جان بولتون به ایران‌اینترنشنال:درصورت احیای برجام، احتمال جنگ ایران و اسرائیل بیشتر می‌شود

از سوی دیگر، آسوشیتدپرس گزارش داد که هنوز نشانه‌ای از صدور احتمالی حکم بازداشت برای هیچ‌یک از ۱۷ خدمه هواپیما که پنج نفر آنها ایرانی هستند، وجود ندارد.

پیشتر آنیبال فرناندز، وزیر امنیت آرژانتین، درباره پنج خدمه ایرانی هواپیمای توقیف شده در این کشور گفت یکی از آنان، غلامرضا قاسمی، از بستگان احمد وحیدی، وزیر کشور ایران است. وحیدی پیشتر به عنوان فرمانده وقت نیروی قدس در بمب‌گذاری آمیا نقش داشته و حکم جلب بین‌المللی او صادر شده است.

فرناندز روز دوشنبه به شبکه تی‌ان گفت که نام غلامرضا قاسمی با نام یکی از اعضای سپاه پاسداران و همچنین مدیر یک شرکت مرتبط با نیروی قدس مطابقت دارد.

او افزود: «تعداد خدمه این پرواز که نام آنها گزارش و ثبت شده بود کمتر از سرنشینان این هواپیما بوده است و تعداد فعلی نیز رقمی غیرمعمول برای یک هواپیمای باری است.»

وزیر امنیت آرژانتین گفت: «تمامی خدمه هواپیمای توقیف شده در یک هتل اسکان یافتند، شهروندان ونزوئلایی آزادند که هر وقت خواستند بروند اما اتباع ایرانی فقط حق تردد در بوئنوس‌آیرس را دارند.»

وزارت امنیت آرژانتین روز شنبه از توقیف این بویینگ ۷۴۷ تحت تحریم آمریکا در یک فرودگاه شهر بوئنوس‌آیرس خبر داده بود. طبق گزارش‌ها، این هواپیما متعلق به شرکت هواپیمایی ماهان و در اجاره ونزوئلا بوده است.

با این حال، شرکت هواپیمایی ماهان روز یک‌شنبه ارتباط خود را با این هواپیمای توقیف شده در آرژانتین رد کرد.

از سوی دیگر، رسانه اسرائیل هیوم اسامی و شماره‌های پاسپورت خدمه‌های ایرانی این هواپیما را که متهم به عضویت در نیروی قدس سپاه پاسداران هستند، منتشر کرد. طبق این گزارش، محمد خسروی عراق، غلامرضا قاسمی، مهدی موسلی، سعید ولی زاده و ابوالباسط محمدی نام‌های این پنج خدمه ایرانی است.

طبق گزارش‌ وب‌سایت خبری لاپنزا دلارا، این پرواز از مکزیک آمده بود و برخی خدمه آن با نیروی قدس سپاه پاسداران مرتبط هستند.

پرایس در نشست خبر سه‌شنبه خود با اشاره به اینکه که ایالات‌متحده و ایران از طریق انریکه مورا، معاون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در تماس غیرمستقیم هستند گفت آمریکا و اروپا منتظر «پاسخ سازنده ایران درباره احیای برجام و رها کردن موضوعات فرابرجامی» هستند.

این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، سه‌شنبه در گفت‌وگو با شبکه العربیه گفت مذاکرات آژانس با ایران به «بن‌بست» رسیده است.

گروسی هشدار داد: «تشدید تنش‌ها به هیچ طرفی در مذاکرات احیای برجام کمک نمی‌کند.»

مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی گفت: «ایران با حذف دوربین‌های نظارتی در تاسیسات هسته‌ای کار ما و همچنین شفافیت را تضعیف می‌کند.»

او خاطرنشان کرد که ایران در حال ساختن توانایی‌های هسته‌ای خود است اما به آستانه ساخت بمب نرسیده است.

گروسی تاکید کرد یافتن آثار اورانیوم در تاسیسات ایران، یک موضوع فنی است، نه سیاسی و متهم کردن آژانس به سیاسی‌کاری بخشی از بازی فشار از سوی جمهوری اسلامی است.

پیشتر حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران، با تاکید بر اینکه جمهوری اسلامی هیچ‌گاه از میز مذاکره فرار نکرده گفت: با وجود استمرار تبادل پیام‌های غیرمستقیم بین تهران و واشنگتن و علیرغم پیشرفت‌هایی که در مسیر این گفت‌وگوها قرار داشت، آمریکا به یکباره تصمیم گرفت قطعنامه‌ای را در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ارائه داد.

او افزود: «با وجودی که طرف آمریکایی به ما اعلام کرد که این قطعنامه خالی از محتواست، ولی نفس قطعنامه باعث شد که ما طرف آمریکایی را از این کار بر حذر کنیم.»

در همین حال، محمد اسلامی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران، گفت ایران جلوی نظارت آژانس را نگرفته، بلکه دوربین‌های فراپادمانی را بسته است.

او گفت: « مشکلی برای ادامه تعامل با آژانس نداریم البته در صورتی که آن‌ها به تعهدات خود در برجام عمل کنند.»

از سوی دیگر، بنی گنتس، وزیر دفاع اسرائیل، گفت کشورهای عربی منطقه که نگران تهدیدهای ایران هستند باید به همراه اسرائیل و تحت رهبری آمریکا یک نیروی منطقه‌ای برای مقابله با جمهوری اسلامی تشکیل دهند.

در همین حال، جان بولتون، مشاور سابق امنیت ملی آمریکا و سفیر پیشین این کشور در سازمان ملل، به ایران اینترنشنال گفت اگر دولت جو بایدن به توافق هسته‌ای با ایران برگردد، اسرائیل احساس خطر خواهد کرد و احتمال جنگ بین جمهوری اسلامی و اسرائیل افزایش خواهد یافت.

این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که جو بایدن قصد دارد در روزهای ۲۲ تا ۲۵ تیر، به اسرائیل، کرانه باختری و عربستان سعودی سفر می‌کند.

انتظار می‌رود بایدن در این سفر طیف وسیعی از مسائل، از جمله موضوع بازدارندگی در برابر تهدیدهای جمهوری اسلامی را مورد بحث و بررسی قرار دهد.

در این بیانیه، به پرونده جدید باز شده علیه صمیمی اشاره شده و آمده است که مقام‌های امنیتی جمهوری اسلامی در روزهای اخیر، علیه این روزنامه‌نگار، تنها به دلیل نشر عقاید و نظرات خود در کانال تلگرامی شخصی‌اش، پرونده تازه‌ای را به اتهام «تبلیغ علیه نظام» تشکیل داده‌اند.

امضاکنندگان این بیانیه تأکید کرده‌اند که شخصیتی چون کیوان صمیمی به عنوان «نماد مبارزه، مقاومت، آزادگی و عدالت‌طلبی»، در هر حکومت دموکراتیکی ارج نهاده می‌شد اما: «متأسفانه در حکومت مستبد دینی نصیب کیوان صمیمی جز حبس و زندان نبوده و چنانچه چندی پیش در روندی غیرقانونی و غیرانسانی و با وجود ابتلا به بیماری‌های گوناگون و در حالی که در مرخصی استعلاجی و در حال پیگیری امور مربوط به درمان خود بود، بار دیگر برای تحمل ادامه حبس به زندان سمنان تبعید شد.»

این روزنامه‌نگاران و فعالان سیاسی نوشتند که کیوان صمیمی، رئیس تشکل مستقل انجمن دفاع از آزادی مطبوعات، به عنوان مسن‌ترین زندانی سیاسی ایران، پس از شش دهه فعالیت سیاسی و مدنی و با وجود اینکه خشونت سیستماتیک در حکومت پیشین و کنونی دو برادرش را از او گرفته، همچنان بر کنش خشونت‌پرهیز و مدنی تأکید می‌کند.

کیوان صمیمی روز ۱۸ خرداد در نامه‌ای از زندان سمنان به مسأله «زندان‌هراسی» پرداخت و بر ضرورت پرداخت هزینه اعتراض از سوی فعالان مدنی تأکید کرد.

او در این نامه که روز ۱۹ خرداد در کانال تلگرامی‌اش منتشر شد، نوشت: «تجمعات خشونت پرهیز به منظور استیفای حقوق ضایع شده ملت است که به تحول و تغییرات ساختاری منجر خواهد شد. بدیهی است که حکومت در مقابل خیزش‌های تحول‌خواهانه مقاومت می‌کند و همیشه بازوی حرکت یعنی تجمع مردم را نشانه می‌رود تا به جنبش اجتماعی تبدیل نشود.»

به باور صمیمی، پیگیری عملی حق تجمع و جمع شدن در خیابان است که قوی‌ترین سلاح یعنی قدرت مردم را تولید می‌کند: «درست به همین دلیل، هزینه‌ای که کنش‌گران در این ارتباط متحمل می‌شوند، نتیجه‌بخش خواهد بود.»

کاخ سفید روز سه‌شنبه ۲۴ خرداد با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد بایدن این سفر خود را با بازدید از اسرائیل و دیدار با رهبران این کشور از ۱۳ تا ۱۶ ژوییه آغاز خواهد کرد. او با مقام‌های اسرائیلی، درباره «امنیت، رفاه و ادغام فزاینده اسرائیل در منطقه‌ای بزرگ‌تر» گفت‌وگو خواهد کرد.

بایدن در دیدار با مقام‌های عربستان سعودی نیز طیف وسیعی از مسائل، از جمله موضوع بازدارندگی در برابر تهدیدهای جمهوری اسلامی را مورد بحث و بررسی قرار می‌دهد.

همزمان با بیانیه کاخ سفید، بنی گنتس، وزیر دفاع اسرائیل اعلام کرد این کشور و کشورهای عربی که در نگرانی از تهدیدهای ایران اشتراک دارند، باید توانایی‌های نظامی خود را تحت حمایت واشینگتن تقویت کنند.

گنتس روز سه‌شنبه در یک سخنرانی به روابط امنیتی اسرائیل با کشورهای عربی منطقه خلیج فارس اشاره کرد و گفت تلاش‌هایی برای گسترش این همکاری‌ها در جریان است: «در مواجهه با جنگ‌طلبی ایران آنچه نیاز است فقط همکاری نیست بلکه ایجاد یک نیروی منطقه‌ای با رهبری آمریکاست که همه طرف‌های درگیر را تقویت کند.»

سفارت عربستان سعودی در واشینگتن هم روز سه‌شنبه با صدور بیانیه‌ای، نوشت سفر رئیس جمهوری آمریکا به عربستان، «مشارکت تاریخی و استراتژیک» میان ریاض و واشینگتن را تقویت خواهد کرد.

بر اساس بیانیه کاخ سفید اما رییس‌جمهوری آمریکا به کرانه باختری رود اردن هم خواهد رفت و در آنجا با رهبران تشکیلات خودگردان فلسطینی ملاقات خواهد کرد.

بنا بر اعلام کاخ سفید، بایدن سپس به جده در عربستان سعودی خواهد رفت که اکنون ریاست دوره‌ای شورای همکاری اقتصادی خلیج فارس را بر عهده دارد. بایدن در نشست رهبران ۹ کشور منطقه که در جده برگزار می‌شود، شرکت خواهد داشت.

سفر رییس‌جمهوری آمریکا به جده شامل یک پرواز مستقیم تاریخی از اسرائیل به عربستان خواهد بود. رسانه‌ها پیشتر گزارش داده بودند موضوع میانجی‌گری آمریکا برای عادی‌سازی روابط میان عربستان سعودی و اسرائیل یکی از محورهای سفر بایدن به خاورمیانه است.

عربستان سعودی پیشتر حمایت خود را از توافق صلح اسرائیل با برخی کشورهای عربی اعلام کرده اما هنوز رسما با اسرائیل رابطه دیپلماتیک ندارد.

دفتر ریاست جمهوری آمریکا با اشاره به پیشینه هشت دهه رابطه نزدیک میان واشینگتن و ریاض، نوشت که بایدن در عربستان سعودی درباره طیف وسیعی از مسائل دوجانبه، منطقه‌ای و جهانی گفت‌وگو خواهد کرد؛ از جمله حمایت از آتش‌بس با میانجیگری سازمان ملل متحد در یمن و همچنین راه‌های گسترش همکاری‌های اقتصادی و امنیتی منطقه.

مسائل محیط زیستی، بازدارندگی در مقابل تهدیدهای جمهوری اسلامی، پیشبرد حقوق بشر و تضمین امنیت جهانی انرژی و غذا از دیگر موضوعاتی است که به گفته کاخ سفید، در سفر بایدن به آنها پرداخته خواهد شد.

این سفر بایدن که اولین سفر او در مقام ریاست جمهوری آمریکا به خاورمیانه است در شرایطی انجام خواهد شد که واشینگتن خواهان افزایش تولید نفت عربستان سعودی است تا بتواند طیف وسیعی از تحریم‌ها را علیه نفت روسیه در بحبوحه جنگ جاری در اوکراین اعمال کند.

همچنین در این سفر بایدن احتمالا با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، دیدار خواهد داشت.

این در حالی است که پیشتر انتشار یک گزارشِ از طبقه‌بندی خارج شده مربوط به سال ۲۰۱۸ درباره قتل جمال خاشقچی، روزنامه‌نگار منتقد سعودی و ستون‌نویس روزنامه واشنگتن پست، روابط دولت جو بایدن با ریاض را تیره کرد.

بر اساس این گزارش، ولیعهد عربستان سعودی عملیات بازداشت یا کشتن خاشقچی را تأیید کرده. ریاض اما هر گونه دخالت بن سلمان در روند قتل خاشقچی را رد می‌کند.

بایدن پس از رسیدن به مقام ریاست جمهوری آمریکا، بر دفاع از عربستان سعودی در برابر تهدیدهای شبه‌نظامیان حوثی یمن تأکید کرد.

او همچنین چند ماه پیش در تماسی با ملک سلمان، پادشاه عربستان سعودی، به او اطمینان داد هرگز اجازه نخواهد داد جمهوری اسلامی به سلاح‌های هسته‌ای دست یابد.

این سازمان روز سه‌شنبه ۲۴ خرداد با انتشار ترجمه متن کامل توضیح خود در ارتباط با گزارش اخیر رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، درباره سه مکان اعلام نشده در ایران، نوشت جمهوری اسلامی در مذاکرات با آژانس، «مفروضات خود را در مورد دلایل احتمالی وجود ذرات اورانیوم در مکان‌های گزارش شده از سوی آژانس توضیح داده است.»

محمد اسلامی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران هم گفت این کشور برنامه‌ای برای سفر مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به ایران ندارد.

او افزود تهران مشکلی برای ادامه تعامل با آژانس ندارد، «البته در صورتی که آن‌ها به تعهدات خود در برجام عمل کنند».

یک سال پیش، آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اعلام کرد در سه محل اعلام‌ نشده در ایران ذرات اورانیوم غنی‌ شده با منشأ انسانی یافته است. گروسی به تازگی از تورقوزآباد، ورامین و مریوان به عنوان این سه مکان اعلام نشده نام برد.

او گفت: «همچنین ایران مکان یا مکان‌های فعلی مواد هسته‌ای و/یا تجهیزات آلوده به مواد هسته‌ای را که در سال ۲۰۱۸ از تورقوزآباد منتقل شده‌اند، به آژانس اطلاع نداده است.»

پیشتر بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر پیشین اسرائیل نام سایت تورقوزآباد را افشا کرده بود.

سازمان انرژی اتمی ایران اما درباره سایت مریوان که در گزارش آژانس به آن اشاره شده بود، نوشت: «این مکان برای بهره‌برداری از خاک نسوز طی قراردادی با یک شرکت خارجی، دهه‌ها پیش مورد استفاده قرار گرفت.»

بر اساس گزارش آژانس، جمهوری اسلامی در این مکان آزمایشات انفجاری با سپر محافظ انجام داده است برای آماده‌سازی به منظور استفاده از آشکارسازهای نوترونی.

همچنین سازمان انرژی اتمی ایران در پاسخ به یک پرسش آژانس بر اساس تصاویر ماهواره‌ای، درباره جابه‌جایی‌هایی میان مراکز اعلام نشده مریوان و تورقوزآباد با کامیون‌های مختلف شبیه به هم در اواسط ژوییه و اواسط اوت ۲۰۱۸، اعلام کرد: «ایران کشور پهناوری است و تعداد زیادی از کامیون‌های مشابه در حال حرکت در سراسر این کشور هستند.»

سازمان انرژی اتمی همچنین گزارش آژانس مبنی بر «منتقل شدن کانتینرهای برداشته شده از ورامین به تورقوزآباد در زمان برچیدن ساختمان‌ها در ورامین» را رد و در پایان تأکید کرد جمهوری اسلامی «هیچ تعهدی برای پاسخ به سوالات مطرح شده از سوی آژانس» ندارد.

پیشتر کاظم غریب‌آبادی، نماینده پیشین جمهوری اسلامی در آژانس اعلام کرد اورانیومی که در یکی از مکان‌های اعلام نشده ایران از سوی آژانس کشف شده، مربوط به «یکی از کشورهای دارای سلاح هسته‌ای بوده» است.

غریب‌آبادی که اکنون معاون امور بین‌الملل قوه قضاییه و دبیر ستاد حقوق بشر این قوه است، اضافه کرد اورانیوم‌های غنی‌شده با منشأ انسانی که آژانس در سه مکان اعلام نشده ایران کشف کرده، «مقادیر ناچیزی» است.

در حالی که مذاکرات هسته‌ای وین برای احیای برجام از چند ماه پیش متوقف شده، مسائل حل نشده میان ایران و آژانس به یک چالش اساسی در پرونده هسته‌ای ایران تبدیل شده و شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی قطعنامه‌ای را به دلیل همکاری نکردن جمهوری اسلامی در این زمینه، علیه تهران تصویب کرده است.