آرش یوشیدا، عضو ایرانی_ژاپنی تیم ملی کشتی آزاد ژاپن، با انتشار یک استوری در حمایت از علیرضا نجاتی که توسط نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی بازداشت شده نوشت: «انسانی که درد مردمش را درد خودش بداند، مجرم نیست. او شریف است. علیرضا نجاتی عزیز این ملت است و جای او در بازداشتگاه نیست.»
علیرضا نجاتی، قهرمان کشتی و المپیک جهان به دلیل حمایت از انقلاب ملی ایرانیان، با ضرب و شتم توسط ماموران امنیتی بازداشت شده است.
اخبار رسیده به ایراناینترنشنال که پنجم بهمن منتشر شد، نشان داد جمهوری اسلامی طی دو روز، ۳۶ هزار و ۵۰۰ نفر را در جریان انقلاب ملی ایرانیان قتلعام کرده است.
برای برخی جنگها، با تعداد تلفاتی بسیار کمتر از این کشتار، عناوینی چون «نسلکشی» بهکار رفته است. ۳۶ هزار و ۵۰۰ کشته در دو روز، یعنی هر روز ۱۸ هزار و ۲۵۰ نفر، هر ساعت ۷۶۰ نفر، هر دقیقه ۱۳ نفر و هر پنج ثانیه، یک نفر به دست ماموران جمهوری اسلامی به خاک و خون کشیده شدند.
بالاترین تعداد کشتهشدگان در جنگ غزه در یک روز، حدود ۴۰۰ نفر بود. حتی در اوج جنگ شهرها در جریان جنگ ایران و عراق، روزانه ۱۸۸ ایرانی زیر بمب و موشکهای عراق جان دادند.
این سطح از کشتار، بسیار بالاتر از بزرگترین کشتارهای حکومتهای دیکتاتوری، نظیر سوریه حافظ اسد و عراق صدام حسین است.
غزه
بر اساس آمار ارائه شده از سوی وزارت بهداشت تحت کنترل حماس (که در برخی گزارشهای خبری به نام وزارت بهداشت غزه معرفی شده است)، جمعا چیزی حدود ۷۱ هزار نفر در حملات اسرائیل کشته شدند.
از آنجا که ارتش اسرائیل اعلام کرده است در حملات خود موفق به کشتن ۱۷ تا ۲۰ هزار عضو حماس شده است، میتوان تخمین زد تعداد غیرنظامیان کشتهشده در این جنگ، چیزی بین ۵۱ هزار تا ۵۴ هزار نفر بوده است.
این عدد از آغاز جنگ غزه پس از هفتم اکتبر ۲۰۲۳ تا اعلام پذیرش آتشبس که به تبادل گروگانها منجر شد، ظرف مدت حدود دو سال ثبت شده است.
به بیان دیگر، در این جنگ فراگیر، روزانه نزدیک به ۷۰ تا ۷۴ نفر کشته شدند.
بالاترین تعداد کشتهها در غزه، مربوط به حملات ۲۸ اسفند ۱۴۰۳ است.
در آن زمان، وزارت بهداشت تحت کنترل حماس تعداد کشتهها را ۴۰۰ تن اعلام کرد که مشخص نیست چند تن از آنان غیرنظامی بودند.
جنگ ایران و عراق
در جریان جنگ ایران و عراق که در آن مناطق شهری ایران از سوی نیروهای عراقی بمباران شد، طی حدود ۸۰ روز بمباران و موشکباران مناطق مسکونی، جمعا ۱۵ هزار غیرنظامی در ایران کشته شدند.
به عبارت دیگر، در هر روز از جنگ شهرها در جریان جنگ هشت ساله، نزدیک به ۱۸۸ ایرانی کشته شدند.
کشتار شعبانیه عراق
خیزش شعبانیه در عراق، نزدیک به یک ماه از اسفند ۱۳۶۹ تا فروردین ۱۳۷۰ ادامه داشت.
در این خیزش، تقریبا تمام مناطق عراق به وسیله معترضان به حکومت بعث تسخیر شد.
با این حال، طی حدود سه هفته، ۳۰ تا ۱۰۰ هزار نفر بهدست ارتش عراق به قتل رسیدند.
سرکوب شدید معترضان عراقی بهطور رسمی با تجهیزاتی همچون تانک و هلیکوپترهای تهاجمی و با پشتیبانی توپخانه انجام شد.
میتوان گفت در شعبانیه، صدام با کمک تجهیزات سنگین، روزانه حدود یک هزار و ۴۰۰ تا چهار هزار و ۸۰۰ نفر را کشت.
کشتار حما به دست حافظ اسد
از ۱۳ بهمن تا ۹ اسفند ۱۳۶۰، به مدت ۲۷ روز، شهر حما در سوریه محاصره شد.
شورشیان حما که از جمله نیروهای اخوانالمسلمین سوریه بودند، در حال مبارزه مسلحانه با دولت حافظ اسد، پدر بشار اسد، بودند.
اسد شهر را بمباران هوایی کرد، با هلیکوپتر تهاجمی به مردم حمله کرد و با آتش توپخانه شهر را در هم کوبید.
در نتیجه این سرکوب، بین ۱۰ هزار تا ۴۰ هزار نفر کشته شدند؛ به عبارتی، روزانه ۳۷۰ تا یک هزار و ۴۸۰ نفر.
کشتارهای جمهوری اسلامی
شورشهای دهه ۷۰: در نبود اینترنت و مطبوعات آزاد، اطلاعات چندانی از سرکوب اعتراضات سالهای دهه ۷۰ در ایران در دست نیست.
اعتراضات مردم شیراز، اراک، مشهد و اسلامشهر چندان مستند نشده است. سرکوب این اعتراضات به شدیدترین شکل ممکن رخ داد.
سرکوب کوی طلاب مشهد یکی از شدیدترین سرکوبها بود که در سال ۱۳۷۱ رخ داد و تعداد کشتههای آن تا ۵۰ نفر تخمین زده شد.
در مورد واقعه کوی دانشگاه در ۱۸ تیر ۱۳۷۸ نیز تعداد کشتهشدگان بین هفت تا ۹ نفر برآورد شده است.
جنبش سبز: اعتراضات جنبش سبز از ۲۲ خرداد تا بهمن ۱۳۸۸ ادامه داشت. بزرگترین تجمعات در ۲۲، ۲۳، ۲۵ و ۳۰ خرداد، ۲۸ تیر، ۱۴ مرداد، ۱۳ آبان، ۱۶ آذر و ۲۵ بهمن روی داد. در مجموع این دوره، از ۷۰ تا ۱۱۲ نفر کشته شدند. شدیدترین کشتار در این دوره، در عاشورای آن سال که برابر با ششم دی ۱۳۸۸ بود، رخ داد.
درباره تعداد کشتهشدگان آن روز آمار دقیقی وجود ندارد، اما منابع متفاوت از هشت تا ۳۷ نفر را تخمین زدهاند.
اعتراضات خونین دهه ۹۰: از هشتم تا ۱۸ دی ۹۶، اعتراضاتی در کشور در جریان بود که وجه تمایز این اعتراضات، استفاده گسترده از شعارهای پادشاهیخواهان بود.
آمار رسمی کشتههای این اعتراضات از سوی جمهوری اسلامی ۲۵ نفر اعلام شد و منابع خارج از جمهوری اسلامی تعداد کشتهها را تا ۵۰ نفر ذکر کردند.
دور بعدی اعتراضات در آبان ۹۸ رخ داد. این اعتراضات از ۲۴ آبان آغاز و به مدت حدود یک هفته (تا ۳۰ آبان) ادامه داشت.
جمهوری اسلامی در این دوره اینترنت را قطع کرد و در سکوت، دست به کشتاری زد که تا آن زمان بیسابقه بود.
سازمانهای حقوق بشری دستکم ۳۲۴ نفر از کشتگان را با نام و مشخصات شناسایی کردند.
گزارشهای دیگر از جمله در خبرگزاری رویترز، تعداد کشتهشدگان را تا یک هزار و ۵۰۰ نفر برآورد کردند.
بیشتر این کشتار در روزهای ۲۵ و ۲۶ آبان روی داد.
۱۴۰۱: جنبش «زن، زندگی، آزادی» از ۲۶ شهریور ۱۴۰۱ آغاز و تا اسفند آن سال ادامه داشت. وجه تمایز آن، شعار آن بود که به همین نام نیز شهرت یافت.
منابع رسمی جمهوری اسلامی درباره تعداد کشتههای این اعتراضات سکوت کردند. با این حال، تعداد کشتهها از دستکم ۵۴۰ تا ۶۰۰ نفر ذکر شده است.
اعتراف به بزرگترین کشتار در آمارهای رسمی
جمهوری اسلامی بهطور رسمی تعداد کشتهشدگان در انقلاب ملی ایرانیان را سه هزار و ۱۱۷ نفر اعلام کرد.
اگرچه در اعلامیه حکومت ایران، کشتهشدگان به نیروهای حکومتی، آنچه «تروریست» نامیده شده، و شهروندان عادی طبقهبندی شدهاند و ناظران این عدد را مبهم دانستهاند، اما اعلام چنین عدد بیسابقهای از سوی جمهوری اسلامی، خود نشانه گسترده بودن کشتار است.
حتی در جنگ ۱۲ روزه، رقم اعلامشده از سوی جمهوری اسلامی از تعداد کشتههای یک جنگ تمامعیار، شامل ۲۷۶ غیرنظامی بود که در آن آمار نیز با توجه به سابقه جمهوری اسلامی، تردیدهای جدی وجود دارد.
بیسابقه، حتی در آمار رسمی و کمترین برآوردها
به دلایل روشن و سابقه جمهوری اسلامی در پروپاگاندا، نمیتوان به طبقهبندی کشتهشدگان اعتماد کرد.
سپهر شکری، جانباخته ۱۹ ساله، که بهدلیل جمله «سپهر بابا ... کجایی؟» در ویدیویی تاثیرگذار از پدر او مشهور شد، نمونهای از این وضعیت است.
صداوسیمای جمهوری اسلامی و رسانههای رسمی داخل ایران، در تلاش برای رد روایت پدر سپهر، در مصاحبههایی اجباری سراغ پدر و بستگان سپهر ابراهیمی، جوان کشتهشده دیگری در اعتراضات رفتند و او را «یک بسیجی» معرفی کردند که بهدست «تروریستها» کشته شده است.
از سوی دیگر، رقم اعلامشده برای کشتهشدگان نیز شک و تردیدهای بسیاری برانگیخته است، اما اگر همین رقم هم پذیرفته شود، یعنی طی هر روز یک هزار و ۵۵۹ نفر کشته شدهاند.
در واقع، هر روز این کشتار، بر اساس آمار جمهوری اسلامی، از تمام جنگ ۱۲ روزه کشته بیشتری داشته است. این عدد، بیش از سه برابر پرتلفاتترین روز جنگ غزه است و حتی تعداد کشتههای روزانه ایرانیها در جریان موشکباران و بمباران نیروهای عراقی نیز یکهشتم کشتار انقلاب ملی ایرانیان است.
کمترین برآوردهایی که از سوی رسانهها مطرح شده نیز به شش هزار کشته اشاره دارد.
با همین برآورد نیز کشتار دیماه نسبت به موارد مشابه در جمهوری اسلامی و وقایعی نظیر جنگ غزه و کشتارهای حما و شعبانیه، بیسابقه است.
تکرار عدد غیر رُند ۳۱۱۷ و مضربهای ۱۰۳۹ که یک عدد اول است، در آمارهای رسمی جمهوری اسلامی، نشانهای جدی از الگوی عددسازی و دستکاری دادهها برای مهار روایت عمومی و کوچکنمایی ابعاد واقعی بحرانها و جنایتهاست.
در حالی که شورای سردبیری ایراناینترنشنال آمار کشتهشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ را دستکم ۳۶ هزار و ۵۰۰ نفر برآورد کرده و دیگر رسانههای بینالمللی نیز از ارقامی مشابه سخن میگویند، جمهوری اسلامی تلاش میکند با عددسازی و جعل روایت، بر جنایت هولناکی که عمدتا در شبهای ۱۸ و ۱۹ دی در ایران رقم زده، سرپوش بگذارد.
عددهای مشکوک ۳۱۱۷ و ۱۰۳۹
پیش از این دستکم در دو مورد، مقامات جمهوری اسلامی از عدد ۳۱۱۷ در گزارشهای خود استفاده کردهاند.
اولین بار وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، ۱۲ فروردین ۱۳۹۹ اعلام کرد ۳۱۱۷ نفر در نوروز ۹۹ به مسمومیت الکلی دچار شدند.
همین وزارتخانه دو ماه بعد در ۱۳ خرداد ۱۳۹۹ جدیدترین آمار مبتلایان به کرونا را ۳۱۱۷ نفر اعلام کرد.
اما این تمام ماجرا نیست. عدد ۳۱۱۷ (۳×۱۰۳۹) مضربی از عدد ۱۰۳۹ است که رد پای آن را در دیگر آمارهای سالهای ۹۹ تاکنون میتوان دید.
به عنوان نمونه، وزارت بهداشت در فروردین ۱۳۹۹ اعلام کرد شمار مبتلایان به کرونا در خوزستان به ۱۰۳۹ نفر رسیده است.
به عنوان نمونه، وزارت بهداشت در فروردین ۱۳۹۹ اعلام کرد شمار مبتلایان به کرونا در خوزستان به ۱۰۳۹ نفر رسیده است.
خبرگزاری مهر ۲۳ اردیبهشت ۱۳۹۹ در گزارشی نوشت: «شمار مبتلایان به کرونا در کرمان به ۱۰۳۹ نفر رسیده است.»
خبرگزاری شبستان ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۹ از ابتلای قطعی ۲۰۷۸ نفر (۲×۱۰۳۹) به کووید۱۹ در کردستان خبر داد. این عدد مضربی از ۱۰۳۹ است.
دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی، هشت خرداد ۱۳۹۹ از افزایش آمار مبتلایان به کووید۱۹ در خراسان شمالی به ۲۰۷۸ نفر (۲×۱۰۳۹) خبر داد.
سخنگوی وزارت بهداشت، ۱۶ مرداد ۱۳۹۹ گفت: «۴۱۵۶ نفر (۴×۱۰۳۹) از بیماران مبتلا به کووید۱۹ در وضعیت شدید این بیماری تحت مراقبت قرار دارند.»
سازمان بهزیستی کشور ۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۰ نوشت ۱۰۳۹ نفر از معلولان و کارکنان بهزیستی قزوین در صف واکسن کرونا هستند.
۲۲ تیر ۱۴۰۱، خبرگزاری تسنیم در خبری نوشت: «شمار مبتلایان به کرونا در جزیره کیش به ۱۰۳۹ بیمار رسید.»
مرکز روابط عمومی و اطلاعرسانی وزارت بهداشت، ۱۰ فروردين ۱۴۰۲ اعلام کرد ۱۰۳۹ بیمار جدید مبتلا به کووید۱۹ در کشور شناسایی شدند.
احتمال تکرار یک عدد
اگر آمار مبتلایان یا فوتیهای روزانه را صرفا برآمده از شانس و نوسانات طبیعی بدانیم، احتمال اینکه چندین بار دقیقا یک عدد خاص (مثل ۱۰۳۹ یا مضرب مشخصی از آن) گزارش شود، بسیار اندک است.
با در نظر گرفتن دامنه تغییرات وسیع آمار روزانه در ایران، از زیر هزار نفر در مقاطعی تا بالای ۳۰ هزار نفر در اوج همهگیری کرونا، شانس اینکه یک روز دقیقا عددی مانند ۱۰۳۹ گزارش شود شاید در حد حدود یکهزارم باشد. حال اگر این اتفاق پنج یا شش بار تکرار شود، احتمال تصادفی بودن آن عملا نزدیک به صفر میشود.
به بیان ساده، تکرار یک عدد غیر رند به دفعات در آمار روزانه بسیار بعید است، مگر آن که الگویی در کار باشد.
پیشتر نیز محققان، اصالت آمار ارائه شده از سوی جمهوری اسلامی در دوره کرونا را با روشیهای علمی زیر سوال برده و از احتمال بالای ساختگی بودن این اعداد گفتهاند.
استفاده از اعداد اول در عددسازی
میدانیم که ۱۰۳۹ یک عدد اول است و به جز یک و خودش بر هیچ عدد دیگری بخشپذیر نیست.
استفاده از اعداد اول برای عددسازی رایج است چرا که خروجیهای غیر رند و غیرقابلتشخیص برای چشم عادی تولید میکنند.
به عبارتی در جعل داده، استفاده از اعداد اول بزرگ میتواند به ساخت اعداد ظاهرا تصادفی ولی کنترلشده کمک کند.
۳۱۱۷ در حروف ابجد
در شبکههای اجتماعی، برخی کاربران با اشاره به تکرار این عدد در گزارشهای جمهوری اسلامی، شائبههای انتقال رمز یا گزارهای با استفاده از حروف ابجد را طرح کردهاند.
ابجد سامانهای قدیمی برای تبدیل حروف به اعداد است که ریشه در الفبای عربی دارد و در بسیاری از متون کهن فارسی و عربی بهکار رفته است.
در این سیستم، هر حرف دارای یک ارزش عددی مشخص است (مثلا الف = ۱، ب = ۲، ج = ۳، ...، غ = ۱۰۰۰). این مقادیر در جدول معروف «ابجد کبیر» تنظیم شدهاند. ابجد بیشتر در حوزههای شبهعلم، عرفان و حتی رمزنگاریهای ابتدایی کارایی داشته است.
شاعران و نویسندگان با استفاده از ابجد گاهی تاریخ ساخت بنا یا وقوع یک رویداد را در قالب یک بیت یا جمله رمزگذاری میکردند، بهگونهای که مجموع عددی حروف آن به سال هجری اشاره میکرد.
از نظر ریاضی ممکن است عبارات بسیاری وجود داشته باشد که به صورت ابجد به عدد ۳۱۱۷ برسد اما کاربری در شبکه ایکس با استناد به جستوجوهایش با کمک هوش مصنوعی در این باره نوشت که عدد ابجد ۳۱۱۷ مربوط به عبارت «غافر من استغفره» در دعای جوشنکبیر است.
شیعیان از این عبارت برای توصیف پروردگار خود یاد میکنند: «بخشنده هر کسی، که طلب بخشش میکند.»
در نهایت میتوان گفت تکرار عددهای غیر رند ۳۱۱۷ و ۱۰۳۹ و مضربهایشان در آمار رسمی جمهوری اسلامی، بهویژه در موضوعهای حساسی مانند کرونا و شمار قربانیان اعتراضات، بهسختی میتواند تصادفی باشد و سابقه تکرار این اعداد در بازههای زمانی و جغرافیایی مختلف، و استفاده از یک عدد اول برای تولید خروجیهای ظاهرا تصادفی، همگی از وجود الگویی هدفمند در عددسازی و دستکاری دادهها حکایت دارد.
آنتونیو تایانی، وزیر خارجه ایتالیا، اعلام کرد: «تلفات واردشده به جمعیت غیرنظامی در جریان اعتراضات، پاسخى روشن و قاطع را ایجاب میکند.»
او افزود: «روز پنجشنبه در نشست وزیران امور خارجه اروپا در بروکسل، در هماهنگی با دیگر شرکا، پیشنهاد خواهم کرد که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست سازمانهای تروریستی قرار گیرد و همچنین تحریمهای فردی علیه مسئولان این اقدامات فجیع اعمال شود.»
گیدون سعار، وزیر خارجه اسرائیل، در شبکه ایکس با ابراز خرسندی از درخواست وزیر خارجه ایتالیا برای تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران نوشت: «بار دیگر از اتحادیه اروپا میخواهم که تصمیم ضروری و اخلاقی برای قرار دادن نام سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی اتخاذ کند.»
هانا نویمان، نماینده آلمان و رییس هیات روابط با ایران در پارلمان اروپا، در واکنش به اظهارات وزیر خارجه ایتالیا، با اشاره به تغییر موضع این کشور درباره سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، خواستار همراهی دیگر کشورهای اروپایی شد.
نویمان در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «واو ...، ایتالیا در حال تغییر نگاه خود است و خواستار قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی شده است.»
او تاکید کرد فرانسه و اسپانیا نیز باید همین مسیر را دنبال کنند.
همچنین دیوید تیلر، نماینده حزب کارگر در پارلمان بریتانیا، در شبکه ایکس نوشت: «معترضان شجاع ایرانی در حال قتل عام شدن هستند. ما به اقدام نیاز داریم، نه فقط حرف. این یعنی حملات نظامی هدفمند که توانایی رژیم ایران را برای کشتن شهروندان خودش تضعیف کند.»
رشید تمال، نماینده حزب سوسیالیست فرانسه، در شبکه ایکس نوشت: «رژیم ایران بار دیگر راه کشتار مردم خود را انتخاب کرده است.»
او افزود: «اروپا باید تحریمها را علیه این جلادان تشدید کند و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار دهد.»
ناو آمریکایی وارد آبهای اقیانوس هند شد
همزمان با آنکه تنشهای میان آمریکا و ایران به نقطهای بحرانی رسیده است، به گزارش فاکس نیوز، گروه ضربت ناو هواپیمابر یواساس آبراهام لینکلن وارد آبهای تحت فرماندهی سنتکام در اقیانوس هند شده است.
کانال ۱۴ اسرائیل با اشاره به سفر اخیر برد کوپر، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، به اسرائیل گزارش داد ایالات متحده از آمادگی لازم برای انجام یک «عملیات نقطهای» علیه جمهوری اسلامی برخوردار است.
بر اساس این گزارش که دوشنبه ششم بهمن منتشر شد، طرف آمریکایی در نشست با مقامهای اسرائیلی گفت برای کسب آمادگی کامل بهمنظور «نبردی همهجانبه» در جبهه ایران به زمان بیشتری برای فراهم آوردن مقدمات نیاز است، اما برای انجام یک «عملیات نقطهای»، واشینگتن آمادگی کامل دارد.
در ایران، محمدرضا عارف، معاون اول مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، گفت: «دولت برنامه اداره کشور در شرایط جنگی را تدوین کرده است، هرچند امیدواریم هرگز نیازی به اجرای آن نباشد.»
او اضافه کرد: «جمهوری اسلامی جنگطلب نیست و قصد آغاز درگیری ندارد اما در دفاع از کشور هیچ تردیدی نخواهیم داشت.»
عارف گفت: «اگر دشمن وارد معرکه جدیدی نشود، ما مسیر توسعه و اداره کشور را پی خواهیم گرفت.»
معاون اول دولت ادامه داد: «در صورت تحمیل جنگ، نیروهای مسلح از آمادگی کامل دفاعی برخوردارند.»
در حالی که گمانهزنیها درباره احتمال اقدام نظامی آمریکا علیه جمهوری اسلامی در محافل سیاسی و رسانهای شدت گرفته است، حوثیهای یمن و کتائب حزبالله عراق، دو گروه نیابتی حکومت ایران، با اتخاذ مواضعی تهدیدآمیز اعلام کردند آماده ورود به درگیریها هستند.
تدابیر امنیتی در اسرائیل
وزارت گردشگری اسرائیل اعلام کرده است در صورت مجبور شدن این کشور به بستن حریم هوایی خود در پی احتمال آغاز دور تازهای از درگیری با جمهوری اسلامی، طرحی را برای تخلیه حدود ۴۲ هزار گردشگری که هماکنون در اسرائیل حضور دارند، آماده کرده است.
این وزارتخانه به کانال ۱۲ اسرائیل گفت با وجود آنکه این موضوع صرفا در حیطه مسئولیت وزارت گردشگری نیست، اما برنامههایی برای برقراری تماس با گردشگران و سازماندهی انتقال آنان به گذرگاههای مرزی زمینی تدوین شده است.
در بیانیه وزارت گردشگری آمده است: «این وزارتخانه در صورت بروز نیاز، آماده است بلافاصله وارد عمل شود.»
پیشتر شرکتهای هواپیمایی اسرائیلی اعلام کردند در شرایط احتمال وقوع جنگ با ایران و لغو پروازها، شرایط لغو بلیتها را برای مسافران تسهیل کردهاند.
شرکتهای هواپیمایی به مشتریانی که از دوشنبه بلیتهای جدید خریداری میکنند اجازه میدهند پرواز خود را لغو کنند یا اعتبار برای پروازهای آینده دریافت کنند.
گیلعاد اردان، سفیر سابق اسرائیل در سازمان ملل، دوشنبه تاکید کرد هیچ شکی در وقوع نوعی حمله نظامی از سوی ایالات متحده علیه ایران وجود ندارد.
اردان در مصاحبه با استودیو «واینت» به صراحت بیان کرد که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، نیروهای عظیم خود را نه فقط برای تهدید، بلکه برای «اجرای عملیات» به منطقه گسیل کرده است.
