دبیرکل سازمان ملل: یک نهاد صالح مستقل فورا باید درباره جان باختن مهسا امینی تحقیق کند
همزمان با ادامه حمایتهای جهانی از اعتراضات مردم ایران، دبیرکل سازمان ملل تاکید کرد یک نهاد مستقل باید فورا درباره جان باختن مهسا امینی تحقیق کند.
همزمان با ادامه حمایتهای جهانی از اعتراضات مردم ایران، دبیرکل سازمان ملل تاکید کرد یک نهاد مستقل باید فورا درباره جان باختن مهسا امینی تحقیق کند.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، در توییتی نوشت: «باید یک نهاد صالح مستقل یک تحقیق و تفحص فوری، بیطرفانه و کارآمد درباره جان باختن مهسا امینی انجام دهد. حقوق بشر، از جمله آزادی بیان، برگزاری اجتماعات و نهادهای مسالمتآمیز باید مورد احترام قرار گیرد.»
پنی وانگ، وزیر خارجه استرالیا، نیز با حمایت از درخواست دبیرکل سازمان ملل برای تحقیق و تفحص فوری و مستقل درباره جان باختن مهسا امینی گفت: «عوامل مسئول باید پاسخگو شوند. با زنان و دختران ایران در تلاششان برای برابری همراهی میکنیم.»
در همین حال، اداره حقوق بشر وزارت خارجه آلمان نیز در بیانیهای با ابراز نگرانی از احتمال استفاده جمهوری اسلامی از «ابزارهای وحشیانه تر» در سرکوب اعتراضات ایران، از تلاشهای آلمان در سطح اتحادیه اروپا برای تحریم افراد مسئول در سرکوب معترضان ایران خبر داد.
این بیانیه افزود: «جامعه بین المللی باید به صراحت صدای خود را بلند و سرکوب و خشونت اعمال شده توسط نیروهای امنیتی را محکوم کند. دولت فدرال آلمان به فشار ادامه خواهد داد.»
از سوی دیگر، گروهی از ایرانیان کانادا در نامهای خطاب به نخستوزیر و رهبران احزاب سیاسی این کشور تاکید کردند که کانادا باید از مردم ایران در مقابل «زورگویان رژیم اسلامی» حمایت کند. آنها در این نامه مجموعهای از خواستهها از جمله قرار گرفتن سپاه در لیست گروههای تروریستی را مطرح کردهاند.
همچنین گروهی از دانشگاهیان، نویسندگان و روزنامهنگاران ایرانی نیز در نامهای به دیدار امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، با ابراهیم رئیسی اعتراض کردند و خطاب به رییس جمهور فرانسه نوشتند: «آیا بهتر نبود به جای آن، سرکوب جنبش دادخواهی مردم ایران در شهرهای کشور را محکوم میکردید؟»
در همین حال، تلاشها برای کمک به دسترسی مردم ایران به جریان آزاد اطلاعات در اینترنت نیز ادامه دارد. اپلیکیشن پیامرسان سیگنال چهارشنبه اعلام کرد پشتیبانی از پروکسی را برای گوشیهای آیفون اضافه کرده است تا ایرانیان و دیگران بتوانند از طریق پروکسی به سیگنال متصل شوند.
بر اساستوییتی از سیگنال، برای اتصال از طریق پروکسی باید آخرین نسخه سیگنال برای iOS، نسخه ۵/۵۵، اجرا شود.
حمایتهای جهانی نیز از اعتراضات زنان ایران ادامه دارد. زنان سینماگر ترکیه با راهاندازی صفحهای در اینستاگرام از اعتراضها به قتل مهسا امینی حمایت کردند. زیر یکی از پستهای این صفحه نوشته شده: «ما سینماگران زن ترکیه در کنار زنان و مردم ایران ایستادهایم و با آنها اعلام همبستگی میکنیم و صریحا آزادی و برابری را فریاد میکشیم.»
آنجلینا جولی، بازیگر آمریکایی، در پستی اینستاگرامی نوشت: «به زنان شجاع، مقاوم و بیپروای ایران ادای احترام میکنم؛ به همه کسانی که بازمانده چند دهه مقاومت هستند، به همه کسانی که به خیابانها آمدهاند، به مهسا امینی و به همه جوانان ایرانی مثل او. ای زنان ایران، ما شما را میبینیم.»
جیسون موموآ، بازیگر آمریکایی، نیز در استوری اینستاگرامی خود در حمایت از معترضان ایران، پوستر تجمع ایرانیان لسآنجلس در روز شنبه را بازنشر کرد.
در همین حال، موج بازداشت و سرکوب در داخل ایران ادامه دارد. بنا به اطلاعاتی که به دست ایران اینترنشنال رسیده، دوشنبه شب ماموران در نبود کتایون ریاحی، بازیگر، به خانه او رفته و وسایل شخصی او شامل کامپیوتر و لپ تاپش را مصادره کردهاند. منابع ایران اینترنشنال میگویند ماموران حکم جلب کتایون ریاحی را داشتهاند.
ریاحی پیشتر در گفتوگو با ایران اینترنشنال با محکوم کردن حجاب اجباری، از اعتراضات ایران حمایت کرده بود.
ونهای سبز و سفید «گشت ارشاد» که پلیس امنیت اخلاقی ایران از آنها برای زیر نظر گرفتن و دستگیری زنانی استفاده میکند که دستورالعمل پوشش اسلامی را رعایت نمیکنند، از خیابانهای تهران ناپدید شدهاند.
دیگر ردی از این ونها که نماد یک دهه سرکوب زنان به شمار میرود، حتی خارج از مرکز پلیس امنیت اخلاقی در مرکز تهران هم پیدا نیست.
همان ونهایی که مهسا امینی ۲۲ساله، داخل یکی از آنها چپانده شد و کمی بعد در بازداشت جان سپرد و قتل او، بزرگترین اعتراضات خیابانی در سراسر کشور از سال ۲۰۱۹ (آبان ۹۸) را رقم زد.
سعید لیلاز، تحلیلگر اصلاحطلب، میگوید که گشت ارشاد به احتمال زیاد از خیابانها برچیده میشود و جمهوری اسلامی چارهای جز دادن آزادی اجتماعی بیشتر به جوانان ندارد.
بیش از یک هفته است معترضان جوان حدودا همسن و سال مهسا، به خیابانهای شهرهای بزرگ و کوچک سرازیر شدهاند و شعارهای ضدحکومتی همچون «جمهوری اسلامی نمیخوایم، نمیخوایم» و «مرگ بر دیکتاتور» سر میدهند.
برای جوانانی که با مشکلات اقتصادی عظیم، فقر و نابرابری دست و پنجه نرم میکنند، ونهای گشت ارشاد به نوعی «رسانا» در بروز خشم تبدیل شدند.
عماد افروغ، جامعهشناس، به خبرگزاری دولتی ایرنا گفت که گشت ارشاد جوری راهاندازی شده که «هیچ توجیه انسانی، اخلاقی، منطقی و حتی قانونی ندارد.»
او گفت: «جوری که یک پلیس مرد یک زن را داخل ون میاندازد غیرانسانی و غیراسلامی است.»
البته که رعایت حجاب یکی از جلوههای بارز حکومت دینی است.
جلال رشیدی کوچی، یک نماینده مجلس گفته بود که گشت ارشاد به پلیس آسیب زده است و هیچ نتیجهای جز شکست برای کشور نداشته است.
مشخص نیست چه تعداد پلیس در گشت ارشاد کار میکنند اما حضور آنها در پارکها، میدانها، خیابانها، بیرون ایستگاههای مترو و ...، به زنان احساس ناامنی میدهد.
این که پیامد اعتراضات به مرگ مهسا امینی چه خواهد شد مشخص نیست اما از جمهوری اسلامی بعید است قانون حجاب را لغو کند.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، تاکنون به اعتراضات کنونی واکنشی نشان نداده است اما دو ماه پیش، از اجبار «پوشش و حجاب اسلامی» دفاع کرد.
استدلال او این بود که زنان نیمی از دانشجویان کشور را تشکیل میدهند؛ پس حجاب مانع پیشرفت زنان نیست.
اصلاحطلبان اما همواره خواهان پایان دادن به نقش پلیس در اعمال قوانین مربوط به حجاب شده بودند.
در سوی دیگر، مقامهای ستاد امر به معروف و نهی از منکر هم نقش پلیس در نظارت بر پوشش زنان را زیر سوال برده بودند.
غلامرضا نوری قزلجه، یک نماینده اصلاحطلب مجلس به روزنامه شرق گفته بود باورهای مذهبی با «باتوم، دستگیری و گشت ارشاد» ایجاد نمیشود و نمیتوان مردم را «به زور به بهشت برد».
او تعیین جریمه مالی برای پوشش زنان را هم رد کرده و گفته بود مثل این است که کسی با پول برای بهشت و جهنم تصمیم بگیرد.