دستکم پنج هزار کارگر پیمانی شاغل در ۱۲ پالایشگاه پارس جنوبی در بزرگترین اعتراض کارگری سالیان اخیر، در عسلویه اعتصاب و تجمع کردند. این تجمع بهرغم اعمال فشارها بر کارگران و تهدید آنان برگزار شد.
شورای سازماندهی اعتراضات کارگران غیررسمی نفت (ارکان ثالث) گزارش داد که این کارگران سهشنبه ۱۸ آذر بدون حضور در محیطهای کار دراعتصاب بودند و بهرغم تهدیدهای مختلف، «راهپیمایی پرشکوهی را در خیابان منتهی به فرمانداری عسلویه» برگزار کردند.
در همین ارتباط،اتحادیه آزاد کارگران ایران از این تجمع بهعنوان «یکی از بزرگترین تجمعات اعتراضی تاریخ صنعت نفت ایران طی نزدیک به پنج دهه گذشته» یاد کرد.
در شرایطی که منابع کارگری از شرکت دستکم پنج هزار کارگر پیمانکاری در این اعتصاب و تجمع خبر میدهند، خبرگزاری ایلنا، متعلق به خانه کارگر جمهوری اسلامی، در خبر خود به تعداد معترضان اشاره نکرد و خبرگزاری فارس، نزدیک به سپاه پاسداران، هم از شرکت «جمعی از کارگران» خبر داد.
شورای سازماندهی اعتراضات کارگران غیررسمی نفت (ارکان ثالث) در گزارش خود اشاره کرد که یک روز قبل از تجمع، تلاشهای بسیاری مانند «پیام مستقیم روابط عمومی مجتمع گاز پارس جنوبی بر روی گوشیهای موبایل همکاران» و «تهدیدات مستقیم حراست واحدهای مختلف پالایشگاهی» در مورد «عواقب حضور» انجام شد.
این نکته نیز در اخبار مخابره شده از سوی ایلنا و فارس انعکاس نیافت.
به گفته این شورا، از همان ابتدای صبح سهشنبه، علاوه بر ورودیهای پارس جنوبی که حراست منطقه ویژه از زمان جنگ ۱۲ روزه، کنترل آنها را در دست دارد، تمامی ورودیهای عسلویه از مسیر «نخل تقی» و «بیدخون» و همچنین خیابانهای منتهی به فرمانداری عسلویه تحت کنترل نیروهای انتظامی و امنیتی جمهوری اسلامی قرار داشت و از تردد خودروهای حامل کارگران ممانعت شد.
با این همه، کارگران پیمانی همراه با خانوادههایشان به صورت پیاده از مسیرهای مختلف خود را به محل تجمع رساندند.
شورای سازماندهی اعتراضات کارگران غیررسمی نفت (ارکان ثالث) همچنین نوشت که مردم عادی عسلویه و نخل تقی که از دوشنبه شب «شاهد تکاپوی ماموران انتظامی و مسدودسازیها بودند، از گوشه و کنار محل راهپیمایی در پیادهروها و با همراهی خودروهای خود، با سوت و بوق زدنهای پی در پی»، از کارگران معترض حمایت کردند.
بر اساس گزارشها، کارگران پیمانی در این تجمع خواستار«حذف پیمانکاران واسطه، اصلاح نظام همسانسازی دستمزد،اصلاح و اجرای کامل طرح طبقهبندی مشاغل،اجرای طرح اقماری دو هفته کار و دو هفته استراحت برای نیروهای اداری و پشتیبانی، و تعیین تکلیف رانندگان خودروهای استیجاری غیرمالک» شدند.
از دیگر مطالبات تجمعکنندگان، «ساماندهی وضعیت کارگران پشتیبانی ایمنی و رعایت قانون کار طبق شرایط عرف کارگاهی،پرداخت حق کمپ، و تامین شرایط پروازی ایاب و ذهاب کارگران» بود.
به گزارش کانال تلگرامی کارگاه، کارگران شعار میدادند: «دو به دو اداری، نبرد با بیگاری»، «حاصل دسترنج ما، گمشده سهم ما»، «خوردن حق کارگر، خیانت است به کشور».
بر اساس گزارشهای دیگر، شعارهای دیگری نیز در این تجمع سر داده شد: «توپ تانک فشفشه، پیمانکار باید حذف بشه»، «وعده وعید کافیه، سفره ما خالیه»، «ما کارگران بیداریم، از حق خود آگاهیم»، و «راننده بیدفاع، محروم از هر رفاه».
شورای سازماندهی اعتراضات کارگران غیررسمی نفت (ارکان ثالث) در ادامه گزارش خود اشاره کرد که پس از پایان تجمع، برخی از واحدهای حراست از ورود کارگران به پالایشگاهها جلوگیری کردند و برخی از کارگران از سوی حراست منطقه ویژه و نهادهای امنیتی احضار شدند.
بر اساس برخی گزارشها، فراخوان این حرکت اعتراضی از سوی کانون انجمنهای صنفی کارگران پالایشگاههای بوشهر داده شده بود.
کارگران پیمانی در عسلویه بارها در اعتراض به تحقق نیافتن مطالبات خود تجمع و اعتراض کردهاند. در آخرین مورد بیش از سه هزار کارگر پیمانی در مجتمع گاز پارس جنوبی ۲۰ آبان در مقابل ساختمان مرکزی این مجموعه در عسلویه تجمع کردند.
حمایت یک سندیکای کارگری از اعتراض کارگران پیمانکاری پارس جنوبی
سندیکای کارگران شرکت واحد اتوبوسرانی تهران و حومه سهشنبه اعلام کرد: «با افتخار و احساس مسئولیت طبق وظیفه طبقاتی و صنفی خود»، از تجمع اعتراضی بیش از پنج هزار نفر از کارگران پیمانکاری پارس جنوبی در عسلویه حمایت میکند.
این تشکل مستقل کارگری با اشاره به «شعارهای روشن و مطالباتی کاملا مشروع و انسانی» در این تجمع، آن را «نماد روشنی از آگاهی، همبستگی و اراده راسخ طبقه کارگر ایران برای دستیابی به حقوق پایمالشده خود» دانست.
در بیانیه سندیکا تاکید شد که مطالبات قانونی کارگران از سالها پیش مطرح شده اما بیپاسخ ماندهاند.
سندیکا با اشاره به اینکه کارگران این شرکت «طعم تلخ بیعدالتی، سرکوب، اخراج، زندان و بیتوجهی به خواستههای صنفی» را چشیدهاند، تاکید کرد: «تنها راه رسیدن به حقوق انسانی، اتحاد، همبستگی، ایستادگی جمعی و تشکل مستقل کارگری است.»
در بیانیه بر لزوم پاسخگویی فوری مسئولان به مطالبات کارگران پیمانی و پایان دادن به سیاستهای تبعیضآمیز علیه کارگران پیمانکاری تاکید شد.
سه روز اعتصاب در شرکت حفاری شمال
کانال تلگرامی «افکار نفت» سهشنبه از «سه روز اعتصاب همزمان در ۹ دکل خشکی و دو دکل دریایی شرکت حفاری شمال» خبر داد.
افکار نفت مطالبات نیروهای این شرکت را «پرداخت حقوق معوقه و پاداشها، برقراری بیمه تکمیلی، امضای قرارداد رسمی کار و دهها مورد دیگر» اعلام کرد.
بر اساس این گزارش، شرکت انرژیگستر سینا و بنیاد مستضعفان مالکان اصلی شرکت حفاری شمال هستند.
سومین روز اعتصاب کارگران فولاد شادگان
اتحادیه آزاد کارگران ایران خبر داد که اعتصاب کارگران فولاد شادگان در استان خوزستان سهشنبه وارد سومین روز شد.
بر اساس این گزارش، این اعتصاب در اعتراض به خلف وعدههای کارفرما در پرداخت کارانه تولید و طبقهبندی مشاغل آغاز شده است.
در سالیان اخیر، اعتراضات کارگران و سایر مزدبگیران در ایران افزایش چشمگیری یافته است. از جمله دلایل این اعتراضات، پایین بودن سطح دستمزدها، پرداخت نشدن دستمزدها و حق بیمه برای چندین ماه، خصوصیسازی، اخراج نیروهای کار و همچنین ادامه کار شرکتهای پیمانکاری است.
جمهوری اسلامی در این سالها با تشدید برخوردهای امنیتی و قضایی تلاش کرده است تا مانع گسترش این اعتراضات شود ولی بهدلیل شرایط وخیم اقتصادی در ایران، در این هدف شکست خورده است.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
