژی بادی فراساحلی در سواحل شرقی ایالات متحده، از جمله دو پروژه شرکت دولتی دانمارکی اورستد، فشار دیپلماتیک بر کپنهاگ را افزایش داد.
وزیر خارجه دانمارک این اقدام آمریکا را «غیرقابل قبول» خواند و اعلام کرد سفیر آمریکا را احضار خواهد کرد. نشانهای از تشدید تنش میان متحدان دیرینه بر سر آینده گرینلند.
هشتم فروردین، جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، در جریان سفر به گرینلند از دانمارک بهشدت انتقاد کرد و گفت که این کشور در محافظت از گرینلند در برابر نفوذ چین و روسیه ناکام بوده است.
گرینلند با جمعیتی حدود ۵۷ هزار نفر، طبق توافق سال ۲۰۰۹ حق اعلام استقلال دارد اما همچنان به یارانههای دانمارک و اقتصاد شیلات وابسته است.
موقعیت این جزیره میان اروپا و آمریکای شمالی، آن را به بخشی کلیدی از سامانه دفاع موشکی آمریکا تبدیل کرده و منابع معدنی آن، بهویژه در رقابت با چین، توجه واشینگتن را جلب کرده است.
دولت ترامپ نزدیک به ۳۰ سفیر و فرستاده ارشد را فرا میخواند
به گزارش رویترز، دولت ترامپ همزمان تصمیم گرفته است حدود ۳۰ سفیر و فرستاده ارشد حرفهای وزارت خارجه آمریکا را به واشینگتن بازگرداند تا نمایندگیهای دیپلماتیک این کشور با اولویتهای سیاست خارجی «اول آمریکا» همسو شوند.
وزارت خارجه آمریکا از ارائه فهرست اسامی این دیپلماتها خودداری کرده است.
یک مقام ارشد این وزارتخانه گفت این اقدام «رویهای معمول در هر دولت جدید» است، اما منتقدان این توضیح را رد میکنند.
این مقام که به شرط فاش نشدن نامش صحبت کرد، گفت: «سفیر نماینده شخصی رییسجمهوری است و این حق رییسجمهوری است که اطمینان حاصل کند افرادی که در این کشورها حضور دارند، دستور کار اول آمریکا را پیش میبرند.»
به گفته منابع آگاه، بیشتر این دیپلماتها در کشورهای کوچکتر مستقر هستند. کشورهایی که معمولا سفیر آمریکا در آنها از میان دیپلماتهای حرفهای و غیرسیاسی انتخاب میشود.
منابع دولتی گفتهاند به این دیپلماتها توصیه شده برای ادامه فعالیت، بهدنبال موقعیتهای جدید در وزارت خارجه باشند.
این تصمیم در حالی اتخاذ شده که ترامپ از آغاز دور دوم ریاستجمهوریاش تلاش کرده افراد وفادار به خود را در سمتهای کلیدی بگمارد. موضوعی که ریشه در تجربه دور نخست او دارد؛ زمانی که با مقاومت در نهادهای امنیت ملی آمریکا برای پیشبرد سیاستهایش روبهرو شده بود.
در همین حال، جین شاهین، سناتور دموکرات و عضو ارشد کمیته روابط خارجی سنای آمریکا، این اقدام دولت جمهوریخواه را به شدت مورد انتقاد قرار داد و گفت در شرایطی که حدود ۸۰ سمت سفیری آمریکا خالی است، کنار گذاشتن دیپلماتهای حرفهای «هدیه دادن رهبری جهانی آمریکا به چین و روسیه» است.
او تاکید کرد این تصمیم «آمریکا را ناامنتر، ضعیفتر و کمنفوذتر میکند».
نتانیاهو دوشنبه اول دی گفت در دیدار آتی خود با دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، درباره فعالیتهای هستهای تهران گفتوگو خواهد کرد.
او درباره موضوعات مورد بحث در دیدار با ترامپ گفت که اسرائیل در جنگ ۱۲ روزه دستاوردهای بزرگی داشته اما انتظاراتش از تهران درباره سطح غنیسازی و حمایت از نیروهای نیابتی، تغییری نکرده است.
نتانیاهو تاکید کرد در دیدار آتی با ترامپ، تمرکز اصلی بر غزه و مرحله دوم توافق آتشبس و همچنین حزبالله و فعالیتهای تسلیحاتی آن خواهد بود.
این اظهارات نخستوزیر اسرائیل در شرایطی بیان شد که برخی رسانههای حکومتی اول دی روایتهایی متناقض از «آغاز رزمایش موشکی» در چندین نقطه ایران منتشر کردند.
کانال تلگرام خبرگزاری فارس نوشت مشاهدات میدانی و گزارشهای مردمی از «آزمایش موشکی در نقاط مختلف ایران» حکایت دارد.
در سوی دیگر، خبرگزاری صداوسیما نوشت: «تصاویر منتشر شده به آزمایش موشکی مربوط نبوده و صحت ندارد.»
این در حالی است که ایال زمیر، رییس ستاد ارتش اسرائیل، ۳۰ آذر هشدار داد ارتش این کشور در هر جا که لازم باشد، چه در جبهههای نزدیک و چه دوردست، به دشمنان اسرائیل حمله خواهد کرد.
او با اشاره به اینکه «جمهوری اسلامی پشت طرحهای نابودی اسرائیل قرار داد و حلقه پیرامون آن را تامین مالی و تسلیح کرده»، تاکید کرد در مرکز طولانیترین و پیچیدهترین جنگ تاریخ اسرائیل، کارزار علیه ایران قرار دارد.
منابع مطلع ۲۹ آذر به ایراناینترنشنال گفتند نهادهای اطلاعاتی غربی تحرکهای غیرمعمولی در فعالیتهای نیروی هوافضای سپاه پاسداران شناسایی کردهاند و این موضوع سطح حساسیت در رصد و پایش فعالیتهای نظامی جمهوری اسلامی را افزایش داده است.
پایگاه خبری اکسیوس یکشنبه در تایید خبر ایراناینترنشنال نوشت که دولت اسرائیل درباره رزمایش موشکی سپاه پاسداران به آمریکا هشدار داده و آن را «پوششی برای تدارک حمله» جمهوری اسلامی به اسرائیل خوانده است.
این وبسایت خبری آمریکایی در گزارشی که ۳۰ آذر منتشر شد، به نقل از یک منبع اسرائیلی نوشت که منابع اطلاعاتی اسرائیل هفته پیش نیز پس از شناسایی تحرکهای موشکی در ایران، نگرانی مشابهی را با طرف آمریکایی به اشتراک گذاشته بودند اما آن موضوع به نتیجهای نرسید.
نهادهای نظارتی اروپا نیز گفته بودند جابهجاییها و هماهنگیهای ثبت شده، فراتر از الگوهای معمول در یگانهای پهپادی، موشکی و پدافند هوایی جمهوری اسلامی است.
توافق امنیتی اسرائیل با یونان و قبرس
نخستوزیر اسرائیل شامگاه دوشنبه در نشست خبری مشترک با کریاکوس میتسوتاکیس، نخستوزیر یونان، و نیکوس کریستودولیدس، رییسجمهوری قبرس، در اورشلیم گفت: «کسانی که خیال میکنند میتوانند امپراتوریهای خود و سلطه بر سرزمینهای ما را دوباره برقرار کنند، باید این خیال را فراموش کنند.»
او بدون نام بردن، و بهطور غیرمستقیم به ترکیه اشاره کرد.
نتانیاهو اعلام کرد اسرائیل، یونان و قبرس به توافقی برای تعمیق همکاریهای امنیتی دست یافتهاند.
همزمان، رییسجمهوری قبرس گفت این همکاریها میتواند در حوزههای مقابله با تروریسم، امنیت سایبری و امنیت انرژی، گسترش یابد.
نخستوزیر یونان نیز اعلام کرد آتن آماده است پس از پایان جنگ، نقشی در غزه ایفا کند.
نتانیاهو همچنین گفت سه کشور قصد دارند پروژه کریدور اقتصادی هند-خاورمیانه-اروپا را پیش ببرند. طرحی که هدف آن تقویت پیوندهای اقتصادی و ترانزیتی میان آسیا، خاورمیانه و اروپا عنوان شده است.
رییسجمهوری قبرس ۲۵ مرداد گفت: «اگر جمهوری اسلامی به توانایی هستهای دست یابد، قبرس نیز در خطر خواهد بود. ما تنها ۳۰ دقیقه با اسرائیل فاصله داریم.»
کریستودولیدس، اسرائیل را «نزدیکترین متحد قبرس در منطقه» توصیف کرد و بر اهمیت روابط دوجانبه در بحبوحه افزایش بیثباتی در خاورمیانه تاکید کرد.
او ۲۵ خرداد و در میانه جنگ ۱۲ روزه ایران و اسرائیل نیز اعلام کرد: «ایران از ما خواسته پیامی را برای پایان جنگ به اسرائیل منتقل کنیم.»
کریستودولیدس در جمع خبرنگاران گفت قبرس این کار را انجام خواهد داد.
به گزارش خبرگزاری رویترز، یک دادگاه در کیتو، پایتخت اکوادور، دوشنبه اول دی اعلام کرد ۱۱ نفر از ۱۷ نظامی متهم در این پرونده، به اتهام نقش مستقیم در ناپدیدسازی قهری چهار کودک، محکوم شدند.
پنج سرباز دیگر که با دادستانی همکاری کرده بودند، هر کدام به دو سال و نیم زندان محکوم شدند.
یک سرهنگ دوم که به همدستی متهم شده بود اما در گشت حضور نداشت، تبرئه شد.
این چهار پسر در دسامبر سال گذشته، همزمان با عملیات گسترده ارتش علیه جرایم سازمانیافته به دستور دولت اکوادور، در محله لاس مالویناس شهر گوایاکیل ناپدید شدند.
بر اساس کیفرخواست، سربازان در یک گشت شبانه کودکان را بازداشت کرده، آنها را مورد ضربوشتم قرار دادند، مجبورشان کردند لباسهایشان را درآورند و سپس در منطقه روستایی خطرناک تاورا، حدود ۳۰ کیلومتر جنوب شهر، رهایشان کردند.
طبق شهادتها، یکی از کودکان از تاورا با پدرش تماس گرفته اما زمانی که پدر برای پیدا کردن آنها به محل رسیده، اثری از فرزندانش نبوده است.
چند روز بعد، مقامها اعلام کردند چهار جسد سوخته کشفشده در همان منطقه، متعلق به این کودکان است.
قاضی پرونده در حکم خود گفت گشت نظامی با آگاهی از «خطرناک، متروکه و ناامن بودن» منطقه، کودکان را در آنجا رها کرده است.
وکلای مدافع نظامیان گفته بودند شواهد ارائهشده قطعی نیست و سربازان بدون آموزش کافی به گشت اعزام شده بودند و کودکان را زنده رها کردهاند.
وزیر دفاع اکوادور در آغاز تحقیقات گفته بود کودکان به ظن دست داشتن در یک سرقت بازداشت شده بودند اما خانوادهها تاکید کردند آنها برای بازی فوتبال از خانه خارج شده بودند.
وکلای خانوادهها نیز گفتند کالبدشکافیها نشاندهنده جراحات و کبودیهایی بودند که پیش از مرگ به این کودکان وارد شده بود.
دادستانی اعلام کرد در پروندهای جداگانه، پیگیر محکومیت شش نظامی دیگر نیز هست که به یک اعدام فراقضایی در جریان عملیات ضد مواد مخدر در استان سانتا النا متهم شدهاند.
خبرگزاری رویترز دوشنبه اول دی به نقل از ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، اعلام کرد هر بخش فعال از شبکه انرژی اوکراین نتیجه تلاش کارکنانی است که این تاسیسات را «حفاظت، بازسازی و دوباره احداث کردهاند».
او گفت با وجود شرایط دشوار، سیستم انرژی همچنان فعال است و برق و گرمایش به میلیونها نفر میرسد.
زلنسکی با تاکید بر اینکه انرژی یکی از پایههای زندگی عادی است، گفت روسیه نزدیک به چهار سال است بهطور هدفمند تلاش میکند این زیرساخت را برای میلیونها شهروند اوکراینی از بین ببرد.
تحریمهای جدید علیه روسیه و متحدان
رییسجمهوری اوکراین در بخش دیگری از سخنانش گفت کییف در حال آمادهسازی چند تصمیم تحریمی جدید علیه نهادها و افرادی است که از «تجاوز روسیه» حمایت میکنند.
به گفته او، دستکم یک بسته تحریمی جدید تا پایان سال میلادی جاری علیه افرادی که با صنایع نظامی روسیه همکاری دارند، از جمله اشخاصی از خارج از روسیه و بهویژه چین، اعمال خواهد شد.
زلنسکی همچنین از برنامههایی برای تحریم افرادی خبر داد که به گفته او، از طریق فرهنگ عمومی یا فعالیتهای ورزشی، به ترویج نفوذ روسیه یا توجیه جنگ میپردازند.
دولت بریتانیا ۲۶ آذر به رومن آبراموویچ، میلیاردر روس، هشدار داد اگر ۲.۵ میلیارد پوند حاصل از فروش باشگاه فوتبال چلسی را برای کمکهای انسانی به اوکراین اختصاص ندهد، با اقدام قضایی روبهرو خواهد شد.
لندن اعلام کرد این آخرین فرصتی است که به آبراموویچ داده و آماده است در صورت آزاد نشدن سریع این منابع برای اجرای توافق سال ۲۰۲۲ با آبراموویچ، به دادگاه مراجعه کند.
زلنسکی افزود اوکراین در حال رایزنی با نهادهای اروپایی درباره جزییات بسته بیستم تحریمی اتحادیه اروپاست و هدف اصلی این بسته، افزایش فشار تحریمی بر داراییهای انرژی مرتبط با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه و الیگارشهای نزدیک به اوست.
او همچنین از کانادا بابت تدوین یک بسته تحریمی جدید قدردانی کرد و گفت کییف روند همزمانسازی تحریمها را ادامه خواهد داد.
روسیه: قصدی برای حمله به اروپا نداریم
سرگی ریابکوف، معاون وزیر خارجه روسیه، اول دی گفت: «ما توافق صلحی را درباره جنگ اوکراین ترجیح میدهیم که ساختار قانون اساسی روسیه را تضمین کند و در عین حال سرزمینهای تازه بهدست آمده در آن را نیز در نظر بگیرد.»
ریابکوف اعلام کرد این کشور قصد حمله به اتحادیه اروپا یا ناتو را ندارد و آماده است تا آن را در یک سند قانونی ثبت کند.
یوری اوشاکوف، مشاور ارشد سیاست خارجی پوتین، یکشنبه هشدار داد بخت دستیابی به صلح در اوکراین با تغییراتی که کشورهای اروپایی و کییف در طرح پیشنهادی ایالات متحده اعمال کردهاند، افزایش نیافته است.
این در حالی است که استیو ویتکاف، نماینده ویژه ایالات متحده در مذاکرات صلح اوکراین یکشنبه در پایان دومین روز مذاکرات خود با نمایندگان روسیه اعلام کرد مسکو همچنان به دستیابی به صلح در اوکراین «متعهد» است.
ویتکاف، همراه با جرد کوشنر، مشاور ارشد و داماد دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، شنبه و یکشنبه ۲۹ و ۳۰ آذر در فلوریدا با فرستاده ویژه کرملین دیدار کردند.
فریبکاری برای اعزام به جنگ
رویترز دوشنبه در گزارشی تفصیلی نوشت دستکم ۱۷ شهروند آفریقای جنوبی گفتهاند با وعده دریافت آموزش امنیتی و شغل در روسیه، جذب شده اما پس از ورود، به مناطق جنگی شرق اوکراین اعزام شدهاند.
خانوادههای این افراد و خود آنان گفتهاند پس از ورود به روسیه، قراردادهایی به زبان روسی به ایشان ارائه شده و بدون درک کامل مفاد آن، به نیروهای نظامی روسیه ملحق شدهاند.
به گفته این افراد، آنان مجبور به کندن سنگر، حمل مهمات و حضور در مناطق نزدیک به خط مقدم شدهاند.
به گفته خانوادهها و افرادی که با رویترز گفتوگو کردهاند، این نیروها با کمبود شدید غذا، آب و خدمات درمانی روبهرو هستند.
تصاویر ارسال شده از نزدیکی خطوط درگیری، کاهش شدید وزن و شرایط جسمی نامناسب برخی از آنان را نشان میدهد.
مقامهای آفریقای جنوبی اعلام کردهاند این پرونده در بالاترین سطح در حال پیگیری است و تلاشها برای بازگرداندن این افراد ادامه دارد.
رویترز گزارش داده موارد مشابهی درباره شهروندان کنیا و چند کشور دیگر آفریقایی نیز ثبت شده است.
بر اساس این گزارش، یک شهروند کنیا پس از اعزام به جبهه، کشته شده است.
وزارت خارجه روسیه به درخواستهای رویترز برای اظهار نظر درباره این گزارشها پاسخ نداده و مسکو بهطور رسمی در مورد حضور نیروهای خارجی در جنگ اوکراین اظهار نظر نمیکند.
