پزشکیان: کوچکسازی دولت و کاهش بار آن بر اقتصاد در دستور کار است
مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، در جریان سفر استانی خود به اردبیل اعلام کرد اجرای سیاست «کوچکسازی دولت» در دستور کار قرار گرفته است.
مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، در جریان سفر استانی خود به اردبیل اعلام کرد اجرای سیاست «کوچکسازی دولت» در دستور کار قرار گرفته است.
پزشکیان پنجشنبه ۲۰ شهریور گفت: «ما نمیخواهیم دولتی بزرگ و پرهزینه داشته باشیم. هدف ما کوچکسازی دولت و کاستن از بار آن بر اقتصاد کشور است. دولت باید یاریگر اقتصاد باشد، نه مانع و باری مضاعف.»
او تاکید کرد دولت بهجای «تصدیگری» باید بهدنبال نقش «تسهیلگری» باشد و افزود: «وظیفه ما برداشتن موانع قانونی و مقرراتی از مسیر سرمایهگذاران است اما اصل کار و ابتکار باید از سوی بخش خصوصی، کشاورزان و صنعتگران شکل بگیرد.»
اظهارات پزشکیان در حالی است که گزارشها نشان میدهند تنها در یک مورد، شمار کارکنان نهاد ریاستجمهوری از سال ۱۳۶۸ تاکنون ۷۰۰ درصد افزایش داشته است؛ رشدی که از آن با عنوان «تورم نیروی انسانی» یاد میشود و همچنان یکی از چالشهای پرهزینه دولت به شمار میرود.
هرچند پزشکیان از «کوچکسازی دولت» و نقشآفرینی بخش خصوصی سخن میگوید، ساختار اقتصاد ایران نشان میدهد بخش بزرگی از فعالیتهای اقتصادی در اختیار سپاه پاسداران و بنیادهای شبهدولتی است که شفافیت محدودی دارند.
ناظران معتقدند کوچکسازی دولت در چنین شرایطی میتواند به واگذاری بیشتر منابع به این نهادهای قدرتمند منجر شود و لزوما به تقویت بخش خصوصی نخواهد انجامید.
افزون بر این، بخش خصوصی با موانع متعددی روبهروست؛ از مقررات دستوپاگیر و فساد سیستماتیک گرفته تا رقابت نابرابر با نهادهای برخوردار از رانت و معافیتهای مالیاتی.
به گفته کارشناسان اقتصادی، تا زمانی که این مشکلات ساختاری، بهویژه مداخلات اقتصادی سپاه پاسداران اصلاح نشود، شعار تسهیلگری دولت و کاهش تصدیگری بعید است بهبود واقعی فضای کسبوکار و کاهش فشار بر اقتصاد کشور را در پی داشته باشد.
پزشکیان مدارس را مقصر مهاجرت دانست: انسانهای «مغرور» تربیت میکنند
رییس دولت جمهوری اسلامی در جریان سخنان خود در سفر به اردبیل، بار دیگر نظام آموزشی را بابت موج مهاجرت جوانان و نخبگان از کشور مقصر دانست.
پزشکیان گفت: «مدارسی که امروز ساختهایم، بهجای تربیت انسانهای جامعنگر، افرادی تکبعدی و مغرور پرورش دادهاند. کسانی که مملکت و سرزمین خود را باور ندارند و خیال میکنند تنها باید در خارج از کشور به جایگاهی برسند.»
او افزود: «دانشآموزانی تربیت شدهاند که حتی جوایز آنچنانی دریافت کردهاند اما ۹۰ درصد آنها اکنون در ایران نیستند. این چه هنری است؟ این افراد زمانی که با مشکل روبهرو میشوند، بهجای ماندن و حل آن، قهر میکنند و میروند.»
پزشکیان تاکید کرد مدارس باید افرادی را تربیت کنند که «بدانند از این آب و خاک برخاستهاند و مسئولیت دارند کشور و سرزمین خود را آباد کنند».
این نخستین بار نیست که او در موضوع مهاجرت، انگشت اتهام را بهسوی شهروندان نشانه میگیرد و نقش حکومت در شکلگیری این پدیده را کماهمیت جلوه میدهد.
۹ مرداد، پزشکیان با بهکارگیری ادبیاتی جنسیتزده، قشر تحصیلکرده را بهدلیل مهاجرت از کشور به «نامردی» متهم کرد.
او در اردیبهشتماه نیز از مهاجرت شهروندان به خارج از کشور انتقاد و آن را مشکلی «تربیتی» ناشی از نظام آموزشی کشور توصیف کرده بود.
علی بیتاللهی پنجشنبه ۲۰ شهریور در مصاحبه با خبرگزاری ایلنا، اصفهان را «پرخطرترین شهر» از نظر فرونشست توصیف کرد و گفت همانند تهران، مشهد و دیگر شهرهای ایران، برداشت بیرویه آبهای زیرزمینی دلیل اصلی این معضل است.
بیتاللهی افزود: «اصفهان با یک پدیده تشدیدکننده مواجه شده، آن هم قطع دائمی جریان آب زایندهرود است .... از اواسط دهه ٩٠ با تشدید بیآبی، قطع موقت و چند ماه یکبار زایندهرود شروع شده و از سال ٩٧ و ٩٨ به یک جریان قطع دائمی میرسیم. وقتی آب در سطح زمین جاری نباشد، به زیرزمین هم نفوذ نمیکند و سفرههای زیرزمینی تغذیه ندارند.»
این مقام وزارت راه و شهرسازی پیشتر نیز خبر داده بود ایران از نظر گستردگی فرونشست زمین در رتبه سوم جهان قرار دارد.
مهدی زارع، استاد پژوهشگاه زلزلهشناسی، هشتم شهریور هشدار داد تخلیه آبهای زیرزمینی علاوه بر فرونشست زمین میتواند به «تغییر تنش بر گسلهای فعال» بینجامد.
چرا شمال اصفهان در برابر فرونشست آسیبپذیرتر است؟
رییس بخش خطرپذیری مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی در ادامه مصاحبه خود با ایلنا اعلام کرد اصفهان از نظر وسعت فرونشست در صدر شهرهای ایران قرار دارد و «کل محدوده شهر اصفهان تحت تاثیر این پدیده است».
بیتاللهی گفت مناطق شمالی اصفهان بهدلیل نوع خاک «متفاوت» و «ریزدانه بودن رسوبات»، بیش از سایر نقاط در معرض فرونشست قرار دارند.
او افزود: «پدیده فرونشست به حدی جدی است که از ٢٨۵ مدرسه واقع در این مناطق، ۴٠ مدرسه تخلیه شده است. چندین اثر تاریخی در این مناطق بهصورت کاملا مشهود و ملموس ترک خوردهاند. یک شهرک بهطور کامل تخلیه شد و در محلاتی شاهد آن بودم که دیوارهای اتاقهای خانهها شکافهایی داشتند که دست من بهراحتی از بین آنها عبور میکرد.»
۲۱ مرداد، عیسی بزرگزاده، سخنگوی صنعت آب ایران، هشدار داد ۷۰ درصد دشتهای ایران در وضعیت «ممنوعه» یا «ممنوعه بحرانی» قرار دارند و بیش از ۳۰۰ دشت، از جمله تهران، با خطر جدی فرونشست زمین مواجه هستند.
بزرگزاده فرونشست را پیامد مستقیم برداشت بیرویه آب از سفرههای زیرزمینی دانست و گفت بخش قابل توجهی از این برداشتها بهدلیل «مدیریت ناکارآمد، خلأهای قانونی و نبود هماهنگی میان نهادهای مسئول» رخ داده است.
چگونه میتوان فرونشست اصفهان را مهار کرد؟
بیتاللهی با انتقاد از نبود «هیچ اقدام عاجل و اثرگذار» برای مهار فرونشست در اصفهان، راهکارهایی برای حل این معضل ارائه کرد.
او تعیین تکلیف باغات غیرمجاز در بالادست سد زایندهرود و جلوگیری از برداشت بیرویه آب، حفظ جریان حداقلی آب در زایندهرود، کلاسهبندی چاههای پرمصرف و کاهش حداقل ۱۰ درصدی بهرهبرداری با نصب کنتور هوشمند و اجرای تغذیه مصنوعی آبهای زیرزمینی با الگوگیری از تجربه کشورهای دیگر را از جمله اقدامات لازم برای مقابله با فرونشست در اصفهان عنوان کرد.
برنامه پاداش برای عدالت در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «وانگ شائویون و محمود رشید عمور الحبسی، همکار او، از شرکتهای صوری مستقر در چین، عمان و ترکیه برای سازماندهی فروش و حمل نفت تحریمی ایران به پالایشگاههای دولتی چین استفاده کردند.»
در این پیام آمده است سود حاصل از این فعالیتهای غیرقانونی، برای تامین مالی نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی هزینه شده است.
وزارت خارجه آمریکا همچنین از عموم مردم خواست در صورت داشتن اطلاعاتی درباره وانگ، الحبسی، همکاران آنها یا شبکه مالی تحت هدایتشان، با این وزارتخانه تماس بگیرند.
چین خریدار اصلی نفت ایران به شمار میرود و حدود ۹۰ درصد محمولههای نفتی جمهوری اسلامی راهی این کشور میشود.
پس از بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید، واشینگتن کوشیده با اعمال تحریمهای گوناگون صادرات نفت ایران به چین را محدود و مسیرهای دور زدن تحریمها را مسدود کند.
استفاده از سیستم مالی آمریکا برای نقض تحریمهای ایران
اداره تحقیقات فدرال آمریکا (افبیآی) اعلام کرد وانگ در نقض تحریمهای جمهوری اسلامی، پولشویی، انتقال محمولههای نفتی ایران به پالایشگاههای دولتی چین و ارسال عواید آن برای سپاه پاسداران دست داشته است.
افبیآی در وبسایت خود نوشت بر اساس گزارشها، «وانگ با همدستان خود بهطور غیرقانونی از سیستم مالی ایالات متحده آمریکا برای تسهیل فروش نفت به ارزش بیش از ۱۰۰ میلیون دلار به نفع سپاه پاسداران و نیروی قدس که نخستین کانال ایران برای ارائه حمایتهای مهلک به سازمانهای تروریستی در خارج هستند، استفاده کرده است».
اداره تحقیقات فدرال افزود این طرح با استفاده از سیستم مالی ایالات متحده و با همکاری اشخاص و نهادهای ترک، عمانی و آمریکایی انجام شده است.
به گفته افبیآی، وانگ برای انتقال این محمولهها با مقامهای ارشد سپاه پاسداران همکاری کرده و میلیونها دلار تراکنش انجام داده که بهوسیله بانکهای آمریکایی پردازش و از سوی اشخاص آمریکایی تسهیل شده است.
بهمن ۱۴۰۲، دادگاه فدرال واشینگتن حکم بازداشت وانگ را به اتهام نقض تحریمهای ایران، توطئه برای پولشویی و پولشویی ابزارهای مالی صادر کرد.
نقش شهروند عمانی در دور زدن تحریمهای جمهوری اسلامی
افبیآی گزارش داد الحبسی، همدست وانگ، ژوئن ۲۰۲۰ با دریافت وامی ۱۶.۵ میلیون دلاری از شرکتهای مالی آمریکایی، یک نفتکش خریداری کرده که «ام/تی پراید عمان» نام گرفته است.
از ژوئیه همان سال، این نفتکش محمولههای نفتی حکومت ایران را به کشتیهای ثالث منتقل کرده تا برای پالایشگاههای دولتی و شرکتهای چینی ارسال شود.
برای الحبسی نیز در بهمن ۱۴۰۲ به اتهام نقض تحریمهای ایران، توطئه برای پولشویی و پولشویی ابزارهای مالی، حکم بازداشت صادر شده است.
سالومون با اشاره به توقف اجرای کامل تعهدات هستهای جمهوری اسلامی و عدم همکاری با آژانس، وضعیت را «غیرقابل قبول و عمیقا نگرانکننده» خواند.
او گفت: «اگر عدم همکاری ایران با آژانس ادامه یابد و تعهدات پادمانی خود را بهطور کامل اجرا نکند، این شورا باید آماده باشد که اقدامات بیشتری برای پاسخگو کردن ایران انجام دهد. ما امیدواریم ایران از این فرصت استفاده کند.»
این اظهارات نماینده آمریکا پس از آن بود که اتحادیه اروپا نیز در بیانیهای با تاکید بر اینکه ایران باید فورا همکاری با آژانس را از سر بگیرد، اعلام کرد عقبنشینی تهران از تعهدات برجامی و توقف همکاریهای پادمانی، توانایی آژانس را برای نتیجهگیری درباره ماهیت برنامه هستهای ایران «به شدت مختل کرده» است.
نماینده اتحادیه اروپا با اشاره به آغاز روند فعالسازی «مکانیسم ماشه» در شورای امنیت گفت اکنون لحظهای حساس فرا رسیده و تهران باید گامهای عملی و فوری بردارد تا نشان دهد بهدنبال راهحل دیپلماتیک است.
اروپا همچنین با استقبال از توافق اخیر ایران و آژانس برای از سرگیری بازرسیها، یادآور شد که اجرای فوری و کامل این توافق «غیرقابل مذاکره» است.
اعلام آمادگی آمریکا برای رسیدن به توافق
سالومون همچنین افزود: «ایالات متحده آماده است با حسن نیت برای رسیدن به توافقی درباره جلوگیری از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای مذاکره کند و ایران میتواند با جلب اعتماد نسبت به نیتهای اعلامی خود و نشان دادن آمادگی برای دیپلماسی واقعی، از جمله با همکاری کامل و فوری با آژانس، حسن نیت خود را ثابت کند.»
نماینده آمریکا تاکید کرد که واشینگتن بارها علاقه خود را به پیگیری دیپلماسی با جمهوری اسلامی در خصوص برنامههای هستهای اعلام کرده است اما این ایران است که از تعامل خودداری میکند.
انتقاد از روسیه
نماینده آمریکا در ادامه به انتقاد از موضع روسیه پرداخت و گفت: «پیشنهاد این کشور برای برگزاری نشست مشورتی فوری درباره "مکانیسم ماشه" جدی نیست و صرفا با هدف منحرف کردن توجه شورا از موضوع اصلی آن ارائه شده است.»
او یادآور شد که گفتوگو درباره مکانیسم ماشه و دیگر مسائل مرتبط با برنامه هستهای جمهوری اسلامی در سطوح بالاتر دولتها، از جمله وزیران خارجه و در شورای امنیت سازمان ملل در نیویورک در حال انجام است و ایجاد یک کانال جداگانه در این مقطع تنها موجب ابهام بیشتر خواهد شد.
او افزود: «اگر روسیه واقعا میخواهد مفید باشد، باید تهران را ترغیب کند تا مستقیما با ما وارد تعامل شود نه اینکه نقش میانجی غیرضروری را ایفا کند.»
پیشتر عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، اعلام کرد که توافق صورت گرفته با آژانس بینالمللی انرژی اتمی یک «سازوکار عملی» برای همکاری ایجاد میکند که هم شرایط استثنایی امنیتی جمهوری اسلامی و هم الزامات فنی آژانس را بازتاب میدهد اما تاکید کرد که فعالسازی مکانیسم ماشه، این توافق را از بین خواهد برد.
