پاپ لئو، رهبر کاتولیکهای جهان، طی تماس تلفنی با محمود عباس، رییس دولت خودگران فلسطینی، نگرانی خود را از وضعیت انسانی در غزه ابراز کرده و بار دیگر خواستار احترام به قوانین بینالمللی و حقوق بشردوستانه شد.
بر اساس بیانیهای که واتیکان دوشنبه ۳۰ تیر منتشر کرد پاپ لئو در این گفتوگو بر لزوم حفاظت از غیرنظامیان و اماکن مقدس تاکید کرد و نسبت به «استفاده بیرویه از زور» و «جابهجایی اجباری گسترده مردم در نوار غزه» هشدار داد.
در گفتوگویی تلفنی با پاپ لئو چهاردهم، دفتر نخستوزیر اسرائیل جمعه ۲۷ تیر اعلام کرد بنیامین نتانیاهو «ابراز تاسف اسرائیل بابت حادثه تراژیکی را که در آن، بر اثر اصابت ناخواسته گلولههای سرگردان، کلیسای خانواده مقدس در غزه هدف قرار گرفت» به اطلاع پاپ رساند و مراتب تسلیت صمیمانه خود را به خانوادههای آسیبدیدگان ابراز کرد.
ارتش اسرائیل برای عملیاتی جدید در غزه آماده میشود
در حالی که حماس هنوز به آخرین پیشنهاد آتشبس در غزه پاسخ نداده، ارتش اسرائیل برای احتمال شکست مذاکرات در دوحه آماده میشود و طرحی عملیاتی برای کنترل مناطق کلیدی در غزه تهیه کرده است.
روزنامه یدیعوت آخرونوت دوشنبه ۳۰ تیر در گزارشی نوشت با وجود برخی امتیازدهیها از سوی اسرائیل در جریان مذاکرات دوحه، حماس هنوز پاسخی به آخرین پیشنهاد ارائهشده نداده است.
این روزنامه گزارش داد ارتش اسرائیل در حال تدوین طرحی است که در صورت شکست مذاکرات اجرایی خواهد شد. این طرح شامل «کنترل بر مناطق راهبردی، اعمال فشار هوایی، و کاهش خطرات علیه نیروهای نظامی» است.
شبکه ۱۲ اسرائیل هم به نقل از منابع آگاه گزارش داد این طرح با استقبال گسترده اعضای کابینه مواجه شده است.
باراک راوید، خبرنگار وبسایت اکسیوس، به نقل از منابع آمریکایی و اسرائیلی نوشت چهار کشور ایالات متحده، اسرائیل، قطر و مصر همچنان در انتظار پاسخ حماس به پیشنهاد آتشبس هفته گذشته هستند.
یک مقام ارشد آمریکایی به این خبرنگار گفت: «در گذشته مواردی بود که به دلیل [مواضع] اسرائیل توافق حاصل نمیشد، اما این بار چنین نیست. اسرائیلیها همه تلاش خود را برای رسیدن به توافق به کار گرفتهاند و اکنون رهبران حماس هستند که سرسختی نشان میدهند. اگر این بار توافقی حاصل نشود، کاملا تقصیر حماس است.»
منبعی آگاه از جزئیات مذاکرات نیز به اکسیوس گفت: «اکنون مشکل حماس است. هر روزی که ارائه پاسخ را به تاخیر میاندازند، فلسطینیهای بیشتری جان میبازند. نمیتوانیم همچنان منتظر پاسخ چند رهبر لعنتی حماس در غزه بمانیم. آنها خود را چه کسی میدانند؟ از زمان دریافت پیشنهاد جدید در هفته گذشته، صدها فلسطینی کشته شدهاند.»
وزارت بهداشت تحت کنترل حماس در غزه یکشنبه ۲۹ تیر اعلام کرد شمار فلسطینیهایی که در نتیجه تیراندازی نیروهای اسرائیلی هنگام انتظار برای دریافت کمکهای سازمان ملل در شمال نوار غزه کشته شدند، به ۶۷ نفر رسیده است.
این منبع همچنین گفت میانجیهای مصری و قطری در حال اعمال فشار بر حماس برای ارائه پاسخ هستند. به گفته او، مقامهای حماس در دوحه تمایل دارند که از پیشنهاد آتشبس حمایت کنند، اما شاخه نظامی این گروه در غزه هنوز پاسخ روشنی نداده است.
خبرنگار العربیه بامداد دوشنبه اعلام کرد حملات هوایی ارتش اسرائیل به مناطق مرکزی و جنوبی نوار غزه از سر گرفته شده است.
همزمان، دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل اعلام کرد دستور تخلیهای که از سوی ارتش اسرائیل برای ساکنان دیرالبلح صادر شده، «ضربه ویرانگر دیگری به راههای شکننده زندهماندن مردم سراسر غزه وارد کرده است».
خبرگزاری رویترز دوشنبه ۳۰ تیر در گزارشی به نقل از یک منبع آگاه از روند تحقیقات سقوط هواپیمای پرواز ججو ایر اعلام کرد: «تیم تحقیقاتی شواهد و دادههای پشتیبان کافی در اختیار دارد و این یافته تغییری نخواهد کرد.»
شواهد موجود از جمله ضبط مکالمات کابین، دادههای رایانهای و کلیدهای فیزیکی موتور نشان میدهد که خلبانان پس از برخورد پرنده، موتور سمت چپ که آسیب کمتری دیده بود را خاموش کردهاند، در حالی که موتور سمت راست بیشتر آسیب دیده بود.
یک منبع دولتی نیز تایید کرد که بررسی موتورهای بازیابیشده نشان میدهد هیچ نقصی پیش از برخورد پرنده و سقوط وجود نداشته است.
این هواپیمای مسافربری ۹ دی ۱۴۰۳ هنگام فرود در فرودگاه موان کره جنوبی از باند خارج و پس از برخورد به دیواری منفجر شد. این هواپیما ۱۸۱ سرنشین داشت که تنها دو نفر از آن زنده خارج شدند.
به گفته منبع سومی که در جلسه توجیهی برای خانوادههای قربانیان حضور داشته، مقامهای تحقیقاتی به خانوادهها اطلاع دادهاند که موتور سمت راست بهطور قابل توجهی آسیب دیده بوده اما خلبانان موتور سمت چپ را خاموش کردهاند.
اداره بررسی سوانح هوایی و ریلی کره جنوبی که مسئول اصلی این تحقیقات است، تاکنون به درخواست پاسخ نداده است.
شرکت بوئینگ در این باره پاسخی نداد و سیافام اینترنشنال، سازنده موتور نیز هنوز واکنشی نشان نداده است.
ججو ایر اعلام کرده است با تحقیقات دولت همکاری کامل دارد و در انتظار انتشار رسمی نتایج است.
بر اساس مقررات بینالمللی، گزارش نهایی سوانح هوایی باید ظرف یک سال منتشر شود.
در گزارش اولیهای که ژانویه گذشته منتشر شد، تایید شده بود که بقایای پرندگان در هر دو موتور یافت شده، اما جزئیاتی از میزان آسیب هر موتور ارائه نشده بود.
در همین حال، خانوادههای قربانیان به انتشار عمومی گزارش جدید اعتراض کردهاند.
وکلای خانوادهها میگویند این گزارش خلبانان را مقصر جلوه میدهد در حالی که عوامل دیگر بهدرستی بررسی نشدهاند.
اتحادیه خلبانان ججو ایر نیز اعلام کرد که اداره تحقیقات با بزرگنمایی نقش خلبانان و نادیده گرفتن شواهد علمی درباره شرایط اضطراری موتور، افکار عمومی را گمراه میکند و قصد دارد خلبانان را قربانی کند.
این اتحادیه همچنین از سکوت تیم تحقیقاتی درباره مسئولیتهای سازمانی در این حادثه انتقاد کرده است.
خانوادههای قربانیان تاکید دارند که همه عوامل مرتبط با این سانحه باید بهطور کامل و شفاف روشن شود و نباید نتیجهگیری نهایی، پیش از بررسی همه جانبه، به افکار عمومی منتقل شود.
نمایندگان دو طرف در مراسمی که شنبه ۲۸ تیر در دوحه برگزار شد، بیانیهای شامل اصول مشترک و زمانبندی جدید برای ادامه مذاکرات را امضا کردند. این مراسم حاصل ماهها میانجیگیری قطر میان دولت کنگو و شورشیان مورد حمایت رواندا بود.
ایالات متحده بهتازگی میزبان مذاکراتی جداگانه میان دولتهای کنگو و رواندا بود و مشوقهایی به این دو کشور ارائه کرد تا هرچه سریعتر به یک توافق پایدار برسند. دو کشور در پایان این دیدار یک توافقنامه صلح امضا کردند.
این پیشرفت در پی دیدار غیرمنتظره روسای جمهوری کنگو و رواندا در ماه مارس با میانجیگری قطر حاصل شد. در این دیدار هر دو طرف خواستار برقراری «آتشبس فوری و بدون قید و شرط» شدند.
پیش از این، کنگو از مذاکره با گروه ام ۲۳ ( M23) امتناع و آن را یک گروه تروریستی معرفی کرده بود.
رواندا همواره اتهامات مربوط به حمایت از ام ۲۳ را رد و بارها اعلام کرده است که نیروهایش تنها در واکنش به ارتش کنگو و شبهنظامیان قوم هوتوی مرتبط با نسلکشی ۱۹۹۴ وارد عمل شدهاند.
اتحادیه آفریقا توافق فعلی را «نقطه عطفی مهم» در تلاشهای صلح دانست.مقامات قطری نیز اعلام کردند این توافق، زمینه را برای «صلحی فراگیر که به ریشههای عمیق این مناقشه میپردازد» فراهم میکند.
ریشه درگیری ۲۹ ساله: نسلکُشی در رواندا
طی سه دهه گذشته مرزهای شرقی کنگو مرکز یکی از مرگبارترین و پیچیدهترین درگیریهای جهان بوده است. در این مدت حدود شش میلیون نفر بهطور مستقیم در اثر خشونت یا به دلیل گرسنگی ناشی از خشونت کشته و بیش از هفت میلیون نفر آواره شدهاند.
یکی از دلایل اصلی این جنگ گریختن نزدیک به دو میلیون شهروند رواندا از قبیله هوتو به شرق کنگو بود.
با پایان نسلکُشی رواندا که در آن هوتوهای تندرو، توتسیها و هوتوهای میانهرو را قتل عام کردند، دولتی در رواندا روی کار آمد که توتسیها در آن اکثریت داشتند. پس از آن حدود دو میلیون هوتوی نگران از انتقامجوییِ بازماندگان نسلکُشی به شرق کنگو گریختند.
رواندا با استناد به اینکه کنگو عاملان نسلکُشی را پناه داده و این تهدید برای امنیت ملی رواندا به شمار میآید، به کنگو حمله کرد.
این جنگ که سبب تغییر حکومت در کنگو شد و طی سالها چندین کشور آفریقایی را درگیر کرد، با وجود بارها تلاش برای صلح میان طرفین درگیر همچنان ادامه دارد و شرق کنگو همچنان درگیر خشونت ناشی از تنشهای قومی، شبهنظامیان محلی و رقابت بر سر منابع معدنی گسترده است.
یکی از پیامدهای ادامه درگیریها ظهور و رشد گروههای متعدد شورشی در مناطق تحت درگیری است.
رواندا بارها به حمایت از این گروهها بهویژه ام ۲۳ متهم شده است، اما دخالت خود را انکار میکند. دولت کنگو نیز متهم است که به بهانه «محافظت از غیرنظامیان» به آوارگی میلیونها نفر دامن زده و حقوق بشر را نقض کرده است.
قطر، میانجی منطقه و شریک راهبردی ایالات متحده
قطر در شش ماه گذشته در بخش قابل توجهی از معادلات مهم جهانی، از جمله مناقشه اسرائیل و حماس، مذاکرات هستهای جمهوری اسلامی و آمریکا، آتشبس میان ایران و اسرائیل پس از جنگ ۱۲ روزه، مذاکرات بشردوستانه میان اوکراین و اسرائیل، برقراری صلح و ثبات در سوریه و حالا بحران کنگو، نقشی تعیینکننده ایفا کرده است.
این ماموریتها در کنار چندین قرارداد و توافق با ایالات متحده در چند حوزه مهم و استراتژیک این کشور را به عنوان شریک راهبردی ایالات متحده در خلیج فارس تثبیت و او را از سایه سنگین حمایت از حماس خارج میکند.
کاخ سفید در آخرین روزهای اردیبهشت با انتشار یک سند رسمی اعلام کرد که مجموع ارزش توافقهای امضا شده میان دولت ترامپ با قطر بیش از ۴۲۳ میلیارد دلار است. افزون بر این یک تعهد کلی به مبلغ ۱.۲ تریلیون دلار برای همکاریهای اقتصادی میان این دو کشور امضا شده است.
آمریکا این قراردادها را نشانهای از «تعمیق روابط راهبردی میان دو کشور» اعلام کرد.
خونریزی در سویدا که چند صد کشته بر جای گذاشت، آزمونی بزرگ برای احمد الشرع رییسجمهوری موقت سوریه بود.
اسرائیل هفته گذشته حملاتی هوایی علیه نیروهای دولتی سوریه در حمایت از دروزیها انجام داد.
علیرغم فراخوانی برای آتشبس، درگیریها در این شهر تا شنبه ادامه داشت.
انس خطاب، وزیر کشور سوریه، یکشنبه ۲۹ تیر گفت نیروهای امنیت داخلی موفق به آرامسازی وضعیت و اجرای آتشبس شدهاند.
او افزود که این آتشبس راه را برای تبادل زندانیان و بازگشت تدریجی ثبات به سراسر استان هموار میکند.
تصاویر رویترز نشان دادند نیروهای وزارت کشور در نزدیکی شهر مستقر شده و جاده را در برابر اعضای قبایل گرد آمده مسدود کردهاند. وزارت کشور شامگاه شنبه اعلام کرد جنگجویان عرب سنی شهر را ترک کردهاند.
تام باراک، فرستاده آمریکا، گفت که طرفین «به توقف و آتشبس دست یافتهاند».
او در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «سنگ بنای بعدی در مسیر همگرایی و کاهش پایدار تنش، تبادل کامل گروگانها و بازداشتشدگان است که تدارکات آن در حال انجام است.»
خبرگزاری دولتی سوریه گزارش داد کاروان کمکی ارسالشده از سوی دولت به شهر اجازه ورود نیافت، اما کمکهای سازمان هلال احمر سوریه اجازه ورود پیدا کرد.
منبعی آگاه به رویترز گفت گروههای محلی در سویدا کاروان دولتی را بازگرداندند.
تلویزیون دولتی اسرائیل یکشنبه گزارش داد که این کشور کمکهای فوری پزشکی برای دروزیهای سویدا ارسال کرده است و این اقدام با هماهنگی واشینگتن و سوریه صورت گرفته است.
دروزیها اقلیتی کوچک اما بانفوذ در سوریه، اسرائیل و لبنان و پیرو شاخهای از اسلام شیعی هستند.
برخی سنیهای تندرو باورهای آنان را کفرآمیز میدانند.
