عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، با اشاره به تنشهای جاری میان تهران و سه کشور اروپایی، اعلام کرد که آماده است برای ازسرگیری گفتوگوها به پایتختهای فرانسه، آلمان و بریتانیا سفر کند.
او در پیامی در ایکس نوشت که روابط جمهوری اسلامی با سه کشور اروپایی در سالهای اخیر دچار فراز و نشیب بوده و اکنون در وضعیتی «نامطلوب» قرار دارد که بهگفته او «بازی باخت-باخت» است. عراقچی نوشت: «به جای سرزنش یکدیگر، باید به دنبال راهحلی سازنده بود.»
عراقچی گفت: «توپ اکنون در زمین اروپا است. آنها فرصتی دارند تا از نفوذ گروههای ذینفوذ خاص فاصله بگیرند و مسیری متفاوت را در پیش بگیرند. نحوه رفتار ما در این مقطع حساس، آیندهای قابل پیشبینی را رقم خواهد زد.»
او افزود که پس از رایزنیهای اخیرش در مسکو و پکن، اکنون بار دیگر پیشنهاد دیپلماسی را مطرح میکند و آماده است نخستین گام را با سفر به اروپا بردارد. او همچنین گفت که پیش از آغاز گفتوگوهای غیرمستقیم میان تهران و واشینگتن نیز آمادگی چنین سفری را داشته، اما کشورهای اروپایی از آن استقبال نکردند.
عراقچی با اشاره به دیدارهایش با وزرای خارجه سه کشور اروپایی در نیویورک در سپتامبر گذشته، گفت که در آن زمان پیشنهاد همکاری به جای تقابل را مطرح کرده بود؛ نه فقط در موضوع هستهای، بلکه در همه زمینههای مورد علاقه و نگرانی مشترک. با این حال، به گفته او، طرف اروپایی «مسیر سخت» را انتخاب کرد.
فترمن در گفتوگو با واشینگتن فری بیکن که شامگاه چهارشنبه منتشر شد، گفت: «شما هرگز نمیتوانید با چنین حکومتی که دهههاست منطقه را بیثبات کرده، وارد مذاکره شوید، و من معتقدم اکنون فرصت فوقالعادهای برای انجام این کار، هدف قرار دادن و نابود کردن تاسیسات هستهای ایران، داریم.»
او با انتقاد از کارشناسان سیاست خارجی که هشدار میدهند حمله نظامی به ایران میتواند به جنگی منطقهای منجر شود گفت: «یادتان باشد، همه این کارشناسان بهاصطلاح خبره، اشتباه میکردند.»
او با اشاره به گروههای نیابتی جمهوری اسلامی افزود: «در نهایت دیدیم که نیروهای نیابتی ایران، حتی توان جنگیدن هم ندارند. حماس که واقعا فقط یک مشت موشدزد تونلنشین با موشکهای قراضه در پشت یک وانت تویوتا هستند. حوثیها هم عملا بیاثر شدهاند. پس چه مانده؟ ایران مانده با تاسیسات هستهای که کاملا برای تولید سلاح طراحی شدهاند.»
اظهارات فترمن در حالی بیان میشود که دولت ترامپ با وجود اعلام سیاست فشار حداکثری و خروج از برجام در دوره نخست خود، در ماههای اخیر بهدنبال راهی برای توافقی جدید با تهران بوده و مذاکراتی غیرمستقیم با جمهوری اسلامی داشته است.
این مذاکرات با پیامهای متناقض از سوی مقامات دولت همراه بوده است؛ از جمله اظهارات فرستاده دولت در امور خاورمیانه، استیو ویتکاف، درباره احتمال حفظ سطح محدودی از غنیسازی توسط ایران که بلافاصله پس گرفته شد.
فترمن با انتقاد شدید از این رویکرد گفت: «سالها پیش کاملا میفهمیدم چرا ترامپ از توافق اوباما خارج شد. اما امروز نمیفهمم چرا او با این رژیم بیمار مذاکره میکند. تنها مذاکرهای که باید با آنها داشت، با بمبهای ۳۰هزار پوندی و ارتش اسرائیل است.» او تیم مذاکرهکننده دولت را «غیربرجسته و کاملا گیج» توصیف کرد.
دفاع وزیر خارجه آمریکا از مذاکرات هستهای
در مقابل، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، از این گفتوگوها دفاع کرده و گفته است: «ایرانیها نشان دادهاند مایل به گفتوگو هستند. ما هم با آنها صحبت میکنیم. اگر امکان توافق باشد، ما هر تلاشی برای رسیدن به راهحل صلحآمیز انجام میدهیم.»
روبیو همچنین تلاش کرده ابهامات درباره موضع آمریکا در قبال غنیسازی را برطرف کند و گفته «منظور از اجازه غنیسازی، صرفا واردات اورانیوم غنیشده برای برنامه داخلی صلحآمیز است.»
رویکرد تندتر نسبت به ایران، از سوی برخی جناحهای انزواطلب در حزب ترامپ نیز با انتقاد مواجه شده و آنها نسبت به احتمال وقوع جنگ آشکار با ایران هشدار دادهاند.
با این حال، فترمن با رد این نگرانیها گفت: «این قرار نیست تبدیل به جنگ جهانی سوم شود، بلکه پذیرش این واقعیت است که ما هیچگاه فرصت بهتری نخواهیم داشت.»
هفته گذشته نیز نیویورک تایمز گزارش داد که اسرائیل از ترامپ خواسته در حمله به تاسیسات هستهای ایران با آنها همکاری کند.