همزمان با افزایش تنش در مرزهای شمالی اسرائیل، گروهی ناشناس به نام «جبهه مقاومت اسلامی» که یک گروه شبهنظامی در سوریه معرفی شده، با انتشار بیانیهای مسئولیت حمله راکتی به بلندیهای جولان را بر عهده گرفت و هشدار داد که این حمله «تنها آغاز» عملیات آنها علیه اسرائیل است.
به گزارش شبکه لبنانی المیادین، وابسته به حزبالله، فردی با نام «ابو قاسم» که خود را سخنگوی این گروه معرفی کرده، سهشنبه در پیامی صوتی مدعی شد که حمله راکتی «در واکنش به کشتارهای اسرائیل در فلسطین، حملات روزانه به خاک سوریه و روند عادیسازی روابط میان حکومت فعلی سوریه و اسرائیل» صورت گرفته است.
در کنار این گروه، شاخهای ناشناخته با نام «گردان محمد ضیف» نیز اعلام کرده که در این حمله نقش داشته است، اما هیچیک از این ادعاها تاکنون از سوی منابع مستقل تأیید نشدهاند.
ادعای این گروهها در حالی مطرح میشود که ارتش اسرائیل پیشتر تأیید کرده بود دو راکت از خاک سوریه به سوی بلندیهای جولان شلیک شده و به مناطق باز اصابت کردهاند. در پی این حمله، ارتش اسرائیل مواضعی را در جنوب سوریه هدف قرار داد و اعلام کرد که حکومت سوریه را مسئول هرگونه اقدام خصمانه از خاک این کشور میداند.
با وجود این تحولات، مقامهای رسمی سوریه روز گذشته تأکید کردهاند که کشورشان تهدیدی برای هیچیک از طرفهای منطقهای نیست و در تلاشاند تا گروههای مسلح غیردولتی در جنوب سوریه را مهار کنند.
بیشتر بخوانید:
اسرائیل در پاسخ به شلیک راکت، جنوب سوریه را هدف قرار داد
ارتش اسرائیل شامگاه سهشنبه اعلام کرد که در پی شلیک دو راکت از خاک سوریه به سوی بلندیهای جولان، مجموعهای از حملات هوایی را علیه اهدافی در جنوب سوریه انجام داده است. این در حالی است که تحولات ساعتهای گذشته بار دیگر تنش بین این دو کشور را افزایش داده است.
ارتش اسرائیل شامگاه سهشنبه ۱۳ خرداد اعلام کرده بود که دو راکت از منطقه «تسیل» در حدود ۱۲ کیلومتری جنوب مرز سوریه شلیک شده و در اراضی باز نزدیک شهرک «رامات مغشیمیم» در بلندیهای جولان فرود آمدهاند.
بیشتر بخوانید:
پلیس اسرائیل نیز با تأیید این حمله اعلام کرده بود که محل برخورد هر دو راکت شناسایی شده و خوشبختانه هیچ تلفات انسانی در پی نداشته است. گفتنی است این منطقه پیشتر نیز در ماه آوریل صحنه درگیری میان نیروهای اسرائیلی و افراد مسلح ناشناس بوده است.
مذاکرات سوریه و اسرائیل برای کاهش تنشها
در هفتههای گذشته گزارشهایی از تماسهای مستقیم میان اسرائیل و سوریه برای کاهش تنش منتشر شده بود. مقامهای جدید سوریه نیز بارها گفتهاند که خواهان ایجاد تنش با کشورهای همسایه، از جمله اسرائیل، نیستند.
با این حال، افزایش حملات متقابل، بهویژه از مناطق جنوبی سوریه، روند این مذاکرات را با ابهام روبهرو کرده است.
تحلیلگران میگویند تحولات اخیر میتواند مسیر تلاشهای دیپلماتیک را تحت تاثیر قرار دهد و منجر به تشدید دوباره درگیریها در جبهه شمالی اسرائیل شود. این در حالی است که جنگ در غزه همچنان ادامه دارد و اسرائیل در ماههای اخیر حملات متعددی را به زیرساختهای نظامی در سوریه انجام داده است.
بیشتر بخوانید:
دوروتی شیا، نماینده موقت آمریکا در سازمان ملل، پیش از رایگیری در نشست شورای امنیت گفت: «موضع ایالات متحده همواره روشن بوده است؛ ما از هیچ قطعنامهای که حماس را محکوم نکند و خواستار خلع سلاح و خروج آن از غزه نباشد، حمایت نخواهیم کرد.»
او گفت قطعنامه پیشنهادی تلاشهای دیپلماتیک برای برقراری آتشبس در غزه بر مبنای واقعیتهای کنونی را تضعیف و حماس را گستاختر میکند.
در واکنش به این اقدام دولت آمریکا، بنیامین نتانیاهو از ترامپ تشکر کرد.
اسرائیل با آتشبس دائمی بدون پیششرط مخالفت کرده و میگوید حماس نباید در غزه باقی بماند. از سرگیری عملیات نظامی اسرائیل در غزه پس از پایان آتشبس دوماهه در ماه مارس، با هدف آزادسازی گروگانها و تضعیف توان نظامی حماس ادامه دارد.
بیشتر بخوانید:
به گفته مقامهای بهداشتی وابسته به حماس در غزه، چهارشنبه در حملات هوایی اسرائیل دستکم ۴۵ فلسطینی کشته شدند. ارتش اسرائیل نیز از کشته شدن یک سرباز خبر داد.
همزمان، بحران انسانی در نوار غزه شدت گرفته است. با وجود پایان محاصره ۱۱ هفتهای از ۲۹ اردیبهشت، کمکهای بشردوستانه بسیار محدود وارد منطقه شدهاند و خطر قحطی جدی است.
بنیاد کمکرسانی غزه، که با حمایت آمریکا تأسیس شده، روز چهارشنبه هیچ کمکی توزیع نکرد و اعلام کرد از اسرائیل خواسته است تا برای تأمین ایمنی غیرنظامیان خارج از مناطق «امن» اطراف محل توزیع، اقدامات بیشتری انجام دهد.
این بنیاد همچنین از ارتش اسرائیل خواست که نحوه تردد مردم در نزدیکی مواضع نظامی را به گونهای هدایت کند که خطر درگیری و سوءتفاهم کاهش یابد، دستورالعملهای شفافتری برای غیرنظامیان تدوین کند و آموزشها برای ایمنی شهروندان را افزایش دهد.
مسئولان بیمارستانهای غزه میگویند در سه روز گذشته، بیش از ۸۰ نفر در اطراف مراکز توزیع کمک هدف گلوله قرار گرفتند و صدها نفر زخمی شدند.
تنها در روز سهشنبه، دستکم ۲۷ نفر جان خود را از دست دادند. به گفته ساکنان محلی، سربازان اسرائیلی به سوی جمعیتی که از بامداد برای دریافت غذا تجمع کرده بودند، تیراندازی کردند. ارتش اسرائیل این ادعا را رد کرده، اما اعلام کرده است که به «افراد مشکوکی» شلیک شده که به هشدارها توجهی نکرده و به مواضع نیروهای اسرائیلی نزدیک شده بودند.
سخنگوی بنیاد کمکرسانی غزه گفت: «اولویت اصلی ما همچنان حفظ ایمنی و کرامت غیرنظامیانی است که کمک دریافت میکنند.»
«تاخیرها و ممانعتها» در روند کمکرسانی
روند جدید توزیع کمکها، که فعلاً در سه نقطه در حال اجراست، از هفته گذشته آغاز شده است. سازمان ملل و نهادهای امدادرسان هشدار دادهاند که این شیوه، بهدلیل استفاده از نیروهای امنیتی و لجستیکی خصوصی آمریکایی، ماهیت کمکرسانی را به شکل نگرانکنندهای نظامی کرده است.
تام فلچر، مسئول کمکهای سازمان ملل، پیش از رایگیری در شورای امنیت بار دیگر از اسرائیل خواست اجازه دهد این سازمان و نهادهای بشردوستانه به مردم غزه کمک کنند.
او گفت: «تمام گذرگاهها را باز کنید. اجازه دهید کمکهای حیاتی در مقیاس وسیع، از همه مسیرها وارد شود. محدودیتها درباره کمیت و نوع کمکهای ما را بردارید. اطمینان حاصل کنید که کاروانهای ما با تاخیر و ممانعت مواجه نمیشوند.»
سازمان ملل بارها اسرائیل و همچنین وضعیت بیقانونی در غزه را مانع ورود و توزیع کمکها دانسته است. اسرائیل نیز حماس را به سرقت کمکها متهم کرده؛ اتهامی که گروه حماس آن را رد میکند.
بنیاد کمکرسانی غزه سهشنبه اعلام کرد از زمان آغاز فعالیت خود تاکنون بیش از هفت میلیون وعده غذایی توزیع کرده است. جان اکری، مدیر موقت این بنیاد، از نیروهای بشردوست فعال در غزه خواست با این بنیاد همکاری کنند تا کمکها به دست افراد نیازمند برسد.
درگیریها در غزه از زمانی آغاز شد که نیروهای حماس روز هفتم اکتبر ۲۰۲۳ وارد اسرائیل شدند و به گفته مقامهای اسرائیلی، حدود ۱۲۰۰ نفر را کشتند و نزدیک به ۲۵۰ نفر را به گروگان گرفتند. بیشتر قربانیان غیرنظامی بودند.
اسرائیل در پاسخ، عملیات نظامی گستردهای در غزه آغاز کرد که به گفته مقامهای بهداشت وابسته به حماس در این منطقه، تاکنون بیش از ۵۴ هزار کشته برجای گذاشته است. این آمار بین نظامیان و غیرنظامیان تفکیک نشده اما منابع محلی میگویند بخش عمده قربانیان، غیرنظامیاند و هزاران جسد نیز همچنان زیر آوار مانده است.
بیشتر بخوانید:
دونالد ترامپ چهارشنبه ۱۴ خرداد نوشت: «همین حالا مکالمه تلفنیام با رییسجمهور پوتین به پایان رسید. در این تماس که حدود یک ساعت و ۱۵ دقیقه طول کشید، درباره حمله اوکراین به هواپیماهای پارکشده روسیه و همچنین حملات مختلفی که از سوی دو طرف انجام شده، گفتوگو کردیم.»
ترامپ گفت که صحبتش با رییسجمهوری روسیه گفتوگوی خوبی بوده اما: «هنوز گفتوگویی نبود که به صلح فوری منجر شود. رییسجمهور پوتین با لحن قاطعی گفت که مجبور است به حمله اخیر به پایگاههای هوایی روسیه واکنش نشان دهد.»
از سوی دیگر ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، پیشنهاد برقرار شدن آتشبسی موقت میان این کشور و روسیه را مطرح کرد تا زمینه برای برگزاری دیدار احتمالی او با پوتین فراهم شود.
این در حالی است که پوتین گفته است: «با کسانی که بر ترور تکیه دارند، چه چیزی برای مذاکره باقی میماند؟»
خبرگزاری رویترز به نقل از رییسجمهوری روسیه نوشت که حملات اخیر به پلها در مناطق بریانسک و کورسک به منظور ایجاد اختلال در روند مذاکرات صلح انجام شده است.
او با اشاره به درخواستها برای برگزاری نشست صلح گفته است: «آنها خواهان نشست هستند اما در چنین شرایطی چگونه میتوان جلسهای برگزار کرد؟»
همزمان، زلنسکی در سخنانی در کییف، پایتخت اوکراین، با اشاره به اینکه مبادله اسرا میان اوکراین و روسیه ممکن است آخر همین هفته انجام شود، تاکید کرد ادامه مذاکرات سطح پایین در استانبول بیفایده است.
مسکو ۱۲ خرداد در دور دوم مذاکرات صلح با اوکراین بهطور رسمی به این کشور اعلام کرد تنها در صورتی با پایان جنگ موافقت میکند که این کشور از بخشهای بزرگی از سرزمین خود صرفنظر و با اعمال محدودیتهایی در توان نظامی خود موافقت کند.
اوکراین شروط روسیه برای صلح را معادل «تسلیم کامل» توصیف کرد.
زلنسکی همچنین در واکنش به گزارشها درباره حمله پهپادی اوکراین به درون خاک روسیه، گفت نیمی از هواپیماهایی که در حمله به پایگاههای هوایی روسیه آسیب دیدند، قابل تعمیر نیستند.
به گفته او، اگر روسیه پیش از حمله با آتشبس موافقت کرده بود، حمله به هواپیماهای نظامی روسیه انجام نمیشد.
در همین حال سرگئی ریابکوف، معاون وزیر خارجه روسیه، گفت مسکو همه گزینهها را برای واکنش به حملات اوکراین به خاک روسیه در نظر دارد.
به گزارش خبرگزاری اینترفاکس، ریابکوف تاکید کرد تصمیمگیری درباره اقدامات تلافیجویانه برعهده وزارت دفاع روسیه خواهد بود.
تصاویر ماهوارهای از یک پایگاه هوایی روسیه که اندکی پس از حمله پهپادی اوکراین به آن در آخر هفته گذشته ثبت شده، نشان میدهد چندین بمبافکن راهبردی روسیه در این پایگاه نابود شدهاند یا بهشدت آسیب دیدهاند.
سرویس امنیتی اوکراین مسئولیت حملهها به چهار پایگاه نظامی روسیه را بر عهده گرفت و اعلام کرد در مجموع ۴۱ هواپیمای روسی هدف قرار گرفتهاند.
حمایت دبیرکل ناتو از اوکراین
مارک روته، دبیرکل ناتو و رستم عمروف، وزیر دفاع اوکراین، چهارشنبه در دیداری پیش از نشست «گروه تماس دفاعی اوکراین» در مقر ناتو در بروکسل، بر تداوم حمایت نظامی از کیيف در کنار تلاش برای صلح تاکید کردند.
روته گفت: «آنچه باید به آن برسیم، صلحی پایدار و بادوام است.»
او از تلاشهای دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای پایان دادن به این جنگ تمجید کرد و گفت خوشحال است که شخصا در این روند مشارکت دارد.
دبیرکل ناتو در ادامه گفت: «باید اطمینان حاصل کنیم که اوکراین آنچه را برای ادامه نبرد میخواهد، در اختیار دارد.»
عمروف با تاکید بر حمایت کشورش از طرح صلح ترامپ از ماه فوریه، گفت که گروه تماس دفاعی اوکراین نمادی از وحدت و پشتیبانی سیاسی، اقتصادی و دیپلماتیک از کییف است.
او ابراز امیدواری کرد در نشست امروز خبرهای مثبتی اعلام و بار دیگر انسجام و استقامت اوکراین به نمایش گذاشته شود.
