مطالعه جدید محققان در دانشگاههای هاروارد و واشینگتن نشان میدهد با توجه به شتاب گرفتن بحران تغییرات اقلیمی، سطح گرمای خطرناکی که در تابستان امسال بخشهایی از نیمکره شمالی را سوزاند، سراسر جهان را تا سال ۲۱۰۰ میلادی بین سه تا ۱۰ برابر بیشتر تحت تاثیر قرار میدهد.
بر اساس این مطالعه، پیشبینی میشود که این افزایش گرما در کشورهای عرض جغرافیایی مانند آمریکا، چین، ژاپن و کشورهای اروپای غربی اتفاق بیفتد.
به عنوان مثال، پیشبینی میشود که شیکاگو تا سال ۲۱۰۰ شاهد افزایش ۱۶ برابری امواج گرمای خطرناک باشد.
رجب طیب اردوغان یک روز پس از سخنان خود درباره ادامه «عملیات ویژه» ترکیه در کریدوری به عمق ۳۰ کیلومتر در خاک سوریه، گفت که این کشور «قاطعانه با تروریسم» مبارزه خواهد کرد.
رئیسجمهوری ترکیه روز جمعه چهارم شهریور در یک سخنرانی گفت: «به کسانی که به دنبال تجزیه وطن ما و از بین بردن دولتمان هستند، رحم نخواهیم کرد.»
اردوغان روز پنجشنبه نیز گفته بود «عملیات ویژه» ترکیه «بر اساس اولویت امنیتی کشور» ادامه خواهد یافت و «ممکن است یک شب ناگهان و در هر جایی اقدام کنیم.»
او تأکید کرده بود: «بار دیگر به تمام جهان اعلام میکنم مبارزه ما تا زمانی که مرزهای جنوبی کشورمان را با کریدوری به عمق ۳۰ کیلومتری امن نکنیم، پایان نخواهد یافت.»
آنکارا کُردهای شمال سوریه را که متحد آمریکا هستند، شاخهای از حزب کارگران کردستان ترکیه و یک گروه «تروریستی» میداند.
او بر برنامه خود برای حمله به شمال سوریه تأکید دارد.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، ۲۸ تیر در دیدار با رجب طیب اردوغان، رئیسجمهوری ترکیه، حمله این کشور به شمال سوریه را به ضرر منطقه خواند.
با این حال اردوغان در بازگشت از ایران به ترکیه، بار دیگر تأکید کرد تا زمانی که نگرانیهای امنیتی آنکارا در مورد نیروهای کرد شمال سوریه برطرف نشود، حمله جدید ترکیه به این منطقه در دستور کار خواهد بود.
ترکیه همچنین از دو سال پیش بارها شمال عراق را هدف حملههای هوایی قرار داده است. آنکارا دلیل این حملات را هدف قرار دادن مواضع حزب کارگران کردستان (پکک) ذکر کرده است.
در هفتههای اخیر همچنین گزارشهایی درباره احتمال عادیسازی روابط ترکیه و سوریه منتشر شده است.
اردوغان هفته گذشته در پاسخ به سوالی درباره مذاکرات احتمالی با سوریه گفته بود دیپلماسی هرگز نمیتواند به طور کامل قطع شود.
از سوی دیگر مولود چاووشاوغلو، وزیر امور خارجه ترکیه، روز چهارشنبه با سالم المصلت، رئیس ائتلاف ملی، بدر جاموس، رئیس کمیته مذاکرات و عبدالرحمن مصطفی، نخستوزیر دولت انتقالی سوریه دیدار کرد.
چاووشاوغلو در توئیتر خود نوشت که ترکیه از مشارکت مخالفان در روند سیاسی در چارچوب قطعنامه ۲۲۵۴ شورای امنیت سازمان ملل حمایت میکند.
قطعنامه ۲۲۵۴ شورای امنیت سازمان ملل متحد که در سال ۱۳۹۴تصویب شد، خواستار مذاکرات بین نمایندگان گروههای مخالف حکومت بشار اسد و مقامهای دولت سوریه برای تشکیل دولت انتقالی شده است.
چاووشاوغلو همچنین از برقرار شدن دوباره روابط سرویسهای اطلاعاتی دمشق و آنکارا و دیدارهایی میان فرماندهان این سرویسها خبر داد.
وزیر امور خارجه ترکیه روز سهشنبه نیز گفت که آنکارا هیچ پیششرطی برای گفتوگو با سوریه ندارد اما هر گفتوگویی که انجام گیرد باید با محوریت مسأله امنیت مرزی باشد.
برخی تحلیلگران اما سخنان اردوغان و مقامهای دولت او را حرکتی در راستای جلب نظر شرکتکنندگان در انتخابات سال آینده ترکیه دانستهاند.
در همین حال روسیه مدتی است برای نزدیک کردن ترکیه و سوریه به یکدیگر کوشیده و ولادیمیر پوتین، رئیسجمهوری روسیه، پیشنهاد داده است دو کشور در نواحی مرزی خود با یکدیگر همکاریهایی داشته باشند.
اما سکوت واشینگتن در زمزمههای نزدیکی دولت ترکیه به سوریه به نگرانی کُردها دامن زده است.
آمریکا در هفتههای گذشته اشاره چندانی به قتلهای هدفمند اعضای ارشد نیروهای دموکراتیک سوریه و حزب کارگران کردستان به دست ترکیه در شمال سوریه که با حملات پهپادی صورت گرفت، نکرده است.
همزمان با ادامه ابراز نگرانیها درباره وضعیت نیروگاه اتمی زاپروژیا در اوکراین، روز جمعه چهارم شهریور، نمایندگان ترکیه با نمایندگان سوئد و فنلاند درباره پیوستن این دو کشور به ناتو و مواضع آنکارا دیدار خواهند کرد.
نمایندگان ترکیه، سوئد و فنلاند امروز در هلسینکی، پایتخت فنلاند، برای گفتوگو در مورد گسترش ناتو به شمال اروپا ملاقات خواهند کرد.
اعلام شده است که ریاست هیأت ترکیه را سدات اونال، معاون وزیر امور خارجه و ابراهیم کالین، مشاور ارشد سیاست خارجی رئیسجمهوری بر عهده دارند.
در تیر ماه و پس از آن که آنکارا در یادداشت تفاهمی سهجانبه با هلسینکی و استکهلم، مخالفت خود را با پیوستن فنلاند و سوئد به ناتو کنار گذاشت، روند رسمی پیوستن این دو کشور به سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) آغاز شد.
برای اجرای این تفاهمنامه، سه کشور یک ساز و کار مشترک دائمی با حضور کارشناسان وزارت امور خارجه، کشور و دادگستری و همچنین سرویسهای اطلاعاتی و نهادهای امنیتی خود ایجاد کردند.
خواسته ترکیه برای کنار گذاشتن مخالفت خود این بود که فنلاند و سوئد از شبهنظامیان کُرد که در این کشورها حضور دارند حمایت نکنند و منع واردات فروش برخی سلاحها را به ترکیه لغو کنند.
از ۳۰ عضو ناتو، ۲۳ عضو تا کنون عضویت این فنلاند و سوئد در این ائتلاف نظامی را در پارلمانهای خود تصویب کردهاند.
ترکیه اما برای میانجیگری میان روسیه و اوکراین هم اقدامات گستردهای انجام داده که از جمله آنها انعقاد تفاهمنامه انتقال غلات اوکراین بین طرفین در استانبول و با حضور دبیر کل سازمان ملل متحد بود.
روز جمعه در ادامه ابراز نگرانیها از وضعیت نیروگاه زاپروژیا، اوکراین اعلام کرد که شش راکتور این نیروگاه همچنان از شبکه برق اوکراین قطع هستند. روسیه اما این موضوع را رد کرد و روز جمعه چهارم شهریور، بار دیگر اوکراین را متهم کرد که نیروگاه اتمی زاپروژیا را دو بار در روز گلولهباران میکند.
در مقابل اوکراین روسیه را به گلولهباران این نیروگاه و جدا کردن آن از شبکه برق اوکراین متهم کرده است.
امانوئل مکرون، رئیسجمهوری فرانسه اما نسبت به استفاده از تأسیسات هستهای غیرنظامی به عنوان ابزار جنگی در اوکراین هشدار داد.
نیروگاه هستهای زاپروژیا از بزرگترین نیروگاههای هستهای در اروپا و نهمین نیروگاه بزرگ هستهای در جهان است.
در شرایط عادی این نیروگاه تولید یکپنجم برق مصرفی در اوکراین و تقریبا نیمی از انرژی تولید شده تأسیسات هستهای اوکراین را بر عهده دارد.
دبیر کل و دیگر مقامات سازمان ملل خواستار خروج نیروهای نظامی روسیه از محدوده این نیروگاه شدهاند اما روسیه این درخواست را رد کرده است.
رافائل گروسی، مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، از رایزنی با مقامهای روسیه برای بازدید بازرسان آژانس از این نیروگاه خبر داده و نسبت به پذیرفته شدن این موضوع از سوی روسیه، ابراز امیدواری کرده است.
میشل باشله، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، بار دیگر وعده داد گزارش رفتار چین با اقلیت اویغور در سین کیانگ را تا پایان دوره مسئولیت خود منتشر کند. او از «فشارهای فوقالعاده» برای «منتشر کردن یا منتشر نکردن» این گزارش خبر داد.
پیش از این نیز چندین بار وعده انتشار این گزارش داده شده بود اما انتشار آن به تعویق افتاده است.
باشله دلیل تأخیر دوباره در انتشار گزارش را «ضمیمه کردن اطلاعات دریافت شده از دولت چین» ذکر کرد.
پیش از این کشورهایی از جمله کره شمالی، ونزوئلا و کوبا خواستار منتشر نشدن این گزارش شده بودند و در مقابل، باشله به نداشتن قاطعیت کافی در مقابل چین متهم شد.
میشل باشله، دیپلمات شیلیایی و رئیسجمهوری سابق شیلی است که از سپتامبر سال ۲۰۱۸ میلادی به عنوان کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل فعالیت دارد. او در دوره دیکتاتوری پینوشه تحت تعقیب و پیگرد بوده، شکنجه شده و ناگزیر به فرار از شیلی شده است.
او که برای انتخاب دوباره در مقام کمیسر عالی حقوق بشر نامزد نشده، وعده داده است گزارش رفتار چین با اویغورها را تا پیش از پایان دوره مسئولیتش منتشر کند.
باشله در خرداد ماه به شهرهای کاشغر و اورومچی در سینکیانگ سفر کرد.
یک گروه ۴۰ نفره از سیاستمداران ۱۸ کشور این سفر را یک «یک تور نمایشی» خواندند.
پس از این سفر، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل اعلام کرد نتوانسته با هیچیک از اویغورهای زندانی یا خانوادههای آنها گفتوگو کند.
او در عین حال گفت که چین به او اطمینان داده بازداشتگاهها برچیده شده است. این سخنان اعتراض شدید ایغورها را به دنبال داشت.
استان سینکیانگ در شمال غربی چین عمدتا مسلماننشین است.
نهادهای حقوق بشری بر این باورند که دولت چین بیش از یک میلیون مسلمان که عمدتا از ساکنان این استان هستند را به اردوگاه منتقل کرده است.
بر اساس گزارشهای فعالان حقوق بشر، اویغورها به کار اجباری در اردوگاهها واداشته میشوند و زنان اویغور به اجبار عقیم میشوند.
همچنین هزاران کودک اویغور را در این منطقه از والدینشان که به زور به اردوگاهها، زندانها و دیگر بازداشتگاههای چین برده شدهاند، جدا کردهاند.
مهرزاد زارعی، پدر آراد از جانباختگان پرواز اوکراینی، راهپیمایی اعتراضی خود را پس از ۱۶ روز و پیمودن بیش از ۴۰۰ کیلومتر از تورنتو تا اتاوا، پایتخت کانادا به پایان رساند و به همراه دو نماینده دیگر از خانوادههای دادخواه در پارلمان کانادا با نماینده نخستوزیر این کشور دیدار کردند.
نمایندگان خانوادههای کشتهشدگان هواپیمای اوکراینی در این دیدار نامه درخواستهای خود را به نماینده نخستوزیر کانادا تحویل دادند.
در این نامه از نخستوزیر کانادا سئوال شده که چرا این کشور سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار نداده است.
مهرزاد زارعی پس از پایان راهپیمایی ۱۶ روزه خود در جمع بزرگی از دادخواهان پرواز اوکراینی که در مقابل پارلمان کانادا تجمع کرده بودند، گفت: «عوامل جمهوری اسلامی در کانادا برای جلوگیری از دادخواهی خانوادههای جانباختگاندر حال تلاش هستند.»
نمایندگان خانوادههای دادخواه پرواز اوکراینی که در برخی از مسافتهای این راهپیمایی، مهرزاد زارعی را همراهی کردهاند، تاکید کردهاند که می خواهند به طور مستقیم با نخستوزیر جاستین ترودو صحبت کنند.
حامد اسماعیلیون که در جلسه یک ساعته با نماینده نخستوزیر کانادا حضور داشت گفت در این نشست خواستههایی از جمله قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی، تحریم هدفمند مقامهای جمهوری اسلامی و ارجاع این پرونده به سازمان بینالمللی هوانوردی، ایکائو، مطرح شد.
اسماعیلیون گفت: مهرداد زارعی در بدو رسیدن به اتاوا قصد داشت در مقابل پارلمان کانادا تحصن کند، اما پس از صحبت با نماینده نخستوزیر قرار شد در صورتی که تا چهارم اکتبر، مصادف با هزارمین روز از گذشت این فاجعه، خواستههای مطرح شده برآورده نشوند، به نشانه اعتراض دست به تحصن بزند.
پیشتر در روز پنجشنبه، خانوادههای دادخواه پرونده پرواز اوکراینی تجمع دیگری را با حضور مهرزاد زارعی در مقابل سفارت پیشین ایران در اتاوا برگزار کردند و طی بیانیهای تاکید کردند تا زمانی که جمهوری اسلامی در قدرت است، اجازه بازگشایی سفارت ایران را در کانادا نخواهند داد.
دولت کانادا روز چهارشنبه در پاسخ به ایران اینترنشنال درباره راهپیمایی اعتراضی مهرزاد زارعی گفت: اتاوا به این نتیجه رسیده که مذاکره با جمهوری اسلامی بی فایده است و اکنون به دنبال راههای قانونی بینالمللی برای حل و فصل این پرونده است.
پرواز پیاس-۷۵۲ هواپیمایی اوکراین اینترنشنال، بامداد چهارشنبه ۱۸ دی ماه سال ۹۸ دقایقی پس از پرواز هدف موشکهای سپاه پاسداران قرار گرفت و همه ۱۷۶ سرنشین آن کشته شدند.
استفان دوجاریک، سخنگوی دبیر کل سازمان ملل، به ایران اینترنشنال گفت مشکلات زیادی در روند احیای برجام وجود دارد اما امیدواریم همه طرفها به توافق نظر برسند. دوجاریک همچنین بر ضرورت تلاش طرفهای مذاکرهکننده برای احیای این توافق تاکید کرد.
دوجاریک پنجشنبه پس از گفتوگوی تلفنی آنتونیو گوترش، دبیر کل سازمان ملل، و وزیر خارجه ایران به مریم رحمتی، خبرنگار ایران اینترنشنال، گفت: «طبق نظر گوترش، بسیار مهم است طرفهای برجام برای ازسرگیری این توافق تلاش کنند.»
دوجاریک افزود: «مسائل و مشکلات زیادی در ارتباط با مذاکرات وجود دارد اما امیدواریم همه طرفها به توافق نظر برسند.»
او خاطرنشان کرد گوترش و امیر عبداللهیان در تماس خود درباره مذاکرات احیای برجام، موضوعات پادمانی و ضرورت اجماع درباره معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای صحبت کردند.
به گزارش رسانههای ایران، امیر عبداللهیان در این تماس ضمن تاکید بر عزم ایران برای رسیدن به توافق، خاطرنشان کرد که جمهوری اسلامی برای احیای برجام هیچ عجلهای ندارد.
امیر عبداللهیان پنجشنبه همچنین با همتای قطری خود درباره مذاکرات احیای برجام گفتوگو کرد.
در حالی که مقامهای جمهوری اسلامی اعلام کردهاند که در حال بررسی دقیق پاسخ آمریکا به نظرات ایران درباره متن توافق احیای برجام هستند، جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، روز پنجشنبه پاسخ آمریکا به نظرات ایران را «بسیار منطقی» ارزیابی کرد.
از سوی دیگر، محمد مرندی، مشاور تیم مذاکرهکننده ایران، روز پنجشنبه گفت: «اکنون نمیتوانم وارد جزئیات شوم، اما ایده پاسخ قاطعانه از سوی آمریکا نادرست است. ایران در چند ماه گذشته و همچنین در روزهای اخیر دستاوردهای زیادی داشته است. وقتی این فصل بسته شد، برای همه روشن خواهد شد.»
نور نیوز، وابسته به شورایعالی امنیت ملی، نیز در توییتی نوشت اظهار نظرها در پی پاسخ آمریکا به پیشنهادات جمهوری اسلامی «یا کذب بوده و یا غیردقیق و مبتنی بر گمانهزنی» است.
نورنیوز خاطرنشان کرد ایران بررسی پاسخ آمریکا را آغاز کرده و تاکید کرد در این بررسیها «مبنای غیرقابل تغییر خطوط قرمز اعلام شده و منافع مردم ایران است.»
از سوی دیگر، میخائیل اولیانوف، نماینده روسیه در مذاکرات احیای برجام، گفت: «هرگونه پیشنهاد جدید برای پیشنویس، مذاکرات را بهطور واقعبینانه طولانی میکند. ممکن است مایه تاسف باشد، اما طرفهای برجام این حق را دارند که درخواستهایی برای تغییرات در متن داشته باشند و باید صبور باشیم.»
ودانت پاتل، معاون سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، در نشست خبری خود تاکید کرد:«تا زمانی که برجام احیا نشود، آمریکا با قدرت به اعمال تحریمهای جمهوری اسلامی و محدود کردن صادرات نفت ایران و تلاشهای این کشور برای دور زدن تحریمها ادامه خواهد داد.»
داوید برنهعا، رییس موساد، روز پنجشنبه احیای احتمالی برجام را یک «فاجعه استراتژیک» خواند و گفت آمریکا برای احیای توافقی تلاش میکند که نهایتا بر این «دروغ» بنیاد شده که فعالیتهای هستهای ایران را مسالمتآمیز قلمداد میکند.
رییس موساد تاکید کرد اسرائیل تعهدی در قبال توافق هستهای احتمالی ندارد و هر اقدامی را که برای خنثی کردن تهدید هستهای ایران مناسب بداند انجام خواهد داد.
او در عین حال خاطرنشان کرد با توجه به نیازهای ایران و آمریکا این توافق «غیرقابل اجتناب» به نظر میرسد.
پیشتر در روز پنجشنبه، یائیر لاپید، نخست وزیر اسرائیل، تأثیر سفر مشاور امنیت ملی این کشور به واشینگتن را بر مواضع آمریکا در ارتباط با احیای برجام «مثبت» خواند و از پذیرش بخش زیادی از خواستههای تلآویو درباره توافق اتمی با ایران از سوی ایالات متحده آمریکا خبر داد.
وبسایت اکسیوس نیز به نقل از سه مقام اسرائیلی خبر داد نگرانیهای مقامهای این کشور درباره امتیازات احتمالی داده شده از سوی آمریکا به ایران در مذاکرات احیای برجام، پس از دیدار مشاور امنیت ملی اسرائیل با مقامهای آمریکا کاهش یافته است.
آسوشیتد پرس به نقل از دیپلماتهای آگاه گزارش داد یکی از نگرانیهایی که مقامهای اسرائیلی در ارتباط با احیای برجام به آمریکا ابراز کردهاند این است که احیای احتمالی این توافق به افزایش همکاریهای ایران و روسیه منجر شود، از جمله اینکه انرژی روسیه از طریق ایران صادر شود.
در حالی که جمهوری اسلامی در روند احیای برجام خواستار توقف تحقیقات آژانس بینالمللی انرژی اتمی درباره مواد هستهای اعلام نشده در سایتهای ایران شده، رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی، در مصاحبه با شبکه فرانس ۲۴ تاکید کرد که ایران هنوز توضیح روشنی درباره سایتهای مشکوک خود نداده است.
رافائل گروسی گفت در صورت دسترسی دوباره بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به تاسیسات اتمی ایران آنان میتوانند فعالیتهای انجام شده در مدتی که دسترسی وجود نداشت را تشخیص دهند.