هشتگ «نسل‌کشی بلوچ» در برابر اعدام‌ها در ایران؛ «سکوت جهان، چراغ سبز به قتل‌عام حکومت است»

علی بهادری جهرمی در جمع دانشجویان دانشگاه «شهید بهشتی»، در پاسخ به سوالی درباره چرایی فیلترینگ شبکه‌های اجتماعی در کشور گفت که سیاست دولت فعلی «عدم ایجاد مانع در مسیر ارتزاق مردم» است.

این در حالی است که با روی کار آمدن دولت ابراهیم رئیسی از مرداد ماه ۱۴۰۰، میزان سانسور و اختلالات اینترنتی در ایران به بالاترین حد خود رسیده است.

سخنگوی دولت در اظهارات خود ضمن رفع هر گونه مسوولیت از جانب حکومت نسبت به قطع دسترسی ده‌ها میلیون کاربر اینستاگرام و واتس‌اپ در کشور، «ترویج خشونت و تروریسم» را از جمله تخلفات این پلتفرم‌ها عنوان کرد.

او مدعی شد انتشار محتوای «چگونگی ساخت کوکتل مولوتوف» و صحنه بریده شدن گلوی سربازان، جرم تلقی می‌شود و به همین خاطر نیز مردم انتظار برخورد با این موارد را دارند.

بهادری جهرمی همچنین گفت جمهوری اسلامی انتظار دارد شرکت «متا» به‌عنوان مالک پلتفرم‌های اینستاگرام و واتس‌اپ، همان نگاهی را که به کشورهای اروپایی و آمریکایی دارد به جمهوری اسلامی داشته باشد و در ایران نیز دفتری تاسیس کند.

این اولین‌ بار نیست که طرح موضوع همکاری با شرکت‌های پیام‌رسان و شبکه‌های اجتماعی خارجی از سوی مقامات جمهوری اسلامی مطرح می‌شود.

مسوولان حکومت در دوره ریاست‌جمهوری حسن روحانی در توافقی با شرکت تلگرام موفق شده بودند نسخه‌ای از شبکه توزیع محتوای این پیام‌رسان را در خاک کشور ایجاد کنند؛ رویدادی که در ظاهر از امکان تعامل قانونی با شرکت‌های فن‌آوری خارجی خبر می‌داد.

اما با آغاز اعتراضات خیابانی در سال ۱۳۹۶، جمهوری اسلامی خواستار دسترسی به اطلاعات خصوصی کاربران این پیام‌رسان شد. موضوعی که در نهایت موجب خاموش شدن سرورهای تلگرام در کشور و پایان تنها تجربه همکاری نظام با یک شرکت فعال در حوزه رسانه‌های اجتماعی شد.

با همه این‌ها، دولت در حالی انتشار محتوای خشونت‌آمیز در شبکه‌های اجتماعی نظیر اینستاگرام را بهانه فیلترینگ آن‌ها عنوان می‌کند که این پلتفرم‌ها در دوره خیزش انقلابی سال گذشته شدیدترین سخت‌گیری‌ها را نسبت به مطالب منتشر شده از سوی حساب‌های فارسی‌زبان اعمال کردند تا جایی که اردیبهشت ۱۴۰۱ گزارشی درباره احتمال نفوذ جمهوری اسلامی به یکی از شرکت‌های همکار متا در زمینه مدیریت محتوا منتشر شد.

طبق این گزارش، برخی کارمندان ایرانی شعبه آلمان شرکت «تلاس اینترنشنال» که وظیفه نظارت بر محتوای فارسی اینستاگرام را به عهده دارد، استانداردهای تعریف شده از سوی شرکت متا را نه بر اساس روال شفاف بلکه «به سلیقه خود» اعمال کرده‌اند.

اینستاگرام در آن دوره بسیاری از محتواهای حساب‌های ایرانی را بدون دلیل و اخطار قبلی حذف و در مواردی، حساب افراد منتشرکننده را غیرفعال کرد.

جمهوری اسلامی پس از فیلتر کردن اینستاگرام و واتس‌اپ، رفع فیلتر آن‌ها را به آرام شدن شرایط کشور منوط کرد اما حالا و با گذشت حدود یک سال از کشته شدن ژینا (مهسا) امینی به دست نیروهای حکومتی، نه تنها امیدی به رفع مسدودسازی این پلتفرم‌ها نیست، بلکه دسترسی آزاد به اینترنت نیز بیش از هر زمان دیگری محدود شده است.

بر اساس گزارش رسانه‌های ایران، امیرعبداللهیان در دومین سفر رسمی خود به پاکستان در مقام وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در اسلام‌آباد با شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان دیدار کرد.

خبرگزاری ایرنا روز پنج‌شنبه ۱۲ مرداد نوشت: «طرفین درباره روابط ایران و پاکستان، گسترش مناسبات اقتصادی و تجاری به ویژه تقویت مراودات مرزی بحث و تبادل نظر کردند.»

همچنین امیرعبداللهیان در جریان سفر سه روزه خود به پاکستان امروز با بلاول بوتو زرداری، وزیر امور خارجه این کشور دیدار کرد.

دیدار با راجا پرویز اشرف، رییس مجلس، محمد صادق سنجرانی، رییس مجلس سنا و ژنرال عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان هم از دیگر برنامه‌های امیرعبداللهیان در این سفر خواهد بود.

وزیر امور خارجه پاکستان در یک کنفرانس خبری مشترک با امیرعبداللهیان گفت: «به توافقات خوبی در بحث تبادل زندانیان و محکومان دو کشور و همچنین آزادی صیادان و لنج‌های دو طرف دست یافته‌ایم.»

این سفر در حالی انجام شده است که روابط ایران و پاکستان همواره تحت تاثیر درگیری‌های مسلحانه در مرز دو کشور بوده است.

اواخر اردیبهشت، فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی اعلام کرد در یک حمله افراد مسلح در مرز ایران و پاکستان در ایستگاه مرزبانی «مَزه سر» در نزدیکی سراوان در استان سیستان و بلوچستان، پنج مرزبان ایرانی کشته شدند.

مرکز اطلاع‌رسانی فراجا در اطلاعیه‌ای گفت که این افراد قصد ورود به خاک ایران را داشتند اما «پس از درگیری از مرز فرار کردند».

هم‌زمان ناصر کنعانی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، اعلام کرد حمله به مرزبانان ایرانی در سراوان بعد از حضور هیات بلندپایه پاکستان در مراسم افتتاح طرح‌های‌ بازارچه مشترک مرزی، «اقدامی هدفمند» علیه دو کشور است.

این مقام جمهوری اسلامی از پاکستان خواست «در ارتقای امنیت مرزهای مشترک بکوشد».

این حمله در یکی از محروم‌ترین مناطق ایران واقع در نزدیکی مرز پاکستان صورت گرفت و این منطقه اغلب صحنه درگیری بین نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی و افراد مسلح است.

ایرنا اسفند ماه گذشته نیز از کشته شدن دو عضو نیروی انتظامی در یک درگیری در همین منطقه خبر داد.

قبل از آن نیز در حالی که سراوان با کشتار سوخت‌بران بلوچ در مناطق مرزی به وسیله ماموران حکومت ایران دچار ناآرامی شده بود، رسانه‌های دولتی از «حمله مسلحانه» به یک خودروی متعلق به سپاه پاسداران خبر دادند.

طی روزهای پیش از آن و در پی ناآرامی‌ها و اعتراضات شهرهای سیستان و بلوچستان، کاربران رسانه‌های اجتماعی تصاویر و ویدیوهایی از انتقال خودروها و نیروهای نظامی به این منطقه منتشر کرده بودند.

یک هفته قبل از آن، ماموران مرزبانی حکومت ایران ده‌ها سوخت‌بر بلوچ را در منطقه صفر مرزی سراوان هدف تیراندازی‌های خود قرار دادند که دست‌کم ۱۰ نفر کشته و پنج نفر مجروح و بستری شدند.

استانداری سیستان و بلوچستان این تیراندازی را به ماموران کشور پاکستان نسبت داد.

این مرکز روز پنج‌شنبه ۱۲ مرداد گزارش داد زندانیان محبوس در رجایی‌شهر یا همان گوهردشت سابق «در حال انتقال به زندانی دیگر هستند تا این زندان تعطیل شود».

محسنی اژه‌ای علاوه بر دستورش در جلسه شورای اداری استان البرز، در جلسه شورای عالی قوه قضاییه در روز ۲۱ فروردین ماه نیز گفته بود این زندان باید تعطیل شود.

دستور تعطیلی این زندان که سندی زنده از جنایات و اعدام‌های جمهوری اسلامی در دهه ۶۰ و سال ۶۷ است، به گفته ناظران با هدف زدودن رد جنایت‌های دهه ۶۰ در این زندان، کنترل تجمعات مقابل زندان‌ها و ارتباطات زندانیان با خانواده‌هایشان انجام می‌گیرد.

اژه‌ای در همان جلسه به موضوع «امکان انتقال و تغییر وضعیت زندان قزلحصار» نیز که در محدوده شهری کرج است، اشاره کرد.

صدور این دستور فوری در حالی‌ است که به گفته ناظران، انتقال زندان‌ها به خارج از شهرها در چند سال گذشته بارها مطرح شده و جنبه‌ای امنیتی دارد چرا که به دلیل قدیمی بودن زندان‌هایی مانند رجایی‌شهر (گوهردشت)، قوه قضاییه نیاز به زندان‌هایی جدید و امنیتی دارد تا ضمن این که امکان فرار زندانیان در آن‌ها کمتر شود، امکان برقراری تماس تلفنی پنهانی آنان از راه موبایل با خارج از زندان هم وجود نداشته باشد.

کارشناسان می‌گویند سازمان زندان‌ها زیر نظر قوه قضاییه به دنبال ایجاد دکل‌هایی برای انداختن پارازیت روی خطوط تلفن در اطراف زندان‌هاست که چنین شرایطی در محل کنونی زندان‌ها و در داخل شهر، امکان‌پذیر نیست.

از سوی دیگر به نظر می‌رسد مهم‌ترین هدف از این تصمیم، کنترل تجمعات مقابل زندان‌ها باشد که در صورت انتقال ساختمان زندان به خارج از شهر، راحت‌تر اتفاق می‌افتد.

پیش از این شماری از مردم و فعالان حقوق بشر بارها مقابل زندان‌های مختلف تجمع کرده‌اند. از جمله سحرگاه روز ۱۹ دی سال گذشته که گروهی از مردم ساکن کرج همراه با معترضان برای حمایت از محمد قبادلو و محمد بروغنی، دو معترض محکوم به اعدام، دست به برگزاری تجمع مقابل زندان رجایی‌شهر (گوهردشت) زدند.

این تجمع به دنبال انتشار گزارش‌هایی درباره انتقال این دو جوان ۲۲ و ۱۹ ساله به سلول انفرادی با هدف احتمالی اجرای حکم اعدامشان انجام گرفته بود.

از سوی دیگر زندان رجایی‌شهر که پیشتر با نام «گوهردشت» شناخته می‌شد پیشینه‌ای تاریک در نقض حقوق بشر دارد و به گفته ناظران، موزه و سندی زنده از جنایات جمهوری اسلامی علیه زندانیان است.

گوهردشت در دهه ۶۰ و به خصوص تابستان ۶۷ محل اعدام زندانیان سیاسی بود و بر‌پا بودن این زندان در زمان کنونی، یعنی وجود اسناد جنایات حکومت و زنده نگاه داشته شدن نام و یاد قربانیان.

حمید نوری (عباسی) که اکنون به دلیل دست داشتن در اعدام دسته‌جمعی زندانیان عقیدتی-سیاسی ایران در تابستان ۱۳۶۷ در سوئد به حبس ابد محکوم شده نیز در زمان این اعدام‌ها دادیار این زندان بوده است.

رجایی‌شهر (گوهردشت) همچنین در سال‌های گذشته از سوی جامعه بین‌المللی تحریم شده است. از جمله در ۲۲ دی سال ۱۳۹۶ که وزارت خزانه‌داری ایالات متحده آمریکا این زندان را به دلیل ارتباط با نقض حقوق بشر تحریم کرد.

این وزارت‌خانه در خبر تحریم رجایی‌شهر (گوهردشت)، آن را مکانی برای نگهداری معترضان به حکومت خواند و بر موارد نقض حقوق بشر در این زندان مانند دسترسی نداشتن به خدمات پزشکی و وکیل، آزار جنسی و اعدام‌های غیرقانونی تاکید کرد.

اتحادیه اروپا نیز در فروردین ۱۴۰۰ زندان رجایی‌شهر (گوهردشت) را همراه با دو زندان دیگر در ایران به علت «نقض حقوق بشر و کشتار و سرکوب معترضان در آبان ۹۸» تحریم کرد.

مجتهدزاده روز پنج‌شنبه ۱۲ مرداد به وب‌سایت رویداد۲۴ گفت: «مثلا در موضوع طاقچه، شهروندان زیادی اشتراک داشتند و همه این شهروندان نه علیه طاقچه، بلکه علیه نهاد‌هایی که دست به چنین کاری زدند می‌توانند دست به شکایت بزنند. اما نگاه این آقایان چیز دیگری است و قانون را مسخره کرده‌اند و وقتی از قانون صحبت می‌کنیم آن‌ها می‌خندند.»

او با هشدار به حکومت که اقداماتش حقوقی نیست و بیشتر جنبه تسویه حساب دارد گفت آقایان سلیقه خودشان را به اسم قانون به خورد مردم می‌دهند: «کسانی که دست به چنین کار‌هایی می‌زنند نه از قانون سر در می‌آوردند و نه چیزی از بازدارندگی متوجه می‌شوند. آن‌ها فقط سلیقه‌هایشان را به اسم قانون به خورد مردم می‌دهند.»

این وکیل دادگستری افزود: «زمانی که بحث تسویه حساب است متاسفانه نگاه قانونی وجود ندارد و هر چه ما روضه قانون بخوانیم و از بی‌قانونی بگوییم، تاثیری ندارد.»

پیشتر و در پی اعمال محدودیت‌های حکومتی علیه پلتفرم‌های فروش آنلاین نظیر طاقچه در ارتباط با حجاب اجباری، فعالان صنفی کسب‌وکارهای اینترنتی هشدار داده بودند تداوم چنین محدودیت‌هایی پیامدهای وخیمی از جمله افزایش مهاجرت استارتاپ‌ها از ایران را به دنبال خواهد داشت و «واکنش علنی نشان خواهند داد».

وب‌سایت انتخاب روز دوشنبه نهم مرداد نوشت مهاجرت کسب و کار‌های استارتاپی طی ماه‌های اخیر افزایش قابل توجهی داشته است.

بر اساس این گزارش، برخورد‌های تند با استارتاپ‌ها و کاهش سرعت اینترنت نیز روند تمایل به مهاجرت را بیشتر کرده و با ادامه این وضعیت و مهاجرت نیروکار فعال به خارج از کشور، خدمات استارتاپی در داخل افت قابل توجهی تجربه می‌کند و دولت نیز توانایی جبران آن را ندارد.

رضا الفت‌نسب، دبیر انجمن کسب‌وکارهای اینترنتی، به این وبسایت گفت: «با توجه به اتفاقاتی که در یک سال اخیر رخ داده است، همچنین اتفاقاتی که این روز‌ها بابت موضوع حجاب می‌بینیم و با توجه به اینکه بسیاری از این کسب و کار‌ها از سوی افرادی هدایت می‌شود که جوان هستند، تصور می‌شود ادامه‌ این نوع برخورد‌ها منجر به دلسردی خواهد شد.»

روز یک‌شنبه نیز حسین اسلامی، رییس هیات مدیره نصر تهران در توییتر نوشت: «این نحوه برخورد با کسب‌وکارهای اقتصاد دیجیتال و تعلیق یا پلمب برخی کسب‌وکارها به دلیل کشف حجاب، به هیچ وجه منطقی و قابل قبول نیست.»

او افزود: «سکوت در فضای رسانه‌ای بیش از این دیگر جایز نیست. واکنش علنی نشان خواهیم داد.»

پیش از این انجمن تجارت الکترونیک تهران در گزارشی با اشاره به پیامدهای محدودیت‌های اینترنتی در ایران بر کسب و کار و اقتصاد نوشت که اینترنت ایران در بین ۱۰۰ کشور با بیشترین تولید ناخالص ملی، پس از میانمار دومین اینترنت پر اختلال و پس از چین، دومین اینترنت محدود دنیا است.

آماده‌سازی دولت برای آب‌گیری یک سد دیگر و نابودی مناطق حفاظت‌شده

در حالی‌ که به اعتقاد کارشناسان، کمبود آب و برق و انرژی در ایران ناشی از «نبود یا سوءمدیریت» است، رسانه‌ها خبر از ساخت یک سد دیگر بدون در نظر گرفتن ملاحظات زیست‌ محیطی می‌دهند.

سازمان محیط‌ زیست می‌گوید مجوز سد «خرسان ۳» در سال ۹۶ و بدون تاییدیه این سازمان صادر شده و اکنون در مرحله آب‌گیری قرار دارد.

در صورت آب‌گیری این سد، ۱۷۰ هکتار از اراضی مناطق حفاظت شده دنا، شامل ۳۷ هزار اصله درخت و ۲۴ روستا در دو استان زیر آب می‌روند.

تلاش حکومت برای آب‌رسانی به مناطقی از ایران که تحت تاثیر خشکسالی و کم‌آبی قرار دارند با ساخت سدهای بیشتر در شرایطی است که به گفته کاوه مدنی، رییس اندیشکده آب سازمان ملل، مدیران جمهوری اسلامی با سدسازی غلط و مدیریت نادرست، باعث وضعیت کنونی شده‌اند.

مدنی روز چهارشنبه هم در توییتر خود درباره تعطیلی دو روزه و ورشکستگی «آبی، برقی و گازی» کشور نوشته بود: «صدها سد هم اگر ساخته باشی، بدون مدیریت درست، در نهایت آب کم می‌آید. مشکل ورشکستگی آبی و برقی و گازی ایران با تعطیل کردن درست نمی‌شود. همان‌طور که مشکل گرد و غبار و آلودگی هوا با تعطیلی حل نشد.»

هم‌زمان با این اتفاق، واکنش‌ها و همچنین تبعات قطع برق به دلیل کمبود انرژی و تعطیلی سراسری کشور به بهانه «گرما» ادامه دارد.

از بین رفتن نیمی از مرغ‌های ۴۰ روزه در اثر گرمازدگی

روز پنج‌شنبه ۱۲ مرداد محمدرضا متقی، رییس شبکه دامپزشکی گناباد خبر داد که قطع ناگهانی برق و گرمای هوا موجب تلف‌ شدن هشت هزار و ۵۰۰ قطعه مرغ در یک واحد پرورش مرغ گوشتی این شهرستان شده است.

به گفته متقی، نیمی از مرغ‌های ۴۰ روزه این واحد در اثر گرمازدگی و نبود تهویه بر اثر قطع برق از بین رفته‌اند.

مقاومت کسبه در برابر تعطیلی اجباری مغازه‌هایشان

در ادامه تردید شهروندان نسبت به علت اصلی تعطیلی سراسری در روزهای چهارشنبه و پنج‌شنبه، گزارش‌هایی از مقاومت شماری از کسبه در تهران در برابر تعطیلی اجباری مغازه‌هایشان منتشر شده است.

کاسبان به دلیل اجاره‌های کلان و دیگر هزینه‌ها، حاضر به تحمل زیانی نیستند که تعطیلی هر روز کسب و کارشان بر آنان وارد می‌کند اما بر اساس گزارش‌ها، ماموران امنیتی در برخی نقاط پایتخت با توسل به زور و خشونت آنان را وادار به بستن مغازه‌هایشان در دو روز تعطیلی سراسری کرده‌اند.

شماری از کاربران شبکه‌های اجتماعی می‌گویند از کار افتادن چند نیروگاه برق و نگرانی حکومت از پیامدهای امنیتی این رخداد، دلیل اصلی تصمیم دولت برای تعطیلات سراسری دو روزه با عنوان «گرمای هوا» است.

آیا واقعا تعطیلی مملکت به‌واسطه کمبود برق بود؟

صادق زیباکلام، مدرس علوم سیاسی هم به این واکنش‌های عمومی درباره تعطیلی دو روزه پرداخت و در اینستاگرام خود نوشت: «آیا واقعا تعطیلی مملکت به‌واسطه کمبود برق بوده؟ یا خبر‌های دیگری بوده؟»

او در ادامه یادآور شد: «کاش مسوولان از پشت حجاب غرور و خودبزرگ‌بینی‌شان بیرون می‌آمدند و از خود می‌پرسیدند که چرا مردم نسبت به‌ آن‌ها این‌قدر بی‌اعتماد شده‌اند؟»

تعطیلی کشور، مساله برق را حل نمی‌کند

انصاف‌نیوز روز پنج‌شنبه در همین زمینه به نقل از حمیدرضا صالحی، دبیر کل فدراسیون صادرات انرژی نوشت که تعطیلی، «مساله تولید برق» را حل نمی‌کند.

این فعال صنفی، تعطیلی سراسری را با مساله تولید برق مرتبط دانست و گفت: «افزایش گرما به صنعت برق فشار می‌آورد و مجبوریم موتور کشور را خاموش کنیم تا فشار از صنعت برداشته شود اما تعطیلی یک راه‌حل دائمی نیست.»

به گفته صالحی، باید از قبل برای «رشد مصرف» فکر می‌شد و قراردادهایی برای تولید چند هزار مگاوات برق به امضا می‌رسید تا امروز به مشکل برنخوریم اما در سال‌های گذشته به دلیل «کاهش درآمدهای نفتی دولت»، توسعه صنعت برق در فهرست پروژه‌های عمرانی قرار نگرفته است.

ضرر هفت میلیاردی اقتصاد ایران از نبود برق در هر سال

او همچنین با اشاره به «ناترازی» بین نیاز به برق در کشور و توان تولید، یادآور شد: «هر سال بالغ بر شش تا هفت میلیارد دلار از کیک اقتصاد ایران به دلیل نبود برق کم می‌شود.»

در شراط کمبود انرژی، دولت معمولا برق برخی صنایع را قطع یا جیره‌بندی می‌کند؛ موضوعی که صالحی به آن اشاره کرد و گفت: «دائما می‌گویند مردم نگران نباشید، برق خانه‌تان را قطع نمی‌کنیم اما برق خانگی از نوع مصرفی و برعکس، برق صنایع "ثروت‌آفرین" است.»

روز چهارشنبه نیز روزنامه پیام ما به نقل از منابع خود که نزدیک به وزارت نیرو هستند، نوشت: «شدت گرمای هوا و افزایش مصرف برق در روزهای گذشته باعث شده تا نیروگاه‌های برق‌آبی سدهای کارون سه و چهار بیش از ظرفیت عرفی برق تولید کنند.»

بر اساس این گزارش، این نیروگاه‌ها گاهی بیش از ۲۰ ساعت در شبانه‌روز هم برق تولید کرده‌اند و به همین دلیل با «اُفت منابع آبی» روبه‌رو شده‌اند و از همین رو، این دو نیروگاه «فعلا از مدار تولید خارج شده‌اند».

ترافیک سنگین در جاده چالوس هم‌زمان با تعطیلی دو روزه به‌خاطر گرما

با وجود این واکنش‌ها برخی مقامات از جمله وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و وزارت کشور می‌گویند احتمال تداوم تعطیلی‌ها در صورت «گرم‌تر شدن هوا» وجود دارد.

حسن نوری، معاون سازمان اورژانس کشور نیز روز پنج‌شنبه هشدار داد در پی افزایش دمای هوا در ایران «همه مردم» در خطر گرمازدگی قرار دارند.

او گفت: «برخی گروه‌ها مثل مادران باردار، نوزادان و شیرخواران به این دلیل که آب بدنشان بالاست و سالمندان به دلیل اینکه بیماری دارند، در برابر گرما حساس‌ترند.»

اما هشدارها درباره گرمازدگی و دیگر مشکلات ناشی از افزایش دمای هوا از سوی بسیاری از شهروندان به دلیل بی‌اعتمادی به حکومت جدی گرفته نمی‌شود.

بر اساس گزارش فرمانداری چالوس، بسیاری از شهروندان در ایران با اعلام تعطیلی روزهای چهارشنبه و پنج‌شنبه، بی‌اعتنا به هشدارها، با هدف تفریح راهی مناطق شمالی کشور شدند.

بر همین اساس، «ترافیک سنگین» در جاده چالوس گزارش و بیش از ۹۰ درصد واحدهای اقامتی هم در این منطقه تکمیل ظرفیت شده‌اند.