به گفته شاهدان عینی، منابع آگاه و نهادهای حقوق بشری، در بازداشتگاههای جمهوری اسلامی بهطور اجباری به بازداشتشدگان اعتراضهای اخیر مواد ناشناخته تزریق میشود. موضوعی که به باور این منابع، ممکن است با الگوی رو به افزایش مرگ زندانیان فعلی و سابق مرتبط باشد.
شیوا محبوبی، زندانی سیاسی سابق و سخنگوی کمپین آزادی زندانیان سیاسی، میگوید سازمان او در حال جمعآوری روایتهایی است که نشان میدهد بازداشتشدگان، بهویژه افرادی که در جریان اعتراضات اخیر زخمی شدهاند، از دریافت خدمات پزشکی محروم میشوند و در برخی موارد مواد ناشناخته به آنها تزریق میشود.
محبوبی در گفتوگو با ایراناینترنشنال گفت: «یک کشتار در خیابان اتفاق افتاد. یکی دیگر ممکن است بهطور خاموش در زندانها و بازداشتگاهها در حال وقوع باشد.»
مقامهای جمهوری اسلامی دسترسی به مراکز بازداشت را بهشدت محدود میکنند، بیشترِ خانوادههای بازداشتشدگان و زندانیان از صحبت علنی منع میشوند و هیچ سازوکار مستقلی برای تحقیقات پزشکی یا کالبدشکافی کشتهشدگان وجود ندارد.
با این حال، محبوبی و دیگر فعالان میگویند گزارشهایی که دریافت میکنند، نشاندهنده یک الگوی نگرانکننده و تکرارشونده است، نه مواردی پراکنده.
به گفته محبوبی، معترضان زخمیشده اغلب بهجای انتقال به بیمارستان، بهطور مستقیم به بازداشتگاه منتقل و برخی از آنها بدون درمان رها شدهاند.
در چندین مورد که به کمپین آزادی زندانیان سیاسی گزارش شده، گفته میشود وضعیت جسمی فرد بازداشتشده پس از تزریق مادهای ناشناس، بهسرعت رو به وخامت گذاشته است.
در یکی از مواردی که یک منبع آگاه بهتازگی توصیف کرده است، یک دختر ۱۶ ساله که هفته گذشته بازداشت شده، پس از تزریقی در دوران بازداشت، به کما رفت.
آزمایشهای پزشکی بعدی علائمی از مسمومیت نشان داد؛ هرچند پزشکان هنوز علت دقیق آن را مشخص نکردهاند.
بر اساس اطلاعاتی که دوشنبه ۱۳ بهمن به ایراناینترنشنال رسید، نادر پورمهین، بازیگر سینما و تئاتر، ۱۸ دی در جزیره قشم بازداشت شده است.
بنا بر اطلاعات دریافتی، بازداشت او همراه با خشونت ماموران بوده است.
پورمهین از زمان بازداشت تاکنون، تنها یک بار با خانواده خود تماس گرفته است.
همچنین حسن موسوی چلک، معاون سازمان بهزیستی دوشنبه گفت که چهار نفر از کشتهشدگان در اعتراضات، تحت پوشش یا از فرزندان بهزیستی بودند که در میان آنها، کودک زیر ۱۸ سال هم وجود دارد.
او افزود: «جدا از این موارد، یک نفر جان باخته نیز، فرزند یکی از همکاران بازنشسته ما بود.»
موسوی چلک ادامه داد: «تعداد بازداشتیهای مرتبط با بهزیستی زیاد نبود و با پیگیریهای انجام شده، بیشتر آنها در همان ۲۴ ساعت اول آزاد شدند.»
مرکز اطلاعرسانی فرماندهی انتظامی غرب استان تهران نیز دوشنبه از دستگیری چهار تبعه خارجی خبر داد و آنان را «اغتشاشگر» خواند.
در بیانیه فرماندهی انتظامی آمده است که «این افراد در عملیات ضربتی در داخل مخفیگاهشان» دستگیر شدند.
هنوز نام یا ملیت این چهار نفر منتشر نشده است.
دیوارنویسی علیه جمهوری اسلامی
تصاویر رسیده به ایراناینترنشنال، حاکی از دیوارنویسی اعتراضی در چند مدرسه در ایران است.
در یکی از این تصاویر، چهره علی خامنهای با خط قرمزی روی چشمانش دیده میشود.
در یک دیوارنویسی دیگر، عبارت «همه حکومتهای دیکتاتوری محکوم به سقوط هستند»، به زبان انگلیسی نوشته شده است.
گزارشها حاکی از فشار امنیتی بر مدارس و تلاش برای آرام کردن جو کلاسها با تهدید دانشآموزان به بازداشت است.
همچنین ویدیوهای رسیده به ایراناینترنشنال، حضور خودروهای سرکوب و ایجاد جو امنیتی شدید را در ورزشگاه آزادی تهران در ۱۳ بهمن نشان میدهد.
تداوم کنارهگیری ورزشکاران
مهلا محروقی، عضو تیم ملی دوومیدانی زنان و قهرمان ۲۳ ساله پرتاب دیسک ایران، در واکنش به کشتار بیسابقه مردم از سوی جمهوری اسلامی برای سرکوب انقلاب ملی ایرانیان، با انتشار متنی در استوری صفحه اینستاگرام خود از تیم ملی دوومیدانی و رقابتهای ورزشی کنارهگیری کرد.
محروقی در این یادداشت نوشت: «امروز سختترین جملهای را مینویسم که هیچوقت فکر نمیکردم روزی به آن برسم؛ خداحافظ دنیای ورزش. سالها با تو نفس کشیدم، با عرق و درد بزرگ شدم، با شکستهایت قویتر شدم و با پیروزیهایت زنده ماندم. صدای سالن، سکوها، حتی سکوت قبل از شروع مسابقه، همه بخشی از وجودم شدند. اما گاهی انسان مجبور میشود قبل از اینکه دلش بخواهد، به صدای بدن و روحش گوش بدهد.»
او در ادامه نوشت: «مدتهاست جسمم دیگر همراهی نمیکند و روحم خستهتر از آن است که بتواند مثل قبل بجنگد. ادامه دادن، دیگر نشانه قدرت نیست؛ شجاعتِ واقعی این است که به موقع بایستی و خودت را نجات بدهی.»
محروقی نوشت: «من نمیروم چون نخواستم، نمیروم چون نمیتوانم همان آدم سابق باشم. ورزش به من همهچیز داد: درس زندگی، صبر، احترام، و معنای واقعی تلاش. این خداحافظی پایان عشق نیست؛ فقط پایان حضور من در میدان رقابت است. با قلبی پر از خاطره و چشمانی پُر از احترام، از تو خداحافظی میکنم، نه با حسرت، بلکه با قدردانی.»
انتشار گزارشها درباره احتمال مذاکره ایران و آمریکا
علی باقری کنی، معاون سیاست خارجی دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی، دوشنبه گفت که تصمیمی برای انتقال اورانیوم غنیشده به هیچ کشوری وجود ندارند و مذاکرات اصلا حول چنین امری نیست.
کمی قبل از آن، خبرگزاری رویترز به نقل از یک مقام ارشد جمهوری اسلامی گزارش داد تهران آماده است در مذاکرات احتمالی با واشینگتن، بر سر موضوع مناقشهبرانگیز غنیسازی اورانیوم «انعطاف» نشان دهد.
رویترز به نقل از یک مقام ایرانی نوشت که جمهوری اسلامی آماده انعطاف درباره تحویل ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای بالا و پذیرش غنیسازی صفر است اما این موضوع منوط به دور شدن ناوگان آمریکا از ایران است.
او دوشنبه ۱۳ بهمن گفت: «برای ازسرگیری گفتوگوها نباید پیششرطی وجود داشته باشد. ایران آماده است در موضوع غنیسازی اورانیوم نرمش نشان دهد؛ از جمله تحویل ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای بالا و پذیرش غنیسازی صفر در قالب یک سازوکار کنسرسیومی.»
او افزود جمهوری اسلامی آغاز مذاکرات را منوط به دور شدن تجهیزات نظامی آمریکا از پیرامون ایران میداند.
این مقام ارشد جمهوری اسلامی که نامش ذکر نشده، تاکید کرد: «توپ اکنون در زمین ترامپ قرار دارد.»
رویترز در ادامه نوشت جمهوری اسلامی در صورت دستیابی به توافقی که به لغو تحریمها بینجامد، آمادگی دارد اورانیوم با غنای بالای خود را به خارج بفرستد و غنیسازی را متوقف کند.
با این حال، علی باقری، معاون سیاست خارجی دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی، اعلام کرد جمهوری اسلامی قصدی برای «انتقال مواد غنیشده هستهای به هیچ کشوری ندارد» و «مذاکرات اصلا حول چنین امری نیست».
علی خامنهای، دیکتاتور تهران، در سخنرانیهای خود پس از جنگ ۱۲ روزه بارها بر ادامه غنیسازی اورانیوم تاکید کرده بود.
در یک نمونه، او مهرماه غنیسازی ۶۰ درصدی اورانیوم در ایران را «لازم» و مذاکره با آمریکا را «ضرر محض» دانسته بود.
رویترز پیشتر گزارش داد دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، با تکرار شروط سهگانه خود برای مذاکره با تهران تاکید کرده جمهوری اسلامی باید غنیسازی اورانیوم را بهطور کامل کنار بگذارد، به حمایت از نیروهای نیابتی خود پایان دهد و محدود شدن برنامه موشکیاش را بپذیرد.
تهران تاکنون هر سه خواسته واشینگتن را رد کرده است. با این حال، دو مقام حکومت ایران به رویترز گفتند در نگاه رهبران جمهوری اسلامی، چالش تعیینکننده در گفتوگوهای احتمالی با واشینگتن برنامه موشکی است، نه پرونده هستهای.
شبکه ۱۲ اسرائیل ۱۲ بهمن گزارش داد مقامهای امنیتی این کشور به آمریکا هشدار دادهاند جمهوری اسلامی ممکن است در موضوع هستهای انعطاف محدودی نشان دهد، اما در خصوص برنامه موشکی و نیروهای نیابتی عقبنشینی نخواهد کرد.
احتمال دیدار ویتکاف و عراقچی در ترکیه
رویترز در ادامه به نقل از یک دیپلمات غربی و یک مقام حکومت ایران نوشت عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ایالات متحده، ممکن است در روزهای آینده در ترکیه دیدار کنند.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، نیز ۱۳ بهمن در نشستی خبری اعلام کرد حکومت ایران در حال تصمیمگیری در خصوص گفتوگو با آمریکا است و مذاکرات «احتمالا» طی روزهای آینده در ترکیه برگزار خواهد شد.
فارس و تسنیم، خبرگزاریهای وابسته به سپاه پاسداران، هم احتمال آغاز مجدد مذاکرات با واشینگتن را تایید کردند.
یک مقام حزب حاکم ترکیه در مصاحبه با رویترز خبر داد تهران و واشینگتن توافق کردهاند گفتوگوهای آتی بر دیپلماسی متمرکز باشد.
رویترز همچنین گزارش داد ویتکاف بهزودی در سفر به اسرائیل با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر و ایال زمیر، رییس ستاد کل ارتش این کشور، دیدار خواهد کرد.
بر اساس این گزارش، سفر ویتکاف به اسرائیل ممکن است سهشنبه ۱۴ بهمن انجام شود.
رویترز عزیمت ویتکاف به اسرائیل را با توجه تحولات اخیر ایران و همچنین چشمانداز طرح صلح غزه حائز اهمیت دانست.
این نوجوان که تنها بعد از پرداخت وثیقه سنگین آزاد شد، به بخش مراقبتهای ویژه در یک بیمارستان منتقل شده و همچنان بستری است.
مرگ زن جوان در اصفهان یک روز پس از آزادی
محبوبی همچنین به موردی در اصفهان اشاره کرد که در آن یک زن جوان که با قید وثیقه آزاد شده بود، یک روز پس از آزادی از زندان جان باخت.
او همچنین به حادثهای مشابه در شاهینشهر اشاره کرد و گفت که به خانواده یک مرد بازداشتشده گفته شده بود او تنها پس از پرداخت وثیقه و تزریق آنچه که مقامات «واکسن» مینامیدند، آزاد خواهد شد.
به گفته محبوبی، این مرد بهدلیل مقاومت در برابر تزریق، هدف ضربوشتم قرار گرفت و پس از آزادی نیز بهدلیل ترس پزشکان از پیامدهای احتمالی، با دشواری توانست خدمات درمانی دریافت کند.
روایتهای شاهدان عینی که به ایراناینترنشنال رسیده است، صحنههای نگرانکننده مشابهی را حتی خارج از مراکز بازداشت توصیف میکند.
یکی از شاهدان گفت هنگام انتقال اجساد در سردخانه، صداهایی برای کمک شنیده میشد و ادعا کرد که افراد در برابر تزریق مقاومت میکردند.
محبوبی با اشاره به اینکه مستندسازی موارد نقض حقوق بشر در داخل زندانها بیش از هر مکان دیگری دشوار است، گفت: «آنچه مردم در رسانهها نمیبینند، ترسناکترین بخش ماجراست. هیچ تصویری از داخل زندانها وجود ندارد.»
این اتهامات یادآور گزارشهای مربوط به خیزش «زن، زندگی، آزادی» در سال ۱۴۰۱ است؛ زمانی که چندین نفر از بازداشتشدگان اندکی پس از آزادی، در حالی که در زندان داروهای نامشخص و مشکوکی دریافت کرده بودند، جان خود را از دست دادند.
در برخی موارد، خانوادهها و گروههای حقوق بشری نسبت به تزریق یا تجویز دارو ابراز نگرانی کردند، اما هیچ تحقیق مستقلی انجام نشد.
در آن زمان، کارشناسان پزشکی هشدار داده بودند استفاده اجباری از داروهای آرامبخش و دیگر انواع داروهای اعصاب و روان در دوران بازداشت یا قطع ناگهانی آنها ممکن است عوارض شدید، از جمله نارسایی قلبی به دنبال داشته باشد.
نوع دقیق موادی که گفته میشود در موارد کنونی تزریق میشوند، همچنان نامشخص است.
محبوبی گفت: «ما نمیدانیم چه چیزی تزریق میکنند. تنها چیزی که میدانیم این است که در دوران بازداشت به زندانیها آمپول میزنند و بعد، بعضی از آنها جانشان را از دست میدهند.»
او همچنین گفت کمپین آزادی زندانیان سیاسی گزارشهایی دریافت کرده مبنی بر اینکه برخی معترضان مجروح با آمبولانس منتقل شدند و کمی بعدتر پیکر بیجانشان به خانوادهها بازگردانده شد.
همچنین گزارشهایی از کرمانشاه وجود دارد که ساکنان برای شناسایی اجسادی فراخوانده شدهاند که مردم محلی گمان میکردند متعلق به بازداشتشدگان است.
محبوبی هشدار داد ممکن است کشتن معترضان و اعدامهای فراقضایی بهطور فزایندهای دور از چشم عموم انجام شود: «اعدامها دیگر مثل قبل نخواهند بود و پنهان خواهند شد.»
او از جامعه بینالمللی خواست با اعمال فشار بر جمهوری اسلامی آنها را به اعلام هویت و محل نگهداری بازداشتشدگان وادارد و امکان نظارت مستقل بر مراکز بازداشت را فراهم کند.
محبوبی در پایان گفت: «ترس ما این است که اگر این روند در سکوت ادامه پیدا کند، بسیاری از بازداشتیها زنده بیرون نیایند.»
