دو مقام اسرائیلی و آمریکایی به وبسایت آکسیوس گفتند دولت اسرائیل به دولت جو بایدن هشدار داده است که اگر دادگاه کیفری بینالمللی حکم بازداشت رهبران اسرائیلی را صادر کند، اقدامات تلافیجویانهای علیه تشکیلات خودگردان فلسطینی انجام خواهد داد که میتواند به فروپاشی آن منجر شود.
مقامهای اسرائیلی در دو هفته گذشته به شدت نگران آن بودهاند که دادگاه کیفری بین المللی (ICC) در حال آماده شدن برای صدور حکم بازداشت برای بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، یوآو گالانت وزیر دفاع و هرزی هالوی، رئیس ستاد مشترک ارتش اسرائیل است.
وبسایت آکسیوس روز سهشنبه ۱۱ اردیبهشت گزارش داد که اعضایی از هر دو حزب دموکرات و جمهوریخواه در کنگره آمریکا به دیوان کیفری بینالمللی هشدار دادهاند که صدور هر نوع حکم بازداشت مقامهای ارشد اسرائیلی با واکنش متقابل ایالات متحده مواجه خواهد شد و قوانین مربوط به چنین واکنشی در حال آماده شدن است.
ساعاتی پیش از این هشدارها، آکسیوس گزارش داده بود که بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، روز یکشنبه از جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا خواست تا برای جلوگیری از صدور حکم بازداشت برای مقامهای ارشد اسرائیلی مداخله کند.
دیوان کیفری بینالمللی که در لاهه هلند مستقر است، از سال ۲۰۲۱ در حال بررسی جنایات جنگی احتمالی نیروهای اسرائیلی و شبهنظامیان فلسطینی در جنگ اسرائیل و حماس در سال ۲۰۱۴ است.
به گفته دفتر دادستانی، این تحقیقات به حملات هفتم اکتبر ۲۰۲۳ و جنگی که از آن زمان در غزه جریان دارد، کشیده شده است.
دو مقام اسرائیلی به آکسیوس گفتند که در چند هفته گذشته، اسرائیل به ایالات متحده گفته است که اطلاعاتی در اختیار دارد که نشان میدهد مقامهای تشکیلات خودگردان فلسطینی بر دادستان دیوان کیفری بینالمللی برای صدور حکم بازداشت علیه رهبران اسرائیل فشار میآورند.
مقامهای آمریکایی و اسرائیلی گفتند که اسرائیل به دولت بایدن گفته است که اگر این احکام بازداشت صادر شوند، اسرائیل تشکیلات خودگردان فلسطینی را مسئول آن خواهد دانست و با اقدامی قوی که میتواند منجر به فروپاشی این تشکیلات شود، آن را تلافی خواهد کرد.
یکی از اقدامات ممکن میتواند مسدود کردن انتقال درآمدهای مالیاتی باشد که اسرائیل برای تشکیلات خودگردان فلسطین جمع آوری می کند. بدون این بودجه، تشکیلات خودگردان فلسطین ورشکست می شد.
یک مقام ارشد اسرائیلی به آکسیوس گفت که تهدید صدور حکم دستگیری دیوان بینالمللی کیفری واقعی است و تاکید کرد در صورت وقوع چنین سناریویی، کابینه اسرائیل احتمالاً تصمیمی رسمی برای مجازات تشکیلات خودگردان فلسطین خواهد گرفت که میتواند منجر به فروپاشی آن شود.
آکسیوس در گزارش خود افزوده است که کاخ سفید، دفتر نخست وزیر اسرائیل و مقامهای تشکیلات خودگردان فلسطینی از اظهار نظر در این زمینه خودداری کردند.
آکسیوس پیشتر گزارش داده بود که موضوع احکام بازداشت احتمالی دیوان کیفری بینالمللی کیفری در جریان تماس نتانیاهو و جو بایدن در روز یکشنبه گذشته مطرح شد و نتانیاهو از بایدن درخواست کمک کرد.
دو مقام آمریکایی گفتند بایدن در جریان این تماس به نتانیاهو گفت که گزارش کانال ۱۲ اسرائیل که نشان میداد آمریکا ممکن است به دیوان کیفری بینالمللی برای صدور حکم بازداشت علیه رهبران اسرائیل «چراغ سبز» نشان داده باشد، صحت ندارد.
بایدن در این تماس تاکید کرد که ایالات متحده با تحقیقات دیوان کیفری بین المللی علیه اسرائیل مخالف است.
دو مقام آمریکایی هم گفتند که دولت بایدن بهطور خصوصی به مقامهای دیوان کیفری بینالمللی اعلام کرده است که صدور حکم بازداشت رهبران اسرائیل اقدامی اشتباه است و ایالات متحده از آن حمایت نمیکند.
یک مقام آمریکایی گفت: «ما بی سر و صدا دیوان کیفری بینالمللی کیفری را تشویق میکنیم که دست به چنین کاری نزند.»
او افزود در حالی که بر دادستان دیوان کیفری بینالمللی برای صدور چنین احکام بازداشتی فشار وارد میشود، دولت بایدن فکر نمیکند این اقدام آنقدر که اسرائیلیها فکر میکنند قریبالوقوع باشد.
جان کربی، سخنگوی کاخ سفید، روز سهشنبه در یک جلسه توجیهی درباره تهدیدهای قانونگذاران جمهوریخواه مبنی بر تصویب قانونی علیه دیوان کیفری بینالمللی، گفت که ایالات متحده با تحقیقات دیوان کیفری بینالمللی علیه اسرائیل مخالف است، اما تاکید کرد که واشینگتن با تهدید و ارعاب قضات دادگاه نیز مخالف است.
این اظهارات، نگرانی مقامهای اسرائیلی را به دنبال داشت و آنها از کاخ سفید پرسیدند که آیا چنین سخنانی نشاندهنده تغییر موضع ایالات متحده است؟ کاخ سفید در پاسخ به این پرسش تاکید کرد که هیچ تغییری در مواضع دولت آمریکا ایجاد نشده است.
به دنبال گفتوگوی محرمانه نخستوزیر اسرائیل و وزیر امور خارجه آمریکا، بلینکن خطاب به نتانیاهو اعلام کرد واشینگتن در حال حاضر مخالف عملیات در رفح است.
او گفت: «وضعیت ارسال کمکها به غزه بهبود پیدا کرده است اما باید کارهای بیشتری انجام شود.»
همزمان، عبدالله دوم، پادشاه اردن خبر داد که به ایتالیا و از آنجا به ایالات متحده میرود تا برای برقرار کردن آتشبس در غزه تلاش کند.
بلینکن در دیدار با اسحاق هرتزوگ، رییسجمهوری اسرائیل، حماس را مسئول تاخیر در دستیابی به توافق آتشبس در منطقه دانست.
او گفت: «حتی در این مقطع زمانی بسیار دشوار، ما مصمم هستیم به آتشبسی دست پیدا کنیم که گروگانها را به خانه بازگرداند و تلاش میکنیم این اتفاق اکنون رخ دهد. تنها دلیلی که این امر محقق نمیشود، حماس است.»
حماس روز ۹ اردیبهشت اعلام کرد در حال بررسی آخرین پیشنهاد اسرائیل درباره آزادی گروگانهای در بند این گروه و برقراری آتشبس در نوار غزه است.
به گزارش تایمز اسرائیل، این کشور پذیرفته در ازای آزادی گروهی از گروگانهای اسیر در غزه، هزاران زندانی فلسطینی را آزاد کند و درگیریها در منطقه به مدت ۴۰ روز متوقف شود.
بلینکن در دیدار با هرتزوگ تاکید کرد همزمان با ادامه تلاشها برای آزادی گروگانهای در بند حماس، زجر مردم غزه و اوضاع انسانی در منطقه نیز باید مورد توجه قرار گیرند.
وزیر امور خارجه ایالات متحده تاکید کرد: «ما روی فراهم آوردن کمکهای مورد نیاز مردم غزه از جمله غذا، آب، دارو و پناهگاه تمرکز کردهایم و و بسیار به آن فکر میکنیم.»
هرتزوگ نیز در این دیدار «دشمنان» اسرائیل را متهم کرد که قصد دارند با استفاده از ساز و کارهای حقوقی بینالمللی، اقدامات اسرائیل را در «دفاع از شهروندانش» تضعیف کنند.
او «تلاشها برای استفاده از دیوان کیفری بینالمللی علیه اسرائیل» را «خطری آشکار» برای «دموکراسیها و کشورهای دوستدار صلح و آزادی» خواند.
رسانههای اسرائیلی در روزهای اخیر گزارش دادند دیوان کیفری بینالمللی مستقر در لاهه ممکن است حکم بازداشت نتانیاهو، یوآو گالانت، وزیر دفاع و هرتزی هالوی، رییس ستاد کل ارتش اسرائیل را صادر کند.
پیش از عزیمت به اسرائیل، بلینکن با سفر به ریاض، پایتخت عربستان سعودی، در خصوص راههای کاهش تنشها در منطقه گفتوگو کرده بود.
او روز ۱۰ اردیبهشت در دیدار با وزیران امور خارجه کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس اعلام کرد موثرترین راه برای حل بحران انسانی در غزه، دستیابی به توافق آتشبس و پایان دادن به درگیریها در منطقه است.
این هفتمین سفر وزیر امور خارجه آمریکا به منطقه از زمان آغاز جنگ کنونی در روز ۱۵ مهر سال گذشته (هفتم اکتبر) است.
استفان سژورنه، وزیر امور خارجه فرانسه هم روز چهارشنبه در سفری برنامهریزینشده به قاهره، پایتخت مصر خواهد رفت.
او پیشتر برای مذاکره در خصوص مناقشه خاورمیانه و تنشزدایی در منطقه به لبنان، عربستان سعودی و اسرائیل سفر کرده بود.
هدف از سفر سژورنه به قاهره تلاش برای نهایی شدن توافق میان حماس و اسرائیل عنوان شده است.
مخالفت راستگرایان افراطی در اسرائیل با توافق آتشبس
اوریت استروک، سیاستمدار راستگرا و وزیر شهرکسازی و ماموریتهای ملی در دولت ائتلافی بنیامین نتانیاهو، پیشنهاد آتشبس با حماس را «وحشتناک» خواند و گفت اهدافی که دولت در خصوص جنگ غزه ترسیم کرده بود، با این توافق به درون «سطل زباله» انداخته خواهند شد.
او افزود طرح آتشبسِ دولت، اقدامات سربازانی را که در جنگ غزه همه چیز خود را فدا کردند، نادیده میگیرد و تنها قصد نجات جان «۲۲ یا ۳۳ نفر یا هر تعدادی» از گروگانها را دارد.
به گفته استروک، چنین دولتی «حقِ وجود» ندارد.
یائیر لاپید، رهبر اپوزیسیون اسرائیل با انتقاد از اظهارات استروک، به طعنه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «دولتی که ۲۲ یا ۳۳ عضور ائتلافی افراطی در آن هستند، حق وجود ندارد.»
روز ۱۱ اردیبهشت، بزالل اسموتریچ، دیگر سیاستمدار راستگرا و وزیر دارایی اسرائیل تهدید کرد در صورتی که نتانیاهو توافق آتشبس با حماس را تایید کند، از دولت ائتلافی او خارج خواهد شد.
شبهنظامیان حماس روز هفتم اکتبر با حمله به جنوب اسرائیل حدود هزار و ۲۰۰ نفر را کُشتند و بیش از ۲۴۰ نفر را به گروگان گرفتند که از این تعداد تاکنون ۱۱۲ تن آزاد شدهاند.
روزنامه دیلیمیل روز دوم اردیبهشت نوشت پیشبینی میشود تنها ۴۰ تن از گروگانهای باقیمانده در اسارت حماس زنده باشند.