شورای سردبیری ایراناینترنشنال در بیانیهای با اشاره به کشتار دستکم ۳۶ هزار و ۵۰۰ نفر در جریان انقلاب ملی و گزارشهای متعدد درباره حمله نیروهای سرکوب به مراکز درمانی و قتل معترضان مجروح اعلام کرد این رخدادها میتواند مصداق بارز «اعدام فراقضایی» و «جنایت علیه بشریت» باشد.
بر اساس این بیانیه که یکشنبه پنجم بهمن منتشر شد، سه پزشک و چهار پرستار در تهران در گفتوگو با ایراناینترنشنال تایید کردند نیروهای امنیتی با مراجعه به بیمارستانها، برخی از مجروحان تحت درمان را ربودند.
دو پرستار دیگر نیز روایت کردند یک مامور امنیتی با ورود به آمبولانسی در غرب تهران، یک جوان مجروح را مقابل چشمان آنان با شلیک دو گلوله به قتل رساند.
گزارشها حاکی از آن است که نیروهای سرکوب برخی افراد را در منازلشان بازداشت کردند و سپس به خانوادههای آنان اعلام شد برای تحویل گرفتن جسد مراجعه کنند. همچنین روایتهایی وجود دارد که ماموران امنیتی با مراجعه به خانهها و کشاندن افراد به جلوی در آنان را هدف قرار دادند و کشتند.
در بیانیه ایراناینترنشنال آمده است: «تعدادی از شهروندان مجروح در حالی که در بیمارستانها بستری و تحت مداوا بودهاند، از ناحیه سر هدف اصابت گلوله قرار گرفتهاند. بدیهی است اگر این افراد در خیابان از ناحیه جمجمه هدف گلوله قرار میگرفتند و سرشان متلاشی میشد، اساسا دلیلی برای پذیرش آنان در بیمارستان و آغاز روند درمان وجود نداشت.»
سوم بهمن، سازمان عفو بینالملل هشدار داد بازداشتهای خودسرانه گسترده، ناپدیدسازیهای قهری، ممنوعیت برگزاری تجمعات و حملات برای خاموش کردن صدای خانوادههای قربانیان، نشانههای یک سرکوب نظامی است که مقامات جمهوری اسلامی برای پنهان کردن کشتار معترضان اعمال کردهاند.
ابعاد هولناک کشتار
شورای سردبیری ایراناینترنشنال در ادامه با استناد به گزارشهای محرمانه و میدانی، از جمله دو گزارش سازمان اطلاعات سپاه پاسداران به شورای عالی امنیت ملی در تاریخهای دوم و چهارم بهمن، اعلام کرد دستکم ۳۶ هزار و ۵۰۰ ایرانی در بزرگترین قتلعام خیابانی تاریخ کشته شدند.
ایراناینترنشنال ۲۳ دی از کشته شدن دستکم ۱۲ هزار شهروند ایرانی در ۱۸ و ۱۹ دی عمدتا به دست نیروهای سپاه پاسداران و بسیج خبر داده بود. با این حال، اطلاعات جدید نشان میدهد ابعاد خشونت سرکوبگران فراتر از برآوردهای اولیه بوده است.
بر اساس جمعبندی محتاطانه منابع پزشکی، آمار جانباختگان در رشت بیش از ۲۵۰۰ نفر، در مشهد دستکم ۱۸۰۰ نفر، در اصفهان، نجفآباد و خوراسگان بیش از ۲۰۰۰ نفر، در کرج، شهریار و شهرک اندیشه دستکم ۳۰۰۰ نفر، در کرمانشاه ۷۰۰ نفر و در گرگان ۴۰۰ نفر برآورد میشود.
تاکنون رقم دقیقی از شمار کل کشتهشدگان در تهران در دست نیست، اما تصاویر منتشرشده از کهریزک و بیمارستانهای پایتخت نشان میدهد هزاران نفر در تهران جان باختهاند که بخش قابل توجهی از آنان در مناطق جنوبی شهر کشته شدهاند.
شورای سردبیری ایراناینترنشنال هشدار داد شتاب افزایش شمار جانباختگان در گزارشهای محرمانه حکومتی حتی این احتمال را تقویت میکند که ابعاد واقعی کشتار فراتر از آمارهای موجود باشد.
سوم بهمن، پیام اخوان، دادستان پیشین دادگاه رسیدگی به جنایات جنگی سازمان ملل، ابراز امیدواری کرد مقامهای جمهوری اسلامی مانند سران آلمان نازی محاکمه شوند و عدالت در مورد آنها به اجرا درآید.
قتلعام با هماهنگی عالیترین مقامهای حکومت
به گفته شورای سردبیری ایراناینترنشنال، کشتار سازمانیافته در نقاط مختلف ایران نشان میدهد سرکوب خشن معترضان با هماهنگی کامل نهادهای حکومتی و به دستور عالیترین مقامات جمهوری اسلامی انجام شده است.
بر اساس اطلاعات رسیده، پس از سخنرانی علی خامنهای، دیکتاتور تهران، در ۱۹ دی، در نشستها و جلسات توجیهی فرماندهان ارشد سپاه از تعابیری چون «النصر بالرعب» و «قاتلوهم حتی لا تکون فتنه» استفاده شد.
طبق گزارشها و شواهد متعدد، در بسیاری از شهرها، برای تحویل پیکر کشتهشدگان از خانوادههای داغدار مبالغی سنگین با عنوان «حق تیر» دریافت شده است. همچنین در برخی موارد، با وجود مخالفت خانوادهها، کشتهشدگان بهعنوان «بسیجی» معرفی شدهاند.
ایراناینترنشنال افزود بخش اصلی کشتار به دست نیروهای سپاه پاسداران و بسیج انجام گرفت، اما نیروهای نیابتی جمهوری اسلامی در عراق و سوریه نیز در سرکوب مردم ایران مشارکت داشتند.
۲۶ دی، سیانان گزارش داد هزاران شبهنظامی عراقی در هفتههای اخیر برای کمک به جمهوری اسلامی در سرکوب معترضان وارد ایران شدهاند. ایراناینترنشنال پیشتر گزارشی در همین زمینه منتشر کرده بود.
ایرانیانی که در روزها و هفتههای گذشته کشور را ترک کردهاند، از خشونت عریان نیروهای امنیتی و تردید عمیق نسبت به حمایت خارجی سخن میگویند.
الپائیس در گزارشی میدانی از شهر وان در ترکیه — یکی از اصلیترین گذرگاههای خروج ایرانیان — مینویسد هتلها و گذرگاه مرزی کاپیکوی به پناهگاه موقت معترضانی بدل شده که برای فرار از سرکوب، دسترسی به اینترنت قطعشده، یا ادامه مسیر به کشورهای دیگر از ایران خارج شدهاند. به گفته این روزنامه، اغلب این افراد با صدایی آهسته و نگاهی نگران روایت میکنند و همچنان از تعقیب و ربایش در خاک ترکیه بیم دارند.
بر اساس روایتهای نقلشده، آرامش کنونی در شهرهای ایران نه حاصل فروکشکردن نارضایتی، بلکه نتیجه استقرار گسترده نیروهای مسلح و سرکوب قهری است. یکی از مصاحبهشوندگان به الپائیس گفته است که در تقاطعهای اصلی تهران نیروهای بهشدت مسلح مستقر شدهاند و هیچ تجمعی تحمل نمیشود. به گفته او و دیگران، قطع اینترنت و خطوط تلفن زمینهای فراهم کرد تا سرکوب در سکوت و بدون پاسخگویی انجام شود.
این گزارش همچنین به شهادتهایی اشاره میکند که از شلیک مستقیم نیروهای امنیتی با سلاحهای مرگبار، از جمله شاتگانهای دستکاریشده، و حتی استفاده از چاقو علیه معترضان حکایت دارد. برخی از معترضان میگویند با وجود خطر مرگ، در صورت ازسرگیری اعتراضها حاضر به بازگشت به خیابانها هستند.
در بخش دیگری از گزارش، الپائیس به آمار قربانیان میپردازد. آمارهایی که سازمان «حقوق بشر ایران» تاکنون توانسته مستندسازی کند را در گزارش میآورد، اما تاکید میکند که برخی گروههای حقوق بشری شمار جانباختگان را بیش از ۱۰ هزار نفر برآورد میکنند. یکی از ایرانیان خارج از کشور که از طریق ارتباطات محدود ماهوارهای با داخل ایران در تماس بوده، به الپائیس گفته است: «اینبار تقریباً همه ما کسی را میشناسیم که کشته شده است.»
گزارش الپائیس همچنین بازتابدهنده شکاف عمیق میان معترضان درباره راه آینده است. برخی با اشاره به برتری تسلیحاتی حامیان حکومت، از مداخله خارجی برای کنار زدن رهبر جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران دفاع میکنند؛ در حالی که دیگران هشدار میدهند حملات خارجی یا تحریمها میتواند به تقویت حکومت بینجامد و بهانهای تازه برای سرکوب فراهم کند.
در این میان، ناامیدی از مواضع متغیر دولت ایالات متحده نیز پررنگ است. مصاحبهشوندگان به الپائیس میگویند وعدههای پیشین برای حمایت از معترضان جای خود را به سکوت یا عقبنشینی داده و این احساس را تقویت کرده است که «هیچکس به مردم ایران اهمیت نمیدهد».
الپائیس در پایان گزارش خود مینویسد یکی از چالشهای اصلی خیزشهای اخیر، فقدان رهبری و برنامهای منسجم است؛ عاملی که باعث شده بخشی از مخالفان، از جمله کسانی که خواهان دموکراسی بدون خشونت هستند، از پیوستن به اعتراضات فاصله بگیرند. با این حال، بسیاری از ایرانیانِ گفتوگوشده با این روزنامه، با وجود ترس، همچنان امیدوارند که اعتراضهای آینده بتواند سرنوشت جمهوری اسلامی را برای همیشه تغییر دهد.
به گزارش ساندیتایمز، شاهزاده رضا پهلوی حکومت ایران را متهم کرده که «علیه مردم خود جنگ به راه انداخته» و این سرکوب را یکی از خونینترین دورههای خشونت دولتی در تاریخ معاصر ایران توصیف کرده است. او گفته است که شدت کشتار به حدی است که همچنان شمارش اجساد ادامه دارد و فضای رعب و وحشت به جایی رسیده که حتی به کودکان گفته میشود والدین خود را به نیروهای امنیتی معرفی کنند.
شاهزاده رضا پهلوی، فرزند آخرین شاه ایران، در این گفتوگو مدعی شد که شمار ایرانیانی که در سرکوبهای هفتههای اخیر کشته شدهاند، تقریباً با تعداد آمریکاییهایی که در بیش از هفت سال جنگ ویتنام جان باختند برابری میکند. به گفته او، از ۷ دی ماه میلیونها ایرانی در شهرهای مختلف برای تغییر حکومت به خیابانها آمدهاند.
او از دولتهای بریتانیا و ایالات متحده خواست فوراً برای پایان دادن به حاکمیت علی خامنهای اقدام کنند و هشدار داد که در صورت ادامه بیعملی جامعه جهانی، شمار کشتهها باز هم افزایش خواهد یافت. شاهزاده رضا پهلوی گفت: «ما به نقطه بیبازگشت رسیدهایم و اگر جهان کمک نکند، همین وضعیت با شدت بیشتری تکرار خواهد شد.»
ساندیتایمز در ادامه به انتقاد صریح شاهزاده رضا پهلوی از مواضع غرب اشاره میکند. او گفته است که ایرانیان انتظار اقدام عملی داشتند، نه صرفاً محکومیتهای لفظی، و به وعده دونالد ترامپ اشاره کرده که ۱۳ ژانویه در شبکه تروث سوشال نوشته بود «کمک در راه است». به گفته شاهزاده رضا پهلوی، تحقق نیافتن این وعده موجب سردرگمی و سرخوردگی معترضان شده است.
در بخش دیگری از گزارش آمده است که ترامپ اخیراً از اعزام یک «آرمادای» نظامی آمریکا به منطقه خبر داده و گفته است تحولات ایران را «از نزدیک» زیر نظر دارد. بر اساس گزارش ساندیتایمز، ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن به همراه چند ناوشکن موشکی در حال حرکت به سوی خلیج فارس است؛ اقدامی که شاهزاده رضا پهلوی آن را صرفاً نمادین ندانسته و نشانه آمادگی برای اقدامی جدیتر توصیف کرده است.
ساندیتایمز همچنین به گزارشهای هولناک از داخل ایران اشاره میکند؛ از جمله روایتهایی درباره انباشته شدن صدها کیسه جنازه در سردخانههای تهران و دیگر شهرها و جستوجوی خانوادهها برای یافتن پیکر عزیزانشان. به دلیل قطع اینترنت از ۱۸ دی آمار دقیق کشتهها و زخمیها مشخص نیست، اما این اعتراضات به خونینترین ناآرامیها از زمان انقلاب ۱۳۵۷ تبدیل شده است.
بر اساس گزارش این روزنامه، نیروهای امنیتی به بیمارستانها یورش برده، پروندههای پزشکی را ضبط کرده و شواهد مربوط به سرکوب را از بین بردهاند. بسیاری از مجروحان نیز به دلیل ترس از بازداشت یا کشته شدن، از مراجعه به مراکز درمانی خودداری کرده و در خانه جان باختهاند.
ساندیتایمز به نقل از خبرگزاری هرانا، آماری از کشتهشدگان را اعلام کرده، اما همزمان از دادههای شبکهای از پزشکان در ایران خبر داده که حاکی از کشته شدن بیش از ۲۵ هزار نفر است؛ آماری که به گفته این شبکه «بهطور بالینی تایید شده». شاهزاده رضا پهلوی در این گفتوگو گفته است گزارشهایی که او دریافت میکند از کشته شدن تا ۵۰ هزار نفر و زخمی شدن حدود ۳۰۰ هزار نفر حکایت دارد.
این گزارش همچنین به روایتهای میدانی از شهرهای مختلف ایران میپردازد؛ از جمله شهادتها درباره تیراندازی گسترده نیروهای امنیتی، حمله به بیمارستانها، تهدید خانوادهها و ایجاد فضای رعب در مدارس. در تهران، بنا بر گزارش ساندیتایمز، کودکان ۱۳ ساله برای شناسایی خانوادههای معترض مورد بازجویی و ضربوشتم قرار گرفتهاند.
در پایان، ساندیتایمز مینویسد که شاهزاده رضا پهلوی با وجود آرام شدن نسبی خیابانها، معتقد است اعتراضات دوباره از سر گرفته خواهد شد. او تاکید کرده که معترضان بیسلاح در برابر حکومتی ایستادهاند که به گفته او «قصد نابودی آنها را دارد» و جامعه جهانی باید فراتر از محکومیتهای سیاسی، دست به اقدام عملی بزند.
