حملات شدید و مرگبار اسرائیل و حزب‌الله به یکدیگر، با وجود ادامه مذاکرات آتش‌بس

مرکز دیده‌بان حقوق بشر سوریه، یک سازمان مخالف حکومت بشار اسد است که دفتر آن در لندن قرار دارد.

طبق این گزارش، ۴۲ نفر از کشته‌شدگان سوری‌هایی بوده‌اند که به شبه‌نظامیان طرفدار جمهوری اسلامی وابسته بودند. ۲۲ نفر دیگر تابعیت غیرسوری داشته‌اند که بیشتر آن‌ها اعضای گروه شبه‌نظامی النجبای عراق بودند. چهار نفر از اعضای حزب‌الله نیز در میان کشته‌شدگان هستند.

به گفته دیده‌بان حقوق بشر سوریه، این حمله سه مکان مختلف در تدمر را هدف قرار داده است: دو مکان در محله الجمعیه که یکی از آن‌ها یک انبار اسلحه نزدیک منطقه‌ای صنعتی است و مکان سوم، محل برگزاری جلسه‌ای بین رهبران شبه‌نظامیان طرفدار جمهوری اسلامی در تدمر، اعضای گروه النجبای عراق و یک فرمانده حزب‌الله بوده است.

در گزارش‌های اولیه دیده‌بان حقوق بشر سوریه اشاره شده که برخی از ساختمان‌های هدف قرار گرفته در نزدیکی سایت‌های باستان‌شناسی تدمر واقع شده‌اند.

به گزارش وزارت دفاع سوریه، در میان قربانیان، ۱۰ سرباز ارتش سوریه نیز به چشم می‌خورند.

علاوه بر تلفات انسانی، این وزارتخانه از خسارات مادی قابل‌ توجه به ساختمان‌های هدف حمله و مناطق اطراف آن‌ها خبر داد.

این حمله بعدازظهر دیروز آغاز شد و رسانه‌های سوری از جمله شام‌اف‌ام از انفجارهایی در شهر تدمر واقع در حومه شرقی حمص خبر دادند.

بعدتر گزارش‌هایی درباره حمله اسرائیل به این منطقه منتشر شد.

خبرگزاری رسمی سوریه (سانا) نیز از حمله به ساختمان‌های مسکونی و منطقه صنعتی در تدمر خبر داد و در یکی از گزارش‌های اولیه، هدف قرار گرفتن مقر شبه‌نظامیان طرفدار جمهوری اسلامی را تایید کرد.

ارتش اسرائیل تاکنون از اظهار نظر درباره این حمله خودداری کرده است

هفته گذشته ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، در بیانیه‌ای اعلام کرد حملاتی را علیه ۹ هدف مرتبط با حکومت ایران در دو منطقه در سوریه انجام داده است.

به گفته سنتکام، این حملات توانایی گروه‌های وابسته به جمهوری اسلامی را برای برنامه‌ریزی و انجام حملات آینده علیه نیروهای آمریکا و ائتلاف که به منظور انجام عملیات ضد‌داعش در منطقه مستقرند، کاهش خواهد داد.

مایکل اریک کوریلا، فرمانده سنتکام گفت: «پیام ما واضح است. حملات علیه نیروهای آمریکا و شریکان ائتلاف در منطقه تحمل نخواهد شد. ما به انجام هر اقدامی که برای حفاظت از نیروهای خود و شریکان ائتلاف لازم است ادامه می‌دهیم و به حملات بی‌پروایانه، پاسخ خواهیم داد.»

به گزارش رویترز، الحیه ضمن تاکید بر موضع این گروه برای پایان جنگ غزه، گفت «بدون پایان جنگ، هیچ تبادل اسیری وجود نخواهد داشت. اگر این تجاوز پایان نیابد، چرا حماس باید اسرا (گروگان‌ها) را بازگرداند؟ چگونه یک فرد عاقل یا حتی دیوانه می‌تواند کارت برنده‌ای را که در اختیار دارد، در حالی‌که جنگ ادامه دارد از دست بدهد؟»

در همین حال، تلاش‌ها برای مذاکره درباره آتش‌بس در غزه به بن‌بست خورد و آمریکا چهارشنبه قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل برای آتش‌بس دائمی و بدون قید و شرط را وتو کرد.

سفیر آمریکا در سازمان ملل اعلام کرد این کشور تنها از قطعنامه‌ای حمایت خواهد کرد که صراحتا خواستار آزادی فوری گروگان‌های اسرائیلی به‌عنوان بخشی از توافق‌نامه آتش‌بس باشد.

الحیه که تیم مذاکره‌کننده حماس در گفتگوها با میانجی‌گران قطری و مصری را رهبری کرده است، مسئولیت عدم پیشرفت را متوجه بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، دانست که خود، حماس را مسئول شکست مذاکرات می‌داند.

این مقام حماس، با اشاره به این‌که «بر اساس واقعیات» نتانیاهو مذاکرات را تضعیف می‌کند، گفت «تماس‌هایی با برخی کشورها و میانجی‌ها برای احیای این پرونده (مذاکرات) در جریان است. ما آماده‌ایم این تلاش‌ها را ادامه دهیم اما مهم‌تر این است که اراده واقعی از سوی اشغالگر برای پایان دادن به تجاوز مشاهده شود.»

نتانیاهو سه‌شنبه در جریان بازدید از نوار غزه گفت حماس پس از پایان جنگ دیگر کنترل این منطقه فلسطینی را در دست نخواهد داشت و اسرائیل توان نظامی این گروه اسلام‌گرا را نابود کرده است.

نتانیاهو همچنین گفت که اسرائیل از تلاش‌ها برای پیدا کردن ۱۰۱ گروگان باقی‌مانده که گمان می‌رود هنوز در این منطقه هستند، دست نکشیده و برای بازگرداندن هر یک از آن‌ها جایزه ۵ میلیون دلاری پیشنهاد کرد.

استقبال حماس از پیشنهاد مصر برای آینده غزه

به گفته الحیه، حماس از پیشنهاد مصر برای تشکیل کمیته‌ای اداری با جنبش رقیب فتح به رهبری محمود عباس برای اداره نوار غزه استقبال کرده است، اقدامی که به سوال باقی‌مانده درباره چگونگی اداره این منطقه پس از توقف درگیری‌ها پاسخ می‌دهد.

اما اسرائیل هرگونه نقش حماس در اداره غزه پس از جنگ را رد می‌کند و همچنین به تشکیلات خودگردان فلسطین به رهبری عباس برای تصدی اداره این منطقه اعتماد ندارد.

حماس خواستار توافقی است که به جنگ پایان دهد و شاهد آزادی گروگان‌های اسرائیلی و خارجی که در غزه نگهداری می‌شوند و همچنین فلسطینیان زندانی در اسرائیل باشد، در حالی که نتانیاهو اعلام کرده است که جنگ تنها زمانی پایان خواهد یافت که حماس از بین برود.

قطر، یکی از میانجی‌گران اصلی آتش‌بس در کنار مصر، اعلام کرده که به حماس و اسرائیل اطلاع داده است که اگر دو طرف متخاصم «آمادگی و جدیت» لازم برای رسیدن به توافق را نشان ندهند، تلاش‌های میانجی‌گری خود را متوقف خواهد کرد.

پیشتر، دوشنبه، ۱۹ نوامبر، ماجد الانصاری، سخنگوی وزارت خارجه قطر اعلام کرده بود دفتر سیاسی حماس در دوحه به‌طور دائمی بسته نشده است.

این در حالی است که اوایل ماه جاری، رویترز به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد که واشنگتن از قطر خواسته است گروه حماس را اخراج کند و دوحه این پیام را به حماس منتقل کرده است.

الانصاری گفت دفتر حماس در دوحه برای تسهیل تلاش‌های میانجی‌گری برای پایان دادن به جنگ غزه باز مانده است.

حمله سال ۲۰۲۳ به اسرائیل که هاله شکست‌ناپذیری اسرائیل را درهم شکست، خونین‌ترین روز تاریخ این کشور را رقم زد و به کشته شدن ۱۲۰۰ نفر و گروگان‌گیری بیش از ۲۵۰ نفر انجامید.

اسرائیل در پاسخ، مخرب‌ترین حمله خود به غزه را آغاز کرد که بر اساس آمار وزارت بهداشت غزه، نزدیک به ۴۴۰۰۰ نفر کشته و ۱۰۳۸۹۸ نفر زخمی برجای گذاشته و این منطقه را به ویرانه‌ای از آوار تبدیل کرده است، در حالی که میلیون‌ها نفر برای غذا، سوخت، آب و بهداشت در وضعیت ناامیدی قرار دارند.

100%

قاسم روز چهارشنبه ۳۰ آبان، در یک سخنرانی از پیش ضبط‌شده گفت که نظرات حزب‌الله درباره پیشنهاد آتش‌بس به نماینده آمریکا ارائه شده است.

چند ساعت قبل از پخش این سخنرانی، آموس هوخشتاین، فرستاده ایالات متحده آمریکا گفت که به اسرائیل می‌رود تا بتواند توافقی در مورد آتش‌بس را به دست آورد.

او پس از دو روز ملاقات با مقامات لبنانی از جمله برگزاری دو نشست با نبیه بری، رییس پارلمان لبنان و متحد حزب‌‌الله این اظهارات را مطرح کرد.

قاسم گفت: «نظراتی که ارائه کردیم نشان می‌دهد که ما این مسیر مذاکرات غیرمستقیم را از طریق نبیه بری تایید می‌کنیم.»

با این حال، او این احتمال را رد کرد که اسرائیل می‌تواند حتی پس از آتش‌بس احتمالی به حمله به حزب‌الله در خاک لبنان ادامه دهد. دبیرکل حزب‌الله لبنان گفت که نباید به اسرائیل اجازه داده شود که حاکمیت لبنان را نقض کند.

قاسم گفت که توافق اکنون به پاسخ اسرائیل و «جدی بودن» بنیامین نتانیاهو نخست‌وزیر این کشور بستگی دارد و حزب‌الله به مذاکره و جنگ هم‌زمان ادامه خواهد داد.

پیشتر روزنامه لبنانی نداء الوطن بندهایی از پیش‌نویس طرح آتش‌بس ارائه شده از سوی آمریکا به رییس پارلمان لبنان را منتشر کرد.

در یکی از بندهای پیش‌نویس بر تشکیل شورای نظارتی بین‌المللی برای اطمینان از اجرای قطعنامه ۱۷۰۱ شورای امنیت تاکید شده که قرار است رهبری آن را یک ژنرال آمریکایی بر عهده داشته باشد.

طبق این بند، افرادی دیگر از جمله یک ژنرال فرانسوی نیز قرار است عضو شورای نظارتی باشند.

در پیش‌نویس اشاره شده که اگر شورای نظارتی متوجه نقض قطعنامه شد و نتوانست آن را متوقف کند، اسرائیل حق مداخله نظامی خواهد داشت.

بر اساس مفاد این طرح، زیرساخت‌های نظامی حزب‌الله نه تنها در جنوب رود لیتانی، بلکه در شمال آن نیز باید برچیده شوند.

سه هفته پیش نیز، رسانه اسرائیلی کان نیوز پیش‌نویس توافقنامه‌ای را منتشر کرد که در آن آمریکا یک دوره اولیه ۶۰ روزه را برای آتش‌بس میان اسرائیل و حزب‌الله در نظر گرفته بود.

بر اساس آن پیش‌نویس، طی این دوره، ارتش لبنان در امتداد مرز لبنان و اسرائیل مستقر شده و تسلیحات حزب‌الله را در جنوب لبنان مصادره خواهد کرد.

از روز یک‌شنبه گزارش‌هایی درباره پاسخ مثبت حزب‌الله به طرح جدید آمریکایی‌ها برای آتش‌بس در لبنان منتشر شده است.

یک منبع مطلع به شبکه کان اسرائیل خبر داد حزب‌الله پاسخ خود را به طرح آتش‌بس در مرزهای شمالی، به دولت آمریکا ارائه کرده است.

این پاسخ شامل «نشانه‌های مثبت» و علائمی است که نشان می‌دهد حزب‌الله آماده توافق است.

شامگاه یک‌شنبه شبکه ال‌بی‌سی لبنان گزارش داد هوخشتاین در سفر به بیروت قرار است طوری به بازخوانی مفاهیم به کار رفته در توافق بپردازد که این موارد با قانون اساسی لبنان مغایر نباشند.

اسرائیل می‌گوید که آتش‌بسی را می‌پذیرد که بعد از آن بتواند حق انجام عملیات علیه حزب‌الله در خاک لبنان را داشته باشد.

گیدون سعار وزیر خارجه اسرائیل روز چهارشنبه در سخنرانی خود در اورشلیم در جمع سفرای خارجی گفت: «در هر توافقی که منعقد کنیم، باید آزادی عمل خود را [علیه حزب‌الله] در صورت نقض تعهداتش حفظ کنیم.»

جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی آمریکا، روز دوشنبه در گفتگویی با شبکه خبری پی‌بی‌اس آمریکا اعلام کرد: «هر دو طرف، لبنان و اسرائیل، تمایل خود را برای دستیابی به این توافق در بازه زمانی کوتاه نشان داده‌اند.»

به گزارش خبرگزاری رویترز، فقط ایالات متحده برای جلوگیری تصویب قطعنامه، به آن رای مخالف داد.

در پیش‌نویس قطعنامه‌ای که از سوی ده عضو غیردائم شورای امنیت ارائه شده بود، بر «آتش‌بس فوری، بدون قید و شرط و دائمی» تاکید شده بود. این پیش‌نویس همچنین به طور جداگانه خواستار «آزادی گروگان‌ها» شده بود.

شورای امنیت سازمان ملل متحد از ۱۵ عضو تشکیل شده که پنج عضو دائم آن شامل آمریکا، روسیه، چین، بریتانیا و فرانسه دارای حق وتو هستند.

پیش از برگزاری جلسه رای‌گیری در شورای امنیت، یک مقام ارشد آمریکایی روز چهارشنبه گفته بود که اگر این قطعنامه به شکل فعلی به رای گذاشته شود ایالات متحده آن را وتو خواهد کرد.
این مقام آمریکایی اعضای شورای امنیت را نیز به رد بدبینانه تلاش‌ها برای دستیابی به سازش متهم کرده بود.

این مقام آمریکایی که خواست نامش فاش نشود به خبرنگاران گفت که ایالات متحده تنها از قطعنامه‌ای حمایت می‌کند که صراحتا خواستار آزادی فوری گروگان ها به عنوان بخشی از توافق آتش‌بس باشد.

این مقام گفت: «همانطور که قبلا بارها اعلام کرده‌ایم، ما نمی‌توانیم از آتش‌بسی بدون قید و شرط که خواستار آزادی فوری گروگان‌ها نباشد، حمایت کنیم.»

جنگ کنونی غزه که اکنون ۱۳ ماه به طول کشیده، نزدیک به ۴۴ هزار کشته بر جای گذشته و تقریبا تمام جمعیت غزه را آواره کرده است.

این جنگ در واکنش به حمله افراد مسلح به رهبری حماس در هفتم اکتبر سال گذشته بود که در جریان آن هزار و ۲۰۰ نفر کشته و بیش از ۲۵۰ نفر دیگر به گروگان گرفته شدند.

این مقام آمریکایی گفت که بریتانیا پیش از رای‌گیری، لحن جدیدی را مطرح کرد که ایالات متحده از آن به عنوان مصالحه حمایت می‌کرد، اما رد شد.

او افزود برخی از ۱۰ عضو غیردائم شورای امنیت بیشتر به استفاده آمریکا از حق وتوی خود علاقه‌مند بودند تا مصالحه در مورد این قطعنامه.

این مقام آمریکایی روسیه و چین را به تشویق این اعضا متهم کردند.

این اولین بار نیست که آمریکا یا دیگر اعضای دائم شورای امنیت قطعنامه درباره آتش‌بس در غزه را وتو می‌کنند.

در آذرماه سال گذشته نیز شورای امنیت سازمان ملل در تصویب قطعنامه‌ پیشنهادی آمریکا برای آتش‌بس فوری در غزه به عنوان بخشی از توافق آزادسازی گروگان‌ها به دلیل وتوی روسیه و چین ناکام ماند.

اما در فروردین امسال، شورای امنیت سازمان ملل متحد قطعنامه آتش‌بس در نوار غزه را با ۱۴ رای موافق به تصویب رساند.

این قطعنامه خواهان برقراری آتش‌بس فوری و پایدار در منطقه، آزادی گروگان‌های در بند حماس و ارسال کمک‌های بشردوستانه به غزه بود.

این قطعنامه که از سوی اعضای غیردائم شورای امنیت تهیه شده بود، از حماس و اسرائیل به عنوان طرفین مناقشه غزه می‌خواست که به قوانین بین‌المللی پایبند باشند.

اکنون وتو پیش‌نویس قطعنامه جدید برای آتش‌بس در غزه در شرایطی صورت گرفته است که چشم‌اندازی برای دستیابی به توافق آتش‌بس غزه در چارچوب مذاکرات نیز وجود ندارد.

در ۱۹ آبان، وزارت امور خارجه قطر اعلام کرد تلاش‌های این کشور برای میانجی‌گری میان حماس و اسرائیل در حال حاضر متوقف شده است.

پیش از این، یک مقام اسرائیلی نیز از گزارش‌ها در خصوص تصمیم قطر برای پایان میانجی‌گری میان حماس و اسرائیل و همچنین تعطیلی دفاتر حماس در دوحه استقبال کرده بود.

سلمان الدیه، واعظ برجسته، در پاسخ به پرسش‌های ارسال شده توسط ساکنان غزه‌‌ در یک پلتفرم پیام‌رسانی آنلاین، گفت که اگر آسیبی که به غیرنظامیان وارد می‌شود بیشتر از دستاوردها باشد، رهبران مسلمان باید از وارد شدن به جنگ اجتناب کنند.

او گفت که اگر آسیب به دین، جان، ناموس، فرزندان یا ثروت یا تصرف زمین افزایش یابد، چه رسد به ویران کردن «پایه‌های زندگی»، رزمندگان باید حکمت مبارزه را زیر سوال ببرند.

عقاید الدیه در غزه در میان مردم عادی و اسلام‌گرایان مورد احترام است. او همچنین در میان فلسطینیان در کرانه باختری نفوذ دارد.

او که یکی از اعضای ارشد سابق اخوان المسلمین، قدیمی‌ترین جنبش اسلامگرا در جهان عرب بوده، به شیخ احمد یاسین، یکی از بنیانگذاران و رهبر گروه مبارز فلسطینی حماس نیز نزدیک بود، اما بعدا اسلام میانه‌روتری را دنبال کرد.

الدیه می‌گوید: «هرگاه به‌دلیل نبود یا کمبود ارکان، علل یا شرایط آن، اهداف و مقاصد جهاد به احتمال زیاد محقق نشود، باید از آن اجتناب کرد.»

حمله سال گذشته حماس به اسرائیل، که هاله شکست‌ناپذیری اسرائیل را در هم شکست، خونین‌ترین روز تاریخ اسرائیل را رقم زد و بر اساس آمار اسرائیل، در این حمله ۱۲۰۰ نفر کشته و بیش از ۲۵۰ نفر به گروگان گرفته شدند.

اسرائیل به این حمله واکنش شدیدی نشان داد و طبق گفته وزارت بهداشت غزه، که زیر نظر حماس اداره می شود، نزدیک به ۴۴ هزار نفر در حملات اسرائیل در غزه کشته و بیش از ۱۰۳ هزار نفر دیگر زخمی شده‌اند.

اکنون نوار غزه به زمینی پر از آوار تبدیل شده و بیش از دو میلیون نفر از مردم این منطقه به دنبال غذا، سوخت، آب و بهداشت هستند.

اما روز دوشنبه عده‌ای به نام «گروهی از روحانیون» در غزه در بیانیه‌ای از حمله حماس به اسرائیل به عنوان «اقدامی مشروع و انجام وظیفه جهادی و بدون تردید در مشروعیت آن» دفاع کردند.

در این بیانیه آمده است که با این حال، موضوع زمان‌بندی این حمله و شرایط آن قابل بررسی است.

در این بیانیه افزوده شده است: «اما چنین ملاحظاتی و متهم کردن در زمان جنگ مناسب نیست، باید بعد از آن انجام شود، زیرا در حال حاضر هیچ نتیجه‌ای ندارد و بلکه آسیب می‌زند.»

گروه روحانیون در بیانیه خود گفتند که از عقیده و جایگاه دینی الدیه قدردانی می‌کنند، اما هشدار دادند که حکم او ممکن است باعث سوءتفاهم شود و بر روحیه فلسطینیان عادی و همچنین مبارزان تاثیر بگذارد.

برخی از ساکنان غزه نیز خردمندی حماس را زیر سوال می‌برند، زیرا حمله‌ای را ترتیب داد که منجر به بمباران بی‌امان غزه از سوی اسرائیل شد.

غزه پیش از شروع جنگ نیز با فقر گسترده و بیکاری بالا دست و پنجه نرم می‌کرد.

برای اسرائیلی‌ها و متحدان غربی اسرائیل، گروه حماس یک گروه تروریستی است.

اما حامیان حماس اعضای این گروه را قهرمانانی می‌دانند که مبارزه برای تشکیل کشور فلسطین را رهبری می‌کنند؛ امری که به گفته آنها از دستور کار جامعه جهانی خارج شده بود.

اسرائیل که چندین رهبر ارشد حماس را کشته است، قول داده که این گروه را نابود کند.