واکنشها به سخنان ریاست پیشین دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه طباطبایی که قتل مهسا ژینا امینی را در برنامه تلویزیونی، «نفله شدن یک دختر کُرد سنی» خواند، حتی پس از برکناریاش ادامه دارد. احمد بخارایی، جامعهشناس، علی انتظاری را «بیسواد» خواند و از او برای شرکت در مناظره دعوت کرد.
بخارایی روز چهارشنبه هفتم شهریور در یادداشتی در کانال تلگرام خود با عنوان «بیسوادان جامعهنشناس»، نوشت که انتظاری، دکترای جامعهشناسی خوانده و دانشجوی این رشته را تربیت میکند اما «هنوز الفبای جامعهشناسی را فهم نکرده است».
این استاد جامعهشناسی و پژوهشگر تاکید کرد که انتظاری نمیداند نگاه مصداقی و «ابژهمحور» به رخدادها و امور اجتماعی در یک جامعه ربطی به جامعهشناسی ندارد و نگاه یک جامعهشناس، جنبه مفهومی و «سوژهمحور» دارد.
علی (اردشیر) انتظاری، در برنامه تلویزیونی شیوه گفت: «در ناآرامی سال ۱۴۰۱ پیشبینی دشمن این بود که وقتی این اتفاق رخ میدهد و جوانان برای به قتل رسیدن یا کشته شدن یا نفله شدن یک دختر خانم کُرد سنی وارد میدان میشوند، نظام مجبور است که به خشونت متوسل شود. این خشونت باعث خواهد شد که مردم به آن گروه شورشکرده ترحم کرده و به آنها بپیوندند ... ولی این اتفاق نیفتاد.»
این سخنان در آستانه دومین سالگرد قتل حکومتی مهسا ژینا امینی و آغاز اعتراضات گسترده پس از آن، در تلویزیون جمهوری اسلامی مطرح شد.
بخارایی در یادداشت خود، از خیزش مهسا با نام «رخدادی بزرگ، ناشی از یک قتل حکومتی» نام برد که فراتر از یک «مصداق» خاص است.
او گفت این قتل حتی اگر منجر به اعتراضات نمیشد هم، «نفله شدن» نیست.
این جامعهشناس، سخنان انتظاری را برگرفته از افکاری «تاریخگذشته و غیرعلمی» خواند که بر دانشگاه حاکم است و امیدی هم به اصلاحش نمیرود.
او در پایان از انتظاری برای حضور در مناظرهای با موضوع «ابژه و سوژهمحوری در جامعهشناسی» دعوت کرد.
روابط عمومی دانشگاه طباطبایی روز سهشنبه ششم شهریور اعلام کرد انتظاری بهدلیل طرح مباحثی «به دور از ادبیات ایرانی و اسلامی و استفاده از تعابیری نادرست» در برنامه تلویزیونی شیوه، از ریاست دانشکده علوم اجتماعی این دانشگاه برکنار شده است.
برنامه تلویزیونی شیوه، نامه عذرخواهی انتظاری را در رسانه اجتماعی ایکس منتشر کرد.
این جامعهشناس حامی حکومت در یادداشت خود نوشت: «باید در انتخاب واژگان دقت بیشتری میکردم و به عرف محلی خود اکتفا نمیکردم.»
برنامه تلویزیونی شیوه نیز که انتظاری در آن این سخنان را مطرح کرده بود، «به سهم خود» پوزش طلبید.
واکنشها به سخنان این جامعهشناس حکومتی همچنان ادامه دارد.
برادر فرشته احمدی، جانباخته خیزش انقلابی، با انتشار ویدیویی، سخنان انتظاری را نشانهای از ترس حکومت در آستانه سالگرد قتل مهسا ژینا امینی عنوان و ابراز امیدواری کرد مردم به دروغهای حکومت آگاه باشند.
وریا غفوری، کاپیتان پیشین تیم فوتبال استقلال در اینستاگرام نوشت: «مرز حقارت و ناچیزی بعد از بیانات شما جابهجا شد. ننگ بر ادبیات سخیف تو آقای رییس دانشگاه.»
پیش از آن هم شیرین عبادی، برنده جایزه نوبل صلح به این سخنان واکنش نشان داد و گفت نظام جمهوری اسلامی چیزی جز «فحاشی، رذالت، تقدیس جنایت و توجیه خونخواری» نیست.
او در اینستاگرام نوشت: «رسوایی پشت رسوایی برای حکومتی که نمازهای رهبرش بر تروریستهای نفله شده از شماره خارج شده است.»
مژگان افتخاری و امجد امینی، مادر و پدر مهسا هم در دو روز گذشته در اینستاگرام خود، سخنان انتظاری را «رکیک، توهینآمیز، سراسر کذب و بیاحترامی به کرامت انسانی و حقوق شهروندی» خواندند.
امینی گفته بود این اظهارات «برخاسته از ذهن یک سفله» است.
بسیاری از کاربران رسانههای اجتماعی نیز در روزهای گذشته از صحبتهای انتظاری با صفتهای «سخیف» و «بیشرمانه» یاد کردند.
انتظاری در برنامه شیوه، معترضان خیزش انقلابی را نیز «گروه شورش کرده» و رفتار جمهوری اسلامی با آنها را «پدرانه» خوانده و گفته بود جمهوری اسلامی «نظام مجازاتکننده نیست».
به گفته این جامعهشناس، حکومت در جریان خیزش انقلابی، «رفتار خشن نداشت و استاد دانشگاهی را اخراج نکرد».
او افزود که «چند نفر کشته شدند» و قرارداد چند استاد دانشگاه لغو شد اما اینها را مصداق «رفتار خشن» ندانست.
سازمان حقوق بشر ایران شهریور سال گذشته تعداد کشتهشدگان خیزش انقلابی شهروندان علیه جمهوری اسلامی را دستکم ۵۵۱ معترض، از جمله ۶۸ کودک گزارش کرد.
علاوه بر کشتهشدگان، در سراسر ایران صدها نفر مجروح و هزاران نفر بازداشت و احضار شدند.
جایزه «معمار صلح» بنیاد نیکسون به افرادی اعطا میشود که به صورت مادامالعمر برای شکلدادن به جهانی صلحآمیزتر تلاش کردهاند.
این بنیاد در خبر اهدای این جایزه به این دو شخصیت ایرانی نوشته است شهبانو فرح پهلوی، که از زمان انقلاب ۱۳۵۷ در تبعید به سر میبرد، و فرزندش شاهزاده رضا پهلوی، به عنوان نمادهای قوی مخالفت با با رژیم تروریست و مذهبسالار حاکم بر ایران شناخته میشوند.
به نوشته بنیاد نیکسون این دو نفر بیش از ۴۰ سال از زندگی خود را به حمایت از آزادی دینی در ایران، دفاع از شکلگیری یک دولت دموکراتیک بر اساس رای مردم، و جلب توجه به نقض گسترده حقوق بشر در ایران اختصاص دادهاند.
بنیاد نیکسون تاکید کرده که این جایزه همچنین به رابطه طولانیمدت میان محمدرضا شاه پهلوی و رئیسجمهور ریچارد نیکسون اشاره دارد.
بنیاد نیکسون با اشاره به مدت حکمرانی محمدرضا شاه بر ایران، یادآوری کرده او متحدی قدرتمند برای ایالات متحده و دیواری در برابر اتحاد جماهیر شوروی در دوران جنگ سرد بود.
ریچارد نیکسون در مصاحبهای که سال ۱۹۸۳میلادی انجام شد، با اشاره به اینکه «شاه را بهتر از هر رهبر جهانی دیگری» که در طول ۳۷ سال فعالیتش در حوزه عمومی ملاقات کرده، میشناخت، گفت: «من او را فردی بسیار حساس، بسیار باهوش، و کسی که جهان را به خوبی درک میکرد، یافتم.»
بنیاد نیکسون یادآوری کرده او تنها نماینده آمریکایی در مراسم خاکسپاری شاه در قاهره در سال ۱۹۸۰ بود و رضا پهلوی هم بعدا در مراسم خاکسپاری پات نیکسون در سال ۱۹۹۳ و خاکسپاری رییسجمهور نیکسون در سال ۱۹۹۴به نمایندگی از خانوادهاش حاضر بود.
شاهزاده رضا پهلوی این جایزه را یک آبان ۱۴۰۳ در جریان یک مراسم شام رسمی در کتابخانه ریاست جمهوری ریچارد نیکسون دریافت خواهد کرد.
کمکهای مالی جمعآوری شده در این میهمانی به حمایت از کارزار مدنی آمریکایی بنیاد ریچارد نیکسون که ابتکاری راهبردی برای آموزش اصول دموکراسی، تاریخ و مدنی به دانشآموزان ابتدایی، راهنمایی و دبیرستان است، اختصاص خواهد یافت. این جایزه همچنین در مراسمی خصوصی در پاییز سال جاری به شهبانو فرح پهلوی اهدا خواهد شد.
سابقه و اهمیت جایزه «معمار صلح» بنیاد ریچارد نیکسون
جایزه «معمار صلح» در سال ۱۹۹۵، اندکی پس از مرگ رئیسجمهور نیکسون، تاسیس شد این جایزه به افرادی اعطا میشود که «بهطور ویژهای در جهت تحقق هدف مادامالعمر نیکسون برای ایجاد جهانی صلحآمیزتر تلاش کردهاند» و نمادی از تأیید تلاشهای برجسته در زمینههای دیپلماسی، حقوق بشر، و حل منازعات بینالمللی است.
این جایزه نه تنها به عنوان تقدیری از تلاشهای فردی در جهت صلح جهانی شناخته میشود، بلکه به دلیل ارتباط نزدیک آن با نام رئیسجمهور ریچارد نیکسون، که یکی از مهمترین چهرههای سیاسی و دیپلماتیک قرن بیستم بود، اهمیت ویژهای دارد.
نیکسون در دوران ریاست جمهوری خود به ویژه در زمینه برقراری روابط دیپلماتیک با چین و کاهش تنشهای جنگ سرد با اتحاد جماهیر شوروی، نقش بزرگی در سیاست خارجی آمریکا ایفا کرد.
افراد برجستهای که جایزه را دریافت کردهاند
تاکنون این جایزه به چندین رئیسجمهور ایالات متحده، وزرای خارجه، سناتورها، و دیپلماتهای برجسته اهدا شده است.
از جمله دریافتکنندگان برجسته این جایزه میتوان به جرالد فورد، جورج بوش پدر، جورج دبلیو بوش، هنری کیسینجر، و مایک پمپئو اشاره کرد. افرادی مانند الیزابت دول، جو لیبرمن، و جان مککین نیز این جایزه را دریافت کردهاند.