تجمعهای اعتراضی در واکنش به قتل مهسا امینی به دست نیروهای انتظامی محدود به شهرهای ایران نبوده و ایرانیان مخالف جمهوری اسلامی، فعالان سیاسی مستقل، هنرمندان و گروههای مردمی در کشورهای مختلف علیه جمهوری اسلامی و سیاستهای ضد زن آن، با برگزاری تجمع اعتراض کردند.
ایرانیان ساکن ملبورن در استرالیا روز سهشنبه ۲۹ شهریور تجمعی را در اعتراض به فاجعه قتل مهسا امینی برگزار کردند.
در سوی دیگر جهان، در ونکوور کانادا، صدها نفر از ایرانیان در اعتراض به کشته شدن مهسا امینی در مرکز این شهر تجمع برگزار کردند.
معترضان با سر دادن شعارهایی همچون «مرگ بر خامنهای» و «زن، زندگی، آزادی» با معترضان در ایران اعلام همبستگی کردند.
گروهی از ایرانیان مقیم تورنتو، دیگر شهر کانادا هم در واکنش به کشته شدن مهسا امینی تجمع کردند و در این تجمع، برخی زنان موهای خود را به نشانه اعتراض بریدند.
ایرانیان شهر فرانکفورت آلمان نیز روز دوشنبه ۲۸ شهریور در اعتراض به قتل مهسا امینی در مرکز این شهر تجمع کردند و ضمن برگزار کردن یک پرفورمنس، علیه مقامهای جمهوری اسلامی و قوانین زنستیزانه جمهوری اسلامی شعار دادند.
همچنین فعالان مدنی ساکن برلین، پایتخت آلمان نیز روز دوشنبه در کوتبوسر تور این شهر تجمع اعتراضی برگزار کردند.
پیشتر تجمع مشابهی در کلن برگزار شده بود.
در روزهای یکشنبه و دوشنبه نیز شماری از ایرانیان معترض در پاریس تجمع مشابهی را برگزار کردند.
معترضان روز دوشنبه در برابر ساختمان سفارت ایران در پاریس جمع شدند و علیه سیاستهای جمهوری اسلامی شعار دادند.
Tweet unavailable
فعالان مدنی در نقاط مختلف ایران و جهان در اعتراض به کشته شدن مهسا امینی پس از بازداشت از سوی گشت ارشاد، برای برگزاری تجمعات اعتراضی در روز دوشنبه فراخوان دادند.
فعالان حقوق زنان در تهران در اعتراض به کشته شدن مهسا امینی ساعت ۱۸ در تقاطع خیابان حجاب و بلوار کشاورز تجمع اعتراضی برگزار خواهند کرد و از مردم خواستهاند به این تجمع بپیوندند.
دانشجویان دانشگاه صنعتی شریف نیز در اعتراض به کشته شدن مهسا امینی ظهر دوشنبه در محوطه این دانشگاه تجمع برگزار خواهند کرد.
دانشجویان دانشگاه امیرکبیر تهران دوشنبه ساعت ۱۲:۱۵ در این دانشگاه تجمع میکنند.
دانشجویان دانشگاه پلی تکنیک تهران نیز برای برگزاری تجمع در روز دوشنبه در اعتراض به «قتل حکومتی مهسا امینی» فراخوان دادند. این تجمع ۱۲ ظهر در مقابل صحن این دانشگاه برگزار خواهد شد.
در رشت، فعالان مدنی از مردم خواستند دوشنبه ساعت ۱۹در تجمع اعتراضی در چهارراه حاجیآباد شرکت کنند.
از سوی دیگر، گروهی از فعالان و ایرانیان ساکن واشینگتن دیسی دوشنبه ساعت ۶ عصر در مقابل دفتر حافظ منافع جمهوری اسلامی تجمع اعتراضی برگزار میکنند.
در لسآنجلس، فعالان مدنی و ایرانیان روز دوشنبه از ساعت ٧ غروب در مقابل فدرالبيلدينگ تجمع میکنند.
فعالان مدنی در شهر ونکوور کانادا برای دوشنبه ۴ عصر در مقابل آرت گالری ونکوور فراخوان تجمع دادهاند.
فعالان مدنی ساکن آلمان در ساعت ۱۷ دوشنبه به وقت محلی در کوتبوسر تور برلین تجمع خواهند کرد.
از سوی دیگر، احزاب کرستان ایران و فعالان مدنی و سیاسی کردستان، دوشنبه را روز اعتصاب عمومی اعلام کردهاند.
در همین حال، ماموران امنیتی در چند شهر کردنشین صاحبان کسب و کار را تهدید کردهاند که در اعتراض به کشته شدن مهسا امینی در اعتصاب روز دوشنبه شرکت نکرده و مغازههای خود را باز نکنند.
شامگاه شنبه هزاران نفر از اهالی سنندج برای همبستگی و حمایت از مردم سقز با برگزاری تجمع خیابانی و سردادن شعارهای ضدحکومتی، خشم خود را از ماجرای کشته شدن مهسا امینی ابراز کردند.
حدود ۴۰ نفر در این دو شهر مجروح شده و ۱۳ نفر نیز بازداشت شدهاند.
رئیسی در مصاحبهای با سیبیاس نیوز که سهشنبه در تهران ضبط شده و یکشنبه نسخه کاملتر آن پخش شد در پاسخ به پرسشی درباره نقش خود در اعدام هزاران زندانی سیاسی در سال ۱۳۶۷ گفت: هر کسی که در ایران مرتکب جرم و جنایتی شده، در دادگاه به جرم او رسیدگی شده و مجازات میشود. آنها افراد را ترور میکردند و جرایم آنها در دادگاه مورد رسیدگی قرار گرفته بود.
ابراهیم رئیسی در این مصاحبه حاضر نشد وقوع هولوکاست را بپذیرد و گفت اثبات این مساله به عهده تاریخ نگاران است.
او درباره مذاکرات احیای برجام گفت: ایران خواستار تضمین برای ماندگاری توافق احتمالی است، زیرا اگر در برجام تضمینی وجود داشت آمریکا از آن خارج نمیشد.
رئیسی درباره زندانیان آمریکایی در ایران نیز گفت: در مقابل زندانیان ایرانی نیز در آمریکا هستند که به جرم تلاش برای دور زدن تحریمهای زندانی شدهاند. تبادل زندانیان با آمریکا یک موضوع انساندوستانه است که قابل بررسی است.
او گفت بین عملکرد دولتهای بایدن و ترامپ هیچ فرقی نمیبیند.
شاهزاده رضا پهلوی در پیامی ضمن اعلام عزای عمومی در روزهای یکشنبه و دوشنبه در سوگ مهسا امینی و «همه فرزندان جانباخته ایران»، تاکید کرد ملت ایران باید سوگ و خشم کنونی خود را به همبستگی ملی برای رسیدن به فردایی بدون ظلم و ستم جمهوری اسلامی پیوند بزند.
شاهزاده رضا پهلوی در پیامی اعلام کرد: «قتل تکاندهنده ژینا (مهسا) امینی به دست رژیم ضد ایرانی و زنستیز جمهوری اسلامی، احساسات عموم ملت ایران را جریحهدار کرده است.»
او افزود: «این احساس مشترک، این سوگ ملی، این خشم ملی، نمودار عزم و اراده ملتی است که برای احقاق حقوق خود تا پای جان ایستاده است. مقاومتی ۴۳ ساله که با خون ندا رنگین شد و با خون ژینا پایان نخواهد یافت. ما نیاز داریم تا این سوگ و خشم را بیش از پیش به همبستگی ملی و امید به فردایی بدون ظلم و ستم جمهوری اسلامی پیوند بزنیم.»
شاهزاده رضا پهلوی گفت: «امروز مردم سقز نشان دادند که اجازه نمیدهند این جنایت عریان، با خاکسپاری دختر بیگناه شهرشان، ژینا، به فراموشی سپرده شود. اما ژینا فقط دختر سقز نبود. او فرزند ایران بود؛ و یک ایران امروز دادخواه فرزندانش است؛ دادخواه ندا و پویا، پژمان و نیکتا، وحید و نوید، ریرا و ژینا.»
او خاطرنشان کرد: « از این رو، بیاییم یکشنبه و دوشنبه ۲۷ و ۲۸ شهریور، در روزهای عزای عمومی و سوگواری ملی برای ژینا امینی، یاد و نام او و همه فرزندان جانباخته ایران را گرامی و زنده نگه داریم.»
شهبانو فرح پهلوی نیز در پیامی در واکنش به «مرگ دلخراش ژینا (مهسا) امینی به دست رژیم زن ستیز جمهوری اسلامی» نوشت: «بار دیگر فرزندی از ایران زمین به دست گزمههای حکومتی ضد ایرانی جان خود را از دست داد. من به عنوان یک مادر ایرانی این مصیبت بزرگ و دردناک را به مادر و پدر ژینا و بازماندگان او از صمیم قلب تسلیت می گویم.»
با گسترش خشم عمومی و اعتراضات به کشته شدن مهسا امینی پس از بازداشت او از سوی گشت ارشاد، مقامهای جمهوری اسلامی همچنان بر انکار مسئولیت حکومت اصرار دارند. در همین حال، برای روزهای یکشنبه و دوشنبه فراخوان عزای عمومی و اعتصاب اعلام شده است.
احزاب کرستان ایران و فعالان مدنی و سیاسی کردستان، دوشنبه را روز اعتصاب عمومی اعلام کردند.
در این فراخوان که «مرکز همکاری احزاب کردستان ایران» منتشر کرده، از تمامی اقشار مردم کردستان، احزاب سیاسی، نهادهای مدنی و فعالان حقوق بشر خواسته شده است تا در این اعتصاب شرکت کنند.
شاهزاده رضا پهلوی نیز ضمن اعلام پیوستن به عزای عمومی در روزهای یکشنبه و دوشنبه گفت: «قتل تکاندهنده ژینا (مهسا) امینی به دست رژیم ضد ایرانی و زنستیز جمهوری اسلامی، احساسات عموم ملت ایران را جریحهدار کرده است.»
او افزود: «این احساس مشترک، این سوگ ملی، این خشم ملی، نمودار عزم و اراده ملتی است که برای احقاق حقوق خود تا پای جان ایستاده است؛ مقاومتی ۴۳ساله که با خون ندا رنگین شد و با خون ژینا پایان نخواهد یافت.
شاهزاده رضا پهلوی گفت: «ما نیاز داریم تا این سوگ و خشم را بیش از پیش به همبستگی ملی و امید به فردایی بدون ظلم و ستم جمهوری اسلامی پیوند بزنیم.»
او خاطرنشان کرد: «از این رو، بیاییم یکشنبه و دوشنبه ۲۷ و ۲۸ شهریور، در روزهای عزای عمومی و سوگواری ملی برای ژینا امینی، یاد و نام او و همه فرزندان جانباخته ایران را گرامی و زنده نگه داریم.»
شهبانو فرح پهلوی نیز در پیامی در واکنش به «مرگ دلخراش ژینا (مهسا) امینی به دست رژیم زن ستیز جمهوری اسلامی» نوشت: «بار دیگر فرزندی از ایران زمین به دست گزمههای حکومتی ضد ایرانی جان خود را از دست داد. من به عنوان یک مادر ایرانی این مصیبت بزرگ و دردناک را به مادر و پدر ژینا و بازماندگان او از صمیم قلب تسلیت می گویم.»
روز شنبه هشتک #مهسا_امینی در توییتر از دو میلیون فراتر رفت. در پی به کما رفتن و جان باختن مهسا امینی پس از بازداشت او از سوی گشت ارشاد، بسیاری از کاربران در توییتر با استفاده از هشتگ #مهسا_امینی اعتراض خود را اعلام کرده و آن را به یکی از داغترین هشتگها تبدیل کردند.
تظاهرات ضد حکومت
برگزاری مراسم خاکسپاری مهسا امینی نیز به صحنه اعتراض هزاران نفر از مردم سقز علیه علی خامنهای و جمهوری اسلامی تبدیل شد و مردم به زبان کردی شعار «حکومت اعدام، دست از جنایت بردار» و «ننگ ما ننگ ما رهبر الدنگ ما» سر دادند.
معترضان همچنین در میان محاصره و شلیک ماموران امنیتی، بنر رهبر جمهوری اسلامی را پاره کردند.
تصویر منتشر شده از مزار مهسا (ژینا) امینی در سقز نشان میدهد روی سنگی بالای مزار به کردی عبارت «ژینا جان تو نمیمیری. نامت یک نماد میشود» نوشته شده است.
بر اساس گزارش روزنامه هممیهن، پدربزرگ مهسا امینی در مراسم خاکسپاری او شعری از شیرکو بیکس، شاعر کرد، با عنوان «تهران برای هیچکس نمیخندد» را خواند و دایی او نیز گفت که «ما کوتاه نمیآییم و سر تعظیم فرود نمیآوریم»
ویدیوی رسیده به ایران اینترنشنال نشان میدهد گروهی از زنان در مراسم خاکسپاری مهسا امینی در سقز روسریهای خود را درآورده و در هوا تکان دادند.
شرکتکنندگان در مراسم خاکسپاری مهسا همچنین شعار «کوشتن له سهر روسهری، تاکو کهی قۆڕ بهسری» سر دادند که به فارسی «قتل به خاطر روسری، تا کی چنین خاک بر سری» معنی میدهد.
ماموران امنیتی برای متفرق کردن معترضان علاوه بر شلیک گاز اشکآور و گلولههای ساچمهای از ماشینهای آبپاش استفاده کردهاند.
هزاران نفر از اهالی سنندج نیز برای همبستگی و حمایت از مردم سقز با برگزاری تجمع خیابانی و سردادن شعارهای ضدحکومتی، خشم خود را از ماجرای کشته شدن مهسا امینی ابراز کردند.
تجمع خیابانی اهالی سنندج از عصر شنبه ۲۶ شهریور با شعارهایی از جمله «سقز تنها نیست، سنندج پشتیبانش است»، «مرگ بر دیکتاتور» و «مرگ بر خامنهای»آغاز شد و با وجود سرکوب شدید و حضور گسترده ماموران امنیتی در طول شب هم ادامه یافت.
ویدیوها و گزارشهای منتشر شده حاکی است معترضان در سنندج به سمت ماموران امنیتی سنگ پرتاب کردند تا آنها را فراری دهند. همچنین تصویری از پاره کردن و به پایین کشیدن یک بنر قاسم سلیمانی منتشر شده است. گزارشها همچنین حاکی است که برخی از معترضان در این شهر بازداشت شدهاند.
در شهرهای دیگر ایران، از جمله تهران و مشهد نیز حضور سنگین نیروهای امنیتی گزارش شده است.
در همین حال، ایرانیان نقاط مختلف جهان قصد برگزاری تجمعات اعتراضی را دارند. روز شنبه جمعی از ایرانیان و فعالان در شهر کلن آلمان در اعتراض به کشتهشدن مهسا امینی و به مناسبت سالگرد کشتار زندانیان سیاسی تجمعی را برگزار کردند.
مسیح علینژاد، فعال حقوق زنان و بانی کمپینهای مخالفت با حجاب اجباری در برنامه چشمانداز با سیما ثابت به ایران اینترنشنال گفت: «امروز من کُردم، پهلوی کُرده، عبادی کُرده، ما همه باید کنار شیلر و ژینا بایستیم. امروز همه پرچممان را کنار میگذاریم و پرچم مهسا را بالا میبریم.»
فاطمه سپهری، فعال سیاسی در برنامه نیز در این برنامه به ایران اینترنشنال گفت: «اگر دنیا راجعبه این جنایت واکنش نشان ندهد، باید به حقوق بشری که این همه ادعا دارد، شک کرد. همه ایران باید باید خون گریه کند. ما تا خامنهای و تمام جمهوری اسلامی را زیر خاک نکنیم، نباید ساکت بنشینیم.»
مادر امیرحسین زارعزاده، از کشتهشدگان اعتراضات آبان ۹۸، نیز ضمن ابراز همدردی با مادر مهسا امینی در صفحه اینستاگرام خود نوشت: «به خاطر تار موی دختران، بنزین، آب و پول میکشید، بعد اسم خودتان را مسلمان گذاشتید، اگر اسلام این است من اسلام را قبول ندارم.»
علی کریمی، بازیکن پیشین تیم ملی فوتبال ایران، با انتشار پستی در اینستاگرام نوشت: «ژينا گيان، در تاريخ، ننگ اين دوره را با آب زمزم و كوثر هم نمى شود شست.»
زر امیرابراهیمی، بازیگر سینما در یک استوری اینستاگرامی نوشت: «ما عزادار هستیم. برای این سالهای شکنجه و خشونت. جمهوری اسلامی، ما از تو متنفریم.»
سیروان خسروی آهنگساز و خواننده موسیقی پاپ در اینستاگرام خود نوشت: «بچههای مسئولین با پول مردم در آمریکا و کانادا و انگلیس و دوبی نه با گشت ارشاد مواجه میشن و نه اساماس بدحجابی براشون ارسال میشه. اگر هم برای سفر به ایران اومده باشن هر مشکلی هم براشون پیش بیاد با یه تلفن به پدر جان سریعا حل میشه.»
نازنین بنیادی، بازیگر و فعال حقوق بشر ایرانی-بریتانیایی، در توییتی نوشت: «مردم یک فرهنگ به صورت گسترده به حجاب اجباری اعتراض دارند و به خاطر اعتراض به آن در خطر حبس، شکنجه و کشتار قرار میگیرند. حجاب اجباری هیچ ربطی به فرهنگ ندارد.»
ترلان پروانه، بازیگر سینما و تلویزیون، در اینستاگرام نوشت: «وقتی تبلیغ چند فرزندی میکنید، لطفا یادآوری کنید که دختر همهچی براش ممنوعه!»
ناتانیل بازولیک، بازیگر استرالیایی در سریال «خاطرات خونآشام و اصیلها»، نیز با به اشتراک گذاشتن خبری درباره کشته شدن مهسا امینی در اینستاگرام، نسبت به سکوت فعالان حقوق زنان درباره این موضوع اعتراض کرد و نوشت: «ایران تحت حکومت اسلامی قرار دارد، چرا جهان سکوت کرده است.»
امیر جعفری، بازیگر سینما و تلویزیون، در اینستاگرام نوشت: «توجیه برای دختر جوانی که میهمان و مسافر دیار نا امنی بود با ادعای امنیت! برای نداشتن شرم از این همه جرم مشهود، کاش محاکمه شوید شما که جوانان را اینگونه میخواهید... ترسیده، مغموم، شکسته، فرمانبردار، دستبسته و بیجان... اما دختران این سرزمین، در هر تکه از هراس درختی را آبیاری میکنند که هزاران میوه نفرت به همراه دارد و هیچ چیز آنچنان که هست، نمیماند...»
لادن طباطبایی بازیگر تلویزیون نیز در صفحه اینستاگرام خود نوشت: «تمام نوجوانی و جوانیمان به اضطراب و ترس گذشت. اما هرگز انقدر بیپروا و وقیح نبودید. هرگز انقدر علنی ضد ایرانی نبودید. شما تقاص کدام گناه ما هستید؟»
ادامه انکارهای مقامات جمهوری اسلامی
در همین حال، مقامهای حکومت همچنان به سیاست انکار خود درباره دلیل جان باختن مهسا امینی ادامه میدهند و مدعیاند که او ضرب و شتم نشده و سکته کرده است.
احمد وحیدی وزیر کشور عصر شنبه در یک مصاحبه تلویزیونی اساسا منکر این شد که ماموران گشت ارشاد وسیلهای برای ضرب و شتم دارند. او رسیدگی پزشکی به این جانباخته را هم خوب و به موقع توصیف کرد.
کمیل خجسته، مدیرعامل پایگاه اطلاع رسانی علی خامنهای ،در واکنش به کشته شدن مهسا امینی گفت: «جمهوری اسلامی مظلوم است. مثلا تا بخواهد موضوعی مثل امینی را برای روشن شدن حقیقت، بررسی کند، در این فاصله هزاران تحلیل بدون استناد منتشر میشود که سادهترینش حمله به جمهوری اسلامی است.»
روزنامه کیهان، تحت مدیریت نماینده خامنهای، فیلم تقطیع شده از محل بازداشت مهسا امینی را باعث «رسوایی فرصتطلبان» خواند و نوشت برخی از چهرههای سیاسی و سلبریتیها «شایعاتی درباره امینی پمپاژ کردند.»
کیهان نوشت: «آیا دستگاه قضا قصد برخورد با کسانی که نظام را به دروغ به شکنجه یک دختر جوان متهم میکنند ندارد؟»
علی احتشامی، امام جمعه موقت کاشان، نیز در واکنش به کشته شدن مهسا امینی گفت: «این اتفاق نباید باعث شود تا نظام و آرمانهای جمهوری اسلامی از سوی عدهای مورد هجمه قرار گیرد.»
مصطفی میرسلیم، نماینده تهران در مجلس، در واکنش به اعتراضات مردم درباره جان باختن مهسا امینی بر اثر ضرب و شتم ماموران گشت ارشاد، نوشت: «اين خصلت بىآبرويى منافقان است كه سعى میكنند به هر بهانهاى با سوء استفاده از لجام گسيختگى فضای مجازى، دست به آبروريزى از جمهورى اسلامى بزنند.»
محمدحسن قدیری ابیانه، فعال سیاسی اصولگرا، نیز سکته کردن را علت مرگ مهسا امینی خواند و گفت: «اگر برخورد پلیس باعث سکته مهسا امینی شده باید بقیه هم سکته میکردند.»
او افزود: «اینها همه تبلیغات سوء است و گرنه بعضیها سر کنکور هم سکته میزنند و ترس دارند، دلیل نمیشود کنکور را حذف کنیم.»
علیرضا عباسی نماینده کرج در مجلس با دفاع از نیروی انتظامی گفت که دشمنان «پلیس را به جرم انجام وظیفه و یا نادر موارد اشتباه» هدف میگیرند و «برخی دوستان از روی ناآگاهی و ناجوانمردانه» پلیس را «مورد هجمه» قرار میدهند.
منابع بیمارستانی در گفتوگو با ایران اینترنشنال خبر دادند مهسا امینی در زمان انتقال به بیمارستان کسری در حدود ساعت ۱۱ شب به هیچ محرکی پاسخ نمیداده و مرگ مغزی کامل اتفاق افتاده بوده است.
به گفته این منبع، ریههای او پر از خون شده و کاملا مشخص بود که «بیمار قابل احیا نیست.»
این منبع تاکید کرده شرایط مهسا «بهگونهای بود که نه قابل احیا بود و نه امکان جراحی وجود داشت زیرا بافت مغزیاش آسیب جدی دیده بود و مشخص بود بیمار با یک مشت به این شرایط دچار نشده و باید ضربههایی زیادی به سرش وارد شده باشد.»
یک اتوبوس به دستور گرگ آبوت، فرماندار جمهوریخواه تگزاس، ۵۰ پناهجو را که بیشتر آنها ونزوئلایی هستند، از تگزاس به واشینگتن دیسی منتقل کرده و این افراد را در نزدیکی منزل کامالا هریس، معاون رییسجمهوری آمریکا، پیاده کرد.
فرماندار تگزاس روز پنجشنبه نیز دو اتوبوس حامل ۱۰۰ مهاجر دیگر را از تگزاس به نزدیک اقامتگاه هریس منتقل کرده بود. این مهاجران اهل کلمبیا، کوبا، نیاراگوئه، پاناما و ونزوئلا بودند.
از سوی دیگر، ران دی سانتیس، فرماندار جمهوریخواه فلوریدا، نیز یک گروه ۵۰ نفره دیگر از مهاجران را با پرواز به جزیره مارتاز وینیارد در ایالت ماساچوسِت فرستاد که ساکنان آن از حامیان لیبرالها هستند.
معاون رییسجمهوری آمریکا این اقدام را بازی سیاسی با زندگی انسانهای دیگر توصیف کرده است.
روند اخیر انتقال مهاجران از تگزاس و فلوریدا به مناطقی که حامیان دموکراتها در آنها اکثریت را دارند، افزایش اختلافها را در ارتباط با سیاستهای رسیدگی به مهاجران در آمریکا در پی داشته است.
این مهاجران عمدتا افرادی هستند که به صورت قانونی در آمریکا به سر میبرند و در انتظار نتیجه تقاضای خود برای پناهندگی به دنبال فرار از رژیمهای خشن هستند.