شماری از مسئولان تشکلهای کارگری به رسمیت شناخته شده از سوی جمهوری اسلامی در سالروز تصویب قانون کار، بدون اشاره به تغییرات گسترده در این قانون که به زیان کارگران بوده است، از شرایط معیشتی کارگران از جمله دستمزد پایینتر از خط فقر انتقاد کردند.
به گزارش خبرگزاری ایلنا، علی خدایی، عضو شورای عالی کار، پنجشنبه ۲۸ آبان در مراسمی که در خانه کارگر جمهوری اسلامی در تهران برگزار شد، با اشاره به تورم ۶۴درصدی مواد غذایی گفت که هزینهها سر به فلک کشیده است.
او اعلام کرد که دستمزد کنونی کارگران «پاسخگوی ده روز هم نیست.»
در حال حاضر، پایه دستمزد کارگران مشمول قانون کار نزدیک به ۱۱ میلیون تومان در ماه است. این مبلغ با در نظر گرفتن مزایا به حدود ۱۵ میلیون تومان در ماه میرسد. در مقابل، برخی از تشکلهای کارگری نزدیک به حکومت گفتهاند که سبد معیشت ماهانه به ۵۸ میلیون تومان رسیده است.
بر اساس دو تبصره ماده ۴۱ قانون کار، حداقل دستمزد کارگران باید بر اساس نرخ تورم و هزینه زندگی یک خانوار کارگری تعیین شود. با این حال، تبصره دوم طی دهههای اخیر در محاسبات مزدی شورای عالی کار در نظر گرفته نشده است.
این اقدام دولتهای مختلف جمهوری اسلامی از سوی فعالان و تشکلهای مستقل کارگری و صنفی با عنوان «سرکوب مزدی» توصیف میشود. این فعالان و تشکلها بارها از عملکرد شورای عالی کار و همراهی تشکلهای دولتی کارگری در تصویب دستمزدهای پایینتر از سبد معیشت انتقاد کردهاند.
خدایی در بخشی از سخنانش که به توجیه انفعال و سکوت در قبال شرایط دشوار معیشتی کارگران اختصاص داشت، گفت: «بنا بر حجب و حیای جامعه کارگری و نگرانی ما بابت مشکلات داخلی و بین المللی کشور، سکوت کردیم.»
این در حالی است که اعتراضات کارگران و سایر مزدبگیران در مناطق مختلف ایران در ماههای اخیر و به موازات وخامت شرایط معیشتیشان، گسترش یافته است. در مقابل جمهوری اسلامی کوشیده است با برخوردهای اداری، امنیتی و قضایی مانع از این اعتراضات شود اما گزارش تشکلهای مستقل کارگری و صنفی حاکی از شکست این سیاست حکومت است.
خدایی در بخش دیگری از سخنانش گفت: «علی خدایی: در برابر اقدامات ضد کارگری کوتاه نخواهیم آمد؛ تا مرحله عزل از شورای عالی کار هم پیش میرویم.»
«حرفهای تکراری»
سخنان این عضو شورای عالی کار انتقاد کارگران در کانالهای تلگرامی از جمله «کارگر ۲۴» را به همراه داشت. یکی از آنان خطاب به او نوشت: «این حرفها رو چند ساله که داری تکرار میکنی؟»
یک کارگر هم نوشت: «لطف کن کمتر شعار بده. شما هرسال تا نزدیک عید شعار زیاد میدی ولی دقیقه آخر باهاشون میبندی چون توهم ازخودشونی.»
یکی از کاربران هم نوشت: «تا زمانی که قرارداد کارگر به صورت ماهانه و فصلی است، وضعیت کارگر به همین ترتیب خواهد بود» و اضافه کرد: «تمام حرفهای اینا یا حتی به مراتب بالاتر، شعاری بیش نخواهد بود.»
«روح قانون کار نقض شده است»
علیرضا محجوب، که دهههاست دبیرکل تشکل حکومتی خانه کارگر است، در مراسم روز تصویب قانون کار گفت: «مهمترین نگرانی ما وضعیت اقتصادی و معیشتی جامعه کارگری و بازنشستگان است.»
او بدون اشاره به اینکه خانه کارگر جمهوری اسلامی تاکنون چه اقدامات ملموسی برای بهبود وضعیت معیشتی کارگران و بازنشستگان انجام داده است، افزود: «قانون کار برای امنیت شغلی و معیشت نوشته شده اما امروزه با شرکتهای پیمانکاری، روح این قانون که عقد قرارداد دائمی با کارگر است، نقض شده است.»
حسن صادقی، رییس اتحادیه پیشکسوتان جامعه کارگری و معاون دبیرکل خانه کارگر، هم گفت: «ما نباید اجازه تضعیف قانون کار را بدهیم. تضعیف قانون کار به معنای کاهش امنیت شغلی، کاهش ایمنی کار، کاهش توان معیشتی و جایگاه کار و کارگر و بهره وری است.»
وی افزود: «ما میترسیم که با اسم اصلاح قانون کار و تضعیف قانون کار، بخشهای مترقی این قانون را از ما بگیرند.»
تغییرات در قانون کار به زیان کارگران
قانون کار جمهوری اسلامی در سال ۱۳۶۹و پس از کشاکشهای طولانی به تصویب رسید. پیش از آن، و در سال ۱۳۶۱، احمد توکلی، وزیر کار وقت، پیشنویسی را مطرح کرده بود که با مقاومت گسترده سندیکاها و تشکلهای مستقل کارگری، در دولت میرحسین موسوی رد شد.
کاظم فرجاللهی، فعال کارگری، چهارشنبه ۲۸ آبان در این مورد به ایلنا گفت: «پیشنویس این قانون با حضور و دخالت نمایندگان و کارشناسان مورد وثوق جامعه کارگری تهیه نشد و همه روابط کار، مناسبات و مسایل موجود در این حوزه را در «باب اجاره» تعریف کردند.»
او توضیح داد که در این پیشنویس، «رابطه کارگر و کارفرما مشابه رابطه موجر و مستأجر در نظر گرفته شد. در این تعریف، کارگر کسی بود که نیروی کارش را اجاره میدهد و کارفرما مستأجر محسوب میشد.»
با این حال، هشت سال طول کشید تا پیشنویس دیگری مطرح و پس از تعدیلهایی در سال ۱۳۶۹ تصویب شود.
با این همه، این قانون در طول سالیان و در دولتهای مختلف جمهوری اسلامی شاهد تغییراتی به زیان کارگران بوده است. از جمله حذف کارگران کارگاههای زیر پنج و ده نفره از شمول قانون کار و همچنین شاغل در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی. در این مدت هم قرارداد موقت کار همزمان با گسترش فعالیت شرکتّای پیمانکاری رواج گستردهای یافت. در حال حاضر، حدود ۹۸ درصد کارگران در ایران دارای قرارداد موقت کار هستند.
پلیس و سازمان اطلاعات و امنیت داخلی اسرائیل (شینبت) اعلام کردند این سه شهروند اسرائیلی در پروندهای جداگانه اما مرتبط، به اتهام جاسوسی برای جمهوری اسلامی ایران بازداشت و علیه آنها کیفرخواست صادر شده است.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، هدف شبکه ایرانی ایجاد دسترسی به نیروی هوایی اسرائیل و جمعآوری اطلاعات میدانی از شهرها و پایگاههای نظامی بوده است.
در پرونده نخست، رافائل روبينی، سرباز ۲۱ ساله نیروی هوایی، ماه گذشته در عملیات مشترک شینبت و پلیس بازداشت شد.
تحقیقات نشان میدهد او طی هفتههای اخیر با عوامل اطلاعاتی جمهوری اسلامی در تماس بوده و چندین ماموریت امنیتی را انجام داده است؛ از جمله ارسال تصاویر از نقاط مختلف شهر، مخفیکردن یک گوشی تلفن و یک جعبه سیگار، دریافت سیمکارت از محلهای از پیش تعیینشده و جابهجایی یک سلاح که در نقطهای مخفی برای او گذاشته شده بود.
شینبت میگوید رعوونی کاملا آگاه بود که تحت هدایت جمهوری اسلامی فعالیت میکند و میدانست که اقداماتش میتواند امنیت اسرائیل را به خطر بیندازد.
علیه او که در ازای اجرای این ماموریتها مبالغ قابل توجهی پول دیجیتال دریافت کرده کیفرخواستی سنگین در دادگاه صادر شده است.
مقامهای امنیتی همچنین اعلام کردند که در پروندهای جداگانه یک مرد ۲۷ ساله به نام شمعون أزرزار، همراه با شریک زندگیاش که در نیروی هوایی خدمت میکند بازداشت شدهاند.
به گفته شینبت، این مرد نیز به هدایت عوامل اطلاعاتی جمهوری اسلامی، اطلاعات شخصی و نظامی را از طریق دسترسی غیرمستقیم به همسر نظامی خود جمعآوری کرده است.
شین بت افزود که تحقیقات نشان میدهد تلاش اطلاعاتی جمهوری اسلامی دارای یک الگوی مشترک است: شناسایی افراد آسیبپذیر، ایجاد تماس از طریق شبکههای اجتماعی یا پیامرسانها، و سپس هدایت آنها برای انجام ماموریتهای کوچک اما عملیاتی که میتواند در مرحله بعد برای فعالیتهای پیچیدهتر به کار گرفته شود.
مقامهای امنیتی اسرائیل میگویند این پروندهها نشان میدهد حکومت ایران در حال تلاش سازمانیافته برای نفوذ به نیروی هوایی و زیرساختهای نظامی اسرائیل است؛ جایی که در سالهای اخیر نقش اصلی را در حملات علیه اهداف ایرانی و متحدان تهران داشته است.
در ماههای پس از جنگ ۱۲ روزه اسرائيل چندین نفر را در عملیاتهای جداگانه با اتهامهای مشابه بازداشت کرده است.
طبق گزارشها، طی دو سال اخیر حکومت ایران از طریق شبکههای اجتماعی، بهویژه تلگرام، موفق شده تعدادی از شهروندان عادی اسرائیل را برای ماموریتهای اطلاعاتی و حتی طرحهای ترور جذب کند. افزایش شمار این افراد باعث شده اسرائیل بخشی جدید در زندان دامون حيفا را به آنها اختصاص دهد.
عزیزی پنجشنبه ۲۹ آبان در یک سخنرانی در دانشگاه تهران گفت: «بعد از کشته شدن حسن نصرالله و عملیات وعده صادق دو، به این جمعبندی رسیدیم که احتمال حمله اسرائیل به ایران وجود دارد و شورای عالی امنیت ملی تصمیم گرفت اجرای قانون عفاف و حجاب برای مدتی به تعویق بیفتد.»
زمان مورد اشاره او به روزهای پیش از آغاز جنگ ۱۲ روزه اسرائیل و جمهوری اسلامی در خردادماه امسال بود.
عزیزی با توصیف «قانون عفاف و حجاب» به عنوان «قانون خوب» افزود: «در جمهوری اسلامی ساختارهایی داریم که با توجه به شرایط حساس، تصمیم به تعویق اجرای این قانون گرفت.»
او گفت: «نسبت به شرایط فعلی جامعه در خصوص حجاب آگاهیم اما نمیتوانیم مسائل امنیتی را نادیده بگیریم.»
این در شرایطی است که در ادامه تلاشهای جمهوری اسلامی برای افزایش فشار بر مخالفان حجاب اجباری، دادستان عمومی و انقلاب تهران چهارشنبه ۲۸ آبان خواستار «تشدید نظارت بر پوشش شهروندان» شد و گفت ۲۸ دستگاه اجرایی در حوزه «حجاب و عفاف» وظایف قانونی مشخص دارند.
علی صالحی در نشستی با عنوان «بررسی وضعیت حجاب و عفاف» که با حضور فرماندهان نظامی، انتظامی و امنیتی برگزار شد، بر همافزایی دستگاهها و نهادهای اجرایی، فرهنگی و نظارتی در حوزه «حجاب، عفاف و مقابله با ناهنجاریهای اجتماعی» تاکید کرد.
او خواستار اقدام «قاطع و سریع» نیروهای انتظامی و امنیتی جمهوری اسلامی در «شناسایی و برخورد» با آنچه «شبکههای سازمانیافته فساد و فحشا با حمایت دشمنان خارجی» خواند، شد.
سخنان صالحی در ادامه سلسله دستورالعملها و موضعگیریهای مقامهای ارشد جمهوری اسلامی درباره اجرای سختگیرانهتر حجاب اجباری مطرح میشود؛ سیاستی که در ماههای اخیر با چراغ سبز قوه قضاییه و همراهی نهادهای امنیتی و رسانههای حکومتی دنبال شده است.
مسعود پزشکیان ۲۷ آبان در جلسه شورایعالی انقلاب فرهنگی گفت: «مجموعههای دولتی و حاکمیتی باید به قوانین و هنجارهای ملی در حوزه عفاف و حجاب پایبند باشند.»
او افزود: «عفاف و حجاب باید از درون دستگاههای دولتی و از سوی مدیران و کارکنان این نهادها آغاز شود.»
غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه جمهوری اسلامی، ۲۳ آبان گفته بود به دادستانها دستور داده است با همکاری دستگاههای امنیتی و انتظامی، جریانات بهگفته او «سازمانیافته و مرتبط با بیگانه» در زمینه «ناهنجاریهای اجتماعی»، شناسایی و به دستگاه قضایی معرفی شوند.
۱۸آبان نیز محمد موحدی آزاد، دادستان کل کشور، گفته بود دادسراها موظف هستند «با جدیت» با زنانی که حجاب اجباری را رعایت نمیکنند، برخورد کنند.
روحالله مومننسب، دبیر ستاد امر به معروف و نهی از منکر استان تهران هم ۲۵ مهر از سازماندهی بیش از ۸۰ هزار نیروی موسوم به «آمر به معروف» برای کنترل پوشش زنان خبر داد.
منتقدان میگویند هزینههای سنگین برای تحمیل حجاب اجباری، گسترش شبکه «آمران به معروف» و افزایش بودجه نهادهای فرهنگی حکومتی، نشان میدهد اولویت جمهوری اسلامی نه بهبود وضعیت اقتصادی و معیشتی مردم، بلکه تشدید کنترل اجتماعی و نظارت بر سبک زندگی و پوشش شهروندان است.
با این حال، در برابر این موج تازه دستورها و تهدیدها، اشکال گوناگون مقاومت مدنی علیه حجاب اجباری همچنان ادامه دارد.
بسیاری از زنان، با وجود خطر پروندهسازی، جریمه و سرکوب، تلاش میکنند با حفظ پوشش دلخواه و انتخاب سبک زندگی خود، «نه» به این سیاست حکومتی را در عرصه عمومی تکرار کنند.
به گزارش خبرگزاری رویترز، اداره طالبان در کابل پنجشنبه ۲۹ آبان از هند درخواست کرد تا مراکز باربری در خاک افغانستان ایجاد کند؛ اقدامی که بهگفته مقامهای طالبان در تقویت روابط با دهلینو و کاهش وابستگی به پاکستان نقش کلیدی خواهد داشت.
این درخواست در جریان دیدار نورالدین عزیزی، رییس اداره تجارت طالبان، با جیتین پر اساد، وزیر مشاور بازرگانی هند، در دهلینو مطرح شد.
اداره تجارت طالبان اعلام کرد عزیزی از هند خواسته است به راهاندازی سرویسهای منظم حملونقل دریایی برای انتقال کالاهای افغانستان از طریق بندر چابهار، که از سوی هند در ایران اداره میشود، کمک کند.
وزارت امور خارجه هند هشت آبان اعلام کرد برای فعالیتهای این کشور در بندر چابهار در ایران، معافیتی ششماهه از تحریمهای ایالات متحده آمریکا دریافت کرده است.
افغانستان طی ماههای گذشته بخش بزرگی از صادرات و واردات خود را از مسیر پاکستان به ایران و آسیای مرکزی منتقل کرده است.
مقامهای طالبان میگویند بستهشدن مکرر مرزها و درگیری مسلحانه با پاکستان توان تجارت افغانستان را مختل کرده و کابل را وادار به توسعه مسیرهای جایگزین کرده است.
اداره تجارت طالبان در بیانیهای اعلام کرد عزیزی از هند خواسته است بندرهای خشک در استان نیمروز، در مرز ایران، ایجاد کند و روند پردازش محمولهها در بندر نهاوا شِوا، بزرگترین بندر کانتینری هند، تسهیل شود.
او همچنین پیشنهادهایی درباره سرمایهگذاری مشترک، توسعه شهرکهای صنعتی، مراکز بنگاههای کوچک و متوسط، و همکاری در حوزه دارو، سردخانه و فرآوری میوه ارائه کرده است.
هفته گذشته مقامهای طالبان به رویترز گفته بودند حجم محمولههای عبوری از ایران و آسیای مرکزی با سرعتی بیشتر از مسیر پاکستان در حال افزایش است، زیرا تعطیلیهای مکرر مرزی، مسیر سنتی تجارت افغانستان را با اختلال روبهرو کرده است.
عزیزی همچنین خواستار تسریع روند صدور ویزا برای تجار افغان شد تا امکان سفر و تجارت منظمتر فراهم شود.
پراساد پس از دیدار در پیامی در شبکه ایکس نوشت این گفتوگوها نشاندهنده «تعهد مشترک» برای تقویت تجارت دوجانبه است.
همچنین سابرامانیام جایشانکار، وزیر خارجه هند، اعلام کرد با نمایندگان طالان درباره توسعه تجارت و گسترش مسیرهای اتصال گفتوگو کرده و هند همچنان از «توسعه افغانستان» حمایت خواهد کرد.
سه منبع امنیتی لبنان به رویترز گفتند نیروهای ارتش این کشور زعیتر را صبح پنجشنبه ۲۹ آبان بازداشت کردند.
این بازداشت، پس از گذشت چند سال از صدور حکم بازداشت صورت گرفت. به گفته این منابع امنیتی، زعیتر تا کنون موفق شده بود از اجرای این حکم بگریزد.
ارتش لبنان در بیانیهای گفت فردی با نام اختصاری «ن. ز.» را در منطقه بقاع شرقی، نزدیک زادگاه زعیتر، بازداشت کرده است.
همچنین این بازداشت یک روز پس از آن صورت گرفت که دو سرباز لبنانی در درگیریهایی در منطقه بقاع در جریان تعقیب فراریانی مظنون به قاچاق مواد مخدر کشته شدند.
ارتش لبنان در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که یورشها به کشتهشدن یکی از افراد تحت تعقیب و توقیف محمولههای بزرگ مواد مخدر و سلاح منجر شده، اما تاکید کرد که همچنان به تعقیب دیگر فراریان ادامه خواهد داد.
زعیتر در یک مصاحبه سال ۲۰۱۶ با شبکه تلویزیونی لبنانی «الجدید» اعتراف کرد که حشیش کشت میکند و میفروشد، اما انکار کرد که رهبر یک مافیای مواد مخدر است.
در سال ۲۰۲۳، وزارت خزانهداری آمریکا زعیتر را «یک قاچاقچی شناختهشده سلاح و مواد مخدر» توصیف کرد که با گروه مسلح لبنانی حزبالله و نیروهای بشار اسد، رییسجمهوری وقت سوریه، ارتباط دارد.
اسد سال گذشته در پی حمله نیروهای مسلح مخالف خود سرنگون شد و حزبالله نیز در جنگ سال گذشته با اسرائیل بهشدت تضعیف شد.
میان حزبالله و اسرائیل آتشبس برقرار شده، اما اسرائیل همچنان به انجام حملات هوایی در لبنان ادامه میدهد و حزبالله را متهم میکند که در تلاش است تواناییهای نظامی خود را دوباره احیا کند.
هر دو کشور اسرائیل و ایالات متحده در حال افزایش فشار بر لبنان هستند تا از جمله از طریق قطع جریانهای مالی این گروه، اقدام قاطعانهتری علیه حزبالله اتخاذ کند.
حزبالله دهههاست که متهم است از قاچاق مواد مخدر و دیگر کالاها برای تامین مالی خود استفاده میکند.
حزبالله از دهه ۱۹۸۰ بهویژه در آمریکای لاتین فعالیتی گسترده داشته و این منطقه را به مرکز اصلی فعالیتهای غیرقانونی خود از جمله در زمینه قاچاق مواد مخدر و اسلحه تبدیل کرده است.
