ترامپ در گفتوگو با نیوزنیشن گفت اگر جمهوری اسلامی تلاش کند تهدیدهای مربوط به کشتن او را عملی کند، آمریکا «دستورهای بسیار قاطعی» برای «محو کردن آنها از روی زمین» صادر کرده است.
ترامپ در یک گفتوگوی اختصاصی به مناسبت سالگرد آغاز دوره دوم ریاستجمهوریاش، گفت آمریکا در صورت اقدام جمهوری اسلامی، علیه کل این کشور واکنش نشان خواهد داد.
او گفت: «اگر هر اتفاقی بیفتد، کل کشور منفجر خواهد شد. من قطعا آنها را بهشدت هدف قرار میدهم. اما دستورهای بسیار محکمی دادهام.»
ترامپ همچنین جو بایدن را به دلیل آنچه واکنش ضعیف به تهدیدهای جمهوری اسلامی در دوران ریاستجمهوریاش خواند، مورد انتقاد قرار داد.
ترامپ افزود: «یک رییسجمهور باید از یک رییسجمهور دفاع کند»، و گفت حتی اگر تهدیدها متوجه «کسی باشد که حتی رییسجمهور هم نیست»، بهطور قاطع واکنش نشان خواهد داد.
او سه شنبه ۳۰ دی در شبکه اجتماعی ایکس از ایرانیان خارج از کشور خواست که «با تمام توان خود جهان را از کشتار وسیعی که در راه است آگاه کنند».
علینژاد تاکید کرد: «ما می دانیم قتلعام وسیع زندانیان به محض سکوت جهان آغاز میشود.»
علینژاد یکشنبه ۲۸ دی در پست دیگری در ایکس نوشته بود که در روزهای اخیر «تلاش کردم در شبکههای مختلف، از جمله سیانان، فاکسنیوز، سیبیاس و همچنین رسانههای اروپایی، توضیح دهم که وعده جمهوری اسلامی به دولت آمریکا درباره توقف اعدامها در عمل چه معنایی دارد.»
او افزوده بود: «در این گفتوگوها به پرونده نوید افکاری، توییت آقای ترامپ در آن مقطع، و این واقعیت اشاره کردم که چگونه این وعدهها بارها صرفا ابزاری برای خرید زمان و کاهش فشار بینالمللی بودهاند.»
علینژاد اضافه کرده بود: «مهمتر از همه، کوشیدم تصویر روشنی از وضعیت هولناک امروز ایران ارائه دهم: از یورش نیروهای امنیتی خانهبهخانه، تا تیر خلاص زدن به معترضان مجروح؛ روندی سازمانیافته برای ایجاد رعب و خاموش کردن صدای یک ملت.»
او تاکید کرد: «آنچه امروز در ایران میگذرد، بار دیگر نشان میدهد که تعهدات این حکومت چیزی جز دروغهای تاکتیکی برای ادامه سرکوب و کشتار در پشت درهای بسته نیست و تنها یک راه حل برای توقف وحشی گری این حکومت جنایتکار باقی میماند.»
پیش از این هم چند وکیل حقوق بشری در ایران ضمن ابراز نگرانی از شرایط بازداشتشدگان در جریان انقلاب ملی ایرانیان، به ایراناینترنشنال گفته بودند که قوه قضاییه، اجازه اعلام وکالت برای بازداشتشدگان را به آنان نمیدهد.
این وکلا ابراز نگرانی کرده بودند که امکان برگزاری دادگاه هایی شبیه «محکمههای صحرایی» و صدور احکام فلهای اعدام و حبس طویلالمدت برای بازداشتشدگان دور از ذهن نیست.
یک وکیل دادگستری در تهران که سابقه فعالیت چندین ساله در زمینه پروندههای حقوق بشری و زندانیان سیاسی دارد، به ایراناینترنشنال گفت: «اتهامهای بازداشتشدگان را نه به آنان نه به خانوادههای شان اعلام نمیکنند، همچنین از تعداد و محل نگهداری بازداشتشدگان اطلاعی در دست نیست.»
همچنین یک وکیل دادگستری به خانواده بازداشتشدگان توصیه کرد بدون ترس از حکومت و برای حفظ جان عزیزان شان، ضمن مراجعه به دادسراها، پیگیر وضعیت آنان باشند.
افزایش نگرانیها درباره وضعیت زندانیان سیاسی و عقیدتی
بنیاد نرگس محمدی سه شنبه در یک بیانیه در اینستاگرام با اشاره به هشدار «ائتلاف آزادی نرگس» و ۴۰ سازمان و عضو دیگر مبنی بر اینکه «وضعیت و امنیت آسیبپذیرترین افراد در بازداشتگاهها و زندانهای ایران نباید به فراموشی سپرده شود» نسبت به خطر جدی در مورد آینده مدافعان حقوق بشر، روزنامهنگاران، نویسندگان، هنرمندان و تمامی افرادی که صرفاً به دلیل استفاده از حق آزادی بیان و تجمع مسالمتآمیز بازداشت شدهاند، نوشت: «نگرانیها درباره وضعیت زندانیان سیاسی و عقیدتی بهطور چشمگیری افزایش یافته است.»
این بنیاد از سازمان ملل متحد، نهادهای بینالمللی و مستقل حقوق بشری و دولتهای دموکراتیک خواست که اقداماتی فوری و مؤثر برای توقف سرکوب، کشتار، بازداشتهای گسترده و اجرای احکام اعدام در ایران اتخاذ کنند.
بنیاد همچنین با اشاره به گذشته حدود پنج هفته از بازداشت «شماری از چهرههای شناختهشده جامعه مدنی»، از جمله نرگس محمدی، سپیده قلیان، جواد علیکردی، هستی امیری، پوران ناظمی در جریان مراسم هفتم خسرو علیکردی در مشهد، خواستار آزادی آنان و تمامی مدافعان حقوق بشر، حقوق زنان، جامعه مدنی، روزنامهنگاران، وکلای دادگستری، نویسندگان، هنرمندان، دانشجویان و نیز فعالان کارگری و محیط زیست شد.
در بیانیه آمده است: «ما خواهان دسترسی خبرنگاران مستقل، رسانههای بینالمللی و نهادهای حقوق بشری به ایران و انجام تحقیقات مستقل، بیطرفانه و شفاف درباره کشتارها، شکنجهها، ناپدیدسازیهای قهری و استفاده مرگبار از سلاح علیه معترضان، همراه با پاسخگویی کامل بر اساس حقوق بینالملل هستیم.»
بنیاد نرگس محمدی تاکید کرد: «جامعه جهانی در قبال جلوگیری از این جنایات مسئول است و هر ساعت تعلل میتواند به از دست رفتن جانهای بیشتری بینجامد.»
لزوم اعمال فشار مؤثر و فوری بر جمهوری اسلامی برای توقف کشتار، آزادی بازداشتشدگان
شماری از گروه ها و سازمان های مدنی و مدافع حقوق بشر و زنان در نامه مشترکی به مای ساتو، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد در امور ایران، با ابراز نگرانی عمیق از وضعیت فاجعهبار حقوق بشر در ایران نوشتند: «مردمی که آشکارا و شجاعانه به جمهوری اسلامی نه گفتهاند، با سرکوبی بیرحمانه و مرگبار مواجه شدهاند.»
آنها با استناد به «گزارشهای موثق میدانی، رسانههای مستقل و منابع حقوق بشری» افزودند: «طی هفتههای اخیر هزاران نفر از معترضان غیرمسلح کشته شدهاند و شمار بسیار بیشتری زخمی، بازداشت یا ناپدید شدهاند. گزارشهایی عمیقاً نگرانکننده از ربایش مجروحان از بیمارستانها، سرقت اجساد، پنهانسازی آمار واقعی قربانیان و پر شدن سردخانهها دریافت شده است.»
در این نامه با اشاره به قطع اینترنت و ارتباطات تلفنی از سوی جمهوری اسلامی، ک «کشور را در تاریکی اطلاعاتی مطلق»نگه داشته و «مانع اطلاعرسانی شهروندان و نظارت جامعه بینالمللی»شده، آمده است: «در صورت سکوت و انفعال جامعه بینالمللی در برابر این سطح از خشونت سازمانیافته علیه مردمی بیدفاع که در فقر و فلاکت اقتصادی به سر میبرند، نهتنها کشتارتداوم پیدا میکند، بلکه پیام خطرناکی از مصونیت عاملان جنایت ارسال میکند.»
امضاکنندگان نامه از گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد در امور ایران خواسته اند با هیات مستقل حقیقت یاب سازمان ملل در رابطه با ایران و درخواست برای بازدید از ایران برای بررسی کشتار معترضان، ناپدیدسازی قهری، بازداشتهای خودسرانه و سایر موارد نقض فاحش حقوق بشر اقدام کند.
استفاده از تمامی مکانیسمهای موجود سازمان ملل متحد از جمله تشکیل جلسه فوق العاده شورای حقوق بشر، برای به وجود آوردن امکان گزارش دهی فوری توسط شما و هییت حقیقت یاب ایران دیگر خواسته نهادهای امضاکننده نامه است.
آنها بر لزوم اعمال فشار مؤثر و فوری بر جمهوری اسلامی برای توقف کشتار، آزادی بازداشتشدگان، دسترسی نهادهای مستقل به زندانها و بیمارستانها و بازگرداندن حق ارتباط آزاد شهروندان تاکید کردند و خواستار تضمین مستندسازی دقیق و مستقل جنایات با هدف پاسخگو کردن آمران و عاملان این نقضهای فاحش حقوق بشر در سطوح ملی و بینالمللی شدند.
این نهادها نوشتند مردم ایران نباید به دلیل مطالبه نان، کرامت، آزادی و آیندهای انسانی، با گلوله پاسخ بگیرند و تاکید کردند مسئولیت اخلاقی و حقوقی جامعه جهانی ایجاب میکند که پیش از آنکه شمار قربانیان بیش از این افزایش یابد، اقدامی فوری، قاطع و مؤثر برای جلوگیری از تداوم کشتار صورت گیرد.
از جمله امضاکنندگان نامه «کمپین توقف قتلهای ناموسی، ائتلاف بینالمللی علیه خشونت در ایران، بنیاد اسماعیل خویی، جمعیت سوسیال دموکراسی برای ایران، بنیاد رویش برای حقوق بشر و برابری، انجمن زنان ایرانی دالاس، مرکز بازتوانی زنان در نپال، ائتلاف بینالمللی مدافعان حقوق بشر زنان، ابتکار مزوامریکاییِ مدافعان حقوق بشر زنان و صندوق اقدام فوری برای کنشگری فمینیستی هستند.
نتبلاکس، نهاد مستقل پایش اینترنت، صبح سهشنبه ۳۰ دیماه اعلام کرد ایران با وجود جمعیتی بیش از ۹۰ میلیون نفر، برای یک روز دیگر همچنان از شبکه جهانی جدا مانده است.
به گفته این نهاد، همزمان الگوهایی از «سفیدسازی دسترسیها» مشاهده میشود؛ رویکردی که اجازه دسترسی محدود به برخی خدمات خاص را میدهد، اما انسداد فراگیر اینترنت همچنان برقرار است.
این وضعیت، ارتباط خانوادهها با عزیزانشان و راستیآزمایی مستقل درباره شمار کشتهشدگان و بازداشتشدگان را بهشدت دشوار کرده است.
خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضاییه جمهوری اسلامی، از تشکیل پرونده قضایی برای ۱۵ چهره ورزشی و بازیگر، ۱۰ امضاکننده بیانیه خانه سینما و ۶۰ کافه در ارتباط با اعتراضات روزهای ۱۸ و ۱۹ دیماه خبر داد.
در این گزارش آمده است که اموال تعدادی از این افراد توقیف شده و در صورت محکومیت، باید خسارتهای مادی واردشده را از داراییهای خود جبران کنند.
همزمان، بر اساس گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال، وزارت اطلاعات و سپاه پاسداران به شماری از روزنامهنگاران هشدار دادهاند هرگونه اطلاعرسانی درباره وقایع اخیر میتواند به بازداشت و صدور احکام سنگین منجر شود.
برخی از این روزنامهنگاران با تهدیدهایی از این دست مواجه شدهاند: «کاری نکن که خودت پشیمان شوی و خانوادهات عزادار.»
در همین روز، سحر طلوعی، روزنامهنگار روزنامه شرق، از دسترسی دوباره این روزنامه به اینترنت پس از ۱۱ روز خبر داد و نوشت اینترنت همچنان برای همه مردم وصل نشده و فضای عمومی کشور «بوی مرگ و سوگ و فقدان» میدهد.
در حوزه اقتصادی و مالی نیز وبسایت «چین آنالیسیس» گزارش داد از زمان آغاز اعتراضات سراسری، انتقال بیتکوین از صرافیها به کیفپولهای شخصی در ایران ۲۶۲ درصد افزایش یافت؛ آماری که از افزایش بیاعتمادی و نگرانی شهروندان نسبت به ثبات اقتصادی حکایت دارد.
مواضع سیاسی و واکنشهای بینالمللی به وضعیت ایران
در عرصه سیاسی، شاهزاده رضا پهلوی در سخنانی خطاب به علی خامنهای، او را «جنایتکار ضدایرانی» خواند و گفت دستانش به خون دهها هزار ایرانی، از جمله کودکان و بیگناهان، آغشته است.
او خطاب به مردم ایران گفت: «شما تنها نیستید؛ ایستادگی شما تاریخ را تغییر داده است» و از مردم خواست برای بازگشت گستردهتر به خیابانها و فتح تهران آماده باشند.
همزمان مجله بریتانیایی اکونومیست در گزارشی با اشاره به «بازگشت آرامش ظاهری» به برخی شهرهای ایران نوشت گزارشها از «تزلزل جدی» در ساختار قدرت در درون حکومت حکایت دارد.
این رسانه به نقل از منبعی مطلع نوشت مقامهای جمهوری اسلامی معتقدند «یک خط قرمز رد شده» و وضع موجود دیگر قابل دوام نیست.
به نوشته اکونومیست، سطح ترس در میان مقامهای ارشد به حدی بالاست که حتی وفاداری نیروهای امنیتی نیز با تردید روبهرو شده است.
در سطح حقوق بشری، مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران، در گفتوگو با شبکه ایبیسی درباره احتمال وقوع جنایت علیه بشریت در ایران، گفت «تلفات بسیار زیادی رخ داده است» و افزود ویدیوهای زیادی دیده که نیروهای امنیتی به سوی غیرنظامیان بیسلاح تیراندازی میکنند.
او در عین حال تاکید کرد برای اینکه بتوان آنچه در ایران رخ میدهد را «جنایت علیه بشریت» نامید، به یک تحقیق مستقل و جامع درباره آنچه واقعا اتفاق افتاده است نیاز است.
ساتو همچنین گفت قطع اینترنت، راستیآزمایی مستقل درباره تعداد افرادی را که به دست حکومت کشته شدهاند، بهشدت دشوار کرده است.
شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد نیز اعلام کرد جمعه سوم بهمن نشست ویژهای درباره «خشونت نگرانکننده و کشتار گسترده معترضان» در ایران برگزار خواهد کرد.
این نشست به درخواست کشورهایی از جمله آلمان، بریتانیا و ایسلند و با حمایت دستکم ۲۱ کشور عضو شورای حقوق بشر تشکیل میشود.
در اروپا، هانا نویمان، نماینده آلمان و رییس هیات روابط با ایران در پارلمان اروپا، اعلام کرد این پارلمان درباره ایران بحث خواهد کرد و قرار است پنجشنبه به یک قطعنامه رای بدهد.
او گفت از جمله مطالبات این قطعنامه، محکومیت سرکوب خشونتبار، پاسخگو کردن عاملان، قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی، مسدود کردن دارایی بانکهای ایرانی، اجرای سختگیرانه تحریمها و ارائه ویزای اضطراری به افراد در معرض خطر است.
سباستین تینکین، عضو پارلمان اروپا نیز با انتقاد از سکوت برخی جریانها، تاکید کرد زنان ایرانی که علیه قوانین سرکوبگرانه ایستادهاند «فمینیستهای واقعی» هستند و خواستار حمایت بیقیدوشرط از آنان شد.
بارت گروتیوس، نماینده هلند در پارلمان اروپا، نیز از نهادهای اروپایی خواست رویکردی سختگیرانه و عملی علیه جمهوری اسلامی در پیش بگیرند.
تشدید فشار سیاسی، نظامی و دیپلماتیک بر جمهوری اسلامی
در حوزه امنیت و سیاست خارجی، ریچارد گلدبرگ، تحلیلگر و مشاور ارشد بنیاد دفاع از دموکراسیها، گفت رییسجمهوری آمریکا در حال آمادهسازی گزینههای نظامی برای مقابله با جمهوری اسلامی است؛ از جمله حمله با هدف قطع رأس حاکمیت یا هدف قرار دادن داراییهای کلیدی فرماندهی، کنترل و ارتباطات، جریان نفت و برنامه موشکی.
دونالد ترامپ نیز متن پیامی را که از سوی امانوئل مکرون دریافت کرده بود منتشر کرد؛ پیامی که در آن بر همسویی دو کشور در موضوع سوریه تاکید شده و آمده است «میتوانیم در ایران کارهای بزرگی انجام دهیم».
اطرافیان مکرون در کاخ الیزه اصالت این پیام را تایید کردند و گفتند این موضعگیری نشاندهنده خطمشی واحد ريیسجمهوری فرانسه در عرصه عمومی و خصوصی است.
کامران متین، استاد روابط بینالملل، درباره پیام مکرون به ترامپ گفت: «نهایتا ترامپ کسی است که درباره اقدامات احتمالی در ایران تصمیم میگیرد و او نیازی هم به امکانات نظامی اروپا ندارد.»
در واکنش به لغو دعوت عباس عراقچی به نشست داووس، هیلل نویر، مدیر اجرایی دیدبان سازمان ملل، اعلام کرد این لغو نه بهدلیل فشار سیاسی، بلکه به دلیل دخالت مستقیم او در جنایات علیه مردم ایران بوده است.
اسحاق هرتزوگ، رییسجمهوری اسرائیل نیز در واکنش به اظهارات عراقچی، جمهوری اسلامی را «رژیمی خونریز» خواند که صلاحیت موعظه اخلاقی ندارد.
گیدئون سعار، وزیر خارجه اسرائیل، با اشاره به قطع اینترنت گفت سرکوب مردم ایران در پس این قطع ارتباط ادامه دارد و از اتحادیه اروپا خواست سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار دهد.
در همین حال، مایک هاکبی، سفیر آمریکا در اسرائیل، گفت ایران تنها تهدیدی برای آمریکا و اسرائیل نیست، بلکه تهدیدی برای همه کشورهای منطقه است و بسیاری از کشورهای حاشیه خلیج فارس در خفا امیدوارند مردم ایران در کنار زدن این رژیم موفق شوند.
در واکنشهای داخلی، علیاکبر ولایتی، مشاور علی خامنهای، اعتراضات مردمی را «توطئهای علیه کل منطقه» خواند.
همچنین ابوالفضل شکارچی، سخنگوی ارشد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی، در واکنش به اظهارات ترامپ درباره لزوم رهبری جدید در ایران، تهدید کرد هرگونه تعرض به رهبر جمهوری اسلامی با پاسخ شدید مواجه خواهد شد.
در حوزه حملونقل هوایی نیز شرکتهای بزرگ پروازی از تعلیق پروازها به تهران خبر دادند و آژانس ایمنی هوانوردی اتحادیه اروپا به شرکتها توصیه کرد از پرواز در حریم هوایی ایران خودداری کنند.
در همین روز، امید جلیلی، کمدین ایرانیـبریتانیایی، هشدار داد فاجعه انسانی در ایران «همین حالا» در حال گسترش است و با اشاره به قطع اینترنت و اختلال در ارتباطات، تاکید کرد آنچه رخ میدهد نتیجه عملکرد حکومتی است که مردم خود را بهدلیل اعتراض هدف قرار داده است.
همچنین بر اساس پیامهای دریافتی از مخاطبان ایراناینترنشنال، فضای امنیتی در مناطق مختلف کشور ادامه دارد و شاهدان از حاکم بودن وضعیت «حکومت نظامی» در خیابانهای شهرهای خود خبر دادهاند.
برای خواندن تحولات جاری مربوط به انقلاب ملی ایرانیان اینجا را کلیک کنید.
نتبلاکس سهشنبه ۳۰ دی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «با گذشت بالغ بر ۲۸۰ ساعت از قطع اینترنت در ایران، این کشور بیش از ۹۰ میلیون نفری برای یک روز دیگر همچنان در انزوا و بیارتباطی باقی مانده است.»
این نهاد ناظر افزود این وضعیت «باعث شده دوستان و اعضای خانواده نتوانند از حال و وضعیت عزیزان خود باخبر شوند».
در آذرماه، بهروزرسانی ایکس درباره موقعیت مکانی کاربران، روشن ساخت شماری از روزنامهنگاران که عمدتا رسانهها را کنترل کرده و روایتهای غالب را تعیین میکنند و برخی چهرههای سیاسی که خود را مخالف سیاستهای حاکم نشان میدهند، از رانت اینترنت طبقاتی تحت عنوان «سیمکارت سفید» استفاده میکنند.
هشدار گزارشگر ویژه سازمان ملل درباره قطع اینترنت
مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران، در گفتوگو با شبکه ایبیسی، درباره احتمال وقوع جنایت علیه بشریت در ایران، گفت «تلفات بسیار زیادی رخ داده» است و ویدیوهای زیادی دیده که نیروهای امنیتی به سوی غیرنظامیان بیسلاح تیراندازی میکنند.
ساتو همچنین گفت قطع اینترنت، راستیآزمایی مستقل را درباره «تعداد افرادی که به دست رژیم کشته شدهاند»، بهشدت دشوار کرده است.
گیدئون سعار، وزیر خارجه اسرائیل، نیز در کنفرانس خبری در پراگ، پایتخت جمهوری چک، با اشاره به قطع دسترسی به اینترنت در ایران گفت: «در پس قطع دسترسی به اینترنت، سرکوب مردم ایران همچنان ادامه دارد.»
امید جلیلی، کمدین ایرانیـبریتانیایی، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، هشدار داد فاجعه انسانی در ایران «همین حالا» در حال وقوع و گسترش است.
جلیلی در پاسخ به این پرسش که چرا این موضوع اکنون در خبرها نیست، نوشت پاسخ روشن است: «حکومت اینترنت را قطع کرده است.»
تلاش برای استقرار «اینترنت ملی»
نتبلاکس دوشنبه نیز هشدار داده بود حکومت ایران در پی تشدید محدودیتهای ارتباطی از طریق پروژه «اینترانت» است.
در ساعات گذشته، برخی کاربران از دسترسی کوتاه و منقطع به اینترنت در برخی نقاط ایران خبر دادهاند.
با این حال، نتبلاکس ۲۹ دی با انتشار پیامی در ایکس، نوشت میزان اتصال سراسری «همچنان حداقلی باقی مانده» است.
ایراناینترنشنال ۲۳ دی گزارش داد جمهوری اسلامی همزمان با قطع ارتباط مردم ایران با جهان، بهسرعت در پی راهاندازی پروژه جدیدی است که امکان قطع کامل و درازمدت اینترنت را فراهم میآورد.
حکومت ایران کمی پس از آغاز تظاهرات شامگاه پنجشنبه ۱۸ دی که بهدنبال فراخوان شاهزاده رضا پهلوی برگزار شد، اینترنت را در سراسر کشور قطع کرد.
از آن زمان، ارتباط مردم ایران با جهان خارج بهشدت محدود شده، اما همان اندک روایتها، تصاویر و ویدیوهای منتشر شده، از ابعاد هولناک کشتار سیستماتیک شهروندان حکایت دارند.
ابراهیم عزیزی، رییس کمیسیون امنیت ملی مجلس، ۲۹ دی با تکرار مواضع دیگر مقامهای حکومت، شهروندان معترض را «اغتشاشگر» خواند و گفت اگر «شرایط امنیتی مناسب شود»، شورای عالی امنیت ملی و شورای امنیت کشور، ظرف «چند روز آینده» درباره وضعیت اینترنت تصمیمگیری خواهند کرد.
