نیویورکتایمز: جمهوری اسلامی و آمریکا در زمینه تبادل زندانی به توافق رسیدند

رسانههای آمریکا از جمله سیانان و نیویورکتایمز از دستیابی تهران و واشینگتن به توافق در زمینه تبادل زندانیان و دسترسی ایران به بخشی از ارزهای بلوکهشده خبر دادند.

رسانههای آمریکا از جمله سیانان و نیویورکتایمز از دستیابی تهران و واشینگتن به توافق در زمینه تبادل زندانیان و دسترسی ایران به بخشی از ارزهای بلوکهشده خبر دادند.
روزنامه نیویورکتایمز روز پنجشنبه ۱۹ مردادماه به نقل از منابعی نوشت جمهوری اسلامی و آمریکا درباره تبادل زندانی به توافق رسیدهاند و در همین چارچوب پنج زندانی آمریکایی در ایران از زندان به حبس خانگی منتقل شدهاند.
وزارت خارجه آمریکا در همین زمینه به ایران اینترنشنال گفت که خبر انتقال پنج زندانی آمریکایی از زندان اوین به حبس خانگی را تایید میکند.
وزارت خارجه آمریکا افزود مذاکرات برای آزادی کامل آنها و پیوستنشان به خانواده خود همچنان ادامه دارد.
در سوی دیگر، دفتر نمایندگی جمهوری اسلامی در سازمان ملل متحد با اشاره به انتقال پنج زندانی آمریکایی از زندان اوین به حبس خانگی، آن را در «چارچوب یک توافق با واسطهگری کشور ثالث» خواند.
بر اساس خبری که روزنامه نیویورکتایمز منتشر کرد، قرار است در ازای دسترسی تهران به شش میلیارد دلار برای «مقاصد بشردوستانه» و آزادی چندین ایرانی زندانی از سوی واشینگتن، پنج زندانی آمریکایی اجازه خروج از ایران را پیدا کنند.
همزمان با این روزنامه، شبکه سیانان به نقل از جرد گنسر، وکیل سیامک نمازی، از زندانیان ایرانی-آمریکایی در ایران، نوشت که جمهوری اسلامی موکل او و سه تن دیگر از زندانیان تبعه آمریکا از جمله عماد شرقی، مراد طاهباز و یک نفر دیگر که هویتش علنی نشده را را از زندان اوین به حبس خانگی منتقل کرده است.
وکیل سیامک نمازی ابراز امیدواری کرد که انتقال این چهار تبعه زندانی آمریکا به حبس خانگی قدمی برای آزادی نهایی آنها باشد.
با اینحال، هنوز مقامهای ایران در زمینه این توافق اظهار نظر نکردهاند.
نیویورکتایمز نوشت که مقامهای دولت جو بایدن از اظهار نظر درباره جزییات اینکه جمهوری اسلامی در چارچوب این توافق به چه امتیازاتی دست مییابد، خودداری کردهاند.
با این وجود، بر اساس همین گزارش، آمریکا علاوه بر آزاد کردن زندانیان ایرانی که در ارتباط با نقض تحریمها در حبس هستند، اجازه انتقال حدود شش میلیارد دلار ارزهای بلوکهشده ایران در کرهجنوبی را خواهد داد.
پیش از این نیز مقامهای دو کشور با وجود ابراز آمادگی برای حصول توافق در زمینه تبادل زندانیان، گزارشها از رسیدن یا نزدیک شدن به توافق را تایید نکرده بودند.
نیویورکتایمز در قسمتی دیگر از گزارش خود درباره جزییات احتمالی این توافق، به نقل از منابع آگاه نوشت که ایالات متحده اجازه خواهد داد نزدیک به شش میلیارد دلار از داراییهای بلوکهشده ایران در کره جنوبی به حسابی در بانک مرکزی قطر منتقل شود.
این منابع مطلع به روزنامه نیویورکتایمز گفتند که این حساب از سوی دولت قطر کنترل و تنظیم میشود تا ایران بتواند تنها برای پرداخت به فروشندگان با هدف خریدهای «بشردوستانه مانند دارو و غذا» به این پول دسترسی داشته باشد.
اخیرا نیز روزنامه خراسان در ایران خبر داده بود که علاوه بر چهار تبعه آمریکا که پیش از این در ایران زندانی شده بودند، یک زن دیگر ایرانی-آمریکایی نیز زندانی شده است.
در تازهترین اظهار نظر رسمی درباره مذاکرات برای تبادل زندانی، حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی با تایید انجام گفتگوها از طریق عمان و قطر اعلام کرده بود که تعداد زندانیان آمریکایی در ایران «خیلی مهم نیست».

در آستانه اولین سالگرد قتل حکومتی ژینا (مهسا) امینی و شکل گرفتن جنبش «زن زندگی آزادی»، نهادهای امنیتی علاوه بر فرا خواندن بازداشتشدگان خیزش انقلابی علیه جمهوری اسلامی به منظور دادن تعهد، شماری از دانشجویان دانشگاههای مختلف از جمله دانشگاه تربیت مدرس را نیز احضار کردهاند.
شوراهای صنفی دانشجویان کشور از احضار دستکم ۱۲ دانشجوی دانشگاه تربیت مدرس به وزارت اطلاعات خبر داد و اعلام کرد در آستانه سالگرد اعتراضات و بازگشایی دانشگاهها، فشارهای امنیتی بر دانشجویان افزایش یافته است.
این تشکل صنفی نوشت که در روزهای گذشته نهادهای امنیتی از طریق «شماره ناشناس» با برخی دانشجویان دانشگاه تربیت مدرس تماس گرفته و از آنان خواستهاند برای دادن «تعهد کتبی» به وزارت اطلاعات بروند.
بر اساس این گزارش، این احضارها اغلب «بدون ذکر نام نهاد امنیتی تماس گیرنده» بوده و دلیل احضار دانشجو هم بیان نشده است.
همچنین در برخی موارد پس از آنکه تماسها از سوی خود دانشجو بیپاسخ مانده، با خانواده او تماس گرفته شده است.
شوراهای صنفی دانشجویان کشور یادآور شد این احضارها در پی فرا رسیدن سالگرد قتل ژینا (مهسا) امینی و «هراس سیستم سرکوب از اعتراضات دانشجویی و با انگیزه ایجاد رعب و وحشت در میان دانشجویان» است؛ همانطور که در سال گذشته هم نهادهای امنیتی بارها «به این حربه متوسل شدند» و دانشجویان بسیاری را احضار و تهدید و در نهایت مجبور به «امضای تعهدنامهای مبنی بر عدم شرکت در اعتراضات» کردند.
این شورا با تاکید بر اینکه «احضار تلفنی شهروندان هیچگونه وجاهت قانونی ندارد» به دانشجویان توصیه کرد با آگاهی از حقوق خود نسبت به این احضاریههای «غیرقانونی» عمل کنند.
در روزهای گذشته نیز اطلاعاتی به ایراناینترنشنال رسیده است که نشان میدهند نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی در آستانه سالگرد کشته شدن ژینا (مهسا) امینی و آغاز خیزش انقلابی، تعدادی از بازداشتشدگان اعتراضات سال گذشته را احضار کرده و از آنها خواستهاند متعهد شوند در هفته پایانی شهریور از خانه خارج نخواهند شد.
بر اساس این اطلاعات، نهادهای امنیتی در سه هفته گذشته برخی بازداشتشدگان سال گذشته را به دفاتر پیگیری وزارت اطلاعات و سازمان اطلاعات سپاه پاسداران احضار و در خصوص شرکت در تجمعات اعتراضی سالگرد آغاز خیزش انقلابی علیه جمهوری اسلامی به آنان هشدار دادهاند.
نهادهای اطلاعاتی به این افراد اعلام کردهاند در صورت انجام «هر گونه تحرکی در فضای مجازی یا عمومی» در آستانه شهریور ماه بازداشت خواهند شد.
این نهادها از افراد خواستهاند «تعهد کتبی» بدهند در هفته پایانی شهریور از منزل خارج نشده و حتی از محل کار خود مرخصی بگیرند.
بر اساس تازهترین گزارش کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد که روز سهشنبه ۱۷ مرداد منتشر شد، عوامل جمهوری اسلامی دستکم ۲۰ هزار نفر را در جریان خیزش انقلابی به دلیل شرکت در اعتراضات یا حمایت از آن بازداشت کردند.
بسیاری از بازداشتشدگان با قرار وثیقه و بهصورت موقت آزاد شدند اما پرونده آنها در نهادهای امنیتی همچنان باز است.
اواخر اردیبهشت ماه سال جاری، کمیته پیگیری وضعیت بازداشتشدگان خیزش انقلابی در گزارشی از باز شدن پروندههای قضایی جدید برای برخی معترضان خبر داد که در ماههای گذشته مشمول «عفو» شده بودند.
بر اساس این گزارش، دستگاه قضایی در حال احضار مجدد شماری از «عفو شدگان» با عناوین اتهامی جدید است.
هفدهم بهمن سال گذشته خبری از سوی رسانههای داخل ایران منتشر شد مبنی بر این که علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، با پیشنهاد قوه قضاییه برای «عفو و تخفیف مجازات دهها هزار نفر از متهمان و محکومان» موافقت کرده است.
یک ماه بعد و در اواسط اسفند، غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه گفت ۲۲ هزار نفر از بازداشتشدگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ با این «عفو» آزاد شدهاند.
طبق گزارش کمیته پیگیری وضعیت بازداشتشدگان، گرچه با این «عفو گسترده» شمار زیادی از معترضان در بهمن و اسفند گذشته آزاد شدند اما همچنان «صدها نفر دیگر با اتهامات سنگین» در زندان باقی ماندهاند.

شاکر بوری، طنزپرداز اینستاگرامی، روز پنجشنبه ۱۹ مرداد به صورت موقت و با قرار وثیقه آزاد شد. اعلام رها شدن بوری از بازداشت از سوی قوه قضاییه، در حالی است که پیشتر اداره اطلاعات آبادان بازداشت او را انکار کرده بود.
روحالله زندی، دادستان آبادان، روز ۱۹ مرداد مدعی شد شاکر بوری به اتهام «ارتکاب جرايم علیه امنیت» تحت تعقیب بود: «او برای انجام تحقیقات بازداشت شد اما پس از تکمیل تحقیقات با صدور قرار قبولی تامین، صبح امروز آزاد شد.»
شاکر بوری روز نهم مرداد و در پی مراجعه به اداره اطلاعات سپاه آبادان برای استرداد تلفن همراهش، ناپدید شد و خبری از او در دست نبود.
یک هفته پس از بازداشت او و در هفدهم مرداد، پایگاه حقوقی «دادبان» با انتشار گزارشی گفت که نهادهای امنیتی به خانواده این طنزپرداز گفتهاند از او خبری ندارند و با پیگیری از طریق مراجعه به نهادهای انتظامی «اعلام مفقودی» کنند.
انکار بازداشت بوری از سوی اداره اطلاعات آبادان در شرایطی بود که بر اساس گزارشها، «دستکم دو نفر» شاهد ورود این طنزپرداز به ساختمان این اداره در روز نهم مرداد بودند. موضوعی که باعث واکنش کاربران شبکه اجتماعی اکس (توییتر سابق) با عبارت «شاکر بوری کجاست؟» شد.
از روز چهارشنبه که کاربران، طوفانی توییتری را برای جلب توجه به مساله بیخبر ماندن از او و جلوگیری از «ناپدیدسازی قهری» این طنزپرداز کلید زدند، تا صبح روز پنجشنبه، هشتگ «شاکر_بوری» حدود ۳۴ هزار بار تکرار شد.
پس از انتشار خبر آزادی موقت او نیز برخی کاربران به انکار نهادهای امنیتی اشاره کردند.
کاربری در همین زمینه نوشت: «هر وقت جمهوری اسلامی بازداشت کسی را انکار کرد یعنی در زندان خودش است و نباید ساکت ماند.»
محسن برهانی، حقوقدان، استاد دانشگاه و عضو اخراج شده هیات عملی به دلیل اعتراض به صدور احکام اعدام برای معترضان نیز در توییتی خبر داد شاکر بوری قبل از مراجعه به اداره اطلاعات آبادان به او پیام داده و گفته تلفنی احضارش کردهاند و پرسیده است که آیا برود یا نرود؟
برهانی در ادامه نوشت: «عرض کردم به هیچوجه نروید تا احضاریه رسمی از طریق ثنا بیاید. زبانم مو درآورد؛ بدون مدرک هیچ جایی نروید تا در صورت بیاطلاعی از وضعیت شما، بدانیم کجایید و بتوانیم پیگیری کنیم.»
در روزهای گذشته نیز برخی کاربران با یادآوری سرنوشت امین بذرگر، کشتیگیر و دوست نوید افکاری، درباره احتمال تکرار این فاجعه در مورد شاکر بوری ابراز نگرانی کرده بودند.
مهر ماه سال ۱۴۰۱ استخوانهای امین بذرگر در حالی یک سال و سه ماه پس از بازداشتش در کوههای شیراز پیدا شد که ماموران امنیتی در هفتههای اول بازداشت او را انکار کرده و به خانواده گفته بودند «اعلام مفقودی» کنند.
شاکر بوری از جمله طنزپردازان پربیننده در شبکههای اجتماعی است که به موضوعات سیاسی و اجتماعی روز میپردازد و صفحه اینستاگرامیاش بیش از یک میلیون و ۳۰۰ هزار دنبالکننده داشت.
صفحه شخصی اصلی او اکنون از دسترس خارج شده و فقط صفحات هوادارانش قابل مشاهده است.
بوری در یکی از آخرین ویدیوهایش اظهارات احمد علمالهدی، امام جمعه مشهد درباره حقوق دو میلیونیاش را دستمایه طنز خود قرار داده بود.
این طنزپرداز مدتی پیش تصویری از تاریخچه «تماسهای ناشناس» نهادهای امنیتی را با خودش منتشر کرد و در یک استوری نوشت: «بعد از تماس برادران بالا و ارشاد، دو استوری و پست ثبتاحوال و علمالهدی را پاک کردم.»
بوری همچنین در چندین استوری در هفتههای گذشته به احضار چند باره خود نیز اشاره کرده بود.

در پی رانش زمین در تپه «اللهاکبر» منطقه حصار کرج، یک ساختمان فرو ریخت. علت این حادثه اعلام نشده اما به نظر میرسد این ساختمان جزو نخستین قربانیان فرونشست زمین در ایران باشد. از سوی دیگر، یک عضو شورای شهر تهران از مرگ نیم میلیون نفر در تهران در صورت وقوع زلزله در پایتخت خبر داد.
ویدیوها و گزارشهای منتشر شده حاکی است روز پنجشنبه ۱۹ مرداد رانش زمین در تپه «اللهاکبر» منطقه حصار کرج باعث فرو ریختن یک ساختمان شده است.
مهرداد کیانی، شهردار کرج گفت در پی فرو ریختن این ساختمان تعدادی از پلاکهای مسکونی هم «دچار خسارت شدهاند اما تاکنون تلفات جانی گزارش نشده است.
کیانی «تعیین علت دقیق رانش» را موکول به نظر کارشناس دادگستری کرد اما یادآور شد که رانش زمین در این منطقه قبلا هم سابقه داشته و حادثه مشابهی در آذر سال گذشته در آن رخ داده بود.
او در عین حال ریزش این ساختمان و اتفاقات مشابهی که در سالهای گذشته در منطقه حصار و برخی دیگر از مناطق شهری کرج رخ داده را به «ساخت و سازهای غیر مجاز و بیکیفیت» نسبت داد.
روز پانزدهم مرداد نیز در حالی که شهرداری تهران قصد داشت ساخت و سازهای غیرمجاز محله خلازیر را در منطقه ۱۹ تخریب کند، ساختمانها به صورت پی در پی فرو ریخت و جان پنج تن از شهروندان را گرفت.
علیرضا زاکانی در واکنش، گفت شهرداری در ۳۶ مرحله از جمله در یک روز ۱۷۰ ساختمان را تخریب کرده اما به جز این مورد آخر، هیچ تلفاتی در کار نبوده است؛ هرچند که ۶۰ نفر از کارکنان شهرداری در این عملیاتها مجروح شدهاند.
علی مجتهدزاده، وکیل و حقوقدان در روزنامه اعتماد با اشاره به این اظهارات نوشت: «آقای زاکانی گفته شهرداری در مجموع عملیاتهای تخریب خانههای غیرمجاز در مجموع ۶۰ نفر زخمی داشته و این را نشانه عزم شهرداری در مبارزه با ساختوسازهای غیرقانونی دانسته است.»
به گفته او، وقتی در ۳۵ عملیات تخریب، ۶۰ نفر مجروج شدهاند یعنی «بهطور واضح و روشن کار عملیات تخریب دچار اشکال و اشتباه فنی است».
مجتهدزاده در ادامه با اشاره به اینکه به گفته زاکانی نیروی انتظامی و دستگاه قضایی در جریان این عملیاتها بودهاند، یادآور شد: «در دنیای امروز تخریب بلندترین برجها و مجتمعهای مسکونی بدون اینکه خون از دماغ کسی بیاید، تبدیل به یک امر عادی شده. آیا دستگاه قضایی نباید به این امر ورود میکرد که چطور در ۳۵ عملیات تخریب، ۶۰ نفر مجروح شدهاند؟»
موضوع ساختمانهای ناایمن در سالهای اخیر بارها مطرح شده، اما هنوز مقامهای جمهوری اسلامی اقدام موثری برای جلوگیری از تکرار آتشسوزی، انفجار یا ریزش ساختمانها در ایران نکردهاند.
زلزله در تهران فاجعهای جهانی به بار میآورد
روز پنجشنبه محمد آقامیری، رییس کمیته عمران شورای شهر تهران هم درباره گستردگی بافت فرسوده پایتخت و پیشبینی کارشناسان درباره ابعاد تلفات انسانی در صورت وقوع زلزله هشدار داد.
او با اشاره به وقوع یک «فاجعه جهانی» در تهران در صورت زلزله خبر داد و به نقل از کارشناسان نوشت: «مرگ و میر ناشی از زلزله در تهران حدود ۳۰۰ هزار نفر تا ۵۰۰ هزار نفر پیشبینی شده است.»
آقامیری تاکید کرد که «زیرساختهای تهران بسیار آسیبپذیر است» و ادامه داد: «اگر زلزلهای مشابه ترکیه در تهران بهعنوان پایتخت کشور به وقوع بپیوندد، در حقیقت این اتفاق برای کل کشور افتاده. در این صورت چطور باید کشور را مدیریت کنیم؟»

حکم ۱۰ سال زندان فریبا کمالآبادی و مهوش شهریاری در دادگاه تجدیدنظر تایید شد. این دو شهروند بهائی که پیشتر هم به مدت ۱۰ سال در حبس بودند، مرداد سال گذشته مجددا بازداشت شدند و در دادگاه بدوی، حکم ۱۰ سال زندان برایشان صادر شد.
بر اساس گزارشها، شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر تهران با تایید حکم فریبا کمالآبادی مهوش شهریاری، این دو شهروند بهائی زندانی را به «۱۰ سال حبس» محکوم کرد.
«دو سال ممنوعالخروجی، دو سال عدم سکونت در تهران، دو سال ممنوعیت ار فعالیت در گروههای اجتماعی و مصادره اموال از جمله تلفن همراه، کامپیوتر و دیگر ابزار مرتبط با جرم» از دیگر احکام صادر شده برای آنهاست.
اواخر آبان سال گذشته دادگاه بدوی این دو شهروند در شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست ایمان افشاری برگزار و آنها به ۱۰ سال حبس محکوم شدند.
فریبا کمالآبادی و مهوش شهریاری روز ۹ مرداد سال گذشته در خانههای خود بازداشت و پس از ماهها نگهداری در سلولهای انفرادی بند ۲۰۹ وزارت اطلاعات، به بند زنان زندان اوین منتقل شدند.
اتهام آنها در دادگاه بدوی «تشکیل و اداره گروه به منظور اقدام علیه امنیت ملی» اعلام شد اما کمالآبادی و شهریاری از آغاز تفهیم اتهام تا دفاعیات دادگاه، اتهامات وارده را به شدت تکذیب کردند و کیفرخواست را «صرفا یک بیانیه سیاسی-عقیدتی» خواندند.
یازدهم مرداد و در سالگرد بازداشت فریبا کمالآبادی و مهوش شهریاری، ۴۵ نفر از همبندیهای کنونی و پیشین آنها دلنوشتهای منتشر و به مشکلات و محرومیتهای شهروندان بهائی در ایران اشاره کردند.
نرگس محمدی، فعال حقوق بشر زندانی با انتشار این دلنوشته، یادآور شد که او و دیگر امضاکنندگان آن، از این دو نفر «ایستادگی بر باور و عقیده» را آموختهاند.
نویسندگان این نامه با اشاره به آزادی این دو شهروند در سال ۹۶ که پس از ۱۰ سال حبس و در فاصله کوتاهی از هم اتفاق افتاده بود، یادآور شدند: «تصور نمیکردیم دوباره محکوم شوند. دوباره بازداشت و انفرادی و بازجویی ... دوباره ۱۰ سال حبس که میشود ۲۰ سال برای هر کدام.»
به گفته آنها، «مهوش و فریبا» تاکنون بیش از ۱۱ سال از عمر خود را در زندان گذراندهاند، حدود سه سال را در سلولهای انفرادی و بیش از چهار هزار روز محروم بودهاند از آزادی.
همبندیهای کنونی و پیشین مهوش شهریاری و فریبا کمالآبادی، محکومیت دوباره آنان و نیز محرومیت جامعه بهائی از کلیه حقوق شهروندی از کودکی تا کهنسالی و حتی هنگام خاکسپاری را «لجاجتی ناشی از عدم عقلانیت و برآمده از تعصبی عبوس» خواندند.
مهوش شهریاری و فریبا کمالآبادی پیشتر و در پرونده اول به اعدام محکوم شده بودند اما این حکم در نهایت به ۲۰ سال حبس و سپس به ۱۰ سال محکومیت قطعی کاهش یافت.
این دو شهروند بهائی حدود سه سال در اطلاعات مشهد و بند ۲۰۹ اوین در سلولهای انفرادی محبوس بودند و مجموعا بیش از ۱۱ سال را هم در زندانهای گوهردشت کرج، قرچک ورامین و اوین گذراندهاند.
مهوش شهریاری در شهریور ۹۶ و فریبا کمالآبادی در آبان همان سال پس از پایان دوره محکومیت ۱۰ ساله از زندان آزاد شدند اما مجددا در تابستان سال گذشته بازداشت و پس از تحمل ماهها انفرادی و بدون ارائه هیچگونه ادلهای مبنی بر ارتکاب جرم، به ۱۰ سال حبس محکوم شدند.
شهریاری ۷۱ ساله و کمالآبادی ۶۲ ساله هماکنون در بند زنان زندان اوین دوران محکومیت خود را سپری میکنند.

مجموعههای حقوق بشری در گزارشهایی از اعدام شش زندانی در روزهای سهشنبه، چهارشنبه و پنجشنبه ۱۷، ۱۸ و ۱۹ مرداد به اتهام ارتکاب جرایم مرتبط با مواد مخدر خبر دادند. با احتساب این موارد، حکومت طی سه روز دستکم ۱۱ نفر را به دار آویخته است.
کمپین «فعالین بلوچ» خبر داد که بامداد امروز (پنجشنبه) حکم اعدام دو زندانی بلوچ در زندان مشهد به اجرا درآمده است.
«احمد کریمدادزهی» ۳۵ ساله و «حمید گرخیل» ۳۴ ساله، دو شهروندی هستند که روز ۱۹ مرداد به دلیل اتهامات مرتبط با جرایم مواد مخدر به دار آویخته شدند.
بر اساس این گزارش، این دو از سال ۱۴۰۰ بازداشت و به اعدام محکوم شده بودند اما حکم آنها بامداد امروز بدون «آخرین ملاقات با خانواده» اجرا شد.
از سوی دیگر روز ١٨ مرداد حکم اعدام «منوچهر خزایی» اهل شهرستان کنگاور استان کرمانشاه به اتهام انجام جرایم مرتبط با مواد مخدر در زندان مرکزی همدان اجرا شد.
سازمان حقوق بشری ههنگاو به نقل از یک منبع آگاه نوشت که او پیش از بازداشت «عضو پرسنل نیروی انتظامی» بوده است.
دو زندانی دیگر به نامهای «حسین نصیریان» اهل کازرون و «حسنعلی شکیب» اهل ارسنجان هم روز سهشنبه ۱۷ مرداد اعدام شدند.
این دو زندانی که به اتهام انجام جرایم مرتبط با مواد مخدر به اعدام محکوم شده بودند، روز هفدهم مرداد در زندان مرکزی شیراز به دار آویخته شدند.
سازمان حقوق بشر ایران نیز به نقل از یک منبع مطلع درباره حسین نصیریان نوشت که او از سه سال پیش بازداشت شده و پیش از آن، آبدارچی یک کارخانه بوده است.
حسنعلی شکیب نیز از حدود دو سال پیش به اتهام حمل مواد مخدر بازداشت و به اعدام محکوم شده بود.
روز چهارشنبه یک زندانی دیگر به نام «احد هاشمی» در زندان همدان به دار آویخته شد که از هفت سال پیش به اتهام ارتکاب جرایم مواد مخدر زندانی و به اعدام محکوم شده بود.
از سوی دیگر حکم اعدام پنج مرد اهل شهر مرند به اتهام «تجاوز»، بامداد روز چهارشنبه ۱۸ مرداد به اجرا درآمد اما نام و هویت اعدامشدگان از سوی نهاد قضایی یا رسانهها در ایران اعلام نشده است.
یوسف ضیامهر، دادستان عمومی و انقلاب مرند درباره این پنج نفر گفته بود: «روز ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۱ خانمی به دادستانی شهرستان مرند مراجعه و اعلام کرد که از سوی پنج نفر ناشناس دزدیده و به کوههای اطراف مرند برده شده و از سوی هر پنج نفر مورد تجاوز قرار گرفته است.»
به گفته او، چهار روز پس از ارتکاب جرم، هر پنج متهم «شناسایی و بازداشت» شدند که حکم اعدام آنان پس از تایید در دیوان عالی کشور روز چهارشنبه اجرا شد.
بر اساس اطلاعاتی که تاکنون رسانههای دولتی در ایران و نهادهای حقوق بشری منتشر کردهاند، طی روزهای سهشنبه، چهارشنبه و پنجشنبه (۱۷، ۱۸ و ۱۹ مرداد) دستکم ۱۱ زندانی اعدام شدهاند.
هشدار درباره صدور حکم اعدام برای چهار معترض
علاوه بر اجرای این احکام در دو روز، سازمان حقوق بشری ههنگاو درباره احتمال صدور حکم اعدام برای چهار معترض اهل سنندج هشدار داد.
به گفته ههنگاو «کیوان زندکریمی»، «سردار شاهمرادی»، «آرام آزاد» و «هوشنگ چهار گرگه»، چهار شهروند بازداشت شده در جریان خیزش انقلابی ایرانیان هستند که به «محاربه» متهم شدهاند.
ههنگاو با اشاره به اینکه انتساب چنین اتهامی ممکن است به صدور حکم اعدام منجر شود، تاکید کرد جان این شهروندان محبوس در زندان مرکزی سنندج در معرض خطر جدی است.
صدور و اجرای احکام اعدام در ایران در حالی است که روز سهشنبه ۱۷ مرداد، کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل در بخشی از گزارش سالانه خود از وضعیت حقوق بشر در ایران اعلام کرد در سال ۲۰۲۲ میلادی، ۵۸۲ نفر در سراسر کشور اعدام شدند که در مقایسه با سال قبل از آن با ۳۳۳ نفر اعدام، افزایش ۷۵ درصدی نشان میدهد.
در میان افراد اعدام شده در سال گذشته میلادی، سه کودک نیز حضور داشتند.
کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل یادآور شد مجازات اعدام از سوی جمهوری اسلامی تبدیل به یک سلاح برای ترساندن شهروندان و تولید وحشت در جامعه شده است.
از کل تعداد اعدامها در سال گذشته اما ۲۵۶ مورد برابر با ۴۴ درصد، مربوط به جرایم مرتبط با مواد مخدر بودند که نسبت به سال قبل آن، شش درصد افزایش یافته است.
این ارقام بالاترین نرخ اعدامهای مرتبط با مواد مخدر در ایران از سال ۲۰۱۷ را نشان میدهند.
همچنین در این سال ۱۵ نفر به اتهام جرایم مرتبط با «امنیت» و ۲۸۸ نفر به دلیل «قتل» اعدام شدند و ۱۶ نفر از اعدامشدهها زن بودند.
بر اساس این گزارش، شمار افراد گروههای اقلیت اعدام شده در ایران به طور نسبی بالا باقی مانده است؛ به ویژه برای جرایم مرتبط با مواد مخدر یا مسایل امنیتی.
یک سوم از اعدامشدهها در سال ۲۰۲۲ به اقلیت بلوچ تعلق داشتند که همچنان نیمی از اعدامهای مرتبط با مواد مخدر را تشکیل میدهند.
سازمان حقوق بشر ایران نیز پیشتر گفته بود اقلیتهای اتنیکی در مقایسه با سایر نقاط ایران، با درصد بالاتری در آمار مجازات اعدام حضور دارند به طوری که استان سیستان و بلوچستان با ۳۹ اعدام به ازای هر یک میلیون نفر در سال ۲۰۲۲ دارای بیشترین سرانه اعدام در کشور بوده است.
از سوی دیگر اعدامها در این مناطق «محرمانه» بوده به گونهای که ۹۲ درصد از اعدامها در چهار استان و ۸۸ درصد در سراسر ایران در سال ۲۰۲۲ بدون انتشار گزارشی در رسانههای داخل ایران انجام شده است.
از سوی دیگر در سال ۲۰۲۳ و تنها در ماههای ژانویه و فوریه، حداقل ۹۴ نفر در ایران اعدام شدهاند که نشاندهنده افزایش اعدامها در مقایسه با همان دوره در سال ۲۰۲۲ است.






