خامنهای انتخابات را «گرم و پرشور» خواند و گفت پزشکیان باید راه رئیسی را ادامه دهد
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، ظهر روز شنبه ۱۶ تیر پیامی برای پایان انتخابات ریاستجمهوری منتشر و به مسعود پزشکیان توصیه کرد راه ابراهیم رئیسی را ادامه دهد.
خامنهای به اینکه طبق آمارهای رسمی، در دور نخست رایگیری ۳۷ میلیون و در دور دوم بیش از ۳۱ میلیون نفر مشارکتی نداشتند، اشارهای نکرد.
او مجموع آرای جمع شده در این دو دوره را مصداق آفرینش «صحنه گرم و پرشور» در انتخاباتی «آزاد و شفاف» خواند.
خامنهای از «نه» بزرگ مردم در هر دو دور رایگیری با عنوان «غوغای دستسازِ تحریم انتخابات» یاد کرد و گفت این تحریمها از سوی «دشمنان» برای «القای ناامیدی و بُنبست» به راه انداخته شد.
او افزود نامزدها و حامیان آنها در «ثواب مقابله با تحریم» شریک هستند.
رهبر جمهوری اسلامی به پزشکیان نیز توصیه کرد «به افقهای بلند و روشن چشم بدوزد» و در ادامه راه رئیسی از «منابع انسانی انقلابی و مومن» بیشترین بهره را ببرد.
خامنهای پس از اعلام نتایج دور نخست انتخابات ریاستجمهوری که به اذعان آمارهای رسمی با تحریم ۶۰ درصدی همراه بود، در اقدامی بیسابقه تا چهار روز از اظهارنظر درباره آن خودداری کرد.
او در نهایت روز ۱۳ تیر در سخنان کوتاهی به عدم مشارکت تاریخی شهروندان ایرانی در انتخابات واکنش نشان داد، آن را به دلیل «مشغله و گرفتاری» مردم دانست و گفت تحریمکنندگان هم «مخالف جمهوری اسلامی نیستند».
رهبر جمهوری اسلامی صبح روز ۱۵ تیر و در حالی که در اولین دقایق رایگیری در محل اخذ رای تدارک دیده شده برای او حاضر شد و رای داد، گفت که شنیده است دور دوم انتخابات پرشورتر خواهد بود: «شنیدم که شوق و علاقه مردم بیشتر از قبل است؛ خدا کند اینجور باشد و اگر اینجور باشد خرسند کننده است.»
انتخابات زودهنگام ریاست جمهوری برای تعیین جانشینی ابراهیم رئیسی به پایان رسید و مسعود پزشکیان، نامزد مورد حمایت اصلاحطلبان، بر کرسی ریاست دولت خواهد نشست. مساله اصلی این انتخابات نه پیروزی این یا آن نامزد و جناح که جنگ مشارکت با تحریم بود.
میانگین مشارکت دور اول و دوم انتخابات ۱۴۰۳ بر اساس آمار حکومت، حدود ۴۵ درصد است که نشان از تن ندادن اکثریت مردم ایران به انتخابات حکومت دارد.
حکایت برنده انتخابات اما حدیث دیگری است. پزشکیان رییس دولتی خواهد شد که وارث سیاستهای اجرایی رئیسی و سیاستهای کلی نظام و علی خامنهای است.
او البته بارها در کمپین انتخاباتیاش تاکید کرد که مجری سیاستهای خامنهای خواهد بود.
این آغاز شرایطی است که طی آن دولت او خیلی زود و پس از طی شدن بار روانی پیروزی «جناح معتدل جمهوری اسلامی»، باید پاسخگوی موج بزرگی از مطالبات مردم باشد؛ مطالباتی که اساسا در چارچوب نظام جمهوری اسلامی قابل تحقق نیستند.
هنوز دو سال از جنبش «زن، زندگی، آزادی» نگذشته؛ جنبشی که پایههای نظام را به شکل جدی لرزاند و به کمتر از سرنگونی حکومت راضی نبوده و البته از سوی حکومت به خشونتبارترین شکل ممکن سرکوب شد.
به نظر می رسد مردمی که پس از آن جنبش موفقترین پروژه تحریم انتخابات را نه یکبار که چند بار به انجام رساندند، به تغییرات حداقلی که پزشکیان وعده داده، راضی نخواهند شد.
هنوز بسیاری از مردم در ایران دادخواه کشتهشدگان خیزش انقلابی ۱۴۰۱ هستند، زندانیان سیاسی پرشماری در حبساند و چندین نفر از آنان زیر حکم اعدام قرار دارند. وضعیت حقوق بشری ایران بنا بر گزارشهای رسمی، اسفبار است و رییس دولتی بر سر کار آمده که در کارنامهاش، نکته روشن حقوق بشری وجود ندارد.
مساله حجاب اجباری و وضعیت زنان از ابرمسالهها و چالشهای جامعه ایران با حکومت است.
پزشکیان در طول فعالیت انتخاباتی خود نشان داد که مانند کلیت حکومت اعتقاد راسخ به حجاب اجباری دارد و تنها بر سر چگونگی تحمیل آن به زنان، با بخشهایی از حکومت دچار اختلاف است.
وضعیت اقتصادی کشور هم در مرحله بحران قرار دارد. کسری بودجه، افزایش نقدینگی، کاهش ارزش پول ملی و تورم بالا تنها بخشی از این مشکلات هستند.
همه اینها در حالی است که سهم دولت از اقتصاد نسبت به نهادهای تحت مدیریت خامنهای و مافیای سپاه پاسداران، ناچیز است.
بحران هستهای و مشکلات در روابط دیپلماتیک ایران با غرب همچنان به شکلی پررنگی وجود دارند. مذاکرات برجام در بنبست است و تصمیمگیری در خصوص برنامه اتمی جمهوری اسلامی اساسا از قد رییس جمهوری در ایران بلندتر است و صفر تا ۱۰۰ آن در اختیار رهبر نظام است.
بحران آب و محیط زیست در ایران نیز که تا حد زیادی از وضع قابل کنترل خارج شده، در مناظرههای انتخاباتی چندان مطرح نشد.
در مقابل این شرایط، پزشکیان رییس دولتی است که نه تیم دارد نه کاریزما. او با حمایت اصلاحطلبانی به قدرت رسید که به گواه اعداد، پایگاه اجتماعی حتی هشت سال قبل خود را ندارند و موفق نشدند با همراهی اصولگرایان، نصف به علاوه یک مردم ایران را راضی کنند تا در انتخابات شرکت کنند.
با در نظر گرفتن این شرایط، به جد میتوان گفت جریان اصلاحات در عمل شاخش شکسته؛ نه در حاکمیت کسی حرفش را میخواند و نه مردم از آنها حمایت شایانی میکنند.
دولت پزشکیان نیز دولتی است که احتمالا اکثر وزیرانش ابتدا باید از فیلتر خامنهای عبور کنند و بعد از مجلسی رای بگیرند که تندروترین مخالفان او در آن دارای اکثریتاند.
اساسا پزشکیان در مناظرهها و فعالیتهای انتخاباتی خود نیز با تاکید مکرر بر پیروی از سیاستها و اهمیت مبانی اعتقادی رهبر جمهوری اسلامی نشان داد اصول سیاسی خاصی ندارد و اهل مبارزه با هسته اصلی قدرت بر سر اصول نیست و به احتمال زیاد، برای انتخاب کابینهاش آن هم در آغاز راه، چندان نخواهد جنگید.
کابینه حداقلی او توان پاسخ دادن به مطالبات حداکثری مردم را نخواهد داشت.
اگر دولت دوم حسن روحانی تنها چند ماه پس از انتخابات سال ۱۳۹۶ با خیزشهای سال به سال مردمی علیه کلیت حکومت روبهرو شد، ماه عسل دولت پزشکیان نیز میتواند همانقدر کوتاه باشد.
مسعود پزشکیان ساعت ۱۵ روز شنبه ۱۶ تیر در جایگاه «رییسجمهوری منتخب» نشستی خبری برگزار میکند.
این نشست قرار است با حضور خبرنگاران داخلی و خارجی در سالن آمفیتئاتر اجلاس سران برگزار شود.
حساب مسعود پزشکیان در ایکس صبح شنبه و ساعاتی پس از اعلام قطعی نتایج دور دوم انتخاب نوشت: «انتخابات تمام شد و این تازه آغاز همراهی ماست... دستم را به سوی شما دراز میکنم و به شرافتم سوگند میخورم که در این راه تنهایتان نخواهم گذاشت. تنهایم نگذارید.»
طبق اعلام رسمی ستاد انتخابات کشور، پزشکیان با کسب ۱۶ میلیون و ۳۸۴ هزار رای از ۳۰ میلیون و ۵۳۰ هزار رای شمرده شده، به ریاستجمهوری رسید.
میزان مشارکت در دور دوم انتخابات از سوی نهادهای رسمی ۴۹/۸ اعلام شد.
بیش از ۳۱ میلیون نفر از ایرانیان حاضر به مشارکت در این رایگیری نشدند.
کاخ کرملین اعلام کرد که ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه انتخاب مسعود پزشکیان را به عنوان رییس دولت جدید در جمهوری اسلامی تبریک گفت.
بر اساس این گزارش، پوتین گفت روابط بین روسیه و ایران «دوستانه و بر پایه حسن همجواری» است.
محمد مخبر، سرپرسست ریاستجمهوری یک روز پیش از دور دوم انتخابات با حضور در اجلاس شانگهای با ولادیمیر پوتین دیدار و گفتوگو کرد.
مخبر در این دیدار به پوتین گفت علی خامنهای از او خواسته «به شما بگویم که مسائل بین ایران و روسیه بسیار عمیقاند و با تغییر دولتها تغییر نخواهند کرد».
پوتین هم در مقابل گفت روابط ایران و روسیه دوستانه و سازنده است و ابراز اطمینان کرد این رابطه بدون توجه به نتیجه انتخابات در ایران تقویت خواهد شد.
آصف علی زرداری، رییسجمهوری پاکستان در پیامی، انتخاب مسعود پزشکیان را به عنوان رییس دولت جمهوری اسلامی تبریک گفت.
زرداری در بیانیهای ابراز اطمینان کرد که «روابط برادرانه پاکستان و ایران» تقویت خواهد شد و بر اشتیاق اسلامآباد برای همکاری به منظور صلح و رفاه منطقه تاکید کرد.
روز ۲۶ دی سال گذشته سپاه پاسداران به ایالت بلوچستان پاکستان حمله کرد.
در مقابل، ارتش پاکستان بامداد ۲۸ دی مواضعی را در خاک ایران و در نزدیکی مرز دو کشور هدف حملات هوایی قرار داد.