وزیر خارجه اتریش درباره حملات پهپادی ایران به سوی اسرائیل «به شدت» اظهار نگرانی کرد و از جمهوری اسلامی و نیروهای نیابتی آن خواست تا «از ریختن بنزین بر آتش دست بردارند و فورا مسیر خود را تغییر دهند». وزیر خارجه فرانسه نیز حمله ایران به اسرائیل را به شدیدترین شکل محکوم کرد.
اکنون که این سطور نوشته میشود پهپادهای و موشکهای جمهوری اسلامی در مسیر اسرائیل هستند. گامی بزرگ برای جنگی تمامعیار برداشته شده، اما برداشتن گام نهایی اکنون تنها به یک چیز بستگی دارد. ضربه ضعیف خواهد بود که به جنگ کامل نکشد یا آن قدر قوی که جنگ را ناگزیر کند؟
پس از گذشت چهار دهه از دشمنی، جدال شدید لفظی، درگیریهای پراکنده اما پیوسته و جنگی نیابتی، سرانجام جمهوری اسلامی با اسرائیل بهصورت مستقیم درگیر شد.
با آنکه هنوز موشکها و پهپادهای جمهوری اسلامی به حریم اسرائیل نرسیدهاند، اما از واکنش اسرائیل و کشورهای غربی چنین برمیآید که آنها این حمله را به مراتب فراتر و بزرگتر از آنچه که در روزهای اخیر از آن به عنوان یک «حمله محدود» یاد شده بود، دانستهاند.
دو مقام اسرائیلی به ایراناینترنشنال گفتند که اسرائیل به حمله جمهوری اسلامی پاسخ خواهد داد.
بریتانیا، فرانسه، اتریش و حتی کسی مثل جوزپ بورل که به داشتن رویکردی ملایم در قبال جمهوری اسلامی شهره است، حمله موشکی و پهپادی اسرائیل را حتی پیش از آنکه خسارت یا تلفاتی به بار آورد، به دلیل حجم و بزرگی آن بهشدت محکوم کردهاند.
مارکو روبیو، سناتور جمهوریخواه به روشنی تمام گفته است که حمله جمهوری اسلامی علیه اسرائیل گستردهتر از سطحی خواهد بود که انتظار میرفت
با این همه، هنوز مشخص نیست که این حمله چه ابعادی دارد، یا چه خسارات و تلفاتی در اسرائیل به جای خواهد گذاشت. با وجود این به نظر میرسد جمهوری اسلامی که در اقدام تلافیجویانهای دیرهنگام سرانجام دست به این اقدام زد، باید تدبیری اندیشیده باشد که حداقلی از خسارات و تلفات را بر جای بگذارد.
اما اکنون سوال بزرگ این است که آیا چنین اتفاقی خواهد افتاد و آیا در صورت اتفاق رهبران اسرائیل درکی یکسان از «حمله محدودی» دارند که رسانهها و مقامهای آمریکا، اسرائیل و جمهوری اسلامی در روزهای اخیر از آن سخن گفته بودند.
تردیدی نیست که اگر آمریکا و اسرائیل در رهگیری کامل پهپادها، موشکهای کروز و موشکهای بالستیک موفق باشند و ارزیابی اسرائیل از خسارات و تلفات بیش از حدی اندازه شود که قابل تصور و چشمپوشی است، باید منتظر جوابی تند از سوی اسرائیل بود.
مساله اساسی این است که جمهوری اسلامی هیچ تمایلی به ادامه این درگیری مستقیم ندارد، اما اگر جوابش به حمله اسرائیل به کنسولگری جمهوری اسلامی در دمشق و کشتن ارشدترین فرمانده سپاه پس از کشته شدن قاسم سلیمانی چندان کوچک باشد که آمریکا و اسرائیل آن را قابل تحمل بیابند، این پاسخ نه تنها هواداران خود حکومت را هم راضی نخواهد کرد، بلکه باقیمانده اقتدار جمهوری اسلامی بهویژه برای مقابله با اصلیترین دشمنش هم بهشدت آسیب میبیند.
رهبران جمهوری اسلامی نمیتوانند سناریو پرتاب به زمینهای بایر عینالاسد را تکرار کند. آنها یا نباید مستقیم به اسرائیل شلیک میکردند، یا باید قادر باشند به شکل بازدارندهای به اسرائیل آسیب برساند و به هوادارانش و گروههای نیابتی نشان دهد که ببر کاغذی نیست و اگر اراده کند، میتواند شعارهایش را عملی کند.
اما باز همان مشکل پیشین در کار است و اگر به هر دلیلی، حتی بعد از نزدیک به ۱۲ روز تبادل پیام و سنجیدن جوانب، آمریکا و اسرائیل میزان آسیب را بیش از حد متعارف و قابل قبولی بدانند، باید گفت که جنگی بزرگ و تمامعیار آغاز شده است.
آمریکا و اسرائیل شاید برای سرنگون کردن پهپادها و موشکهای کروز فرصت بیشتری داشته باشند و ناگزیر باشند در آسمان اسرائیل موشکهای بالستیک رهگیری کنند. هنوز مشخص نیست که جمهوری اسلامی چند پهپاد و موشک را به سوی اسرائیل شلیک کرده است. رسانهها به نقل از مقامهای نظامی آمریکا و اسرائیل گفتهاند تا این لحظه بیش از ۱۰۰ پهپهاد و موشک شلیک شده است.
گند آهنین اسرائیل حتی در اوج موشکبارانها از غزه و لبنان، کارآمدی در مجموع بسیار بالایی داشته است. آمریکا نیز در رهگیری و انهدام موشکها و پهپادهای حوثیها تا حدی بسیار زیادی موفق بوده است.
توجه: این یادداشت در ساعاتی نوشته شده که پهپادها و موشکهای جمهوری اسلامی هنوز به حریم هوایی اسرائیل نرسیدهاند و موشکهای بالستیک هنوز شلیک نشدهاند. به نظر میرسد برنامهریزی برای شلیکها به گونهای صورت گرفته که برای گذر از گنبد آهنین شمار زیادی موشک و پهپهاد به ناگهان در آسمان اسرائیل ظاهر شوند و چه بسا در آن هنگام، از غزه، لبنان و یمن هم موشکها و پهپادهایی به اسرائیل رسیده باشند.
همزمان با آغاز اجرای طرح «نور» برای برخورد با مخالفان حجاب اجباری در ایران، ویدیوهای رسیده به ایراناینترنشنال از حضور گسترده خودروهای گشت ارشاد در میادین تهران و دیگر شهرها حکایت دارد. بنا بر گزارشها، دهها شهروند در روز ۲۵ فروردین به دلیل سرپیچی از حجاب اجباری بازداشت شدند.
عباسعلی محمدیان، فرمانده انتظامی تهران بزرگ، روز شنبه اعلام کرد طرح فرماندهی انتظامی برای تشدید برخورد در زمینه حجاب اجباری آغاز شده است.
محمدیان با تهدید شهروندانی که از رعایت حجاب اجباری سرپیچی میکنند گفت افرادی که به هشدارهای قبلی پلیس توجه نکردند، از امروز به صورت ویژه در سطح شهر تذکر میگیرند و نسبت به آنها «اقدام قانونی» انجام میشود.
او شهروندان مخالف حجاب اجباری را «افرادی بسیار اندک» دانست.
یک هفته پس از سخنرانی علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی درباره تحمیل حجاب، اکنون به نظر میرسد دور جدیدی از تهدید و خشونت نهادهای حکومتی علیه نافرمانی مدنی زنان شکل گرفته است.
بر اساس ویدوهای رسیده به ایراناینترنشنال، ماموران گشت ارشاد در مناطق مختلف تهران از جمله میدان هفتحوض، میدان ونک، میدان ولیعصر، میدان تجریش، خیابان دربند و مرکز خرید باملند حضور گستردهای داشته و به مردم تذکر رعایت حجاب دادهاند.
برخی گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال از بازداشت همراه با خشونت شماری از زنان مخالف حجاب اجباری در این میادین حکایت داشت.
خبرگزاری رکنا در گزارشی از بازداشت نفیسه لطیفیان و نگار عابدزاده، همسر و دختر احمدرضا عابدزاده، پیشکسوت فوتبال ایران به علت سرپیچی از رعایت حجاب اجباری خبر داد.
بر اساس این گزارش، آنها در ساعت سه عصر روز شنبه در خیابان فرشته تهران بازداشت شدهاند.
یکی از کاربران شبکه اجتماعی ایکس از بازداشت یک دختر ۱۷ ساله در تقاطع عباسآباد با خیابان ولیعصر تهران خبر داد و نوشت ماموران همراه با ضرب و شتم او را بازداشت کرده و با گرفتن موهایش او را به داخل ون گشت ارشاد انداختند.
به گفته این شهروند، برخی حاضران به این اقدام ماموران گشت ارشاد اعتراض کردند و پس از تهدید پلیس که آنها را به شلیک گاز اشکآور تهدید کرد، بیش از ۲۰ نفر از مردم با فریاد «بیناموس»، آنها را مشایعت کردند.
برخی شهروندان میگویند سختگیری برای حجاب در خیابانهای شهرهای مختلف ایران، نتیجه ناتوانی جمهوری اسلامی در پاسخ دادن به اسرائیل است.
یکی از شهروندان نیز با ارسال ویدیویی برای ایراناینترنشنال خودروهای گشت ارشاد را نشان داد که روز شنبه ۲۵ فروردین، برای کنترل حجاب اجباری در میدان ونک تهران مستقر بودند.
سایت دیدهبان ایران در گزارشی خبر داد یگان حفاظت مترو در ایستگاه تجریش از زنان فیلمبرداری میکرده و ون و خودروی پلیس نیز در میدان تجریش و خیابان دربند مستقر شده بودند و تذکر حجاب میدادند.
بر اساس این گزارش، نیروهای انتظامی در ورودی این ایستگاه مستقر شده و در برخی موارد کیف افراد را بازرسی کردهاند.
احمدرضا رادان، فرمانده کل انتظامی جمهوری اسلامی در روزهای گذشته گفته بود طرح مقابله با مخالفان حجاب اجباری از روز شنبه ۲۵ فروردین در همه معابر و اماکن عمومی با «جدیتی بیشتر» دنبال خواهد شد.
به گفته او، در این برنامه از «فنآوری و تجهیزات پیشرفته» برای شناسایی افراد بدون حجاب اجباری در اماکن عمومی استفاده میشود و این زنان پس از تذکر، با «مدارک» به مرجع قضایی معرفی خواهند شد.
رادان سال گذشته نیز تهدید کرده بود تشدید عملیاتهای مقابله با مخالفان حجاب اجباری، دقیقا مانند امسال از روز شنبه ۲۵ فروردین شروع میشود.
فرمانده فراجا در طرح فروردین سال ۱۴۰۳ در مورد خودروها نیز گفت: «بار اول تذکر داده میشود و در صورت تکرار، از سه روش توقیف الکترونیکی، توقیف در محل و توقیف در پارکینگ استفاده خواهد شد.»
رادان در ادامه یادآور شد در حوزه اصناف نیز اقداماتی از جمله «تذکر و پلمب» در نظر گرفته شده است.
با وجود تلاش حکومت برای سرکوب نافرمانی مدنی زنان با وضع قوانین مختلف، جریمهها سنگین و برخوردهای خشن، زنان زیادی در نزدیک به دو سال گذشته بدون حجاب اجباری در اماکن عمومی ظاهر شده و میشوند.
ویدیوهایی رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند شماری از متقاضیان پروژه مسکن «پهنه طبیعت» در چیتگر تهران، روز شنبه ۲۵ فروردین در اعتراض به توقف ساخت این پروژه تجمع اعتراضی برگزار کردند. همزمان مدیرعامل بنیاد تعاون ارتش در جلسهای که با متقاضیان داشت، به یکی از آنها حمله کرد.
تجمع مالباختگان این پروژه در بلوار نیروی زمینی محله ازگل تهران برگزار شد.
ویدیوی رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد پس از جلسهای که با حضور برخی متقاضیان این پروژه با امیرجعفر آقایی، مدیرعامل بنیاد تعاون ارتش در سالن همایش مجتمع تجاری الماس برگزار شد، معترضان قانع نشدند، او را با هو کردند و با سر دادن شعار «بیشرف، بیشرف» از جلسه بیرون انداختند.
پروژه مسکن «پهنه طبیعت» شامل ۲۲ برج است و در مجاورت باغ گیاهشناسی ملی ایران قرار دارد.
طبق گزارشها، ساخت این پروژه با مخالفت باغ گیاهشناسی که مکانی پژوهشی است و مهمترین گونههای گیاهی ایران و جهان را پرورش میدهد، مواجه شده است.
باغ گیاهشناسی اعلام کرده ساخت این برجها موجب سایهاندازی، کاهش آب و ممانعت از وزش باد میشود.
یکی از حاضران در این تجمع به ایراناینترنشنال گفت: «پیش از این ۸۰ جلسه با خریداران برگزار شده و همیشه دروغ تحویلمان دادهاند. حالا کار به اینجا کشیده و مجبور شدهایم اعتراضمان را به این شکل بیان کنیم.»
معترضان میگویند در حالی که منتظر تعیین تکلیف و تحویل گرفتن واحدهای مسکونی خود هستند، مسوولان همچنان «با دادن وعدههای دروغین» آنان را فریب میدهند.
یک شهروند معترض که در تجمع روز شنبه حاضر بوده است با بیان اینکه قرار است روز یکشنبه نیز تجمعی در مقابل ستاد کل نیروهای مسلح برگزار شود، به ایراناینترنشنال گفت در صورت به نتیجه نرسیدن این تجمعات، باز هم دست به تجمع زده و این بار در روز ۲۹ فروردین، برابر با روز ارتش، تجمع خواهند کرد.
بر اساس گزارشهای منتشر شده، این پروژه از سال ۱۳۹۸ آغاز به کار کرده و قرار بوده در سال ۱۴۰۶ تحویل داده شود.
شمار مالکان این پروژه ۱۶ هزار نفر عنوان شده که مالکیت پنج هزار و ۲۸۰ واحد را دارند.
یک شهروند با ارسال پیامی به خبرگزاری صدا و سیمای جمهوری اسلامی نوشته که با فروش آپارتمان، ماشین، طلای همسر و فرزند و زیر قسط رفتن، اقدام به خرید یک واحد آپارتمان از بنیاد تعاون ارتش کرده است.
او با بیان اینکه این پروژه در حال حاضر در مرحله فنداسیون قرار دارد، نوشت که بنیاد تعاون ارتش ساختوساز را متوقف کرده و به تعهد خود عمل نمیکند.
این معترض مالباخته با اشاره به پیشنهادهای ارائه شده از سوی بنیاد تعاون ارتش گفت: «ما ضمن اعلام مخالفت صریح و شفاف با هر گونه پیشنهاد، بر تحویل واحد انتخاب شده در موعد مقرر و طبق مفاد قرارداد تاکید داریم.»
تجمعهای اعتراضی شهروندان مالباخته که در پروژههای سپاه، ارتش و دیگر مجموعههای نظامی و دولتی سرمایهگذاری کرده و به خواستههای خود نرسیدهاند، در سالهای گذشته نیز سابقه داشته است.
رییس سازمان مدیریت بحران کشور گفت زلزله و سیلاب بیشترین خسارت را به شهرها و روستاهای ایران وارد میکند. به گفته محمدحسن نامی، ۶۲ تا ۶۴ درصد محیط کشور روی گسل یا حریم گسلها قرار دارد و آتشسوزی، رانش زمین، فرونشست، سرمازدگی، خشکسالی و ریزگرد، خسارتهای هنگفتی به بار آورده است.
نامی روز ۲۴ فروردین در جلسه ستاد مدیریت بحران استان لرستان با بیان اینکه تعداد ساختمانهای ناایمن در کشور بسیار زیاد است، تاکید کرد توجه به کیفیت مصالح ساختمانی، محیط ساختوساز و نظارت بر سازه، برای افزایش امنیت زندگی شهروندان اهمیت دارد.
او جلوگیری از ساختوسازهای غیرمجاز و مقاومسازی واحدهای مسکونی را بسیار مهم دانست.
مهدی زارع، محقق و زلزلهشناس، با اشاره به سازوکار گسلهای فعال استان مازندران، در این جلسه گفت مناطق مرکزی و تلاقی گسلهای بهشهر و مازندران در جنوب ساری و بابل و منطقه مرکزی البرز مرکزی، پتانسیل رخداد زمینلرزه با بزرگای ۷/۵ را داراست.
این زلزلهشناس اضافه کرد در تمام نواحی مرز پستی و بلندی بخش غربی استان مازندران، امکان زمینلغزش بعد از زلزلههای شدید وجود دارد.
زارع از گسلهای شمال البرز، کاسپین (مازندران)، لاریجان، لار، مشا، کندوان و بلده، به عنوان مهمترین گسلهای لرزهزا در منطقه البرز مرکزی نام برد.
مهدی چمران، رییس شورای شهر تهران، روز شنبه ۲۵ فروردین با اشاره به اینکه «زلزله بیخ گوشمان است»، گفت بعضی ساختمانها نیازی به زلزله ندارند و با گاز تریلی هم خراب میشوند.
چمران با بیان اینکه کارهای عمرانی در کشور برای مدتی خوابید و آسیبهای مالی و اجتماعی زیادی ایجاد کرد، از استفاده از کمکهای مردمی به عنوان راهحلی برای اجرایی کردن طرح ساختمانسازی درست و اصولی یاد کرد.
پیش از این و در ۱۴ فروردین، علی بیتالهی، رییس بخش زلزله مرکز تحقیقات وزارت راه و شهرسازی، با اشاره به وجود ۴۰ هزار کیلومتر گسل در ایران، درباره اثرات وقوع زلزله در پایتخت کشور هشدار داده بود.
بیتالهی گفته بود در محدودههای شهر تهران زلزلههایی با بزرگی بالای ۶/۵، این شهر را به مرز بحران میرساند.
او در شهریور ۱۴۰۲ نیز نسبت به پیامدهای زلزله در ایران هشدار داده و گفته بود با زلزلهای به بزرگی هفت، حدود ۶۰ درصد ساختمانها در ایران تخریب میشوند.
این مقام وزارت راه تاکید کرده بود محدوده تهران-کرج ریسک بالاتری دارد و زلزلهای به بزرگی هفت، بیش از دو میلیون واحد مسکونی را خراب و شش میلیون نفر را در خطر قرار میدهد.
در پی تشدید تنش بین ایران و اسرائیل، قیمت هر دلار آمریکا در بازار آزاد ارز تهران در ادامه رکوردشکنیهای هفتههای اخیر به ۶۷ هزار تومان رسید.
در بازار طلا نیز روند صعودی قیمتها موجب شد نرخ هر قطعه سکه طلای طرح جدید از ۴۵ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان عبور کند.
در بورس تهران، ۹۲ درصد نمادها با افت قیمت مواجه شدند و در معاملات صبح، شاخص کل با ریزش ۴۸ هزار واحدی مواجه شد.
در پایان معاملات بورس تهران، شاخص کل با ریزش نزدیک به ۵۴ هزار واحد مواجه شد.
به گزارش ایرنا، خبرگزاری رسمی جمهوری اسلامی، نمادهای فولاد، فملی، شپنا، شستا، وبملت، شبندر و نوری بیشترین اثر منفی را بر شاخص بورس گذاشتند.
در روزهای گذشته، افزایش تنشها میان تهران و اسرائیل و نگرانیها از احتمال واکنش جمهوری اسلامی به حمله اسرائیل به کنسولگریاش در دمشق و کشته شدن دو فرمانده و پنج عضو سپاه پاسداران، در بازارهای ایران و بر اقتصاد جهانی پیامدهایی داشته است.
در بازارهای جهانی، قیمت نفت به دلیل این تنشها افزایش یافته است.
قیمت هر بشکه نفت خام برنت از ۹۰ دلار فراتر رفته و قیمت نفت خام سبک تگزاس نیز به بیش از ۸۵ دلار به ازای هر بشکه رسیده است.
در شرایط تنشهای منطقهای، ارزش دلار در برابر یورو در روزهای اخیر افزایش یافته است.
یک مقام آمریکایی اواخر روز پنجشنبه ۲۳ فروردین به خبرگزاری رویترز گفت که ایالات متحده انتظار دارد حملهای از سوی ایران علیه اسرائیل انجام شود اما نه آنقدر بزرگ که واشینگتن را وارد جنگ کند.
لی هاردمن، از گروه مالی میتسوبیشی یوافجی نیز گفته بود: «افزایش خطرهای ژئوپلیتیکی، دلار را به یک پناهگاه امن تبدیل کرده است.»
اسرائیل مسئولیت حمله هوایی دوشنبه هفته گذشته علیه کنسولگری ایران در دمشق را بر عهده نگرفته و اعلام کرده است به هر اقدام جمهوری اسلامی پاسخ میدهد.
جنگ مستقیم احتمالی بین اسرائیل و ایران عواقب اقتصادی جهانی خواهد داشت زیرا ممکن است جریان صادرات نفت به ویژه از طریق تنگه هرمز مختل شود.
روز شنبه ۲۵ فروردین، رسانهها از توقیف یک کشتی پرتغالی در تنگه هرمز از سوی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی خبر دادند که به گفته رادیو ارتش اسرائیل، متعلق به شرکت یک میلیاردر اسرائیلی است.
بحران در بازار ارز ایران از زمان تحریم گسترده انتخابات مجلس شورای اسلامی در اسفند ماه شدت گرفت و تلاشهای دولت ابراهیم رئیسی برای مهار افزایش بهای دلار، نتیجهبخش نبوده است.
روزنامه دنیای اقتصاد درباره شرایط کنونی بازار ارز در ایران نوشت محمدرضا فرزین، رییس کل بانک مرکزی، قیمت دلار بازار آزاد را قیمت کالاهای قاچاق یا پولشویی میداند و رئیسی گفته است: «ممکن است کسانی در بازارهای غیررسمی و قاچاق، در کانالهای مختلفی عددسازی کنند. این شرایط و وضعیت هیچگونه مسالهای برای تولید ایجاد نخواهد کرد.»
این روزنامه افزود: «این سخنان در حالی است که بنا بر گفته عبدالناصر همتی، رییس کل اسبق بانک مرکزی، این بانک حراج شمش طلا را بر مبنای دلار تلگرامی - یعنی همان ۶۳ هزار تومان - به فروش میرساند. آنچه مشخص است این است که همین قیمت بازار غیررسمی به انحای گوناگون خودش را بر سفره اقتصادی مردم تحمیل کرده و میکند.»
برخی دیگر از روزنامههای چاپ تهران در گزارشهایی از «سنت تکراری ادعای عدم تاثیرگذاری نرخ ارز بر بازار کالاها» انتقاد کردند.
جعفر قادری، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس، درباره رشد نرخ دلار گفت: «بانک مرکزی میگوید ما با نرخ آزاد ارز کاری نداریم در صورتی که نرخ آزاد با بانک مرکزی کار دارد.»
او افزود: «وقتی نقدینگی کشور از بانکها خارج شود و به سمت ارز و سکه برود دیگر منابع در اختیار تولید قرار نمیگیرد.»
دولت جمهوری اسلامی در سالهای اخیر ارزهای سوبسیدی را برای واردات بسیاری از کالاها حذف کرده اما کمکهای مالی جمهوری اسلامی به گروههای شبهنظامی منطقه قطع نشده است.
روزنامه تایمز چاپ لندن به تازگی گزارش داد اسناد نشان میدهند جمهوری اسلامی در عرض شش سال دستکم ۲۲۲ میلیون دلار به حماس پرداخت کرده است.