عامر المعموری، از نمایندگان نزدیک به جمهوری اسلامی در مجلس عراق اعلام کرد که دولت این کشور تحت فشار ایالات متحده و شماری از قدرتهای خارجی، پیشنویس قانون جنجالی مربوط به تنظیم فعالیت نیروهای حشدالشعبی را از پارلمان پس گرفته است.
المعموری، چهارشنبه پنجم شهریور، به نشریه اماراتی نشنال گفت: «نمایندگان پارلمان انتظار این عقبنشینی ناگهانی را نداشتند. وقتی ریاست پارلمان به ما اطلاع داد که پیشنویس قانون حشد از دستور کار خارج شده، شگفتزده شدیم.»
این لایحه بهدنبال بازسازی ساختار و افزایش اختیارات حشدالشعبی گروهی متشکل از عمدتاً شبهنظامیان شیعه مورد حمایت جمهوری اسلامی بود. آمریکا هشدار داده بود که تصویب این قانون میتواند به تضعیف حاکمیت عراق و تحکیم نفوذ جمهوری اسلامی در عرصههای سیاسی و امنیتی منجر شود.
سفارت آمریکا ۱۲ مرداد در بغداد اعلام کرد کاردار آمریکا در دیدار با نایبرییس اول پارلمان عراق، نگرانی ایالات متحده را از پیشنویس دو قانون مرتبط با حشدالشعبی ابراز کرده است.
در این بیانیه آمده بود همانطور که مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا نیز پیشتر اشاره کرده، تصویب این قوانین موجب تقویت نفوذ حکومت ایران و «گروههای تروریستی مسلح» خواهد شد، و حاکمیت عراق را تهدید میکند.
علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، ۲۰ مرداد به بغداد سفر کرد. همان زمان اطلاعاتی به ایراناینترنشنال رسید که نشان میداد یکی از اهداف اصلی این سفر، ترغیب جریانهای شیعی عراق به پیگیری «تصویب لایحه حشد شعبی» در پارلمان این کشور است.
مجتبی حسینی، نماینده علی خامنهای در عراق، نیز شنبه اول شهریور گفت: «ادعاهای آمریکا علیه عراق درباره خلع سلاح یا انحلال حشدالشعبی، آرزوهایی دستنیافتنی است.»
او نیروهای حشدالشعبی را مقاوم و ولایی خواند و افزود: «آمریکا میخواهد همان بلایی را که بر سر سوریه آورد، در عراق نیز تکرار کند، اما چنین زمینهای وجود ندارد.»
حسینی اضافه کرد: «مردم عراق به هیچوجه حاضر نیستند چنین چیزی را بپذیرند. اعضای حشدشعبی نیروهایی مقاوم، ولایی و آموزشدیده هستند و امکانات نظامی کافی دارند.»
المعموری، نماینده نزدیک به جمهوری اسلامی در مجلس عراق در گفتوگوی خود با نشریه نشنال افزود که بررسی لایحه مراحل قرائت اول و دوم را پشت سر گذاشته بود و نمایندگان خود را برای تصویب نهایی آن آماده میکردند.
او پس گرفتن لایحه را نتیجه «نفوذ آمریکا» دانست و گفت دولت و احزاب سیاسی تسلیم این فشار شدهاند.
المعموری از دولت عراق خواست لایحه را مجدداً به پارلمان بازگرداند. دولت عراق تاکنون واکنشی در این زمینه نشان نداده است.
این لایحه قرار بود جایگاه حشدالشعبی را همتراز با سایر نیروهای نظامی عراق ارتقا دهد.
واشینگتن مدتهاست از حشدالشعبی انتقاد میکند و برخی گروههای آن را متهم به فعالیت خارج از کنترل دولت و حمله به منافع آمریکا در عراق و سوریه کرده است.
ماه گذشته، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، در دیدار با محمد شیاع السودانی نخستوزیر عراق، این موضوع را مطرح کرد.
تامی بروس، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، در بیانیهای گفت روبیو «نگرانی جدی ایالات متحده» از این لایحه را تکرار کرده و هشدار داده است که «چنین قانونی نفوذ حکومت ایران و گروههای مسلح تروریستی را در ساختار عراق نهادینه کرده و حاکمیت این کشور را تضعیف میکند.»
بروس در هفتههای اخیر بار دیگر بر مخالفت واشینگتن با این لایحه تاکید کرد و آن را «گامی کاملاً مضر» خواند.
او گفت: «ایالات متحده با هرگونه قانونگذاری که با اهداف همکاریهای امنیتی دوجانبه و تقویت نهادهای امنیتی عراق ناسازگار و با حاکمیت واقعی عراق در تضاد باشد، بهشدت مخالف است.»
عرفان صدیق، سفیر بریتانیا در عراق، نیز موضع واشینگتن را تکرار کرد و گفت تمام گروههای حشدالشعبی از دستورات نخستوزیر ـ که فرمانده کل نیروهای مسلح است ـ تبعیت نمیکنند.
صدیق در مصاحبه با یک شبکه تلویزیونی عراقی ضمن اذعان به بهبود وضعیت امنیتی پس از شکست داعش گفت: «همه ما از بهبود امنیت و ثبات کشور استقبال میکنیم و این پرسش مطرح میشود: نقش آینده حشدالشعبی چیست؟ این نقش نمیتواند همان نقشی باشد که این گروه در دوران جنگ با داعش داشت.»
