مکزیک اعضای کارتلهای مواد مخدر را به ایالات متحده منتقل میکند
در پی افزایش فشارهای دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، برای برچیدن سازمانهای قدرتمند مواد مخدر در این کشور، مکزیک شماری از مظنونان این کارتلها را به آمریکا تحویل داد.
خبرگزاری رویترز پنجشنبه ۲۳ مرداد گزارش داد دادستانی کل و وزارت امنیت مکزیک اعلام کردند این افراد که بهدلیل ارتباط با گروههای قاچاق مواد مخدر، تحت تعقیب آمریکا بودند، بنا به درخواست وزارت دادگستری ایالات متحده مسترد شدهاند.
واشینگتن تعهد داده است برای این متهمان مجازات اعدام در نظر نگیرد.
این دومین انتقال گسترده متهمان از مکزیک به آمریکا در سال جاری میلادی به شمار میرود.
در ماه فوریه نیز مقامهای مکزیکی ۲۹ مظنون به رهبری کارتلها را به آمریکا فرستادند؛ اقدامی که بحثهای سیاسی و حقوقی زیادی برانگیخت.
تلاش مکزیکوسیتی برای ایجاد توازن با واشینگتن
رویترز در ادامه گزارش خود نوشت کلودیا شینباوم، رییسجمهوری مکزیک، با این تصمیم بار دیگر کوشیده است میان جلب رضایت ترامپ و جلوگیری از اقدام نظامی یکجانبه آمریکا در خاک مکزیک تعادل برقرار کند.
سفارت آمریکا در مکزیک اعلام کرد میان افراد مسترد شده، چهرههای کلیدی کارتل «نسل جدید خالیسکو» و کارتل «سینالوآ» حضور دارند.
رونالد جانسون، سفیر آمریکا، گفت همکاری امنیتی دو کشور باعث خواهد شد شهروندان هر دو طرف در امنیت بیشتری باشند.
فشار بر سر بحران فنتانیل
ترامپ بحران فنتانیل در مکزیک را به روابط تجاری دو کشور گره زده و مکزیکوسیتی را به کمکاری در مقابله با کارتلها متهم کرده است.
او هفته گذشته به پنتاگون دستور داد برای عملیات علیه باندهای مواد مخدر مکزیکی که در فهرست سازمانهای تروریستی جهانی قرار گرفتهاند، آماده شود.
در مقابل، شینباوم تاکید کرده است آمریکا و مکزیک در آستانه توافق امنیتی جدیدی برای گسترش همکاری در زمینه مبارزه با کارتلها هستند، اما هرگونه عملیات نظامی یکجانبه آمریکا در خاک مکزیک را قاطعانه رد کرده است.
به گزارش کانال ۱۳ اسرائیل، هالوی گفت بارنیا در جریان جنگ با [حکومت] ایران مسیرهایی را برگزیده که به گفته او «بیشتر جنبه روابط عمومی داشته تا اقدامات عملیاتی مؤثر». او افزود: «رئیس موساد اقداماتی را توصیه کرده که خارج از حوزه مسئولیتش بوده و پاسخگوی عواقب آن هم نبوده است.»
هالوی همچنین از نحوه انتقال اطلاعات عملیاتها به رسانهها انتقاد کرد و گفت: «مدیر موساد افتخارات دیگران را به نام خود ثبت میکند، برای خودش تبلیغ راه میاندازد و این کار را بدون در نظر گرفتن روحیه همکاری انجام میدهد.» به گفته او، بارنیا حتی اجازه انتشار تصاویری از عملیاتهای محرمانه در ایران را داده است؛ اقدامی که به باور هالوی نشان میدهد او شهرت شخصیاش را بر منافع امنیتی ترجیح میدهد.
هرزی هالوی، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل، چند ماه پیش اعلام کرد که روز ششم مارس از سمت خود کنارهگیری خواهد کرد. او در نامه استعفایش، مسئولیت کامل شکست امنیتی در حمله هفتم اکتبر ۲۰۲۳ را بر عهده گرفت؛ حملهای که به کشته شدن حدود ۱۲۰۰ نفر و گروگانگیری ۲۵۰ نفر انجامید و جرقه آغاز جنگ غزه را زد.
هالوی گفت تا پایان ماموریتش تحقیقات ارتش درباره این حمله را تکمیل و آمادگی نیروهای دفاعی اسرائیل را برای چالشهای امنیتی آینده تقویت خواهد کرد. پس از این تصمیم، فرمانده نیروهای جنوب نیز استعفا داد.
استعفای هالوی با واکنش تند رهبران اپوزیسیون روبهرو شد و آنان از بنیامین نتانیاهو خواستند از نخستوزیری کنارهگیری کند. بنی گانتز، وزیر دفاع پیشین، نیز خواستار تشکیل کمیسیون تحقیق دولتی و برگزاری انتخابات زودهنگام شد. دوره فرماندهی هالوی با رویارویی مستقیم با جمهوری اسلامی و اختلافات آشکار با رئیس موساد بر سر راهبرد ایران و افشای عملیاتهای نظامی همراه بود.
ماه گذشته، دیوید بارنیا، رئیس موساد، در جریان بازدید بنیامین نتانیاهو از مقر این سازمان تاکید کرد که ماموریت موساد برای مقابله با تهدیدهای جمهوری اسلامی همچنان ادامه دارد. او با اشاره به «موقعیت راهبردی و قدرتمند» کنونی اسرائیل گفت: «ماموریت ما هنوز به پایان نرسیده و متعهدیم قاطعانه برای جلوگیری از تهدیدهای آینده ایران و بهرهبرداری از فرصتهای پیشرو اقدام کنیم.»
در همان دیدار، نتانیاهو از کارکنان موساد بهدلیل نقش «منحصربهفرد و مهمشان» در عملیات «طلوع شیران» و همچنین سالها فعالیت عملیاتی و اطلاعاتی علیه حکومت ایران قدردانی کرد. این اظهارات در فضایی مطرح شد که اسرائیل درگیر تشدید تنشهای منطقهای و عملیاتهای پنهان علیه اهداف مرتبط با جمهوری اسلامی بود و بارنیا تلاش داشت بر تداوم و اهمیت این اقدامات، حتی پس از موفقیتهای اخیر موساد، تاکید کند.
این اقدام، که تاکنون گزارش نشده بود، تنها شامل محمولههایی میشود که در حال بررسی قرار دارند و هدف آن شناسایی تراشههای هوش مصنوعی است که به مقاصدی خارج از چارچوب محدودیتهای صادراتی آمریکا منحرف میشوند.
بهگزارش رویترز، این روش نشان میدهد ایالات متحده تا چه حد برای اجرای محدودیتهای صادراتی خود علیه چین پیش رفته است، حتی در شرایطی که دولت ترامپ تلاش کرده برخی محدودیتهای دسترسی چین به نیمههادیهای پیشرفته آمریکایی را کاهش دهد.
منابع مطلع به رویترز گفتهاند که این ردیابها به مقامهای آمریکایی کمک میکند تا علیه افراد و شرکتهایی که از نقض مقررات صادراتی آمریکا سود میبرند پروندهسازی کنند.
ردیابهای موقعیت، ابزارهایی قدیمی در تحقیقات نهادهای امنیتی ایالات متحده هستند و سالهاست برای رهگیری کالاهای مشمول محدودیتهای صادراتی از جمله قطعات هواپیما بهکار میروند.
یکی از منابع به رویترز گفت که از این فناوری در سالهای اخیر برای مقابله با انحراف غیرقانونی تراشهها نیز استفاده شده است.
پنج نفر از فعالان زنجیره تامین سرورهای هوش مصنوعی نیز در گفتوگو با رویترز تایید کردند که از وجود این ردیابها در محمولههای سرور شرکتهایی مانند «دل» (Dell) و «سوپرمایکرو» (Super Micro) که شامل تراشههای انویدیا (Nvidia) و ایامدی (AMD) هستند، آگاهند.
بهگفته این افراد، ردیابها معمولاً در بستهبندی محمولههای سرور پنهان میشوند، اما مشخص نیست چه طرفهایی آنها را نصب میکنند یا در کدام مرحله حمل این کار انجام میشود.
رویترز نتوانسته تعیین کند که از این ردیابها چند بار در تحقیقات مربوط به تراشهها استفاده شده یا از چه زمانی مقامهای آمریکایی برای مقابله با قاچاق تراشه به کارگیری آنها را آغاز کردهاند.
محدودیتهای فروش تراشههای پیشرفته ساخت انویدیا، ایامدی و سایر تولیدکنندگان به چین از سال ۲۰۲۲ آغاز شد.
به گفته دو منبع از زنجیره تامین، در یکی از پروندههای سال ۲۰۲۴ محموله سرورهای «دل» مجهز به تراشههای انویدیا شامل هم ردیابهای بزرگ روی جعبهها و هم دستگاههای کوچکتر پنهانشده در بستهبندی — و حتی داخل خود سرورها — بوده است.
منبع سومی نیز به رویترز گفته تصاویر و ویدئوهایی از خارجکردن ردیابها از سرورهای دل و سوپرمایکرو از سوی فروشندگان مجدد تراشهها دیده است.
او افزود که برخی از این ردیابهای بزرگ به اندازه یک گوشی هوشمند بودهاند.
طبق گفته منابع، اداره صنعت و امنیت وزارت بازرگانی آمریکا (BIS) که مسئول کنترل و اجرای مقررات صادراتی است، معمولاً در این عملیات نقش دارد و اداره تحقیقات امنیت داخلی (HSI) و پلیس فدرال (FBI) نیز ممکن است در چنین اقدامی مشارکت داشته باشند.
اداره تحقیقات امنیت داخلی، افبیآی و وزارت بازرگانی آمریکا از اظهار نظر در این زمینه خودداری کردند. وزارت امور خارجه چین نیز گفت که از این موضوع بیاطلاع است.
شرکت سوپرمایکرو در بیانیهای گفت: «ما درباره روشها و سیاستهای امنیتیمان برای حفاظت از فعالیتهای جهانی، شرکا و مشتریان اظهار نظر نمیکنیم»
این شرکت از اظهارنظر درباره اقدامات ردیابی مقامات آمریکایی خودداری کرد.
شرکت دل نیز اعلام کرد: «ما از هیچ ابتکار دولت ایالات متحده برای قرار دادن ردیاب در محمولههای محصولاتمان اطلاع نداریم.»
دو شرکت انویدیا و ایامدی هم به پرسشهای رویترز پاسخ ندادند.
محدودیتهای تراشه
ایالات متحده که زنجیره تامین جهانی تراشههای هوش مصنوعی را تحت سلطه دارد، طی سالهای اخیر تلاش کرده صادرات تراشه و فناوریهای حساس به چین را محدود کند تا جلو مدرنسازی نظامی این کشور را بگیرد. آمریکا همچنین فروش تراشه به روسیه نیز برای تضعیف توان جنگی این کشور در اوکراین را محدود کرده است.
کاخ سفید و کنگره پیشنهاد دادهاند شرکتهای تراشهسازی آمریکایی موظف شوند فناوری تایید موقعیت را در محصولات خود تعبیه کنند تا از انتقال آنها به کشورهایی که فروش به آنها ممنوع است جلوگیری شود.
چین این محدودیتها را بخشی از تلاش آمریکا برای مهار قدرت خود میداند و پیشنهاد نصب ردیاب را بهشدت مورد انتقاد قرار داده است.
ماه گذشته نهاد قدرتمند تنظیم و کنترل فضای مجازی چین، شرکت انویدیا را احضار و درباره خطر احتمالی وجود «درهای پشتی» در تراشههای این شرکت که میتواند دسترسی یا کنترل از راه دور ایجاد کند، ابراز نگرانی کرد. انویدیا این موضوع را بهطور قاطع رد کرده است.
رویترز در ژانویه گزارش داد آمریکا شبکه قاچاق سازمانیافته تراشههای هوش مصنوعی به چین را از طریق کشورهایی چون مالزی، سنگاپور و امارات شناسایی کرده، اما مشخص نیست آیا از ردیابها در این تحقیقات استفاده شده یا خیر.
استفاده از ردیابها از سوی نهادهای آمریکایی سابقهای طولانی دارد. در سال ۱۹۸۵، بر اساس یک رأی دادگاه، خدمات گمرک ایالات متحده هنگام اجرای حکم تفتیش، دستگاه ردیابی را داخل جعبه تجهیزات شرکت هیوز ایرکرافت (Hughes Aircraft) که مشمول محدودیتهای صادراتی بود، در فرودگاه هیوستون نصب کرد.
به گفته یکی از منابع، ماموران اجرای مقررات صادراتی آمریکا گاهی پس از دریافت مجوز اداری، ردیاب نصب میکنند و گاهی نیز با حکم قضایی این کار را انجام میدهند که در آن صورت استفاده از اطلاعات بهدستآمده بهعنوان مدرک در پروندههای کیفری آسانتر است.
ممکن است در صورتی که یک شرکت موضوع تحقیق نباشد، از وجود ردیاب مطلع شود و حتی با نصب آن موافقت کند؛ اما این دستگاهها میتوانند بدون اطلاع شرکتها نیز نصب شوند.
افرادی که در انحراف محمولههای تراشه و سرورهای مشمول کنترل صادرات به چین دست دارند، میگویند از وجود این دستگاهها آگاهند.
دو منبع زنجیره تامین، که فروشندگان تراشههای کنترلشده در چین هستند، گفتند همیشه با دقت محمولههای منحرفشده سرورهای هوش مصنوعی را برای یافتن ردیابها بررسی میکنند.
در یک پرونده مربوط به وزارت دادگستری آمریکا که به بازداشت دو تبعه چینی به اتهام ارسال غیرقانونی دهها میلیون دلار تراشه هوش مصنوعی به چین انجامید، در متن سوگندنامه آمده است یکی از همدستان به دیگری دستور داده بود سرورهای Quanta H200 حاوی تراشههای انویدیا را از نظر وجود ردیاب با دقت بررسی کند.
او در پیامی به زبان انگلیسی نوشته بود: «دقت کن ببینی رویش ردیاب هست یا نه، باید خیلی مواظب باشی.»
این فرد همچنین با بهکار بردن الفاظ توهینآمیز از دولت ترامپ یاد کرده و افزوده بود: «کی میداند آنها چه کار میکنند.»
خبرگزاری آسوشیتدپرس سهشنبه ۲۱ مرداد بهنقل از شش منبع آگاه گزارش داد اسرائیل در حال مذاکره با دولت سودان جنوبی برای انتقال فلسطینیان از غزه به این کشور در شرق آفریقاست.
وزارت امور خارجه سودان جنوبی چهارشنبه ۲۲ مرداد در بیانیهای اعلام کرد: «این ادعاها بیاساس هستند و بازتابدهنده موضع رسمی یا سیاست دولت جمهوری سودان جنوبی نیستند.»
در روزهای اخیر ارتش اسرائیل حملات سنگینی را علیه شهر غزه انجام داده و قصد دارد کنترل کامل این منطقه ویرانشده با جمعیتی بیش از دو میلیون نفر را در دست بگیرد.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، چهارشنبه بار دیگر گفت که فلسطینیان باید غزه را ترک کنند. دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا پیشتر از این ایده استقبال کرده بود.
بسیاری از رهبران جهان از این ایده، که فلسطینیها آن را مشابه یک «نکبت» جدید میدانند — اشاره به فاجعه آوارگی صدها هزار فلسطینی در جنگ ۱۹۴۸ — بهشدت ابراز نگرانی کردهاند.
در ماه مارس، سومالی و منطقه جداییطلب سومالیلند نیز هرگونه دریافت پیشنهاد از سوی آمریکا یا اسرائیل برای اسکان فلسطینیان غزه را رد و موگادیشو تاکید کرده بود که قاطعانه مخالف چنین طرحی است.
وزارت امور خارجه سودان جنوبی تایید کرده که ماه گذشته «ماندی سمايا کومبا»، وزیر امور خارجه این کشور، به اسرائیل سفر و با نتانیاهو دیدار کرده است.
دولت سودان جنوبی همچنین ماه گذشته تایید کرد هشت مهاجری که از سوی دولت ترامپ به این کشور بازگردانده شدهاند، پس از شکست در مبارزه حقوقی برای جلوگیری از اخراج، هماکنون تحت مراقبت مقامات جوبا قرار دارند.
سودان جنوبی که از سال ۲۰۱۱ و پس از استقلال از سودان موجودیت یافته، نزدیک به نیمی از عمر خود را درگیر جنگ داخلی بوده و اکنون نیز در بحران سیاسی عمیقی به سر میبرد.
او که چهارشنبه پس از سخنرانیاش در مرکز کندی با خبرنگاران صحبت میکرد گفت این احتمال وجود دارد که دیدار دومی با پوتین و ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور اوکراین برگزار شود، دیداری که به گفته او «سودمندتر» از دیدار برنامهریزیشده برای روز جمعه در آلاسکا خواهد بود.
او درباره دیدار نخست گفت: «میخواهم بفهمم کجا هستیم و چه میکنیم. البته دوست دارم تقریبا بلافاصله این کار را انجام دهم و یک دیدار دوم سریع بین رییسجمهور پوتین و رییسجمهور زلنسکی و خودم برگزار کنیم، اگر آنها بخواهند من آنجا باشم.»
ترامپ و پوتین قرار است روز جمعه در آلاسکا دیدار کنند تا درباره پایان دادن به جنگ سهونیمسالهای گفتوگو کنند که بزرگترین درگیری اروپا از زمان جنگ جهانی دوم به شمار میرود. ترامپ پیشتر گفته بود دو طرف باید برای پایان دادن به این نبرد که دهها هزار کشته برجای گذاشته و میلیونها نفر را آواره کرده است، بر سر مبادله اراضی به توافق برسند.
او در ادامه تاکید کرد که پس از گفتوگوهای روز جمعه، قصد دارد با زلنسکی و دیگر رهبران اروپایی تماس بگیرد.
ترامپ با اشاره به اینکه با پوتین هم «گفتوگوهای خوبی» داشته است، اما وقتی «به خانه میرود، میبیند یک موشک به خانه سالمندان یا به یک مجتمع مسکونی اصابت کرده و مردم کشتهشدهاند.»
خبرنگار دیگری از او درباره گزارشهایی مبنی بر نفوذ روسیه به سامانههای رایانهای که اسناد دادگاههای فدرال آمریکا را مدیریت میکنند، پرسید. ترامپ گفت حاضر است این موضوع را در نشست روز جمعه با پوتین مطرح کند. او ادامه داد: «تعجب کردید؟ آنها هک میکنند.»
ترامپ: رهبران اروپایی «افراد فوقالعادهای» هستند
ترامپ با اشاره به تماسش با رهبران اروپایی و رئیسجمهور اوکراین گفت که این گفتوگوها «بسیار خوب» بوده است.
به گفته رئیسجمهور آمریکا: «اگر بخواهم نمره بدهم، ۱۰ میدهم، بسیار دوستانه.»
او پیش از آغاز گفتوگوهای چهارشنبه که به ابتکار دولت آلمان برگزار شد، رهبران اروپایی را «افرادی فوقالعاده» خواند و گفت آنها خواهان دستیابی به یک توافق هستند.
زلنسکی: به ترامپ هشدار دادم پوتین درباره پایان جنگ «بلوف میزند»
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، پس از نشست مجازی با ترامپ که رهبران اروپایی نیز حضور داشتند، گفت امیدوار است نشست روز جمعه ترامپ و ولادیمیر پوتین بر آتشبس متمرکز باشد و افزود که به ترامپ هشدار داده پوتین درباره تمایلش به پایان جنگ «بلوف میزند».
او در نشست خبری مشترک در برلین با صدراعظم آلمان گفت: «به رییسجمهوری آمریکا و همه همتایان اروپاییمان گفتم که پوتین بلوف میزند.»
زلنسکی افزود: «او تلاش میکند پیش از نشست آلاسکا در تمام جبهه اوکراین فشار وارد کند. روسیه میخواهد نشان دهد که میتواند تمام اوکراین را اشغال کند.»
زلنسکی همچنین تاکید کرد که خواهان برگزاری یک نشست سهجانبه رهبران است و گفت هیچ مذاکرهای درباره اوکراین نباید بدون حضور کییف انجام شود.
تاکید ترامپ بر مشارکت اوکراین در مذاکرات صلح
اندکی پیش از اظهارات زلنسکی، امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه گفت که ترامپ گفته است که اوکراین باید در هرگونه مذاکرات مربوط به قلمرو در توافق آتشبس با روسیه حضور داشته باشد.
این اظهارات نخستین نشانه از محتوای گفتوگوهای ترامپ با رهبران اروپایی و ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، است که با هدف آمادهسازی دیدار ترامپ و ولادیمیر پوتین، رئیسجمهوری روسیه، در آلاسکا برگزار شد.
اصرار ترامپ بر مشارکت اوکراین ــ در صورت تایید ــ میتواند تا حدی خیال کییف و متحدانش را راحت کند؛ چرا که بیم آن میرفت ترامپ و پوتین به توافقی دست یابند که امنیت اروپا و اوکراین را نادیده بگیرد و به تجزیه قلمرو اوکراین منجر شود.
نشست برلین دربار اوکراین
در روزی پرکار از نظر دیپلماسی، زلنسکی وارد برلین شد و در نشستهای مجازی به میزبانی آلمان با رهبران اروپایی و سپس با ترامپ گفتوگو کرد. اروپاییها نگرانند که هرگونه مبادله ارضی، نزدیک به یکپنجم خاک اوکراین را به روسیه واگذار و پوتین را به گسترش نفوذ بیشتر در غرب اروپا جسورتر کند.
در همین حال، سازمان ملل چهارشنبه ۲۲ مرداد خبر داد که تلفات غیرنظامیان اوکراین به بالاترین حد در سه سال اخیر رسیده است.
هیئت ناظران سازمان ملل در اوکراین اعلام کرد که در ماه ژوئیه، ۲۸۶ غیرنظامی کشته و هزار و ۳۸۸ نفر زخمی شدهاند که این بالاترین آمار از مه ۲۰۲۲ تاکنون است.
واکنش رهبران اروپایی
رهبران اروپایی پس از گفتوگو با ترامپ درباره این نشست اظهار نظر کردهاند.
فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، در کنفرانس خبری بعد از نشست امروز گفت: «ما چند نکته مهم را برای مذاکرات روشن کردهایم: «اول، اوکراین باید به محض برگزاری نشستهای بعدی بر سر میز حضور داشته باشد. دوم، مذاکرات باید با یک آتشبس آغاز شود و سپس عناصر اصلی در یک توافق چارچوبی تنظیم گردد.»
او افزود: « نکته سوم این است که اگر قرار است درباره مسائل سرزمینی مذاکره شود، خط تماس باید مبنا باشد و هیچگونه به رسمیت شناختن حقوقی اشغالگریهای روسیه مطرح نیست. اصل عدم تغییر مرزها با زور باید حفظ شود.»
صدراعظم آلمان گفت که نکته چهارم این است که مذاکرات باید شامل تضمینهای امنیتی قوی برای کییف باشد. نیروهای مسلح اوکراین باید توانایی دفاع موثر از حاکمیت کشور خود را داشته باشند و این توانایی باید با کمکهای بلندمدت غرب حفظ شود.»
او افزود: «پنجمین نکته هم این است که مذاکرات باید بخشی از یک استراتژی مشترک فراآتلانتیک باشد، که همچنان بر حمایت قوی از اوکراین و فشار لازم بر روسیه تاکید داشته باشد. اگر در آلاسکا از سوی روسیه حرکتی صورت نگیرد، ایالات متحده و ما اروپاییها باید فشار را حفظ کنیم و حتی آن را افزایش دهیم.»
اورسولا فوندرلاین، رییس کمیسیون اروپا، نیز درباره گفتوگوی رهبران اروپایی با دونالد ترامپ گفت: «به همراه رییسجمهوری آمریکا، رییسجمهوری اوکراین و دیگر رهبران اروپایی، گفتوگوی بسیار خوبی داشتیم. درباره نشست دوجانبه آتی در آلاسکا تبادل نظر کردیم. امروز اروپا، آمریکا و ناتو موضع مشترک خود را درباره اوکراین تقویت کردهاند. ما هماهنگی نزدیک خود را ادامه خواهیم داد. هیچکس بیش از ما خواهان صلح نیست؛ صلحی عادلانه و پایدار.»
مارک روته، دبیر کل ناتو، نیز گفت: «گفتوگویی عالی با رییسجمهوری آمریکا، زلنسکی و رهبران اروپایی پیش از دیدار ترامپ با پوتین در آلاسکا داشتیم. ما متحد هستیم تا به این جنگ وحشتناک علیه اوکراین را پایان دهیم و به صلحی عادلانه و پایدار برسیم. از رهبری ترامپ و هماهنگی نزدیک با متحدان قدردانی میکنیم. اکنون توپ در زمین پوتین است.»
وزیر خزانهداری آمریکا روسیه را به تحریم یا تعرفه تهدید کرد
همزمان با این تحولات اسکات بسنت، وزیر خزانهداری ایالات متحده، هشدار داد که اگر دیدار ترامپ با پوتین نتیجه مطلوبی نداشته باشد، ممکن است تحریمها یا تعرفههای جدیدی علیه روسیه اعمال شود.
او در گفتوگو با شبکه بلومبرگ از رهبران اروپایی نیز خواست به سمت تحریمها بروند و گفت: «رییسجمهوری ترامپ برای پوتین روشن خواهد کرد که همه گزینهها روی میز است.»
روسیه: گفتوگو با آمریکا شامل مسائل دوجانبه هم میشود
آلکسی فادیف، معاون سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه، این نشست را برای صلح و ثبات بینالمللی بسیار مهم خواند و گفت نشست پوتین با ترامپ علاوه بر جنگ اوکراین، به تمام موضوعات انباشتهشده در روابط دوجانبه خواهد پرداخت؛ از موانع موجود بر سر گفتوگوی عادی بین دو کشور گرفته تا موضوعات امنیت جهانی.
موسوی چهارشنبه ۲۲ مرداد درباره دالان زنگزور گفت: «باید در توافق ارمنستان و آذربایجان بازنگری صورت گیرد و فکر نکنند که همه چیز به آخر رسیده است. ضمن اینکه هماکنون مسیر جایگزین را داریم.»
او که سفیر پیشین جمهوری اسلامی در باکو است، افزود ایران «بازی خرابکن نبوده» و مخالف رفع انسداد راههای مواصلاتی نیست.
موسوی در ادامه گفت تهران نباید اجازه دهد و «اجازه هم نمیدهد» کشورهای منطقه منافع خودشان را به گونهای تعریف کنند که خلاف منافع جمهوری اسلامی باشد.
کاخ سفید ۱۷ مرداد میزبان الهام علیاف، رییسجمهوری آذربایجان و نیکول پاشینیان، نخستوزیر ارمنستان، برای امضای پیمان صلح بود تا به گفته دونالد ترامپ، دو طرف به تمام درگیریها پایان دهند، تجارت، سفر و روابط دیپلماتیک را آغاز کنند و به حاکمیت و تمامیت ارضی یکدیگر احترام بگذارند.
بر اساس این توافق، نام دالان زنگزور به «مسیر ترانزیتی دونالد ترامپ برای صلح و شکوفایی بینالمللی» تغییر مییابد و آمریکا بهمدت ۹۹ سال آن را اجاره خواهد کرد.
موسوی در واکنش به این تفاهم گفت این جمهوری اسلامی است که «امکان داشتن» این مسیر ترانزیتی را به دو طرف داده است.
او افزود: «لذا این مسیر میتواند تقویت شود و گسترش و تنوع یابد؛ از جمله آنکه مسیر ریلی به آن اضافه و جاده تعریض شود.»
علی باقری کنی، عضو شورای راهبردی روابط خارجی نیز پیشتر در مصاحبه با صدا و سیما تهدید کرده بود جمهوری اسلامی بهراحتی از موضوع زنگزور نمیگذرد.
توافق در مورد کریدور زنگزور با وجود تلاش مسعود پزشکیان برای کوچکنمایی اهمیت آن، همچنان با واکنشهای تند مقامهای جمهوری اسلامی و رسانههای حکومتی در ایران مواجه است.
در نمونههایی از این واکنشهای ادامهدار، روزنامه کیهان ۲۰ مرداد از موضع پزشکیان انتقاد کرد و محسن رضایی، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، دست به تهدید «ذینفعان» این مسیر زد.
رهبران آذربایجان و ارمنستان قرار است در اجلاسی دو روزه که از ۲۳ مرداد آغاز میشود، درباره این توافق و جزییات آن صحبت کنند.
عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس: ایران و روسیه بازنده این توافقاند
احمد بخشایش اردستانی، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس شورای اسلامی، ۲۲ مرداد در گفتوگو با وبسایت دیدهبان ایران از «ضعف دولتهای ایران و روسیه» انتقاد کرد و آن را عامل «وارد شدن پای آمریکا» به گذرگاه زنگزور خواند.
او روسیه، ایران و خود ارمنستان را بازندههای این قرارداد و ترکیه، آمریکا و آذربایجان را برنده خواند.
به گفته این نماینده مجلس، آمریکا از «ضعف و غفلت ایران و روسیه» در حل معضل بین آذربایجان و ارمنستان «سوءاستفاده» کرد، در حالی که تهران میتوانست پیش از حضور واشینگتن، تفاهمی سهجانبه با باکو و ایروان امضا کند.
بخشایش اردستانی گفت: «ارمنستان وقتی روسها در جنگ قرهباغ به این کشور کمک نکردند، خیلی احساس تنهایی کرد و بنابراین به دامن آمریکا بازگشت.»
او همچنین نزدیک شدن ناتو به مرزهای ایران و روسیه، طرح خلع سلاح حزبالله و انحلال حشدالشعبی را از جمله عوامل کاهش نفوذ جمهوری اسلامی خواند.
دالان زنگزور جمهوری آذربایجان را از طریق خاک ارمنستان به منطقه خودمختار نخجوان متصل میکند و مرز مشترک ایران و ارمنستان را از بین میبرد.
به همین دلیل، جمهوری اسلامی در ماههای گذشته بهشدت با ساخت چنین کریدوری مخالفت کرده است.
رضا رستمی، رییس کمیسیون حمل و نقل اتاق بازرگانی ایران، اعلام کرد در صورت عملی شدن کریدور زنگزور، ترانزیت کالا در ایران ضعیف خواهد شد.
او این پروژه را «کار خطرناکی» دانست که میتواند ارتباط زمینی ایران با اروپا را دچار مشکل کند.
به گفته رستمی، راهاندازی این کریدور به نفع رقبای جمهوری اسلامی، به ویژه ترکیه و آذربایجان است و باعث افزایش هزینههای ترانزیتی برای صادرکنندگان ایرانی میشود.
علی باقری، پژوهشگر مرکز رشد دانشگاه «امام صادق»، نیز ۲۲ مرداد با انتشار یادداشتی در روزنامه فرهیختگان، پیشنهاد داد «نهادی پرقدرت تحت عنوان اتاق جنگ اقتصادی» از سوی شورای عالی امنیت ملی برای حل این موضوع شکل بگیرد.
به گفته او، جمهوری اسلامی با تشکیل این نهاد میتواند با «تجمیع قدرت» به جای توزیعیافتگی بیش از حد کنونی قدرت و تعامل و ارتباط موثر و مستمر با «خبرگان و نخبگان»، طرحها را به سرعت ارزیابی کند و با طرفهای خارجی به توافق برسد.
