اسرائیل در حال گفتوگو با سودان جنوبی درباره امکان اسکان فلسطینیهای نوار غزه در این کشور شرق آفریقاست؛ طرحی که میتواند جمعیت بخشی از غزه را از سرزمینی جنگزده و در آستانه قحطی به منطقهای دیگر با شرایط مشابه منتقل کند.
به گزارش آسوشیتدپرس، شش منابع آگاه انجام این مذاکرات را تایید کردهاند، اما میزان پیشرفت آن مشخص نیست.
این طرح بخشی از برنامه گستردهتر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، برای تسهیل مهاجرت آنچه او «داوطلبانه» میخواند از غزه است؛ اقدامی که فلسطینیها، نهادهای حقوق بشری و بسیاری از کشورها آن را نقشهای برای اخراج اجباری و ناقض قوانین بینالمللی میدانند.
نتانیاهو سهشنبه در گفتوگو با شبکه «آی۲۴» گفت: «کار درست این است که به مردم اجازه خروج بدهیم و سپس با تمام قوا علیه دشمن باقیمانده حمله کنیم.»
او به سودان جنوبی اشارهای نکرد.
به نوشته آسوشیتدپرس، اسرائیل پیشنهادهای مشابهی را با دیگر کشورهای آفریقایی مطرح کرده و پیشتر از طرح دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای جابهجایی بخش بزرگی از جمعیت غزه حمایت کرده بود.
مقامهای وزارت امور خارجه اسرائیل و سودان جنوبی به پرسشها درباره این گفتوگوها پاسخ ندادهاند و وزارت امور خارجه آمریکا نیز گفته درباره اینگونه مکالمات خصوصی اظهارنظر نمیکند.
در همین حال، مصر که با غزه مرز مشترک دارد، بهشدت با هرگونه انتقال جمعیت فلسطینیها به خارج مخالف است و نگران ورود پناهجویان به خاک خود است.
جو سلاویک، رییس یک شرکت لابیگری آمریکایی که با سودان جنوبی همکاری میکند، گفت مقامهای سودان جنوبی او را در جریان مذاکرات قرار دادهاند و هیئتی از اسرائیل برای بررسی ایجاد اردوگاههای موقت فلسطینیها به سودان جنوبی سفر خواهد کرد.
به گفته او، هزینه این اردوگاهها را احتمالاً اسرائیل پرداخت خواهد کرد. ادموند یاکانی، فعال مدنی سودان جنوبی، نیز تایید کرده که با مقامهای کشورش درباره این موضوع گفتوگو کرده است.
چهار مقام دیگر مطلع از مذاکرات، به شرط ناشناس ماندن، گفتند که این گفتوگوها در جریان است. دو منبع مصری نیز اعلام کردند ماههاست از تلاش اسرائیل برای یافتن کشوری پذیرای فلسطینیها، از جمله سودان جنوبی، آگاهاند و آنها را از پذیرش فلسطینیها برحذر داشتهاند.
آسوشیتدپرس پیشتر گزارش داده بود اسرائیل و آمریکا مذاکرات مشابهی را با سودان، سومالی و منطقه جداییطلب سومالی موسوم به سومالیلند آغاز کردهاند که همگی با بحران جنگ و گرسنگی روبهرو هستند.
به نوشته این خبرگزاری، سودان جنوبی خواهان لغو ممنوعیت سفر به آمریکا و برداشته شدن تحریمها علیه برخی نخبگان این کشور از سوی دولت ترامپ است و حتی پیشتر چند فرد مشمول اخراجهای گسترده آمریکا را پذیرفته است.
پیتر مارتل، نویسنده کتابی درباره سودان جنوبی، گفت: «کشوری که با کمبود منابع مالی روبهروست به هر متحد، منفعت اقتصادی و امنیت دیپلماتیکی که بتواند، نیاز دارد.»
بر اساس همین کتاب، موساد اسرائیل در جریان جنگ استقلال سودان جنوبی علیه دولت عربمحور خارطوم پیش از سال ۲۰۱۱ به این کشور کمک کرده بود.
بسیاری از فلسطینیها هرچند بهدلیل جنگ و بحران گرسنگی مایل به خروج موقت از غزه هستند، اما هرگونه اسکان دائم در خارج را رد میکنند. آنها نگراناند اسرائیل هرگز اجازه بازگشت ندهد و خروج گسترده به الحاق غزه و بازگشت شهرکهای یهودی منجر شود.
آسوشیتدپرس میگوید حتی فلسطینیهایی که خواهان خروج موقتاند نیز به سختی حاضر به رفتن به سودان جنوبی میشوند؛ کشوری که پس از استقلال با جنگ داخلی و فساد ساختاری روبهرو بوده و برای تغذیه ۱۱ میلیون جمعیتش به کمک خارجی وابسته است. توافق صلح هفت سال پیش در این کشور همچنان شکننده است و تنشها امسال با حبس خانگی رهبر اصلی مخالفان افزایش یافته است.
یاکانی هشدار داده که فلسطینیها ممکن است در سودان جنوبی با بیاعتمادی یا خصومت روبهرو شوند، زیرا جنگ استقلال این کشور، عمدتاً مسیحیان و پیروان ادیان بومی جنوب را در برابر شمال عرب و مسلمان قرار داده بود.
او گفت: «سودان جنوبی نباید به زبالهدان انسانی تبدیل شود و نباید افرادی را بهعنوان مهره چانهزنی برای بهبود روابط بپذیرد.»
