مجمع عمومی سازمان ملل خواستار آتشبس فوری و بدون قید و شرط در غزه شد
مجمع عمومی سازمان ملل متحد با اکثریت قاطع، خواستار آتشبس فوری، بدون قید و شرط و دائمی در جنگ غزه و فراهم شدن دسترسی کمکهای بشردوستانه شد.
مجمع عمومی سازمان ملل متحد با اکثریت قاطع، خواستار آتشبس فوری، بدون قید و شرط و دائمی در جنگ غزه و فراهم شدن دسترسی کمکهای بشردوستانه شد.
قطعنامه مجمع عمومی سازمان ملل پس از آن به رایگیری گذاشته شد که اقدامی مشابه در شورای امنیت سازمان ملل در هفته گذشته با وتو آمریکا ناکام ماند.
مجمع عمومی سازمان ملل با حضور ۱۹۳ کشور عضو، روز پنجشنبه ۲۲ خرداد قطعنامهای را تصویب کرد که در آن بر آزادی گروگانهای در اسارت حماس، بازگرداندن زندانیان فلسطینی از بازداشتگاههای اسرائیل و عقبنشینی کامل نیروهای اسرائیلی از نوار غزه تأکید شده است.
این قطعنامه با ۱۴۹ رأی موافق تصویب شد. ۱۹ کشور به آن رأی ممتنع دادند و ایالات متحده، اسرائیل و ۱۰ کشور دیگر با آن مخالفت کردند.
گرچه قطعنامههای مجمع عمومی جنبه الزامآور ندارند، اما از نظر سیاسی اهمیت زیادی دارند، زیرا دیدگاه جامعه جهانی نسبت به جنگ را منعکس میکنند. با این حال، درخواستهای پیشین این نهاد برای پایان دادن به جنگ میان اسرائیل و حماس تاکنون نادیده گرفته شدهاند. برخلاف شورای امنیت، هیچ کشوری در مجمع عمومی حق وتو ندارد.
در این قطعنامه «استفاده از گرسنگی دادن به غیرنظامیان بهعنوان روشی در جنگ، ممانعت غیرقانونی از دسترسی به کمکهای بشردوستانه و محروم کردن غیرنظامیان از اقلام ضروری برای بقایشان، از جمله ایجاد مانع عمدی بر سر راه ارسال و دریافت کمکها» بهشدت محکوم شده است.
واسیلی نبنزیا، سفیر روسیه در سازمان ملل ضمن اعلام حمایت کشورش از قطعنامه مطرحشده در مجمع عمومی سازمان ملل گفت که در طول ۲۰ ماه درگیری مداوم، جامعه جهانی از تمام واژگان ممکن برای توصیف این «تراژدی غیرانسانی» استفاده کرده است.
او افزود که جامعه جهانی وظیفه دارد هر کاری که لازم است برای توقف خونریزی در غزه و آنچه او آن را «سلاخی» خواند، انجام دهد.
طاهر السُنی، سفیر لیبی در سازمان ملل، پیش از رأیگیری خطاب به اعضای مجمع عمومی گفت: «برای آنهایی که امروز دکمه قرمز را فشار میدهند و علیه این قطعنامه رأی میدهند، این اقدام همچون لکه خونی بر انگشتانشان باقی خواهد ماند.»
ایالات متحده هفته گذشته پیشنویس قطعنامهای در شورای امنیت را که خواستار «آتشبس فوری، بدون قید و شرط و دائمی» و فراهم شدن بدون مانع کمکهای بشردوستانه در غزه بود، وتو کرد. واشینگتن استدلال کرد که این قطعنامه میتواند تلاشهای آمریکا برای میانجیگری در مسیر آتشبس را تضعیف کند.
۱۴ کشور دیگر عضو شورا به این پیشنویس رأی مثبت داده بودند.
سازمان ملل هشدار داده که خطر قحطی در کمین است و پس از پایان محاصره ۱۱ هفتهای اسرائیل در ماه گذشته، کمکهای بشردوستانه تنها بهطور قطرهچکانی وارد شدهاند.
دوروتی شیا، سفیر موقت ایالات متحده در سازمان ملل، پیش از رأیگیری در مجمع عمومی گفت: «این قطعنامه هیچ کمکی به آزادی گروگانها نمیکند، زندگی غیرنظامیان در غزه را بهبود نمیبخشد و ما را به آتشبس نزدیکتر نمیکند؛ بلکه صرفاً اقدامی نمایشی است که اعتبار این نهاد را تضعیف میکند.»
واکنش اسرائیل
دنی دانون، سفیر اسرائیل در سازمان ملل، با اشاره به رنج ادامهدار ۵۳ گروگان اسرائیلی که همچنان در دست نیروهای حماس و دیگر گروهها در غزه نگهداری میشوند، مجمع عمومی سازمان ملل متحد را به بیتفاوتی در قبال این مساله متهم کرد.
او از عدم گنجاندن حتی یک جمله در محکومیت حماس در متن قطعنامه بهشدت انتقاد کرد و گفت: «شما امروز اینجا گرد آمدهاید، نه برای درخواست آزادی گروگانها، نه برای محکومکردن تروریستها. خیر. شما در حال رأیدادن به قطعنامهای هستید که آتشبس را مشروط به آزادی گروگانها نمیکند، قطعنامهای که اسیرکنندگان را محکوم نمیکند، و قطعنامهای که پاداشی است برای تروریستهایی که مسئول این رنجاند.»
دنون افزود این قطعنامه نه صلح را پیش میبرد و نه بازتابدهنده واقعیتهای میدانی است.
چهارمین قطعنامه مجمع عمومی درباره غزه در دو سال گذشته
قطعنامه مجمع عمومی سازمان ملل در حالی تصویب شد که قرار است هفته آینده کنفرانسی با هدف احیای تلاشهای بینالمللی برای راهحل دو کشوری میان اسرائیل و فلسطین برگزار شود. ایالات متحده از کشورها خواسته است در این کنفرانس شرکت نکنند.
پس از شروع جنگ غزه، مجمع عمومی برای نخستین بار در اکتبر ۲۰۲۳ خواستار آتشبس فوری بشردوستانه در غزه شد. آن قطعنامه با ۱۲۰ رأی موافق تصویب شد. در دسامبر ۲۰۲۳، ۱۵۳ کشور به آتشبس فوری بشردوستانه رأی دادند. سپس در دسامبر ۲۰۲۴، مجمع عمومی سازمان ملل برای سومین بار با ۱۵۸ رأی موافق، خواستار آتشبس فوری، بدون قید و شرط و دائمی در غزه شد.
جنگ در غزه از اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شد؛ زمانی که نیروهای حماس با حملهای به اسرائیل حدود ۱۲۰۰ نفر را کشتند و نزدیک به ۲۵۰ نفر را به اسارت بردند. طبق آمار اسرائیلی، بسیاری از کشتهشدگان و گروگانها غیرنظامی بودند.
اسرائیل در واکنش، یک کارزار نظامی گسترده را آغاز کرد که به گفته مقامهای بهداشت غزه، تاکنون بیش از ۵۴ هزار فلسطینی را به کام مرگ کشانده است. آنها میگویند بیشتر قربانیان غیرنظامیاند و هزاران جسد هنوز زیر آوار مدفون باقی ماندهاند.
پرواز ایآی-۱۵۲ هواپیمایی ایر ایندیا، یک بوئینگ ۷۸۷-۸ دریملاینر که ظهر پنجشنبه ۲۲ خرداد فرودگاه احمدآباد را به مقصد فرودگاه گتویک در لندن ترک کرده بود، تنها چند ده ثانیه پس از برخاستن با اعلام «خرابی موتور» دچار وضعیت اضطراری شد و بهسرعت روی خوابگاه پزشکان بیمارستان دولتی شهر سقوط کرد.
انفجار گسترده و آتشسوزی در ساختمان چهارطبقه، جان دستکم بیش از ۲۴۰ مسافر را گرفت؛ مسافرانی که ۱۶۹ نفرشان هندی، ۵۳ نفر بریتانیایی، هفت نفر پرتغالی و یک نفر کانادایی بودند.
در این فاجعه، تنها یک نفر زنده ماند: ویشواش کومار رامِش ۴۰ساله، شهروند بریتانیایی–هندی که با جراحات متعدد اما هوشیار به بیمارستان منتقل شد. او لحظات پس از سقوط را چنین توصیف کرد: «وقتی بلند شدم، اطرافم پر از جنازه بود؛ وحشتزده دویدم تا امدادگران مرا منتقل کردند.»
در خوابگاه پزشکان نیز دهها نفر مجروح یا مفقود شدهاند. در زمان حادثه ۵۰ تا ۶۰ دانشجوی پزشکی در خوابگاه حضور داشتند. دو دانشجو در بخش مراقبتهای ویژه بستری هستند و جستوجوی آتشنشانان در میان آوار ادامه دارد. پلیس گجرات میگوید ۷۰ تا ۸۰ درصد محل تخریبشده پاکسازی شده و عملیات تا یافتن آخرین مفقودان متوقف نخواهد شد.
آژیر قرمز در همه مراکز درمانی احمدآباد به صدا درآمد و ۱۵۰ پزشک و پرستار داوطلب به خط مقدم اعزام شدند. همزمان فرودگاه احمدآباد تمام پروازها را برای سه ساعت تعلیق کرد و سپس با پروتکلهای سختگیرانه از سر گرفت.
علت سانحه و روند تحقیقات
آخرین پیام خلبان به برج مراقبت، تنها عبارت «خرابی موتور»، بوده است که میتواند نخستین سرنخ رسمی درباره علت حادثه است. وزارت هوانوردی هند میگوید کمیسیونی مرکب از دفتر بررسی سوانح هوایی هند، هیات ملی ایمنی حملونقل آمریکا، نمایندگان بوئینگ و جنرال الکتریک فورا تحقیقات میدانی را آغاز کردهاند؛ روندی که بنا به اعلام مقامها «چند ماه» طول خواهد کشید.
بوئینگ ۷۸۷-۸ دریملاینر که از پیشرفتهترین هواپیماهای مسافربری حال حاضر جهان است و تاکنون سابقه سقوط مرگبار نداشته است. این هواپیما مجهز به دو موتور GEnx-1B ساخت جنرال الکتریک بود؛ شرکت سازنده موتور با تشکیل «تیم واکنش اضطراری» وعده داده هر یافتهای را بیدرنگ در اختیار بازرسان قرار دهد.
سقوط این دریملاینر باعث شد سهام بوئینگ و جنرال الکتریک در پیشگشایش والاستریت نزدیک به پنج درصد افت کند.
گروه صنعتی تاتا ــ مالک ایر ایندیا از سال ۲۰۲۲ ــ نیز مرکز اضطراری ۲۴ ساعته تشکیل داده و تمام هزینههای درمان مجروحان و انتقال پیکر قربانیان را بر عهده گرفته است.
واکنشهای داخلی و بینالمللی
نارندرا مودی، نخستوزیر هند، حادثه را «فراتر از وصف» توصیف کرد و نوشت: «فاجعه احمدآباد ما را شوکه و اندوهگین کرده است. این حادثه فراتر از آن است که بتوان با واژهها توصیفش کرد. در این ساعت غمانگیز، ذهنم با تمام کسانی است که تحت تاثیر این واقعه قرار گرفتهاند. با وزرا و مقامهای مسئول در تماس هستم تا کمکهای لازم به آسیبدیدگان ارائه شود.»
در صحنه جهانی، امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، جورجا ملونی، نخستوزیر ایتالیا، اورسولا فون در لاین، رییس کمیسیون اروپا و ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین با پیامهای جداگانه در شبکههای اجتماعی با خانواده قربانیان ابراز همدردی کردند و بر حمایت از تحقیقات مستقل تاکید گذاشتند.
در بریتانیا، چارلز سوم، با انتشار بیانیهای اعلام کرده که «عمیقا شوکه» شده است. او از تلاش نیروهای امدادی قدردانی کرد؛ دیوید لَمی، وزیر امور خارجه بریتانیا نیز به تشکیل «تیم بحران» در لندن و دهلی برای کمک به شهروندان بریتانیایی اشاره کرد.
پاپ لئو چهاردهم نیز در تلگرامی به بازماندگان تسلیت گفت و برای امدادگران دعا کرد.
در آمریکا، شان دافی، وزیر حملونقل، اعلام کرد واشینگتن «هیچ توصیه ایمنی را بدون اقدام عملی رها نخواهد کرد» و تیمی از هیئت ایمنی حملونقل آمریکا برای همکاری با بازرسان هندی پنجشنبه راهی احمدآباد میشود.
سقوط دریملاینر ایر ایندیا در احمدآباد، که تنها یک بازمانده برجا گذاشت، نهتنها بازماندگان و صنعت هوانوردی هند را عزادار کرده، بلکه بار دیگر پرسشهایی جدی درباره ایمنی ناوگانهای مدرن و نظارت بر خطوط هوایی خصوصیشده پیش روی افکار عمومی و نهادهای ناظر قرار داده است.
به گزارش وبسایت کانورسیشن، پریمروز فریستون، استاد ارشد میکروبیولوژی بالینی دانشگاه لستر، در تحلیل جدید خود اعلام کرد موهای صورت محیط مناسبی برای رشد میکروارگانیسمها فراهم میکنند.
مطالعهای که در سال ۲۰۱۸ در مجله «یوروپین رادیولوژی» منتشر شد، نمونههایی از ریش ۱۸ مرد و موی ۳۰ سگ را بررسی کرد.
نتایج نشان داد تمام مردان شرکتکننده بار میکروبی بالایی داشتند، در حالی که تنها ۲۳ سگ چنین وضعیتی را نشان دادند.
شرایط مساعد برای رشد میکروبها
پوست انسان میزبان میلیاردها میکروارگانیسم از جمله باکتریها، قارچها و ویروسها است.
موهای صورت بهدلیل گرما، رطوبت، تجمع باقی ماندههای غذا و چربی محیط مناسبی برای رشد این موجودات فراهم میکنند؛ همچنین تماس مکرر دستها با سطوح مختلف و سپس با صورت، میکروبهای جدیدی را به این منطقه انتقال میدهد.
در مواردی که بهداشت فردی رعایت نشود، حتی امکان حضور انگلهایی مانند شپش ناحیه تناسلی در ریش وجود دارد.
این وضعیت معمولا در اثر تماس نزدیک با فرد آلوده رخ میدهد و نشاندهنده اهمیت رعایت اصول بهداشتی است.
نظرات متضاد کارشناسان
با این حال، روزنامه واشینگتنپست به نقل از شاری لیپنر، استاد بالینی پوست در دانشکده پزشکی وایل کورنل، گزارش داد همه میکروارگانیسمهای موجود روی پوست مضر نیستند.
کیمبرلی دیویس، دانشیار میکروبیولوژی مولکولی در دانشگاه جانز هاپکینز، نیز توضیح داد که باکتریها در سراسر بدن انسان وجود دارند و ریش نیز از این قاعده مستثنی نیست.
او افزود این میکروارگانیسمها معمولا مشکلی ایجاد نمیکنند، مگر اینکه بیماریزا باشند و از طریق زخم یا شکاف پوست وارد بدن شوند.
سوابق تحقیقاتی متناقض
به گزارش پایگاه خبری دیلیمیل، نگرانیهای مربوط به بهداشت ریش سابقه طولانی دارد.
مطالعات اولیه که بیش از ۵۰ سال پیش انجام شد، نشان داد که موهای صورت میتواند باکتریها و سموم باکتریایی را حتی پس از شستوشو در خود نگه دارد.
با این حال، برخی تحقیقات اخیر به نتایجی متفاوت رسیدهاند. یکی از این مطالعات هیچ تفاوت معناداری در کلونیزاسیون باکتریایی بین مردان ریشدار و بدون ریش نیافت.
طبق یافتههای این پژوهش، برخی باکتریهای بیماریزا حتی در افراد بدون ریش بیشتر دیده میشوند.
به گفته محققان، خراشهای ریز ناشی از اصلاح صورت ممکن است مردان بدون ریش را در برابر میکروبها آسیبپذیرتر کند.
خطرات احتمالی و راههای پیشگیری
مراقبت نکردن از ریش ممکن است منجر به تحریک، التهاب و بروز عفونت شود. پوست زیر ریش بهدلیل تراکم رگهای خونی، انتهای عصبی و سلولهای ایمنی، نسبت به فشارهای میکروبی و محیطی بسیار حساس است.
متخصصان بر اهمیت شستوشوی روزانه ریش تاکید میکنند. این کار باعث حذف کثیفی، چربیها، آلرژنها و پوستهای مرده میشود و از تجمع میکروبها جلوگیری میکند.
علاوه بر شستوشو، استفاده از مرطوب کننده، شانه زدن منظم و کوتاه کردن بهموقع نیز در حفظ بهداشت و سلامت موهای صورت موثر است.
کارشناسان معتقدند مانند بسیاری از مسائل بهداشتی، تمیزی ریش نیز به میزان مراقبت از آن بستگی دارد.
به گفته آنها، با رعایت اصول بهداشت فردی و نگهداری منظم میتوان خطرات احتمالی را کاهش داد و ریشی سالم و بهداشتی داشت.
در اینجا برخی از این سوانح را مرور میکنیم:
۱۴۰۳ - ایالات متحده آمریکا
برخورد یک هواپیمای مسافربری خطوط هوایی آمریکا با یک هلیکوپتر بلک هاوک ارتش این کشور در بهمن ۱۴۰۳ بیش از ۶۰ کشته برجای گذاشت.
این هواپیما در رودخانه سرد پوتوماک در نزدیکی فرودگاه رونالد ریگان واشینگتن سقوط کرد.
ترامپ در واکنش به سانحه هوایی واشینگتن با امضای یک دستور وزارت ترابری و اداره هوانوردی فدرال را موظف کرد کلیه استخدامها و تغییرات در پروتکلهای ایمنی را که در چهار سال گذشته انجام شده بود، مورد بازنگری قرار دهند.
۱۴۰۳ - کره جنوبی
هواپیمای ججو ایر دی ۱۴۰۳ در فرودگاه بینالمللی موآن کره جنوبی سقوط کرد و تمامی ۱۷۵ مسافر و چهار نفر از شش خدمه آن جان باختند.
این رخداد مرگبارترین سانحه هوایی در خاک کره جنوبی به شمار میرود.
یک مقام وزارت حمل و نقل کره جنوبی در یک نشست خبری اعلام کرد که خلبان هواپیمای ججو ایر اندکی پیش از سقوط، با اعلام وضعیت اضطراری به برج کنترل اطلاع داده بود که هواپیما با یک پرنده برخورد کرده است.
۱۴۰۳ - قزاقستان
پرواز بینالمللی هواپیمایی آذربایجان دی ۱۴۰۳ پس از انحراف از مسیر پروازی در آسمان روسیه، در خاک قزاقستان سقوط کرد و به مرگ ۳۸ نفر انجامید.
الهام علیاف، رییسجمهوری آذربایجان، دلیل این حادثه را شلیک از خاک روسیه عنوان کرد.
مسکو این موضوع را تایید نکرده است.
۱۴۰۲ - ژاپن
یک هواپیمای خطوط هوایی ژاپن دی ۱۴۰۲ با یک هواپیمای کوچکتر گارد ساحلی در باند فرودگاه هانهدا توکیو برخورد کرد.
این حادثه پس از آن رخ داد که هواپیمای مسافربری خطوط هوایی ژاپن مدل ایرباس اِی۳۵۰ در هنگام فرود با هواپیمای کوچک دیگری که برای ارسال کمک به شبهجزیره زلزلهزده نوتو در استان ایشیکاوا آماده میشد، برخورد کرد.
تمامی ۳۷۹ نفر سرنشین پرواز مسافربری از هواپیمای در حال سوختن نجات یافتند. با این حال، پنج نفر از شش خدمه هواپیمای کوچکتر کشته شدند.
۱۴۰۱ - چین
یک بوئینگ ۷۳۷-۸۰۰ شرکت هواپیمایی شرق چین فروردین ۱۴۰۱ در یک منطقه کوهستانی در جنوب غربی استان گوانگشی سقوط کرد و تمامی ۱۳۲ نفر سرنشین آن جان باختند.
این هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ از شهر کانمینگ عازم گوانگژو بود.
این مرگبارترین حادثه هوایی چین در نزدیک به سه دهه گذشته محسوب میشود.
۱۳۹۸ - ایران
نیروهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی دی ۱۳۹۸ یک بوئینگ ۷۳۷-۸۰۰ شرکت هواپیمایی بینالمللی اوکراین را بلافاصله پس از برخاستن از فرودگاه تهران هدف قرار دادند و تمامی ۱۷۶ نفر سرنشین آن کشته شدند.
سازمان هواپیمایی کشوری ایران خطای اپراتور دفاع هوایی و ناهماهنگی رادار را علت این حادثه اعلام کرد، اما ابهام در زمینه انهدام هواپیمای اوکراینی با شلیک موشکهای سپاه پاسداران پس از بیش از پنج سال همچنان ادامه دارد.
در پنجمین سالگرد این حادثه، شماری از خانوادههای قربانیان در شاهدشهر استان تهران، محل سقوط هواپیمای اوکراینی، دست به تجمع زدند و مراسمی برگزار کردند.
پدر یکی از قربانیان در این مراسم گفت تصمیم به سرنگونی این هواپیما در بیت علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، گرفته شد.
تیر ۱۴۰۲ چهار کشور متضرر در حادثه انهدام پرواز پیاس۷۵۲ شامل اوکراین، بریتانیا، سوئد و کانادا، بهطور رسمی از جمهوری اسلامی بهدلیل سرنگونی عمدی این هواپیما به دیوان بینالمللی دادگستری شکایت کردند و خواستار رسیدگی به این پرونده شدند.
۱۳۹۷ - اتیوپی
یک فروند جت بوئینگ ۷۳۷ مکس ۸ متعلق به شرکت هواپیمایی اتیوپی، اسفند ۱۳۹۷ چند دقیقه پس از برخاستن از آدیسآبابا به مقصد نایروبی سقوط کرد و تمامی ۱۵۷ سرنشین آن جان باختند.
در پی این سانحه، ناوگان جهانی هواپیماهای بوئینگ ۷۳۷ مکس بهدلیل نگرانیهای ایمنی موقتا زمینگیر شد.
۱۳۹۷- اندونزی
یک هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ مکس شرکت لیون ایر آبان ۱۳۹۷ بلافاصله پس از برخاستن از جاکارتا در دریای جاوه سقوط کرد.
همه ۱۸۹ نفر سرنشین آن کشته شدند.
۱۳۹۳ - مالزی
پرواز شماره MH17 خطوط هوایی مالزی که تیرماه ۱۳۹۳ از آمستردام عازم کوالالامپور بود، بر فراز شرق اوکراین و در جریان درگیری میان جداییطلبان مورد حمایت روسیه و نیروهای اوکراینی هدف قرار گرفت و ساقط شد.
تمامی ۲۹۸ سرنشین این پرواز جان خود را از دست دادند.
چند ماه پیش از آن، پرواز MH370 همین شرکت در مسیر کوالالامپور به پکن ناپدید شد.
بقایای هواپیمای بوئینگ ۷۷۷ و ۲۳۹ سرنشین آن تاکنون پیدا نشده است.
خبرگزاری رویترز پنجشنبه ۲۲ خرداد در گزارشی به نقل از بیش از ۲۰ منبع از جمله مقامهای امنیتی و سیاسی از سوریه، عراق، ایالات متحده و اروپا و همچنین دیپلماتهای منطقهای نوشت که داعش بار دیگر در حال فعالسازی نیروهایش در عراق و سوریه است و با شناسایی اهداف بالقوه و توزیع سلاح، روند جذب نیرو و تبلیغات خود را افزایش داده است.
به نظر میرسد نتایج این تلاشها تاکنون محدود بوده. نیروهای امنیتی در سوریه و عراق که سالهاست فعالیتهای داعش را زیر نظر دارند، به رویترز گفتهاند دستکم ۱۲ طرح عمده این گروه در سال جاری خنثی شده است.
یکی از نمونهها مربوط به دسامبر گذشته است؛ زمانی که حکومت اسد سقوط کرد.
همزمان با پیشروی نیروهای شورشی به سمت دمشق، فرماندهان داعش که در نزدیکی رقه، پایتخت سابق خلافت خودخواندهشان، پنهان شده بودند، دو فرستاده به عراق اعزام کردند.
پنج مقام ضدتروریسم عراق به رویترز گفتهاند این فرستادهها حامل دستوراتی شفاهی برای آغاز حملات بودند اما در دوم دسامبر در ایست بازرسیای در شمال عراق بازداشت شدند.
۱۱ روز بعد، نیروهای امنیتی عراق با تکیه بر اطلاعات بهدستآمده از این افراد، یک بمبگذار انتحاری مظنون را از طریق تلفن همراهش در رستورانی شلوغ در شهر داقوق در شمال عراق ردگیری کردند.
این فرد پیش از آنکه بتواند کمربند انفجاری خود را منفجر کند، هدف گلوله قرار گرفت و کشته شد.
عبدالامیر البیاتی، سرهنگ لشکر هشتم ارتش عراق که در آن منطقه مستقر است، گفت: «عناصر داعش پس از سالها انفعال، حالا دوباره در حال فعال شدن هستند. آنها جسور شدهاند چون اوضاع سوریه آشفته شده.»
با این حال، تعداد حملاتی که داعش مسئولیت آنها را برعهده گرفته، از زمان سقوط اسد کاهش یافته است.
بر اساس دادههای گروه اطلاعاتی اسایتیآی که فعالیتهای شبهنظامیان را در فضای مجازی دنبال میکند، داعش در پنج ماه نخست سال ۲۰۲۵ مسئولیت ۳۸ حمله را در سوریه پذیرفته که اگر این روند ادامه یابد، شمار کل حملات امسال به حدود ۹۰ میرسد؛ یعنی تقریبا یکسوم موارد سال گذشته.
در عراق، جایی که داعش از آن برخاسته، این گروه در پنج ماه نخست ۲۰۲۵ تنها مسئولیت چهار حمله را پذیرفته است، در حالی که در سال گذشته در مجموع از ۶۱ حمله خبر داده بود.
دولت جدید سوریه که اکنون تحت رهبری احمد الشرع، اسلامگرای سابق، اداره میشود، به سوالات درباره فعالیتهای داعش پاسخی نداده است.
مرهف ابوقصره، وزیر دفاع سوریه، در ژانویه به رویترز گفته بود دولت در حال توسعه تلاشهای اطلاعاتی است و نهادهای امنیتی تهدیدها را کنترل خواهند کرد.
یک مقام دفاعی آمریکا و صباح النعمان، سخنگوی نخستوزیر عراق، اعلام کردهاند بقایای داعش در سوریه و عراق بهشدت تضعیف شدهاند و از سال ۲۰۱۹ تاکنون، پس از بیرون رانده شدن از آخرین سنگرشان از سوی ائتلاف تحت رهبری آمریکا و متحدان محلیاش، دیگر کنترلی بر هیچ منطقهای ندارند.
النعمان گفت عملیاتهای پیشدستانه عامل اصلی مهار این گروه بودهاند.
او افزود که ائتلاف و نیروهای همپیمان با حملات هوایی و عملیاتهای زمینی، مخفیگاههای داعش را هدف قرار دادهاند و از اجرای عملیاتهای جدید از سوی آنها جلوگیری کردهاند.
عملیاتهای اطلاعاتی عراق نیز با بهرهگیری از پهپادها و دیگر فناوریها، دقیقتر شده است.
در اوج قدرت بین سالهای ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۷، داعش حدود یکسوم خاک سوریه و عراق را در کنترل داشت و با اعمال تفسیر افراطی خود از شریعت اسلام، به دلیل خشونتهای بیسابقهاش بدنام شد.
هیچیک از مقاماتی که با رویترز صحبت کردهاند، احتمال تکرار چنین قدرتگیریای را محتمل نمیدانند اما هشدار دادهاند که نباید این گروه را دستکم گرفت، چرا که دشمنی انعطافپذیر است و در بهرهگیری از خلأهای قدرت، مهارت دارد.
برخی مقامات محلی و اروپایی، نگراناند که جنگجویان خارجی در حال سفر به سوریه برای پیوستن به گروههای جهادی باشند.
دو مقام اروپایی گفتهاند که برای نخستین بار در چند سال اخیر، آژانسهای اطلاعاتی تعداد محدودی جنگجوی خارجی مظنون را که از اروپا وارد سوریه شدهاند، رهگیری کردهاند؛ اگرچه مشخص نیست که این افراد به داعش پیوستهاند یا گروهی دیگر.
داعش در نشریه اینترنتی خود، «النباء»، دیدار الشرع با دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا را محکوم کرده و از جنگجویان خارجی خواسته است به صفوف این گروه بپیوندند.
در نشست ۱۴ می در عربستان سعودی، ترامپ از الشرع خواست تا از بازگشت داعش جلوگیری کند، همزمان با آنکه آمریکا در حال کاهش نیروهایش در سوریه است. اقدامی که ممکن است شمار دو هزار سرباز آمریکایی را به نصف برساند.
این کاهش نیروها نگرانیهایی در میان متحدان آمریکا ایجاد کرده؛ از جمله احتمال فرار حدود ۹ هزار جنگجوی داعش و اعضای خانواده آنها که در زندانها و اردوگاههای تحت کنترل نیروهای دموکراتیک سوریه، نگهداری میشوند.
به گفته این نیروها، از زمان سقوط اسد تاکنون، دستکم دو تلاش برای فرار از این تاسیسات صورت گرفته است.
ترامپ و رجب طیب اردوغان، رییسجمهوری ترکیه، خواستار آن شدهاند که دولت سوریه مسئولیت این زندانها را برعهده بگیرد اما برخی تحلیلگران منطقهای تردید دارند که دمشق منابع انسانی لازم را برای انجام این کار داشته باشد.
مقامات سوری، درگیر حملات عوامل وفادار به اسد، خشونتهای فرقهای مرگبار، حملات هوایی اسرائیل و درگیری میان گروههای مورد حمایت ترکیه و نیروهای دموکراتیک سوریه هستند که حدود یکچهارم خاک کشور را در اختیار دارند.
چارلز لیستر، رییس برنامه سوریه در اندیشکده خاورمیانه در آمریکا، گفت: «دولت موقت از منظر امنیتی تحت فشار شدید است. آنها نیروی کافی برای تثبیت کنترل بر تمام کشور ندارند.»
در پاسخ به پرسش رویترز، یک سخنگوی وزارت خارجه آمریکا گفت که بازگرداندن اتباع زندانیشده از سوریه و مشارکت بیشتر کشورها در تامین امنیت و هزینههای اداره اردوگاهها، اهمیت حیاتی دارد.
یک مقام دفاعی ایالات متحده نیز گفت واشینگتن همچنان متعهد به جلوگیری از بازگشت داعش است و شرکای مورد تایید آمریکا در سوریه، هنوز در میدان حاضرند.
این مقام افزود که دولت آمریکا «بهدقت» عملکرد دولت الشرع را زیر نظر دارد و تاکنون «اقدامات و اظهارات مناسبی» از او دیده است.
سه روز پس از دیدار ترامپ و الشرع، دولت سوریه اعلام کرد در عملیاتی در شهر حلب، سه عضو داعش را کشته، چهار نفر را بازداشت کرده و مقادیری سلاح و لباس نظامی توقیف کرده است.
یک مقام دفاعی دیگر آمریکا و دو مقام سوری به رویترز گفتهاند که ایالات متحده در موارد محدودی اطلاعاتی با دمشق تبادل کرده است.
رویترز نتوانسته تایید کند که آیا در عملیات حلب نیز چنین تبادلی صورت گرفته است یا نه.
قرار است عملیاتهای ائتلاف در عراق تا سپتامبر پایان یابد اما یک مقام دیگر آمریکایی گفت که بغداد بهطور خصوصی تمایل خود را به کند کردن روند خروج دو هزار و ۵۰۰ نیروی آمریکایی اعلام کرده؛ پس از آنکه مشخص شد اسد سقوط خواهد کرد.
یک منبع آگاه نیز این درخواست را تایید کرده است.
کاخ سفید و دولتهای بغداد و دمشق به پرسشها درباره برنامههای ترامپ برای نیروهای آمریکایی در عراق و سوریه پاسخی ندادهاند.
سازمان ملل برآورد میکند که داعش (که با نامهای دولت اسلامی یا خلافت اسلامی نیز شناخته میشود) بین هزار و ۵۰۰ تا سه هزار جنگجو در سوریه و عراق دارد.
با این حال، دادهها نشان میدهد که شاخههای فعالتر این گروه اکنون در آفریقا مستقرند.
به گفته یکی از مقامهای ارشد دفاعی ایالات متحده، عبدالقادر مومین، فرمانده شاخه سومالی داعش، رهبر فعلی مخفی این گروه بهشمار میرود.
ریتا کتز، مدیر گروه اسآیتیای، هشدار داده که کاهش حملات داعش در سوریه را نباید نشانه ضعف تلقی کرد.
او گفته است: «بسیار محتملتر است که گروه وارد مرحله بازتنظیم شده باشد.»
سه منبع امنیتی و سه مقام سیاسی سوری گفتهاند از زمان سقوط اسد، داعش هستههای خفته خود را فعال کرده، اهداف را زیر نظر گرفته و سلاح، صداخفهکن و مواد منفجره توزیع کرده است.
به گفته منابع امنیتی، این گروه همچنین برخی از نیروهای خود را از بیابانهای سوریه ـ که تمرکز حملات هوایی ائتلاف بوده ـ به شهرهایی چون حلب، حمص و دمشق منتقل کرده است.
انس خطاب، وزیر کشور سوریه، هفته گذشته به تلویزیون دولتی الاخباریه گفت: «از میان تمام چالشهایی که با آن روبهرو هستیم، داعش در صدر قرار دارد.»
در عراق، منابع اطلاعاتی زمینی و تصاویر هوایی نشان میدهند که فعالیت داعش در کوههای حمرین، پناهگاه دیرینه این گروه و در امتداد جادههای کلیدی، افزایش یافته است.
علی الساعدی، مشاور نیروهای امنیتی عراق، به رویترز گفت مقامات معتقدند داعش مقادیر زیادی از تسلیحات رهاشده از سوی نیروهای اسد را به دست آورده و بیم آن میرود که برخی از این سلاحها به عراق قاچاق شوند.
فؤاد حسین، وزیر خارجه عراق، گفته است بغداد در زمینه داعش با دمشق در تماس است.
او در ژانویه به رویترز گفته بود این گروه در حال رشد است و به مناطق بیشتری گسترش یافته است.
حسین گفت: «امیدواریم سوریه در وهله نخست به ثبات برسد و تبدیل به پناهگاهی برای تروریستها نشود؛ بهویژه تروریستهای داعش.»
به گزارش خبرگزاری رویترز، مقامات اوکراین پنجشنبه ۲۲ خرداد اعلام کردند تهاجم چهارشنبه شب، پس از دو حمله بزرگ هوایی روسیه در طول هفته جاری رخ داد.
مسکو این حملات را اقدام تلافیجویانه در مقابل حملات اخیر کییف به خاک روسیه دانسته است.
ایگور ترخوف، شهردار خارکیف، صبح پنجشنبه گزارش داد موج تازه حملات پهپادی روسیه چهار منطقه این شهر را هدف قرار داده است.
در یکی از این حملات، یک پهپاد در حیاط مدرسه فرود آمد و شیشههای ساختمان را شکست.
نیروی هوایی اوکراین ۱۹ خرداد اعلام کرد روسیه با انجام گستردهترین حمله پهپادی از زمان آغاز جنگ، یک پایگاه هوایی نظامی در غرب اوکراین را هدف قرار داده است.
خسارات گسترده در مناطق مسکونی
دادستان منطقه خارکیف در کانال تلگرام خود نوشت که تیمهای امدادی اجسادی از زیر آوار بیرون کشیدهاند و تعداد کشتهشدگان به شش نفر رسیده است.
در این حمله، ۱۷ پهپاد روسی ۱۵ واحد از یک ساختمان پنج طبقه را به آتش کشیدند.
شهردار خارکیف اعلام کرد در این تهاجم ساختمانهای چند طبقه، منازل مسکونی، زمینهای بازی کودکان، مراکز تجاری و ناوگان حملونقل شهری، هدف قرار گرفتهاند.
اولگ سینهگوبوف، فرماندار منطقه خارکیف، گفت که ۹ نفر از مجروحان به بیمارستان منتقل شدهاند. در میان بستریشدگان، دختر بچهای دو ساله و نوجوانی ۱۵ ساله به چشم میخورد.
واکنش رییسجمهور اوکراین
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور اوکراین، در واکنش به این حمله در پیامرسان تلگرام نوشت: «هر روز ضربات تازه و شنیع روسیه را به همراه دارد. روسیه با هر ضربهای که به زندگی عادی مردم وارد میکند، ثابت میکند که فشار[های بینالمللی] بر این کشور کافی نیست.»
ارتش اوکراین گزارش داد که روسیه طی شب گذشته ۸۵ پهپاد به سوی اهداف اوکراینی پرتاب کرده که ۴۰ فروند از این پهپادها سرنگون شدهاند.
قطع برق در مناطق جنوبی
در دیگر تحولات، دو منطقه جنوبی اوکراین یعنی میکولایف و خرسون پس از حمله روسیه به تاسیسات انرژی با قطعی برق مواجه هستند.
الکساندر پروکودین، فرماندار خرسون، از ساکنان خواست برای قطع طولانیمدت برق آماده شوند.
او گفت: «پیشبینی مدت زمان بازگرداندن برق در حال حاضر غیرممکن است.»
ویتالی کیم، فرماندار میکولایف نیز اعلام کرد منطقه تحت مدیریت او دچار خاموشی اضطراری شده اما برق به زودی بازگردانده خواهد شد.
شهر خارکیف در روزهای ابتدایی جنگ توانست در برابر حمله گسترده روسیه مقاومت کند و از آن زمان تاکنون مرتب هدف حملات پهپادی، موشکی و بمباران هوایی روسیه بوده است.
هر دو کشور، هدف قرار دادن عمدی غیرنظامیان را انکار میکنند. با این حال، هزاران غیرنظامی در این درگیریها کشته شدهاند که بیشتر آنها اوکراینی هستند.
